# EOQ

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FvuUPnVSB40Q4dpuoObYl%2FEOQ%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&#x26;token=9d540f60-5ffe-419d-83e5-53f8c4458213" alt=""><figcaption><p>EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı</p></figcaption></figure>

## Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı Nedir? <a href="#ember54" id="ember54"></a>

[Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok) Yönetiminde [ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop) 'nın bulunmasında veya optimize edilmesinde kullanılan Ekonomik Sipariş Miktarı hesabı, stok tutma, nakliye bedeli ve operasyonel işlemler gibi maliyet noktalarını birleştirerek optimum sipariş miktarının bulunmasını sağlar.<br>

## Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı Nasıl Tarihçesi? <a href="#ember57" id="ember57"></a>

İlk olarak 1913 yılında Ekonomist [Ford Whitman Harris](https://en.wikipedia.org/wiki/Ford_Whitman_Harris) tarafından “Economic Lot Size Model / Ekonomik Parti Boyutları” adlı makalede tanıtılan Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı ‘nın, daha geniş bir kabul görmesi ve işletmeler arasında yaygın olarak kullanılması, 1980 'lerin sonlarını buldu.<br>

## Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı Nasıl Hesaplanır? <a href="#ember60" id="ember60"></a>

Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı hesaplanırken evvela aşağıdaki faktörler dikkate alınır;

* Yıllık talep miktarı (Toplam Sipariş)
* Sipariş başına düşen maliyet (Sipariş açma maliyeti veya Ürün Maliyeti)
* Yıllık stok tutma maliyeti (Ürün Birim Maliyeti + Stok Taşıma Maliyeti (veya Stok değerinin %25 ‘i))<br>

Sonrasında aşağıdaki hesaplama yöntemi ile optimum nokta bulunur;

### **Kısaltmalar**

AS = Ortalama stok

C = Ürün birim maliyeti

d = Günlük ortalama sipariş

D = Toplam Sipariş

I = Stok taşıma maliyeti (Stok değerinin %25 ‘i)

RP = Yeniden sipariş noktası

s = Emniyet stoku

SM = Sipariş açma maliyeti veya Ürün maliyeti

T = Sipariş ön süresi<br>

### **Ekonomik sipariş miktarı**

EOQ (Alıcı) = √ (2 x D x SM) / I x C

### **Stok döngü süresi**

DS = EQ / d<br>

### **Yıllık sipariş sayısı**

D / EQ<br>

### **Yeniden sipariş noktası**

RP = d x T x s<br>

### **Ortalama stok miktarı**

AS = (Q / 2) + s

<br>

## Ekonomik Sipariş Miktarı hesaplamasının Faydaları <a href="#ember92" id="ember92"></a>

* **Maliyetleri Azaltma:** EOQ, İşletmelere sipariş maliyetleri ile envanter tutma maliyetleri arasındaki dengeyi sağlama konusunda yardımcı olur. Bu da, daha az sipariş verme ve daha az envanter tutma maliyetine imkan sağlar.
* **Stok Düzeylerini Optimize Etme:** EOQ, İşletmelere belirli bir ürünün doğru [minimum stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok) seviyesini belirlemeye yardımcı olması sayesinde, envanterin optimum düzeyde olmasını sağlar.
* **Daha İyi Talep Tahmini:** EOQ Hesaplamaları, gelecekteki talebi daha iyi tahmin etmek için kullanılarak, stok seviyelerinin daha doğru bir şekilde belirlenmesine yardımcı olur.
* **Müşteri Hizmetini İyileştirme:** Doğru envanter yönetimi, iç ve dış müşterilere daha hızlı ve güvenilir teslimatlar sağlaması ile müşteri memnuniyetini artırır.
* **Stok Kayıplarını Azaltma:** İşletmeler, gereksiz fazla stok tutma nedeniyle oluşan kayıpları (bozulma, eskime, vb.) azaltır.
* **Stoksuz Kalmayı Önleme:** EOQ [ROP (ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop) ile birlikte kullanıldığında, stoksuz kalma riski en aza indirilir.
* **Daha İyi Sipariş Yönetimi:** EOQ [ROP (ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop) ile birlikte kullanıldığında, siparişlerin zamanlamasını ve miktarını optimize etme konusunda yardımcı olur, böylece stoklar her zaman ihtiyaç duyulduğu zaman kullanılabilir.<br>

## Ekonomik Sipariş Miktarı hesaplamasının Zorlukları <a href="#ember95" id="ember95"></a>

* **Doğru Parametrelerin Belirlenmesi Zorluğu:** EOQ Hesaplamaları için kullanılan parametrelerin doğru bir şekilde belirlenmesi önemlidir. Yanlış parametreler, yanlış EOQ değerlerine yol açabilir.
* **Talep Değişkenliği:** Talep dalgalanması, EOQ hesaplamalarını karmaşıklaştırarak, yanlış stok seviyelerine yol açabilir.
* **Değişken Maliyetler:** Sipariş başına düşen maliyetler veya stok tutma maliyetleri zaman içinde değişebilir. Bu değişiklikler, EOQ değerlerini etkileyebilir ve hesaplamaların güncellenmesini gerektirebilir.
* **Veri İhtiyacı:** EOQ hesaplamaları için doğru ve güncel verilere ihtiyaç vardır. Veri eksikliği veya yanlışlık, hesaplamalarda hatalara yol açabilir.
* **Kriz Durumlarına Hassasiyet:** EOQ, Belirli koşullar altında işe yaramayabilir. Beklenmeyen talep artışları veya tedarik kesintileri, EOQ'nun başarısız olmasına neden olabilir.
* **Tek Ürün Sınırlamaları:** EOQ, Genellikle tek bir ürün için hesaplanır. Birbirine bağlı birden fazla ürünle uğraşıyorsa, her bir ürün için ayrı EOQ hesaplamaları yapmak karmaşık olabilir.<br>

***

## Faydalı Linkler <a href="#ember98" id="ember98"></a>

* **EOQ Hesaplama Aracı:** <https://www.zoho.com/inventory/economic-order-quantity/>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember100" id="ember100"></a>

1. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
2. [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
3. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
4. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
5. [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
6. [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
7. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
8. [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
9. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)

***

## Kaynaklar <a href="#ember102" id="ember102"></a>

* <https://escholarship.org/content/qt4s8482p2/qt4s8482p2.pdf?t=ni62sj>
* <https://www.investopedia.com/terms/e/economicorderquantity.asp>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Economic_order_quantity>
* <https://corporatefinanceinstitute.com/resources/accounting/what-is-eoq-formula/>
* <https://www.netsuite.com/portal/resource/articles/inventory-management/economic-order-quantity-eoq.shtml>
* <https://www.inc.com/encyclopedia/economic-order-quantity-eoq.html>
* <https://www.letsbloom.com/blog/economic-order-quantity-eoq/>
* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember104" id="ember104"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://eazystock.medium.com/how-to-find-the-right-economic-order-quantity-39a5abdd3e78>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)