# Homepage


# A-Z

Alfabetik sıralama

## **<<< Lütfen sol taraftaki menüyü kullanarak arama yapınız.**


# 0-9


# 3PL

3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FNaNcpE0rtHrpwwkwfsvA%2F3PL%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=a2d5d666-a3cb-4750-bb4e-84f5b0633749" alt=""><figcaption><p>3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik</p></figcaption></figure>

## 3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik Nedir? <a href="#ember562" id="ember562"></a>

3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik, bir şirketin ana iş kolu olmayan lojistik ve tedarik zinciri işlemlerini, dışarıdan bir hizmet sağlayıcıya devretmesidir. Bu, nakliye, depolama, envanter yönetimi, sipariş işleme, gümrükleme ve daha fazlasını içerebilir. 3PL - Third Party Logistics Hizmet Sağlayıcıları, bu hizmetleri uzmanlık alanlarına sahip oldukları için genellikle daha etkili ve maliyet tasarruflu bir şekilde yönetebilirler.<br>

Daha iyi anlaşılması için şöyle bir örnek verilebilir;

* **2PL**: Nakliye Hizmetleri
* **3PL**: Nakliye Hizmetleri + Stok Yönetimi + Elleçleme<br>

## 3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik Hizmetlerinin Kapsamı <a href="#ember568" id="ember568"></a>

1. **Nakliye ve Taşımacılık:** Ürünlerin taşınması, dağıtımı ve teslimatı.
2. **Depolama ve Stok Yönetimi:** Ürünlerin depolanması, envanterin takibi ve düzenli envanter yönetimi.
3. **Sipariş İşleme ve Dağıtım:** Müşteri siparişlerinin alınması, hazırlanması ve sevkiyatı.
4. **Gümrükleme ve Uluslararası Lojistik:** Uluslararası taşımacılık ve gümrük işlemleri.
5. **Tedarik Zinciri Danışmanlığı:** İşletmelerin tedarik zincirlerini optimize etmelerine yardımcı olacak danışmanlık hizmetleri.<br>

## 3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik Hizmetlerinin Faydaları Nelerdir? <a href="#ember571" id="ember571"></a>

1. **Maliyet Tasarrufu:** 3PL Hizmet sağlayıcıları, lojistik operasyonlarını daha verimli yöneterek işletmelere nakliye, depolama ve envanter maliyetlerinde tasarruf sağlar. Büyük ölçekli 3PL sağlayıcıları, hacim avantajlarından yararlanarak daha düşük taşıma maliyetleri elde edebilirler.
2. **Uzmanlık ve Kaynak Verimliliği:** 3PL Hizmet sağlayıcıları, lojistik alanında uzmanlaşmıştır ve en son teknolojiye sahiptirler. İşletmeler, kendi lojistik departmanlarını kurma ve işletme zorunluluğundan kurtulur, böylece kaynaklarını başka alanlara yönlendirebilirler.
3. **Hızlı ve Güvenilir Teslimatlar:** 3PL Hizmet sağlayıcıları, daha hızlı ve güvenilir teslimatlar sağlayarak müşteri memnuniyetini artırır. Bu da, müşteri sadakatini artırır ve rekabet avantajı sağlar.
4. **Ölçeklenebilirlik:** İşletmeler, iş hacimleri büyüdükçe 3PL hizmetlerini kolayca ölçeklendirebilirler. Bu, mevsimsel talep değişiklikleri veya pazar büyümesi gibi durumlara hızla uyum sağlama yeteneklerini artırır.
5. **Daha İyi Envanter Yönetimi:** 3PL sağlayıcıları, envanterin düzenli takibi ve yönetimi konusunda uzmandır. Stok seviyelerini optimize ederek fazla stok maliyetlerini azaltır ve talep dalgalanmalarına daha iyi uyum sağlarlar.
6. **Uluslararası Lojistik ve Küresel Genişleme:** 3PL, İşletmelere uluslararası taşımacılık ve gümrükleme hizmetleri sunabilir, böylece küresel pazarlara kolayca genişleyebilirler. Bu da, yeni pazarlara erişim ve büyüme fırsatları yaratır.
7. **Risk Azaltma:** 3PL sağlayıcıları, tedarik zinciri operasyonlarını yönetirken olası riskleri azaltabilirler. Örneğin, doğal afetler veya tedarikçi sorunları gibi beklenmedik olaylara karşı hazırlıklı olunmasını sağlarlar.
8. **Daha İyi Müşteri Hizmeti:** Hızlı teslimatlar, doğru sipariş işleme ve düşük envanter seviyeleri, müşterilere daha iyi hizmet sunma olanağı sağlar. Müşteri memnuniyetini artırarak sadık müşterilerin kazanılmasına yardımcı olur.
9. **Veri ve Analitik:** 3PL sağlayıcıları, veri ve analitik araçlarını kullanarak işletmelere daha iyi kararlar alabilme yeteneği sunar. Bu, tedarik zinciri planlamasını geliştirmek için önemli bir araçtır.<br>

## 3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik Hizmetlerinin Riskleri Nelerdir? <a href="#ember574" id="ember574"></a>

1. **Kontrol Kaybı:** İşletme, lojistik operasyonlarını 3PL sağlayıcıya devrettiğinde, bir dereceye kadar kontrolü kaybedebilir. Bu, işletmenin operasyonları üzerinde tam denetim ve görünürlük isteyenler için bir risk olabilir.
2. **Veri Güvenliği:** İşletmeler, 3PL sağlayıcılarına müşteri bilgileri, envanter verileri ve diğer hassas bilgileri sağlarlar. Bu verilerin güvenliği sağlanmazsa, veri ihlali riski ortaya çıkabilir.
3. **Servis Kalitesi Sorunları:** 3PL sağlayıcılarının işletme için taşıma, depolama ve diğer lojistik hizmetleri sağlama taahhüdünü yerine getirmeme veya hizmet kalitesinde düşüş yaşanması riski vardır.
4. **Maliyet Artışı:** İlk bakışta 3PL hizmetleri maliyet-etkin gibi görünse de, sözleşmelerde belirlenmeyen ek maliyetler ve ücretler (örneğin, ek depolama ücretleri) ortaya çıkabilir.
5. **Tedarik Zinciri Uyumsuzlukları:** 3PL Sağlayıcısı ile işbirliği yaparken, tedarik zinciri operasyonlarının uyumlu bir şekilde çalışmadığı durumlar ortaya çıkabilir. Bu, işletmenin müşteri taleplerini karşılayamamasına veya envanter sorunlarına neden olabilir.
6. **Tedarik Zinciri Gecikmeleri:** 3PL Sağlayıcılarıyla yaşanan iletişim eksiklikleri veya koordinasyon sorunları, tedarik zincirinin gecikmelere uğramasına neden olabilir.
7. **Bağımlılık:** İşletme, 3PL sağlayıcısına çok fazla bağımlı hale gelebilir. Bu, 3PL sağlayıcının hizmetlerini kesmesi veya değiştirmesi durumunda ciddi operasyonel sorunlara yol açabilir.
8. **Sözleşme İhlali:** Sözleşme anlaşmazlıkları veya ihlalleri, işletme ile 3PL sağlayıcısı arasındaki ilişkiyi olumsuz etkileyebilir.
9. **Hizmet Kalitesi Değişiklikleri:** 3PL Sağlayıcıları, hizmet kalitesini zaman içinde değiştirebilir veya düşürebilir. İşletme, bu tür değişikliklere karşı savunmasız olabilir.<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember577" id="ember577"></a>

1. [RoRo Taşımacılığı (Roll-On/Roll-Off)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-roro-tasimaciligi-roll-on-roll-off)
2. [RoLa (Rollende Landstrasse) Taşımacılığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rola-rollende-landstrasse-tasimaciligi)
3. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)
4. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)
5. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)
6. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)
7. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
8. [Friendshoring - Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)
9. [Onshoring - Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)
10. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)
11. [Offshoring / Outshoring - Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)
12. [Reshoring - Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)
13. [Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)
14. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember579" id="ember579"></a>

* **\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/Third-party_logistics>
* **\[#02]** <https://www.falconfulfillment.com/blog/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-providers-explained/>
* **\[#03]** <https://dclcorp.com/blog/3pl/difference-between-2pl-and-3pl>
* **\[#04]** <https://www.quora.com/What-is-the-difference-between-2PL-and-3PL>
* **\[#05]** <https://logos3pl.com/what-is-the-difference-between-3pl-and-2pl-logistics-services/>
* **\[#06]** <https://supplychain.amazon.com/blog/difference-between-1pl-2pl-3pl-4pl>
* **\[#07]** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember581" id="ember581"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.falconfulfillment.com/blog/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-providers-explained/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# 4PL

4PL – Fourth Party Logistics – Dördüncü Taraf Lojistik

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F1u2Z4jxzNiKg3wQ0Y1d0%2F4PL%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=777b89b2-24f8-4919-93dc-18c7a08648c1" alt=""><figcaption><p>4PL – Fourth Party Logistics – Dördüncü Taraf Lojistik</p></figcaption></figure>

## 4PL – Fourth Party Logistics – Dördüncü Taraf Lojistik Nedir? <a href="#ember2698" id="ember2698"></a>

4PL – Fourth Party Logistics – Dördüncü Taraf Lojistik ‘i daha iyi kavramak için evvela “[3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)” makalemizi okumanızı öneririz.

4PL – Fourth Party Logistics – Dördüncü Taraf Lojistik, 3PL ‘in kapsamının üzerine ek olarak, bir dış kaynak gibi Tedarik Zinciri ‘nin tümüne yakınını yönetir, işletme ise sadece belirlenen noktalardaki kontrol süreçlerine dahil olur ve genel olarak süreçleri izler.<br>

4PL bazı durumlarda birden çok 3PL ile de işbirliği yapabilir. Bu özellikle de multidisiplin ve birden çok kıdada faaliyet gösteren IBM, Nestle, Unilever, Samsung ve Amazon gibi uluslararası firmalar için elzemdir.

## İşletmelerin 4PL – Fourth Party Logistics – Dördüncü Taraf Lojistik Yaklaşımını seçmelerinin ana sebepleri; <a href="#ember2705" id="ember2705"></a>

* Ana iş koluna odaklanma: Lojistik süreçlerini işletmenin ilgili alanından çıkarıp sadece ana iş koluna odaklanarak daha verimli çalışma isteği.
* Sorumluluk devri: 4PL Tedarik Zinciri ‘nin tamamına yakınına hakim olduğu için, işletmede daha az sorumluluk olması.
* Esneklik: 4PL genellikle 3PL ‘e göre daha esnek bir yapıya sahip olduğundan, değişen ekonomik şartlara daha hızlı tepki verilebilmesi.

Bir sondaki makalemide 5PL ‘i işleyeceğiz. Orada ayrıc 1PL-2PL-3PL-4PL-5PL arasındaki farkları da bir grafik üzerinden anlatacağız.

***

## İlgili makaleler <a href="#ember2710" id="ember2710"></a>

1. [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)
2. [RoRo Taşımacılığı (Roll-On/Roll-Off)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-roro-tasimaciligi-roll-on-roll-off)
3. [RoLa (Rollende Landstrasse) Taşımacılığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rola-rollende-landstrasse-tasimaciligi)
4. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)
5. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)
6. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)
7. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)
8. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
9. [Friendshoring - Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)&#x20;
10. [Onshoring - Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)&#x20;
11. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)&#x20;
12. [Offshoring / Outshoring - Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)&#x20;
13. [Reshoring - Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)&#x20;
14. [Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)
15. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember2712" id="ember2712"></a>

* \[#01] <https://oboloo.com/glossary/4pl-logistics-wikipedia/>
* \[#02] <https://www.falconfulfillment.com/blog/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-providers-explained/>&#x20;
* \[#03] <https://www.maersk.com/insights/growth/2023/09/26/3pl-vs-4pl>
* \[#04] <https://www.falconfulfillment.com/blog/3pl-vs-4pl-what-are-they/>
* \[#05] <https://supplychain.amazon.com/blog/difference-between-1pl-2pl-3pl-4pl>&#x20;
* \[#06] Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember2714" id="ember2714"></a>

* Kapak fotoğrafı: <https://www.falconfulfillment.com/blog/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-providers-explained/>&#x20;

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# 5PL

5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F7FRF8aasq1LX8tDREvMG%2F5PL%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=7233b335-304a-4fbc-8e8c-caf13d71bca9" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

## 5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik Nedir? <a href="#ember6000" id="ember6000"></a>

5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik, Tüm Tedarik Zinciri 'nin Dış Kaynak tarafından yönetildiği yaklaşımdır.<br>

## 5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik Kullanım Amaçları <a href="#ember6003" id="ember6003"></a>

Teknoloji ve Big Data ‘nın daha yoğun kullanılarak piyasa verilerine daha çok hakimiyet sağlama

Tedarik Zinciri Yönetimi ‘nden ziyade, Tedarik Zinciri Network ‘lerine de dahil olabilmek.<br>

## Dış Kaynak Lojistik Hizmeti Alımları Arasındaki Farklar <a href="#ember6007" id="ember6007"></a>

* 1 PL = Tüm güç elde:  Tüm süreçlerin işletmenin kendisi yönetir.
* 2 PL = Nakliye: İşletme son nokta teslimatı için standart bir nakliye firması kullanır. Herhangi bir lojistik çözüm önermez.
* 3 PL = Dışkaynak Lojistik: E-Ticaret gibi işletmelerin dağıtım merkezlerini dış kaynak olarak kullanmasıdır.
* 4 PL = Dışkaynak Lojistik Yönetimi: Birden çok lokasyonda birden çok 3PL kullanır.
* 5 PL = Tedarik Zinciri:: İşletme üretim hariç, sipariş yönetimi ve sonraki tüm süreçlerini dış kaynağa bırakır. Bir nevi Satınalma hsariç tüm Tedarik Zinciri Yönetimi ‘nin dış kaynağa aktarılması diyebiliriz.<br>

## Dış Kaynak Lojistik Hizmeti Alımları Karşılaştırması Matrisi <a href="#ember6010" id="ember6010"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEtuXNjbh_gEw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1702359545422?e=1707955200&#x26;v=beta&#x26;t=RgcpafRMamGtNxmOcSzrHbvgJkoBm3d96ar6liE-GSA" alt=""><figcaption><p>Dış Kaynak Lojistik Hizmeti Alımları Karşılaştırması Matrisi</p></figcaption></figure>

\
5PL – Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik Riskleri
-------------------------------------------------------------

1. **Aşırı Bağımlılık:** Şirketler, 5PL sağlayıcısına fazlasıyla bağımlı hale gelebilir. Bu, özellikle sağlayıcının operasyonel sorunları veya iflası gibi durumlarında ciddi aksamalara yol açabilir.
2. **Veri Güvenliği ve Gizlilik Riskleri:** 5PL hizmetleri genellikle şirketlerin hassas verilerini işler. Bu nedenle, veri ihlalleri ve gizlilik sorunları önemli riskler arasındadır.
3. **Teknolojik Uyum Sorunları:** Şirketlerin mevcut sistemleriyle 5PL sağlayıcısının teknolojilerinin entegrasyonunda uyumsuzluklar yaşanabilir. Bu, operasyonel verimsizliklere ve maliyet artışlarına neden olabilir.
4. **Sözleşmeler ve Anlaşmazlıklar:** 5PL hizmet sözleşmelerindeki belirsizlikler veya anlaşmazlıklar, hizmet kalitesi ve maliyetler üzerinde olumsuz etkilere yol açabilir.
5. **Yönetim ve Kontrol Kaybı:** 5PL kullanımı, şirketlerin Tedarik zinciri  operasyonları üzerindeki kontrolünü azaltabilir. Bu, şirketin stratejik karar alma süreçlerini etkileyebilir.
6. **Esneklik Kaybı:** Bazı durumlarda, 5PL çözümleri, şirketlerin özel ihtiyaçlarına hızlı bir şekilde uyum sağlamakta yetersiz kalabilir.
7. **Performans ve Kalite Sorunları:** 5PL sağlayıcısının performansı, müşteri beklentilerini karşılamazsa veya kalite standartlarına uymazsa, bu durum şirketin genel performansını ve müşteri memnuniyetini olumsuz etkileyebilir.
8. **Maliyet Yönetimi:** Beklenmedik maliyet artışları veya 5PL hizmetlerinin tahmini maliyetlerin üzerine çıkması, bütçe planlamasını zorlaştırabilir.
9. **Pazar Değişikliklerine Adaptasyon:** Hızla değişen Pazar koşullarına 5PL sağlayıcısının yeterince hızlı tepki verememesi, rekabet dezavantajına yol açabilir. İşletmenin pazarda yaşanan sorunlara hissizliği de bu noktada problemi büyütür.<br>

## Özetle... <a href="#ember6016" id="ember6016"></a>

Özellikle [3PL](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik) ‘den sonraki seviyeler, [4PL](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik) ve 5PL arasındaki bazı noktalar henüz neleşmemiş olduğundan burada bir nebze muğlaklık mevcut. Bu noktada endüstri ve ülke bazında farklı yaklaşımlar olabilir.<br>

Genel tavsiye kontrolün kaybedilmemesi amacı ile [3PL – Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik) hizmeti alınmasıdır. [3PL](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik) Bir nevi [Sweet Spot](https://tureng.com/en/turkish-english/sweet%20spot) diye tabir edebileceğimiz en Faydalı Durum ‘dur. Bu sayede kontrolü kaybetmeden, ana iş kolunuza odaklanabilirsiniz.

<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember6021" id="ember6021"></a>

1. [4PL – Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)
2. [3PL – Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)
3. [RoRo Taşımacılığı (Roll-On/Roll-Off)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-roro-tasimaciligi-roll-on-roll-off)
4. [RoLa (Rollende Landstrasse) Taşımacılığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rola-rollende-landstrasse-tasimaciligi)
5. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)
6. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)
7. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)
8. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)
9. [TEU – Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
10. [Friendshoring – Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)
11. [Onshoring – Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)
12. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)
13. [Offshoring / Outshoring – Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)
14. [Reshoring – Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)
15. [Keiretsu – Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)
16. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember6023" id="ember6023"></a>

* \[#01] <https://www.approvedforwarders.com/whats-the-difference-between-3pl-a-4pl-and-a-5pl/>
* \[#02] <https://www.falconfulfillment.com/blog/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-providers-explained/>
* \[#03] <https://www.maersk.com/insights/growth/2023/09/26/3pl-vs-4pl>
* \[#04] <https://www.beckerlogistics.com/blog/whats-the-difference-between-a-3pl-4pl-and-5pl>
* \[#05] <https://supplychain.amazon.com/blog/difference-between-1pl-2pl-3pl-4pl>
* \[#06] <https://www.youtube.com/watch?v=3-qhE3NqCIA>
* \[#07] Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember6025" id="ember6025"></a>

* Kapak fotoğrafı: <https://www.falconfulfillment.com/blog/1pl-2pl-3pl-4pl-5pl-logistics-providers-explained/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# A


# Azalan Faydalar

Azalan Faydalar Kanunu (Diminishing Returns Law)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FbM9nHqmrAX9OWokpJUCo%2F1711519216532.jpg?alt=media&amp;token=4a25e573-2da0-4d7d-8a92-5772730f0da8" alt=""><figcaption><p>Azalan Faydalar Kanunu (Diminishing Returns Law)</p></figcaption></figure>

## Azalan Faydalar Nedir? <a href="#ember61" id="ember61"></a>

Azalan faydalar kanunu, bir malın tüketiminden elde edilen toplam faydanın, malın tüketim miktarı arttıkça bir noktaya kadar artacağını ancak bu noktadan sonra her ek birimden elde edilen marjinal faydanın azalacağını ifade eder. Başka bir deyişle, bir mal veya hizmetten elde edilen tatmin duygusu, belirli bir miktarın ötesinde tüketim yapıldığında azalmaya başlar. Bu kanun, tüketici davranışları ve karar verme süreçleri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir.

## Azalan Faydalar’ın Tarihçesi <a href="#ember64" id="ember64"></a>

Azalan faydalar kanununun temelleri, 19. yüzyılın başlarında, özellikle [Daniel Bernoulli](https://en.wikipedia.org/wiki/Daniel_Bernoulli) ve daha sonra [Alfred Marshall](https://en.wikipedia.org/wiki/Alfred_Marshall), [Hermann Heinrich Gossen](https://en.wikipedia.org/wiki/Hermann_Heinrich_Gossen) gibi ekonomistler tarafından atılmıştır. Gossen, bu kavramı "[Gossen'in İlk Kanunu](https://en.wikipedia.org/wiki/Gossen%27s_laws)" olarak tanımlayarak ekonomi bilimine kazandırmıştır. Kanun, tüketici tercihlerinin ve tüketim üzerine yapılan kararların daha iyi anlaşılmasını sağlamıştır.

## Azalan Faydalar Nasıl Hesaplanır? <a href="#ember67" id="ember67"></a>

Azalan faydalar kanununu hesaplamak, genellikle marjinal fayda kavramı üzerinden yapılır. Marjinal fayda, bir tüketicinin belirli bir mal veya hizmetten elde ettiği ekstra tatminin miktarını ifade eder.

Basit bir yöntemle azalan faydalar kanununun nasıl hesaplanabileceğini inceleyelim;

**Evvela Tanımlar;**

**·       Toplam Fayda:** Öncelikle, tüketicinin mal veya hizmetin farklı miktarlardan elde ettiği toplam faydayı belirleyin. Toplam fayda, tüketimden elde edilen genel tatmin düzeyidir.

**·       Marjinal Fayda (MF):** Tüketilen her ek birim ürün için elde edilen ekstra faydadır. Matematiksel olarak, bir ürünün tüketim miktarındaki bir birimlik artış sonucu toplam faydada meydana gelen değişiklik olarak hesaplanır

**MF=ΔToplam Fayda/ΔMiktar**

Burada Δ (delta), değişimi ifade eder.

### Örnek Hesaplama; <a href="#ember79" id="ember79"></a>

Diyelim ki, bir tüketici çikolata barı tüketmektedir ve ilk çikolata barının faydası 10 mutluluk birimi (MB) olarak ölçülmüştür. Eğer tüketici ikinci çikolata barını yediğinde elde ettiği mutluluk 8 MB olursa, marjinal fayda azalmıştır. Üçüncü çikolata barı için bu değer 5 MB olursa, bu, azalan faydalar kanununun bir başka örneğidir.

1\.     İlk çikolata barı için MF = 10 MB

2\.     İkinci çikolata barı için MF = 8 MB

3\.     Üçüncü çikolata barı için MF = 5 MB

Bu basit hesaplama, her ek çikolata barı tüketildikçe, elde edilen marjinal faydanın nasıl azaldığını gösterir. Önemli olan, bu azalmanın yalnızca belirli bir mal veya hizmet için değil, genel olarak tüketimde gözlemlenen bir olgu olduğunu anlamaktır.

Azalan faydaların hesaplanması, ekonomik analizlerde ve tüketici davranışlarının anlaşılmasında önemli bir araçtır. Bu kavram, ürün fiyatlandırma, tüketim alışkanlıklarının değerlendirilmesi ve pazarlama stratejilerinin geliştirilmesi gibi alanlarda kullanılır.

## Azalan Faydalar Kanunu’nun Hayatımıza Etkilerinden Birkaç Örnek <a href="#ember90" id="ember90"></a>

1\.     Bir inşaat projesinde, işçi sayısının artırılması, ilk başlarda imalat artışına imkan tanırken, artış devam ettikçe verim sıfıra doğru içeşe geçer.

2\.     Bir restoranda, Garson sayısında yapılacak artış ilk başta müşteri memnuniyetini artırırken, garson sayısı arttıkça oluşacak kalabalık ve karışıklık sebebi ile verim düşecektir.

3\.     Bir kahve sever için, sabah içilen ilk fincan kahvenin faydası yüksekken, gün içinde içilen beşinci fincanın faydası önemli ölçüde daha azdır.

4\.     Bir öğrenci, ilk saat ders çalışmanın verimli olduğunu bulurken, ardışık altıncı saatte konsantrasyonunun ve öğrenme faydasının düştüğünü fark eder.

5\.     Bir sinema tutkunu, haftada bir film izlemenin keyfini çıkarırken, aynı gün içinde izlenen dördüncü film artık o kadar çekici gelmez.

6\.     Bir sporcu, haftada üç gün antrenman yapmanın fiziksel faydalarını maksimize ettiğini bulurken, her gün antrenman yapmanın yarardan çok zarar getirdiğini keşfeder.

7\.     Bir yemeksever, ilk lokma pizzanın tadını çıkarırken, sekizinci dilimde doygunluk noktasına ulaşır ve tadı az bulur.

8\.     Bir oyunsever, yeni bir video oyununa başlamanın heyecanını yaşarken, oyunu saatlerce aralıksız oynadıktan sonra ilgisinin azaldığını gözlemler.

9\.     Bir müziksever, favori şarkısını günün başında dinlemenin verdiği mutluluğu, aynı şarkıyı gün içinde onuncu kez dinleyince bulamaz.

10\.  Bir aşık, sevdiğine ilk sevgi cümlelerini kurduğunda, karşısındaki insanda yarattığı etki, cümlelerin sıklığı arttıkça değerini yitirir.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember102" id="ember102"></a>

1\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

2\. [Carlos Ghosn, Planların ve Hedeflerin Adamı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/carlos-ghosn-tr)

3\. [Akıl Hastanesini Ele Geçiren Deliler: Carlos Ghosn'un hikayesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/carlos-ghosn-2017-2023-tr)

***

## Kaynaklar <a href="#ember106" id="ember106"></a>

1\. [\[Youtube\] Diminishing Returns and the Production Function- Micro Topic 3.1](https://www.youtube.com/watch?v=xLSRMt-wWAM)

2\. [\[Youtube\] The Law (or Principle) Of Diminishing Marginal Returns (or Productivity) Explained in One Minute](https://www.youtube.com/watch?v=lt6LpwBNSlM)

3\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember110" id="ember110"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: <https://personalexcellence.co/blog/diminishing-returns/>

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# B


# BAF

BAF - Bunker Adjustment Factor

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FiXifWM4OKBfOR8gK3RT9%2FBAF_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=e76fef48-341a-4db1-9370-ac656f6a5028" alt=""><figcaption><p>BAF - Bunker Adjustment Factor</p></figcaption></figure>

## BAF - Bunker Adjustment Factor Nedir? <a href="#ember1360" id="ember1360"></a>

BAF Bunker Adjustment Factor, Nakliye şirketlerinin, gemi yakıtının (bunker) fiyatındaki dalgalanmalar nedeniyle karşılaştıkları maliyet değişimlerini dengelemek için uyguladıkları bir tür yakıt ek ücretidir. Bu ücret, genellikle navlun oranlarına yüzde olarak yansıtılır ve düzenli aralıklarla, genellikle aylık veya üç aylık olarak güncellenir. Bunker Adjustment Factor, ham petrol fiyatları, döviz kurları ve gemi rotaları gibi bir dizi faktöre bağlı olarak değişir.

<br>

## BAF - Bunker Adjustment Factor Nasıl hesaplanır? <a href="#ember1363" id="ember1363"></a>

Bunker Adjustment Factor, yakıt fiyatlarındaki değişikliklere dayalı olarak belirlenir ve genellikle navlun maliyetine bir yüzde olarak eklenir.

<br>

#### Temel Değişkenler: <a href="#ember1366" id="ember1366"></a>

**1.     Yakıt Fiyatları:** Bunker Adjustment Factor hesaplamalarının temelini oluşturan en önemli faktör ham petrol ve bunker yakıtı fiyatlarıdır. Fiyatlar uluslararası piyasalarda günlük olarak değişir ve bu değişimler BAF oranlarını doğrudan etkiler.

**2.     Tüketim Oranları:** Gemilerin yakıt tüketim oranları, farklı gemi tipleri ve rotalar için farklılık gösterir. Bu oran, BAF hesaplamalarında dikkate alınması gereken kritik bir faktördür.

**3.     Döviz Kurları:** Yakıt genellikle ABD doları cinsinden fiyatlandırıldığından, döviz kurları BAF hesaplamalarını etkileyebilir. Güçlü bir dolar, yakıt maliyetlerini ve dolayısıyla Bunker Adjustment Factor'ı artırabilir.

**4.     Regülasyonlar:** European Green Deal gibi çeşitli regülasyonlar, Bunker Adjustment Factor’a etki edebilir.

<br>

<br>

#### Bunker Adjustment Factor Hesaplama Örneği <a href="#ember1373" id="ember1373"></a>

Öncelikle Dikkate Alınması Gereken Bazı Faktörler:

* **Ortalama Yakıt Fiyatı (OYF):** Belirli bir dönem için hesaplanan ortalama bunker yakıt fiyatı.
* **Yakıt Tüketim Oranı (YTO):** Geminin belirli bir rotada ne kadar yakıt tükettiği.
* **Taşıma Kapasitesi (TK):** Geminin taşıyabileceği toplam yük miktarı.
* **Mesafe (M):** Sevkiyatın başlangıç noktasından varış noktasına olan mesafe.

<br>

**Adım 1: Ortalama Yakıt Fiyatını Belirleme**

Diyelim ki belirli bir dönemde ortalama bunker yakıt fiyatı 500 USD/Ton olarak hesaplandı;

· **OYF** = 500USD/Ton

<br>

**Adım 2: Gemideki Yakıt Tüketim Oranını Hesaplama**

Gemi, belirlenen rotada her gün 20 Ton yakıt tüketiyor olsun.

· **YTO** = 20Ton/Gün

<br>

**Adım 3: Taşıma Kapasitesi ve Mesafeyi Belirleme**

Geminin taşıma kapasitesi 1000 TEU (Twenty-foot Equivalent Unit) ve rotanın toplam mesafesi 5.000 kilometre olsun.

· **TK** = 1000TEU

· **M** = 5.000Km

<br>

**Adım 4: Toplam Yakıt Maliyetini Hesaplama**

Diyelim ki rota boyunca gemi 10 gün seyahat ediyor. Toplam yakıt maliyetini hesaplayalım:

· **Toplam Yakıt Maliyeti** = YTO × OYF × Seyahat Süresi

· **Toplam Yakıt Maliyeti** = 20Ton/Gün  x 500USD/Ton × 10Gün = 100,000USD

<br>

**Adım 5: BAF Oranını Hesaplama**

BAF, her bir yük birimi için yakıt maliyetini ifade eder. Toplam yakıt maliyetini taşıma kapasitesine böleriz:

BAF = Toplam Yakıt Maliyeti / Toplam Taşıma Kapasitesi

**BAF** =  100.000USD / 1.000TEU = **100USD/TEU**

<br>

**Sonuç**

**Bu örnekte, BAF oranı, her bir TEU için 100 USD olarak hesaplanmıştır.** Bu, nakliye şirketinin her bir TEU yük için müşteriden ek olarak 100 USD yakıt ek ücreti talep edeceği anlamına gelir.

<br>

Gerçek dünya senaryolarında, BAF hesaplamaları çok daha karmaşık olabilir ve döviz kurları, mevsimsel değişiklikler, farklı yakıt türleri ve rotalar gibi ek faktörleri içerebilir. Ayrıca, nakliye şirketleri genellikle BAF oranlarını belirlemek için sektörel endeksleri ve piyasa analizlerini kullanır. Bu basit örnek, genel bir fikir vermek için tasarlanmıştır ve gerçek hesaplamalar profesyonel araçlar ve uzmanlık gerektirebilir.

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember1405" id="ember1405"></a>

1\. [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

2\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

3\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

4\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

5\. [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

6\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

7\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

8\. [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

9\. [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

10\. [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

11\. [Onshoring / Ülke İçi Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

12\. [Friendshoring / Yakın Çevreden Tedarik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

13\. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

14\. [Offshoring - Outshoring / Dış Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

15\. [Reshoring / Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-reshoring)

16\. [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

17\. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1423" id="ember1423"></a>

1\. <https://www.container-xchange.com/blog/bunker-adjustment-factor-baf/>

2\. <https://lot.dhl.com/glossary/bunker-adjustment-factor/>

3\. <https://bansarchina.com/bunker-adjustment-factor/>

4\. <https://www.youtube.com/watch?v=Qkvv3Br57y8>

5\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

### Fotoğraflar <a href="#ember1429" id="ember1429"></a>

·       Kapak fotoğrafı: <https://bansarchina.com/bunker-adjustment-factor/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Barcode

Barcode / Barkod

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FElSiyPQCZXvFshZ5kpXx%2FBarCode%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=415760e9-dfbb-4516-81ed-7ecf01131540" alt=""><figcaption><p>Barcode / Barkod</p></figcaption></figure>

## Barcode Nedir? <a href="#ember1320" id="ember1320"></a>

Barcode, ürün takibi ve bilgi paylaşımı için geliştirilen, her çizginin ve aralığın farklı bir anlam taşıdığı, optik kodlama sistemidir.

<br>

## Barcode sistemi,

* UPC-A ([Universal Product Code](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)) normu ile 12 karakter
* GTIN (Evvelden EAN13 - European Article Numbering) normu ile 13 karakter

bilgi depolayabilir.

<br>

## Barcode ‘un Tarihçesi <a href="#ember1328" id="ember1328"></a>

İlk barcode sistemi 1952 ‘de kullanılmaya başlandı. Otomasyon sistemlerinin yaygınlaşması ile ürün takibi ve envanter kontrolünde kulanılmaya başlandı.

Gelişen teknoloji, artan ürün çeşitliliği, kullanım alanının genişlemesi gibi sebeplerle Barcode ‘ların yerini artık QR Code / Kare Kod ‘lar almaya başladı.

<br>

## Barcode ‘un getirdiği çözümler <a href="#ember1332" id="ember1332"></a>

Depo yönetiminde karşılaşılan en büyük sorunlardan biri de, giriş/çıkış yapılan malzemelerin lokasyonlarının sağlıklı şekilde sisteme girilememesidir.

Depoda birleştirme, ayrıştırma (elleçleme) ve rafa kaldırma işlemlerine tabi tutulan malzemeler, yer sıkıntılarından dolayı farklı lokasyonlara veya aynı lokasyonda farklı yerlere konulabiliyor. Giriş çıkış işlemleri çoğaldıkça, operatör veya ambarcı hatası/unutkanlığı sebebi ile hatalar yapılabiliyor. Geç fark edilebilen bu hatalar, silsile yolu ile ilgili malzemenin stokta kalmadığının sanılması sebebiyle stok fazlasına, stokta var sanılması sebebiyle de iş gecikmelerine yol açabilmektedir.

<br>

BarCode uygulamaları sayesinde gecikmeler ve hatalar en aza indirgenmektedir. Bu aynı zamanda iş gücü anlamında da ekonomi sağlamaktadır.

<br>

Bu sistemde; her yeni gelen malzemeye kod etiketi yapıştırılır, eğer gelen malzemenin üzerinde kod etiketi mevcut ise bu etiket kullanılmaya çalışılır.

<br>

***

## Kodlama Sistemleri ile ilgili Makaleler <a href="#ember1340" id="ember1340"></a>

1. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
2. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)
3. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
4. [Kanban Kartı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kanban-karti)
5. [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1342" id="ember1342"></a>

1. <https://en.wikipedia.org/wiki/Barcode>
2. <https://priceva.com/blog/ean-number>
3. <https://www.netsuite.com/portal/resource/articles/inventory-management/barcode.shtml>
4. <https://www.viziotix.com/2023/04/03/history-of-the-barcode-bl/>
5. <https://barcodescannerdeals.com/the-future-of-barcode-technology/>
6. <https://learn.gototags.com/barcodes/formats>
7. <https://www.assetinfinity.com/blog/the-role-of-barcode-scanners-in-optimizing-supply-chain-management>
8. <https://www.accusoft.com/resources/blog/barcodes-for-healthcare-management/>
9. <https://www.waspbarcode.com/buzz/future-barcodes>

***

## Fotoğraf <a href="#ember1344" id="ember1344"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.viziotix.com/2023/04/03/history-of-the-barcode-bl/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Beer Game

Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FQIk4tyzlNtdyapQun1WO%2FBeer%20Game%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=7343ffc6-1141-450e-befe-a3bf83ea7848" alt=""><figcaption><p>Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu</p></figcaption></figure>

Tedarik Zinciri içindeki paydaşların koordinasyon problemlerini yani [Bullwhip Effect / Kamçı Etkisi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw) ‘ni oyunlaştırma ile gösteren bir simülasyon oyunudur.

Beer Game 1960 yılında MIT Sloan School of Management Öğretim Üyesi Jay Wright Forester tarafından, Sistem Dinamikleri araştırmasının sonucu olarak oluşturulmuştur.

### Oyunun paydaşları <a href="#ember258" id="ember258"></a>

1. Manufacturer > Üretici
2. Distributor > Dağıtıcı
3. Supplier > Tedarikçi
4. Retailer > Satıcı / Perakendeci

#### Bu simülasyon sayesinde; <a href="#ember261" id="ember261"></a>

* Bilginin hızlı ve doğru aktarılmasının karar alınmasındaki büyük önemi,
* Geç gelen veya doğru olmayan bilginin sonucu oluşan [Kamçı Etkisi](https://sedatonat.com/post/bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw) ‘nin stoksuz kalmaya veya aşırı stok yapmaya sebep olması,
* Bunların sonucu olarak stok ve lojistik maliyetlerinin artması,

gibi konular göz önüne serilmekte.

### Oyun Linkleri <a href="#ember265" id="ember265"></a>

* <https://beergame.masystem.se/>
* <https://supplychain-academy.net/beer-game/>
* <https://beergameapp.com/>

### İlgili Makaleler <a href="#ember268" id="ember268"></a>

* [Bullwhip Effect / Kamçı Etkisi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
* [Just In Time](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
* [Just In Case](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jic-just-in-case)

***

### Kaynaklar <a href="#ember271" id="ember271"></a>

* <https://en.wikipedia.org/wiki/Beer_distribution_game>


# Bobcat

Bobcat (Skid Steer / Track Loader)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FXbdKzWNZtLUTTWP7IL3V%2FBobcat%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=d525d9ee-48e9-4327-859d-a66358c4f898" alt=""><figcaption><p>Bobcat (Skid Steer / Track Loader) - Kırım İşleri</p></figcaption></figure>

## Bobcat (Skid Steer / Track Loader) Nedir? <a href="#ember2346" id="ember2346"></a>

Bobcat (Skid Steer / Track Loader), inşaat, tarım ve endüstriyel işlerde kullanılan, çok yönlü, kompakt ve eklentilere uygun yapısı ile birçok farklı işi yerine getirebilen bir iş makinasıdır.<br>

Bobcat ‘in isim babası, 1958 yılında Minnesota/ABD ‘da kurulan Bobcat Company ‘dir.

Boyut farketmeksizin tüm inşaat projelerinin vazgeçilmez bir parçası olan Bobcat, birçok eklentiye uygun yapısı sayesinde hemen hemen tüm sektörlerde kullanılmaktadır.<br>

## Bobcat (Skid Steer / Track Loader) Kullanım Alanları ve Faydaları <a href="#ember2353" id="ember2353"></a>

### İnşaat Sektörü <a href="#ember2354" id="ember2354"></a>

Yıllar içinde geliştirilen birçok aksesuar sayesinde, özellikle inşaat sektörünün eli ayağıdır denilebilir.

<br>

Aşağıda bazı kullanım alanlarını görebilirsiniz;

#### Harfiyat işleri <a href="#ember2358" id="ember2358"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQFRHLHDSs7GJg/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1700733387046?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=YqgaJ5YLned5sL5_aWBvBbxAZAGWDxC5PvTskbxVEkI" alt=""><figcaption><p>Bobcat (Skid Steer / Track Loader) - Harfiyat İşleri</p></figcaption></figure>

Fotoğraf: <https://www.rbsincmn.com/>

<br>

#### Malzeme taşıma / yükleme / boşaltma <a href="#ember2362" id="ember2362"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHUAA0d16hqXg/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1700733399683?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=0KC7YqVhgiftr-NpqAEEjCQk5hZJCu1_f8kewYKSDiQ" alt=""><figcaption><p>Bobcat (Skid Steer / Track Loader) - Malzeme Taşıma / Yükleme / Boşaltma</p></figcaption></figure>

Fotoğraf: <https://www.heavyquipmag.com/2023/06/15/bobcat-wheel-loader-portfolio-tests-market-interest-with-new-concepts/>

<br>

#### Yol temizliği <a href="#ember2366" id="ember2366"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEIo387qm5G2g/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700733408099?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=rifrnp5gOqU-PuuDn7JCuII_IpJKE5V1KmnJXE18cm0" alt=""><figcaption><p>Bobcat (Skid Steer / Track Loader) - Yol Temizliği</p></figcaption></figure>

Fotoğraf: <https://www.westerraequipment.com/new-equipment/eq/1360/>

<br>

#### Delim işleri <a href="#ember2370" id="ember2370"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHWEHrP_bVjFw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700733415320?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=PaC817Yh95u4TZU_ZWcN5NiDn2LxFKvm_QyG9uxlq2A" alt=""><figcaption><p>Bobcat (Skid Steer / Track Loader) - Delim İşleri</p></figcaption></figure>

Fotoğraf: <https://kootenaybiz.com/developments/article/local_builder_introduces_old_technology>

<br>

#### Kırım işleri <a href="#ember2374" id="ember2374"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHLqjVLoLUzfQ/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1700733480349?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=f1E37tbhJSqewXy-8fr90D7h9sbP8ODKlb1BBS4dXBY" alt=""><figcaption><p>Bobcat (Skid Steer / Track Loader) - Kırım İşleri</p></figcaption></figure>

Fotoğraf: <https://cnhawk.en.made-in-china.com/product/IZUfOdqALbpe/China-Skid-Steer-Post-Pounder-Pile-Driver-Hydraulic-Post-Driver-for-Sale.html>

<br>

## Bobcat (Skid Steer / Track Loader) Kullanımı Riskleri <a href="#ember2378" id="ember2378"></a>

### Kaza riskleri; <a href="#ember2379" id="ember2379"></a>

1. Küçük yapılarından dolayı ağır yüklere karşı dengeleri azdır. Ağırlık limitlerine, eğim de gözönünde bulundurularak dikkat edilmeli.
2. Küçük yapılarından dolayı üzerlerine yük devrilme riski vardır. Yüksek yüklerde dikkat edilmeli.
3. Çevik yapıları hızlı manevra imkanı sağlamakla birlikte, ani hareketler yük devrilmelerine de sebep olabilir.
4. Yüksek gürültü seviyesi sebebi ile operatörün etrafını zor duyabilmekte. Bu da ikazları ve yönlendirmeleri geç duymasına ve hatta hiç duymamasına sebep olabilmekte. Etrafında mutlaka bir bayrakçı olmalı.

<br>

### Çevresel riskler; <a href="#ember2382" id="ember2382"></a>

1. Nispeten eski teknoloji motorlar kullanıldığından dolayı egzos emisyonları konusunda sıkıntılar yaşanabilir. Euro 6+ motorlar olmasına dikkat edilmeli

<br>

## Başlıca Bobcat Üreticileri \[#02] <a href="#ember2385" id="ember2385"></a>

1. ABD - [Bobcat Company](https://www.bobcat.com/)
2. ABD - [Case CE](https://www.casece.com/)
3. Fransa - [Manitou / Gehl](https://www.manitou-group.com/en/group/brands/)
4. İngiltere - [JCB](https://www.jcb.com/)
5. ABD - [John Deere](https://www.deere.com/)

<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember2388" id="ember2388"></a>

* [Forklift ve Telehandler](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-ekipman-forklift-portif-telehandler)

***

## Kaynaklar <a href="#ember2390" id="ember2390"></a>

* **\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/Bobcat_Company>
* **\[#02]** <https://www.bigrentz.com/blog/biggest-skid-steer>

***

## Fotoğraf <a href="#ember2392" id="ember2392"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.bobcat.com/eu/en/equipment/loaders/skid-steer-loaders/s70>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Bill of Materials

BOM – Bill of Materials / Ürün Ağacı

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FnAL49FV7fb8QYJX8GKRm%2F1739242607979.jpg?alt=media&amp;token=f11d69f6-a834-40c8-837d-d583f90da52c" alt=""><figcaption><p>BOM – Bill of Materials / Ürün Ağacı</p></figcaption></figure>

> "A well-structured BOM is the DNA of a product." – Charles Poirier

## BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı Nedir? <a href="#ember63" id="ember63"></a>

BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı, bir ürünün veya hizmetin üretimi, montajı veya onarımı için gereken ham maddeleri, alt montajları, bileşenleri ve parçaları içeren kapsamlı bir listedir. Bir yemek tarifine benzeyen bu liste, hangi bileşenlerin, hangi miktarlarda ve hangi sırada kullanılması gerektiğini belirtir.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQEv7-1UakPWrQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/B4EZTy8DEWGYAU-/0/1739242645271?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=lh2rtVvX6K8ySrzFBuggQhWICxVF0GofLKJiZswnk3E" alt=""><figcaption><p>BOM – Bill of Materials / Ürün Ağacı</p></figcaption></figure>

Ref: <https://www.arenasolutions.com/resources/category/bom-management/creating-a-bill-of-materials/>

Örneğin:

* Üretilecek son ürün "A" olsun.
* Bu ürün "B" ve "C" bileşenlerinden oluşmaktadır.
* "B" bileşeni "D" ve "E" bileşenlerini içerirken, "C" bileşeni "F" ve "D" bileşenlerini içermektedir.
* X adet "A" üretmek için, tüm bileşenlerin kaç adet gerekeceğini hesaplamak BOM'un temel işlevlerinden biridir.

## BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı Yapıları <a href="#ember71" id="ember71"></a>

1. **Tek Seviyeli BOM**: Sadece birincil bileşenleri listeler.
2. **Çok Seviyeli BOM**: Alt montajlar ve alt bileşenleri detaylandırır.

## BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı Temel Özellikleri <a href="#ember74" id="ember74"></a>

* **Hiyerarşik Yapı**: Ürün üretimi süresince, bileşenler üstten alta doğru bir sıralamada listelenir.
* **Detaylı Veri Seti**: Sadece parça isimlerini içermez; miktar, ölçü birimi, maliyet bilgisi, hatta tedarikçi detaylarını da kapsayabilir.
* **Teknik Resim Olmaması**: BOM, teknik bir tasarım değil, ürünü oluşturan bileşenlerin listesidir.

## BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı Türleri <a href="#ember77" id="ember77"></a>

BOM'lar, kullanım amaçlarına göre farklı türlere ayrılır:

1. [**EBOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/Engineering_bill_of_materials) **-** [**Mühendislik BOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/Engineering_bill_of_materials) : Ürün tasarımında kullanılır ve teknik bileşen isimleri ile detaylandırılır.
2. [**MBOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/Manufacturing_bill_of_materials) **-** [**Üretim BOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/Manufacturing_bill_of_materials): Gerçek üretim için kullanılır ve malzemeler ile montaj detaylarını kapsar.
3. [**SBOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/Software_supply_chain) **-** [**Yazılım (Software) BOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/Software_supply_chain): Bir yazılım ürününün oluşturulmasında kullanılan açık kaynak ve tescilli yazılım bileşenlerinin envanteridir.
4. [**PBOM**](https://www.ox.security/pbom-vs-sbom/) **-** [**Satınalma BOM**](https://www.ox.security/pbom-vs-sbom/): Satınalma biriminin ihtiyaç duyduğu, sipariş verilmesi gereken bileşenleri gösterir.
5. [**CBOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/CBOM) **-** [**Konfigüre Edilebilir BOM**](https://en.wikipedia.org/wiki/CBOM): Müşfteri ihtiyaçlarına göre özelleştirilebilir yapıya sahiptir.

## BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı 'un Üretimdeki Önemi <a href="#ember81" id="ember81"></a>

* **Üretim Planlaması**: Malzeme ihtiyacını planlamaya ve stok seviyelerini optimize etmeye yardımcı olur.
* **Maliyet Tahmini**: Hammaddelerin maliyetini belirleyerek, fiyatlandırma ve bütçeleme çalışmalarına destek olur.
* **Tedarik Zinciri Yönetimi**: Doğru miktarda ve zamanda sipariş verilmesini sağlar. (Bkz. [Minimum Stok](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-minimum-stok) / [ReOrder Point](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rop-reorder-point))
* **Standartlaşma ve Kalite Kontrol**: Aynı ürünün tutarlı şekilde üretilmesini sağlar.
* **Atık Azaltma ve Verimlilik**: Gereksiz malzeme kayıplarını minimize eder.

## BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı ve BOQ – Bill of Materials / Metraj Cetveli Arasındaki Farklar <a href="#ember84" id="ember84"></a>

Tecrübeli kişilerin ile zaman zaman birbirine karıştırdığı bu 2 terim, temelde sektör bazında ayrışır. [BOQ – Bill of Materials / Metraj Cetveli](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/boq-bill-of-quantities-metraj-cetveli) inşaat sektörüne kullanılırken, BOM daha çok üretim sektöründe kullanılır. Aşağıdaki bu 2 terimin başlıca farklarına değinildi.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQEek4-gE7YEOw/article-inline_image-shrink_400_744/B4EZTy8DDaHgAc-/0/1739242616380?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=oBKLG0tzqGU65f9pbX5bTR0-67cgE5Lvk0WeqDVPO7I" alt=""><figcaption><p>BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı ve BOQ – Bill of Materials / Metraj Cetveli Arasındaki Farklar</p></figcaption></figure>

## Özetle... <a href="#ember88" id="ember88"></a>

BOM - Bill of Materials / Ürün Ağacı, üretim planlamasından maliyet tahminine kadar bir çok kritik fonksiyonu yerine getiren vazgeçilmez bir yapıdır. Basit bir liste olmanın ötesinde, ürün tasarımı, üretim planlaması, satınalma, maliyet tahmini ve envanter kontrolü gibi birçok alanda kritik bir rol oynar.<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember92" id="ember92"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Tedarik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

**3.** [BOQ – Bill of Quantities / Metraj Cetveli](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/boq-bill-of-quantities-metraj-cetveli)

**4.** [VA – Value Analysis / Değer Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/va-value-analysis-deger-analizi)

**5.** [VE - Value Engineering / Değer Mühendisliği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/ve-value-engineering-deger-muhendisligi)

**6.** [TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme)

**7.** [CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/commercial-evaluation-ticari-degerlendirme)

**8.** [RFI – Request For Information / Bilgi Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/RFI%20%E2%80%93%20Request%20For%20Information%20/%20Bilgi%20Talebi)

**9.** [RFQ – Request For Quotation / Teklif Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/rfq-request-for-quotation-teklif-talebi)

**10.** [Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus)

**11.** [TCO - Total Cost of Ownership / Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti)[Satınalma’da Uyumluluk Hastalığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/satinalmada-uyumluluk-hastaligi)

**12.** [MAM – Material Assignment Matrix](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mam-material-assignment-matrix)

**13.** [MES – Material Expediting Schedule / Malzeme Tedarik Programı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mes-material-expediting-schedule)

**14.** [Procurement Schedule](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/procurement-schedule)

**15.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**16.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**17.** [Stratejik Satınalma / Strategic Purchasing](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-stratejik-satinalma)

**18.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**19.** [NDA - Non-Disclosure Agreement / Gizlilik Sözleşmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/nda-non-disclosure-agreement-gizlilik-sozlesmesi)

**20.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**21.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**22.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**23.** [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

**24.** [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

**25.** [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

**26.** [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

***

## Kaynaklar <a href="#ember119" id="ember119"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) || [Gemini](https://gemini.google.com/) || [DeepSeek](https://chat.deepseek.com/)

**2.** \[Youtube] [What is a Bill of Materials (BOM)? Why is it Important?](https://www.youtube.com/watch?v=2762vGCckHs\&pp=ygURYmlsbCBvZiBtYXRlcmlhbHM%3D)

**3.** \[Youtube] [Bill of Materials (BOM's) - Supply Chain In 3 Minutes](https://www.youtube.com/watch?v=kxf-SQpKzlg\&pp=ygURYmlsbCBvZiBtYXRlcmlhbHM%3D)

**4.** \[Youtube] [Bill of Materials (BOMs) Explained in 4 Minutes | Unleashed](https://www.youtube.com/watch?v=A2JjgJ-U9Qk\&pp=ygURYmlsbCBvZiBtYXRlcmlhbHM%3D)

**5.** \[Youtube] [What is BOM | Bill of Materials](https://www.youtube.com/watch?v=MslIbThhfrc\&pp=ygURYmlsbCBvZiBtYXRlcmlhbHM%3D)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember125" id="ember125"></a>

**1.** Kapak fotoğrafı: <https://www.arenasolutions.com/resources/category/bom-management/creating-a-bill-of-materials/>

***

## Yazarlar <a href="#ember127" id="ember127"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Bill of Quantities

BOQ – Bill of Quantities / Metraj Cetveli

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fkx3Hw3mqjLwBucwOtzPu%2F1739158674708.jpg?alt=media&amp;token=9859b869-8560-4d55-9e04-01d81ba6674a" alt=""><figcaption><p>BOQ – Bill of Quantities / Metraj Cetveli</p></figcaption></figure>

> “An investment in knowledge, pays the best interest." - Benjamin Franklin

## BOQ – Bill of Quantities (Metraj Cetveli) Nedir? <a href="#ember65" id="ember65"></a>

**Bill of Quantities (BOQ)** / **Metraj Cetveli**, bir inşaat projesinde yer alan tüm iş kalemlerini, miktarlarını, ölçü birimlerini ve teknik detaylarını içeren dokümandır.

BOQ, genellikle **miktar hesap uzmanları** (**quantity surveyors**) veya **yapı maliyet uzmanları** tarafından hazırlanır ve projeye ait tüm iş kalemlerini, tanımlarını, miktarlarını ve ölçü birimlerini içerir. Bu belge, projenin tasarım çizimleri ve teknik şartnamelerinden türetilir.

BOQ teklif aşamasında hazırlanır, ancak bu hem işveren hem de ana yüklenici tarafından hazırlanabilir.

* İşveren’in verdiği paket üzerinden yüklenicinin hazırlaması: Bu genellikle acil durumlar veya syı olarak yetersiz işveren ekipleri sebebi ile olur.
* İşveren’in tüm detayları ile kendisinin hazırlaması: Acil olmayan projelerde en doğru yöntemdir.

BOQ hem işverene hem de yükleniciye rehberlik ederek, projenin maliyet kontrolü, ödeme planları ve Claim ve Change Order yönetimi süreçlerinde kritik bir rol oynar.

BOQ’nun İşveren tarafından hazırlandığı durumlarda, yüklenici firmalar, tekliflerini aynı temel üzerine inşa eder, böylece fiyatlandırma süreci adil ve şeffaf bir şekilde gerçekleşir. Bu anlamda [TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme) makalesini okumanız konuya hakim omanız için elzemdir.

## BOQ Nasıl Hazırlanır? <a href="#ember73" id="ember73"></a>

Alan Uzmanlığı (Field of Expertise) gerektiren BOQ hazırlığı aynı zamanda dikkat gerektiren bir iştir.

Bu anlamda BOQ’nun doğruluğu, **ölçüm kurallarına tam uyum** ile sağlanır.

> “Accuracy in measurement is critical for a reliable BOQ. Errors can lead to disputes and inaccurate cost estimates.” (What is The Purpose of Bill of Quantities)

Genel anlamda BOQ hazırlık aşamaları aşağıdaki gibidir:

### **1.     Proje dökümanları incelenir**

o    Teklif seti detaylıca incelenir ve eksikler uyumsuzluklar kontrol edilir.

o    Projeler, şartname ve spesifikasyon ışığında detaylıca incelenir.

### **2.     İş kalemleri tanımlanır**

o    Proje, şartname, spessifikasyonlar ve sözleşme detayları gözönünde bulundurulur.

o    Takip edilebilecek en alt detayda (LOD – Level of Detail: 100, 200, 300, ...) kategorilere ayrılır. Bu noktada temenni değil teyyit bazlı gitmek gereklidir. Aksi halde planlama, maliyet kontrol ve hakediş süreçlerinde sorunlar yaşanması muhtemeldir.

### **3.     Doğru ölçüm birimleri ile miktarlar belirlenir**

o    Her bir imalat veya işçilik kalemi, takip edilebilecek birimlerde hesaplanır.

**Örneğin:**

\-- Beton: m³

\-- Demir: ton

\-- Boru: metre

\-- Kablo: metre

\-- Yüzey kaplama malzemeleri (Halı, duvar kağırı, linolyum, vb.): m²

\-- Yüzey işleme malzemeleri (Sıva, alçı, boya, macun, epoksi, vb.): m²

### **4.     Birim fiyatlar hesaplanır**

o    Malzeme ve işçilik maliyetleri ayrıştırılır

\--   Malzeme

\--   İşçilik

\--   Malzeme + İşçilik

o    Malzemeler için kapıya araç üzerinde teslim DDP (Delivery Duty Paid) hesabı öncelenir

o    Gümrük vergileri, broker ve diğer tüm süreçler için gerekli ek masraflar hesaplanır

o    Her bir BOQ kalemi için ayrı ayrı birim fiyat analizleri hazırlanır. Bunların backup dosyaları yapılandırılmış bir şekilde saklanır.

### **5.     BOQ Formatı ve açıklamalar oluşturulur**

o    Yapılacak işin şekline göre, genel formatın dışına çıkılmamak şartı ile uygun bir BOQ formatı oluşturulur.

o    Hesaplamalar yapılırken nelere dikkat edildiği, nelerin dahil nelerin hariç tutulduğu detaylıca belirtirlir.

### **6.     BOQ’nun gözden geçirilmesi ve onayı**

o    Konunun uzmanlarına ve mümkünse projeyi gerçekleştirecek ekibe kontrol ettirilip onayları alınır.

o    Herkesin hemfikir olduğu yapı teklif ekine konulmak üzere teklif grubuna ve/veya yönetime sunulur.

## BOQ Kullanımının Küresel Standartları \[1] <a href="#ember114" id="ember114"></a>

BOQ, farklı ülkelerde ve projelerde farklı ölçüm kurallarına ve formatlara göre hazırlanır. Her bölge, kendi endüstri standartlarını kullanarak BOQ’nun doğruluğunu ve tutarlılığını sağlamaya çalışır.

**Önde Gelen BOQ Standartları**

### 1. **NRM2 (New Rules of Measurement 2) – Birleşik Krallık**

o **Royal Institution of Chartered Surveyors (RICS)** tarafından geliştirilmiştir.

o    İngiltere’de yaygın olarak kullanılan BOQ standardıdır.

o    İş kalemlerinin net bir şekilde tanımlanmasını ve karşılaştırılmasını sağlar.

### 2. **POMI (Principles of Measurement International) – Uluslararası**

o    Orta Doğu ve Asya’da yaygın olarak kullanılan BOQ standardıdır.

o **Chartered Institute of Building (CIOB)** tarafından geliştirilmiştir.

o    Büyük ölçekli altyapı projelerinde sıkça tercih edilir.

### 3. **CSI MasterFormat – ABD ve Kanada**

o    ABD ve Kanada’daki projelerde kullanılır.

o    İş kalemleri **50’den fazla bölüme** ayrılmış detaylı bir BOQ formatına sahiptir.

o    Özellikle bina projeleri için uygundur.

### 4. **ARMM (Agreed Rules of Measurement of Materials) – Avrupa**

o    Avrupa’daki birçok ülkede kullanılan malzeme bazlı BOQ hazırlama standardıdır.

o    Ölçüm yöntemleri ve hesaplama standartlarını belirler.

### 5. **SMM7 ve CESMM4 (Standard Method of Measurement)**

o **SMM7** (Standard Method of Measurement 7) özellikle bina projelerinde kullanılır.

o **CESMM4** (Civil Engineering Standard Method of Measurement) altyapı projeleri için uygundur.

## BOQ Hazırlanırken Kullanılan Araçlar \[1] <a href="#ember140" id="ember140"></a>

BOQ hazırlanırken aşağıdaki araçlar ve yazılımlar kullanılabilir:

* **AutoCAD:** Çizimlerden metraj çıkarmak için gereklidir.
* **BIM (Building Information Modeling) Yazılımları:** Revit ve Tekla gibi programlar, BOQ verilerini modelleme üzerinden çıkarma imkanı sunar.
* **Microsoft Excel:** Temel hesaplamalar ve BOQ düzeni oluşturmak için kullanılır.
* **Bluebeam Revu:** PDF çizimler üzerinden ölçüm yapmayı sağlar.
* **CostX:** Metraj hesaplama ve fiyatlandırma yazılımıdır.
* **PriMus:** BOQ hazırlamak için kullanılan profesyonel bir yazılım.
* **Candy CCS:** İnşaat projeleri için tahminleme ve maliyet yönetimi.
* **PlanSwift:** İnşaat ölçümleri için dijital ölçüm aracı.

## BOQ – Bill of Quantities (Metraj Cetveli) Hazırlarken Dikkat Edilmesi Gerekenler <a href="#ember144" id="ember144"></a>

* **Kesin Ölçümler:** Yanlış hesaplamalar majör maliyet ve süre sapmalarına neden olabilir.
* **Ölçüm Kurallarına Uygunluk:** Standart kurallara göre ölçüm yapılması gereklidir. **\[1]**

o **ARMM (Agreed Rules of Measurement of Materials):** özellikle malzemelerin ölçülmesi ve fiyatlandırılması için kullanılan bir standarttır. Bu yöntem, inşaat projelerinde kullanılan malzemelerin miktarlarının nasıl ölçüleceğini ve raporlanacağını belirler. ARMM, daha çok malzeme odaklı bir ölçüm standardıdır ve özellikle BOQ hazırlanırken malzeme miktarlarının doğru bir şekilde hesaplanmasını sağlar.

* **Düzenli Güncellenme:** Proje ilerledikçe BOQ de belirli aralıklarla revize edilmelidir.
* **Kar ve Risk Hesaplamaları:** Fiyatlandırma yapılırken yüklenici karı hesaplanırken, olası riskler de göz önünde bulundurulmalıdır.

## BOQ – Bill of Quantities (Metraj Cetveli) Hazırlarken Yapılan Yaygın Hatalar <a href="#ember149" id="ember149"></a>

Hatalı veya eksik hazırlanmış bir BOQ, ciddi maliyet sapmalarına, zaman kayıplarına ve sözleşme ihtilaflarına yol açabilir. Bu sebeple aşağıdaki maddelere ehemmiyet verilmesi elzemdir.

### **1. Eksik veya Yanlış İş Kalemi Tanımlamaları**

* **Genel ve belirsiz ifadeler:** "250 mm kalınlığında gaz beton duvar inşası" yerine "Duvar işleri" yazılması<br>

### **2. Yanlış Ölçüm ve Metraj Hesaplamaları**

Metraj hataları, BOQ’nun en kritik yanlışlarından biridir. Yaygın hatalar:

* **Eksik veya fazla metraj hesaplaması:** Duvar alanı hesaplanırken pencere açıklıklarının hesaba katılmaması.
* **Ölçüm birimi hataları:** LumpSum biriminin yoğun kullanımı, farklı kalınlıkların olduğu noıktalarda m² yerine m³ kullanımı, vb.<br>

### **3. İş Kalemleri Arasındaki Örtüşme ve Çakışmalar**

Aynı işin farklı BOQ kalemleri altında tekrar edilmesi veya eksik bırakılması yaygın bir hatadır. Örneğin:

* Kazı işleri ve dolgu işleri birbirinden bağımsız hesaplandığında hacim farkları oluşabilir.
* Elektrik ve mekanik işler arasında örtüşmeler görülebilir. Örneğin, kablo kanalları hem elektrik BOQ’sunda hem de mekanik BOQ’da hesaplanabilir.

### **4. Birim Fiyat Analizinde Eksiklikler ve Hatalar**

Birim fiyatlar belirlenirken yapılan yaygın hatalar şunlardır:

* **Eksik maliyet bileşenleri: L**ojistik, gümrük vergisi, montaj işçiliği, vb.
* **Güncellenmemiş fiyatlar kullanımı:** Eski piyasa verileri nedeniyle yanlış tahminler. (Libya fiyatlarını Rusya’da kullanan bile oluyor).

### **5. BOQ’nun Güncellenmemesi ve Revize Edilmemesi**

* Proje revizyonlarının BOQ’ya yansıtılmaması
* Değişiklik taleplerinin (Change Orders) ve ek iş kalemlerinin güncellenmemesi

### **6. Planlama, Maliyet Kontrol ve Satınalma ile örtüşmeyen yapı**

Bu konuda öğrenilmiş bir çaresizlik mevcut ve hemen her proje bu uyumsuzluğun sorunlarını her rapor döneminde yaşamakta. Bu uyumsuzluğun sonucunda da:

* Hakediş süreçlerinde uyuşmazlıklar oluşur
* Tamamlanmış iş kalemleri için uygun ödeme yüzdeleri hesaplanamaz
* Departmanlar arası bilgi alışverişinde uyumsuzluklar oluşur.

## Özetle... <a href="#ember173" id="ember173"></a>

> “The Bill of Quantities is a vital document in the construction industry. Its accurate preparation ensures fair tendering, cost control, and efficient project management.” (Bill of Quantities Explained)

BOQ, **inşaat projelerinde maliyet yönetimi, şeffaf ihale süreci ve verimli proje yönetimi** için vazgeçilmez bir dokümandır. Doğru hazırlandığında ve etkin kullanıldığında, tüm taraflara büyük avantajlar sunar.

**Son olarak,** Makale bir Satınalma Profesyoneli gözü ile yazıldığından eksiklikler olabilir. Bu anlamda özellikle aşağıdaki başlıklarda ek araştırma yapılabilir

* BOQ ve FIDIC İlişkisi
* BOQ’nun Yapı Bilgi Modellemesi (BIM) ile Entegrasyonu

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember179" id="ember179"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Tedarik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

**3.** [VA – Value Analysis / Değer Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/va-value-analysis-deger-analizi)

**4.** [VE - Value Engineering / Değer Mühendisliği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/ve-value-engineering-deger-muhendisligi)

**5.** [TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme)

**6.** [CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/commercial-evaluation-ticari-degerlendirme)

**7.** [RFI – Request For Information / Bilgi Talebi](https://d.docs.live.net/0fe974c65504155e/!!%20Auth/Project_00%20-%20SCM%20Pool/RFI%20%E2%80%93%20Request%20For%20Information%20/%20Bilgi%20Talebi)

**8.** [RFQ – Request For Quotation / Teklif Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/rfq-request-for-quotation-teklif-talebi)

**9.** [Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus)

**10.** [TCO - Total Cost of Ownership / Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti)[Satınalma’da Uyumluluk Hastalığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/satinalmada-uyumluluk-hastaligi)

**11.** [MAM – Material Assignment Matrix](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mam-material-assignment-matrix)

**12.** [MES – Material Expediting Schedule / Malzeme Tedarik Programı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mes-material-expediting-schedule)

**13.** [Procurement Schedule](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/procurement-schedule)

**14.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**15.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**16.** [Stratejik Satınalma / Strategic Purchasing](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-stratejik-satinalma)

**17.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**18.** [NDA - Non-Disclosure Agreement / Gizlilik Sözleşmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/nda-non-disclosure-agreement-gizlilik-sozlesmesi)

**19.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**20.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**21.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**22.** [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

**23.** [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

**24.** [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

**25.** [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

***

## Kaynaklar <a href="#ember205" id="ember205"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) |&| [Gemini](https://gemini.google.com/) |&| [DeepSeek](https://chat.deepseek.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember207" id="ember207"></a>

**1.** Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember209" id="ember209"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Bill of Resources

BOR - Bill of Resources ve RCCP Rough-Cut Capacity Planning

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FDbr1RJaMWpc3JfWC634n%2F1739328438339.jpg?alt=media&amp;token=c75dee59-5db2-4c73-b246-c1127443ed6f" alt=""><figcaption><p>BOR - Bill of Resources ve RCCP Rough-Cut Capacity Planning</p></figcaption></figure>

> Doğru kaynak planlaması, başarılı projelerin temel taşıdır." - Peter Drucker

## BOR - Bill of Resources (Kaynak Listesi) ve RCCP Rough-Cut Capacity Planning’in Ortaya Çıkışı <a href="#ember65" id="ember65"></a>

2000'li yılların başlarında, üretim planlaması yapan şirketler için en kritik sorulardan biri "Kaynaklarımız, hedeflediğimiz üretimi gerçekleştirmeye yetiyor mu?" sorusu oldu. Bu sorunun cevabını vermek için geliştirilen en önemli yaklaşımlardan biri **Rough-Cut Capacity Planning (RCCP) yani "Kaba Kapasite Planlaması"** oldu.

RCCP, üretim planlarının gerçekçi olup olmadığını belirlemek için kullanılan bir yöntemdir. Bu planlama yöntemi, malzeme listesi ([BOM – Bill of Materials / Ürün Ağacı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/bom-bill-of-materials-urun-agaci)) yerine Bill of Resources (BOR), yani Kaynak Listesi kullanarak öncelikle **en kritik** kaynaklara odaklanır.

> "If the goal is to have an achievable plan, we've got to make sure we've got the resources." (Eğer amacımız gerçekleştirilebilir bir plan yapmaksa, kaynaklara sahip olduğumuzdan emin olmalıyız.)

Konunun daha iyi anlaşılması için, makaleye devam etmeden evvel, [BOM – Bill of Materials / Ürün Ağacı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/bom-bill-of-materials-urun-agaci) makalemizi okumanızı önemle tavsiye ederiz.

## BOR - Bill of Resources (Kaynak Listesi) Nedir? <a href="#ember71" id="ember71"></a>

BOR - Bill of Resources (Kaynak Listesi), bir üretim planının gerçekleşmesi için gerekli olan temel kaynakları belirleyen bir listedir. BOM'un aksine, BOR tüm malzemeleri listelemek yerine yalnızca aşağıdaki gibi kritik kaynaklara odaklanır:

* Makina süreleri,
* Alan gereksinimleri (m² bazında),
* İşgücü saatleri,
* Ana tedarikçilerden temin edilmesi gereken önemli bilesenler.

## BOR - Bill of Resources (Kaynak Listesi) Faydaları <a href="#ember75" id="ember75"></a>

* **Daha Gerçekçi Planlama:** BOM yalnızca parçalara odaklanırken, BOR tüm üretim **kapasitesini** hesaba katar.
* **Kaynak Tıkanıklıklarını Öngörme:** Kritik kaynaklar belirlendiğinde, potansiyel **darboğazlar** daha önceden fark edilebilir.
* **Detaylı Planlamadan Önce Risk Analizi:** Daha ince planlamalara geçmeden önce, **büyük resmi görmek** mümkün olur.

Bu anlamda BOR, BOM’un tamamlayıcısıdır.

## Bill of Resources  / RCCP Rough-Cut Capacity Planning Nasıl Kullanılır? <a href="#ember79" id="ember79"></a>

1. Üretim hacmi belirlenir
2. Belirlenen üretim adetlerine göre, hangi kaynaklardan ne kadar kullanılması gerektiği belirlenir.
3. Hangi ürünlerin, hangi zaman dilimlerinde üretileceği netleştirilir (**MPS - Üretim Programı)**
4. Kaynak ihtiyacı ile mevcut kaynaklar karşılaştırılır. Planlanan üretim için yeterli makine, alan ve çalışan olup olmadığı kontrol edilir.
5. Kaynakların yetersiz olması durumunda plan revize edilir veya ek kaynak arayışına girilir.

·         Alternatif tedarikçilere başvurulur,

·         Yeni makine veya ekipman yatırımları gözden geçirilir,

·         Çalışma saatleri veya vardiyalar yeniden planlanır.

## Özetle... <a href="#ember85" id="ember85"></a>

BOR ve RCCP Rough-Cut Capacity Planning, şirketlerin yalnızca "bir şeyler üretme" hedefiyle değil, **yapabilir miyiz?** sorusuna cevap arayarak plan yapmalarını sağlar.

Bu sürecin başarılı bir şekilde yürütülmesi, şirketlerin hem maliyetleri kontrol altında tutmasına hem de potansiyel krizleri evvelden fark etmesine olanak tanır.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember88" id="ember88"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Tedarik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

**3.** [BOM – Bill of Materials / Ürün Ağacı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/bom-bill-of-materials-urun-agaci)

**4.** [BOQ – Bill of Quantities / Metraj Cetveli](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/boq-bill-of-quantities-metraj-cetveli)

**5.** [VA – Value Analysis / Değer Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/va-value-analysis-deger-analizi)

**6.** [VE - Value Engineering / Değer Mühendisliği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/ve-value-engineering-deger-muhendisligi)

**7.** [TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme)

**8.** [CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/commercial-evaluation-ticari-degerlendirme)

**9.** [RFI – Request For Information / Bilgi Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/RFI%20%E2%80%93%20Request%20For%20Information%20/%20Bilgi%20Talebi)

**10.** [RFQ – Request For Quotation / Teklif Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/rfq-request-for-quotation-teklif-talebi)

**11.** [Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus)

**12.** [TCO - Total Cost of Ownership / Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti)[Satınalma’da Uyumluluk Hastalığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/satinalmada-uyumluluk-hastaligi)

**13.** [MAM – Material Assignment Matrix](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mam-material-assignment-matrix)

**14.** [MES – Material Expediting Schedule / Malzeme Tedarik Programı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mes-material-expediting-schedule)

**15.** [Procurement Schedule](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/procurement-schedule)

**16.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**17.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**18.** [Stratejik Satınalma / Strategic Purchasing](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-stratejik-satinalma)

**19.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**20.** [NDA - Non-Disclosure Agreement / Gizlilik Sözleşmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/nda-non-disclosure-agreement-gizlilik-sozlesmesi)

**21.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**22.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**23.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**24.** [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

**25.** [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

**26.** [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

**27.** [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

***

## Kaynaklar <a href="#ember116" id="ember116"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) || [Gemini](https://gemini.google.com/) || [DeepSeek](https://chat.deepseek.com/)

**2.** \[Youtube] <https://www.youtube.com/watch?v=21yWCiZoOvI&pp=ygURYmlsbCBvZiByZXNvdXJjZXM%3D>

**3.** \[Youtube] <https://www.youtube.com/watch?v=mDEgxn-Fnjs&pp=ygURYmlsbCBvZiByZXNvdXJjZXM%3D>

**4.** \[Youtube] <https://en.wikipedia.org/wiki/Bill_of_resources>

**5.** \[Youtube] <https://www.scmr.com/glossary/what-is-bill-of-resources>

**6.** \[Youtube] <https://www.lokad.com/tv/2025/1/21/bill-of-materials-vs-bill-of-resources/>

**7.** \[Youtube] <https://www.linkedin.com/pulse/effective-resource-planning-using-bill-resources-eman-abdelnabby-vshcf>

**8.** \[Youtube] <https://www.cargoz.com/ar/glossary/bill-of-resources-219>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember125" id="ember125"></a>

**1.** Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember127" id="ember127"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Bullwhip Effect

Bullwhip Effect / Forrester Etkisi / Kamçı Etkisi (Whiplash, Whipsaw)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FdT9pzIjY2urMRWRlRpGX%2FBullwhip%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=2b939006-96e7-4a96-9774-2038495aca28" alt=""><figcaption><p>Bullwhip Effect / Kamçı Etkisi (Whiplash, Whipsaw)</p></figcaption></figure>

Tedarik Zinciri içindeki paydaşların koordinasyon problemlerinden kaynaklanan dalgalanmadır. MIT Sloan School of Management Öğretim Üyesi Jay Wright Forrester 1960 yılında yaptığı Sistem Dinamikleri araştırmasının sonucunda 1961 yılında yazdığı Industrial Dynamics kitabında Kamçı Etkisi kavramını açıklamıştır.

Kamçının vuruşundaki ufak dalgalanmanın ileriki safhalarda çok daha büyük salınımlar oluşturması örneğinden hareketle, Tedarik Zinciri ‘ndeki +/-%5 ‘lik bir dalgalanma sonraki paydaşlarda %40 ‘lara varan düzensizlik oluşturmakta.

#### Kamçı Etkisi ‘nin sebepleri <a href="#ember267" id="ember267"></a>

* (Göreceli) İç ve dış paydaşları arasında yavaş veri aktarımı
* Aktarılan verilerin doğruluk sapmalarının fazlalığı
* Geri bildirimlerin yetersizliği
* Yetersiz stok politikaları (Minimum Stok, vb.)
* Acil siparişlerin sıklığı
* Stoksuz kalma korkusu
* Tahmin hataları (Sürekli veya dönemsel belirsizlikler)
* Lojistik operasyonlarındaki dalgalanmalar (hasar, teslim süresi, vb.)
* Envanter kontrol mekanizmalarının gereğinden hızlı veya yavaş adaptasyonu
* Parti büyüklüklerinin yanlış ayarlanması
* [(JIT) Just In Time](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘ın yetersiz uygulanması
* Fiyat dalgalanmalarına bağlı olarak talebin de dalgalanması

#### Kamçı Etkisi ‘nin sonuçları <a href="#ember270" id="ember270"></a>

* Stoksuz kalma korkusu ile stok tutma maliyetlerinin artması
* Tekrarlı siparişler sebebi ile lojistik ve elleçleme maliyetlerinin artması
* Yetersiz müşteri hizmeti (İç ve dış) sonucu kaybolan güven
* Bunların sonucu olarak kar kaybı

### Kamçı Etkisi ‘ne karşı alınacak önlemler <a href="#ember273" id="ember273"></a>

* Tedarik zincirindeki tüm paydaşlarla hızlı ve doğru veri paylaşımı (İç ve dış paydaşlar)
* Stok yönetiminin gözden geçirilmesi (Minimum Stok, vb.)
* Tahmin ve karar destek sistemlerinin güncellenmesi
* Fiyat dalgalanmalarını daha net öngörecek yapının oluşturulması
* Parti büyüklüklerinin doğru şekilde ayarlanması
* Yoldaki stoğun azaltılması ve lojistik organizasyonunun kontrolden geçirilmesi
* Kamçı Etkisi ‘nin hiçbir zaman kaybolmayacağı öngörüsü ile sürekli olarak kontrollü hareket edilmesi

İletişim ve karar destek sistemlerinin zayıflığından kaynaklı Kamçı Etkisi sorununun Tedarik Zinciri 'nde nasıl sonuçlar yarattığını daha iyi anlamak için, "[Beer Game](https://www.sedatonat.com/post/beer-game-beer-distribution-game)” oyununu oynayarak hem keyifli bir zaman geçirip hem de Kamçı Etkisi 'nin sebeplerini ve sonuçlarını görselleştirme ile daha iyi anlayabilirsiniz.

### Kamçı Etkisi ‘nin simule edildiği Beer Game oyunu linkleri <a href="#ember278" id="ember278"></a>

* <https://beergame.masystem.se/>
* <https://supplychain-academy.net/beer-game/>
* <https://beergameapp.com/>

***

### Kaynaklar <a href="#ember280" id="ember280"></a>

* <https://tr.wikipedia.org/wiki/Kam%C3%A7%C4%B1_etkisi>

***

**Kapak fotoğrafı:** <https://businessjargons.com/bullwhip-effect.html>


# C


# Ceteris Paribus

Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fx8a2MMry2jf04dF86f9I%2FCeteris_Paribus_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=ec1bf972-ced6-4d60-ad06-dd9efe868189" alt=""><figcaption><p>Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit</p></figcaption></figure>

## Ceteris Paribus / Diğer Tüm değişkenler Sabit Nedir? <a href="#viewer-6aias" id="viewer-6aias"></a>

Ceteris Paribus / Diğer Tüm değişkenler Sabit, Latince "diğer tüm değişkenler sabit" anlamına gelen bir iktisadi kavramdır. Ekonomi başta olmak üzere sosyal bilimlerde, bir değişkenin etkisini diğer tüm değişkenler sabitken incelemek için kullanılan bir kavramdır.

&#x20;

Özellikle [Alfred Marshall](https://en.wikipedia.org/wiki/Alfred_Marshall), "[İktisadi İlkeler](https://en.wikipedia.org/wiki/Principles_of_Economics_\(Marshall_book\))" adlı eserinde bu kavramı geniş bir şekilde kullanarak iktisadi analizdeki önemini vurgulamıştır.

&#x20;

Ceteris Paribus Tedarik Zinciri’nde sıkça kullandığımız bir yöntemdir. Tüm diğer değişkenleri birbirine eşitleyip, sadece fiyat anlamında bir karşılaştırma yaparak firmaları açık eksiltme ihalelerine aldığımız basit bir yöntemdir. Sadece yöntemin adını bilmiyorduk, artık öğrendik.

&#x20;

## Ceteris Paribus’un Kullanım Alanları <a href="#viewer-xjt49137" id="viewer-xjt49137"></a>

1\.     Talep Tahmini: Bir ürünün gelecekteki talebini tahmin ederken, ceteris paribus ilkesi diğer tüm faktörlerin sabit kaldığı varsayımı altında sadece belirli bir değişkenin (örneğin, fiyatın) talep üzerindeki etkisini analiz etmek için kullanılabilir. Bu, fiyat değişikliklerinin talep üzerindeki etkisini izole ederek daha net bir anlayış sağlar.

2\.     Taşıma Maliyetlerinin Analizi: Bir tedarik zinciri yöneticisi, yakıt fiyatlarındaki değişikliklerin taşıma maliyetleri üzerindeki etkisini değerlendirirken, ceteris paribus ilkesini kullanabilir. Bu durumda, diğer tüm faktörlerin (örneğin, rota uzunluğu, taşıma kapasitesi) sabit kaldığı varsayılarak, yalnızca yakıt fiyatlarının maliyetlere etkisi incelenir.

3\.     Tedarikçi Seçimi: Tedarikçi seçiminde, bir tedarik zinciri yöneticisi, belirli bir tedarikçiden mal almanın maliyetini analiz ederken ceteris paribus ilkesini kullanabilir. Burada, teslimat süresi, kalite ve diğer faktörler sabitken, yalnızca fiyat faktörünün maliyet üzerindeki etkisine bakılır.

4\.     Envanter Yönetimi: Envanter seviyelerinin optimizasyonunda, ceteris paribus ilkesi, envanter maliyetlerinin, depolama maliyetleri, sipariş maliyetleri ve stokta bulunmama maliyetleri gibi diğer tüm faktörler sabit tutularak, sadece talep değişikliklerine nasıl tepki verdiğini anlamak için kullanılabilir.

5\.     Üretim Planlaması: Üretim hacminin artırılmasının maliyetler üzerindeki etkisini değerlendirirken, ceteris paribus ilkesi, hammadde fiyatları, işçilik maliyetleri gibi diğer üretim faktörlerinin sabit kaldığı varsayımı altında kullanılabilir. Bu, üretim hacmindeki değişikliklerin maliyetler üzerindeki doğrudan etkisini izole etmeye yardımcı olur.

6\.     Sürdürülebilirlik İnisiyatifleri: Bir şirket, sürdürülebilir ambalaj malzemelerine geçişin maliyet etkisini değerlendirirken, ceteris paribus ilkesi, diğer tüm üretim ve lojistik faktörlerin sabit kaldığı varsayımı altında, yalnızca ambalaj maliyetlerindeki değişikliğe odaklanabilir.

&#x20;

&#x20;

## Ceteris Paribus’un Riskleri <a href="#viewer-ufxhc161" id="viewer-ufxhc161"></a>

1\.     Gerçekçilikten Uzaklaşma: Ceteris Paribus koşulu, diğer tüm faktörlerin sabit kaldığını varsayar, bu da gerçek dünya koşullarında nadiren gerçekleşir. Bu nedenle, teorik bulguların pratikteki uygulanabilirliği sınırlı olabilir.

2\.     Aşırı Basitleştirme: Ekonomik modellerde ve analizlerde ceteris paribus'un kullanılması, önemli faktörleri ve etkileşimleri göz ardı edebilir, bu da yanıltıcı sonuçlara yol açabilir. Bu, politika yapıcıların ve araştırmacıların yanlış sonuçlar çıkarmasına neden olabilir.

3\.     Dinamik Değişikliklerin Gözden Kaçırılması: Ekonomi, sürekli değişen dinamiklere sahip bir alan. Ceteris paribus varsayımı, zaman içinde değişen faktörlerin ve bu faktörlerin etkileşimlerinin önemini göz ardı edebilir.

4\.     Öngörülemezlik: Ceteris Paribus varsayımı, belirli bir değişkenin etkisini izole etmeye yardımcı olurken, gerçek dünya koşullarındaki birden fazla değişkenin etkileşimi öngörülemez sonuçlar doğurabilir.

5\.     Politika Yapımında Yanılgılar: Ekonomik politikaların değerlendirilmesinde Ceteris Paribus varsayımına aşırı güven, gerçekçi olmayan beklentilere ve potansiyel olarak zararlı politika kararlarına yol açabilir. Politika yapıcılar, tüm faktörlerin sabit kalmayacağını ve ekonomik sistemlerin karmaşık etkileşim içinde olduğunu unutmamalıdır.

6\.     Etkileşimlerin Gözden Kaçması: Ceteris paribus, belirli değişkenler arasındaki etkileşimleri ve bağlantıları göz ardı eder. Bu, özellikle ekonomik sistemlerdeki değişkenler arasında güçlü etkileşimlerin olduğu durumlarda kritik öneme sahip olabilir.

&#x20;

\
&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#viewer-bxqau185" id="viewer-bxqau185"></a>

1\.     [Tedar](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)[ik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

2\.     [TCO - Total Cost of Ownership / Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti)

3\.     [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

4\.     [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

5\.     [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

6\.     [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-6yyzd210" id="viewer-6yyzd210"></a>

1\.     <https://en.wikipedia.org/wiki/Ceteris_paribus>

2\.     <https://www.investopedia.com/terms/c/ceterisparibus.asp>

3\.     <https://plato.stanford.edu/entries/ceteris-paribus/>

4\.     [Youtube / Ceteris Paribus: Public vs. Private University](https://www.youtube.com/watch?v=iPBV3BlV7jk)

5\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-axpvo233" id="viewer-axpvo233"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: <https://www.yourdictionary.com/articles/examples-ceteris-paribus>

&#x20;

## Yazarlar <a href="#viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-vi" id="viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-vi"></a>

1\.     [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Commercial Evaluation

CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fv2J4OHoyUSb4OEW2IG16%2F1738365815784.jpg?alt=media&amp;token=9a3034ce-d2fa-4fb3-a24d-fe23992b9172" alt=""><figcaption><p>CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme</p></figcaption></figure>

> "En ucuz fiyat her zaman en iyi değer değildir." - Anonim

## CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme Nedir? <a href="#ember64" id="ember64"></a>

[TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme)’nin bir sonraki safhası olan Ticari Değerlendirme (Commercial Evaluation), bir teklifin mali yönden incelenmesini kapsayan kritik bir analiz sürecidir. Ticari değerlendirme (Commercial Evaluation), en uygun fiyatı seçmekten çok, en avantajlı toplam maliyet ve şartları belirlemeye odaklanır.

## CBE - Commercial Bid Evaluation / Ticari Değerlendirme Nasıl Yapılır? <a href="#ember69" id="ember69"></a>

[TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme)’de belirlenen şartlar ışığında toplanan teklifler aşağıdaki kriterler ile değerlendirilir

* Toplanan tekliflerin kur kontrolü yapılır.
* Kalem bazında teslim sürelerinden emin olunur.
* Fiyat geçerlilik süresinin istenilen aralığı kapsadığından emin olunur.
* [Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme) sayfasında tedarikçinin belirttiği [Teslim Şekli (Incoterms)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/incoterms-international-commercial-terms) ile farklılık gösteriyorsa, lojistik, vergi ve gümrük gibi ek maliyetler hesap edilerek birim maliyete dail edilir.
* En düşük ve en yükdek fiyat arasındaki farkın sebebi araştırılır ve makul seviyeye (Örneğin %10) çekilmeye çalışılır.
* Firmanın kurallarına göre banka teminat mektubu talep edilir, veremeyen tedarikçi elenir.

Ticari Değerlendirme safhası genellikle nicel kriterlerden oluşur ve doğal olarak matematiksel bir temele oturur.

## Gri Alan: Fiyatlara Avantaj / Dezavantaj Uygulanması <a href="#ember76" id="ember76"></a>

Her teklifin [Ceteris Paribus (Diğer Tüm Değiişkenler Sabit)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus) ilkesine uygun olması beklenir. Ancak teslim şekli, ambalajlama ya da ek hizmetler gibi farklılıklar bu ilkeye uyulmamasına neden olabilir. Bu noktada, Satınalma ekipleri Avantaj / Dezavantaj hesapları yaparak fiyatları eşdeğer hale getirmekle yükümlüdür.

Ancak bu hesaplamaların şeffaf, hesap verebilir ve mümkün olduğunca nesnel olması kritik önem taşır. Eğer farklar matematiksel bir temele dayandırılmazsa, sübjektif değerlendirmeler ticari sürecin güvenilirliğini sarsabilir.

Örneğin, DDP (Delivered Duty Paid) olarak talep edilen bir fiyatın EXW (Ex Works) olarak verilmesi durumunda, aradaki fark net bir şekilde hesaplanmalı ve belgelenmelidir. Bunun dışında kalite farkı gibi nitel değerlendirmelerde ise, tüm paydaşların ortak görüşü alınarak belirli bir yüzde ya da maliyet farkı belirlenebilir.

Tüm bu farklılıklar, yalnızca birim fiyat bazında değil, bakım, işletme ve diğer yan maliyetleri de içeren [Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti) perspektifiyle değerlendirilmelidir. Bu sebeple [TCO - Total Cost of Ownership / Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti) makalemizi de okumanızı önemli tavsiye ederiz.

## Ticari Değerlendirme (CBE - Commercial Bid Evaluation) Yaparken Faydalanılabilecek Araçlar Nelerdir? <a href="#ember87" id="ember87"></a>

Dijitalleşme, ticari değerlendirme süreçlerinde önemli bir kolaylık sağlamaktadır. Günümüzde birçok ERP ve ihale yazılımı, teklifler arasında objektif ve hızlı karşılaştırmalar yapmaya imkan tanımaktadır. Excel ve Google Sheets gibi manuel araçlar, hassas bilgilerin yanlışlıkla dışarı sızması riski nedeniyle dikkatli kullanılmalıdır.

Ticari değerlendirme süreçlerinde tercih edilen en iyi uygulamalar şunlardır:

* ERP Sistemleri: Teklifleri doğrudan sistem üzerinde değerlendirmek, hata payını azaltır.
* E-İhale Yazılımları: Şeffaflık ve rekabeti artırarak en iyi fiyat/performans oranına ulaşmayı kolaylaştırır.
* Otomatik Raporlama Araçları: Değerlendirme sürecini daha hesap verebilir hale getirir.<br>

## Özetle... <a href="#ember95" id="ember95"></a>

Ticari değerlendirme, yalnızca fiyat odaklı değil, toplam sahip olma maliyetini düşüren ve tedarik sürecinin sürdürülebilirliğini sağlayan bir analiz sürecidir. En ucuz teklifin en iyi teklif olmadığı gerçeği göz önünde bulundurularak, maliyet, kalite, teslimat süresi ve operasyonel riskler birlikte değerlendirilmelidir.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember98" id="ember98"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Tedarik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

**3.** [TBE - Technical Bid Evaluation / Teknik Değerlendirme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tbe-technical-bid-evaluation-teknik-degerlendirme)

**4.** [RFI – Request For Information / Bilgi Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/RFI%20%E2%80%93%20Request%20For%20Information%20/%20Bilgi%20Talebi)

**5.** [RFQ – Request For Quotation / Teklif Talebi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/rfq-request-for-quotation-teklif-talebi)

**6.** [Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus)

**7.** [TCO - Total Cost of Ownership / Toplam Sahip Olma Maliyeti](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-tco-toplam-sahip-olma-maliyeti)[Satınalma’da Uyumluluk Hastalığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/satinalmada-uyumluluk-hastaligi)

**8.** [MAM – Material Assignment Matrix](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mam-material-assignment-matrix)

**9.** [MES – Material Expediting Schedule / Malzeme Tedarik Programı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mes-material-expediting-schedule)

**10.** [Procurement Schedule](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/procurement-schedule)

**11.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**12.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**13.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**14.** [NDA - Non-Disclosure Agreement / Gizlilik Sözleşmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/nda-non-disclosure-agreement-gizlilik-sozlesmesi)

**15.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**16.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**17.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**18.** [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

**19.** [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

**20.** [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

**21.** [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

***

## Kaynaklar <a href="#ember120" id="ember120"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) || [Gemini](https://gemini.google.com/) || [DeepSeek](https://chat.deepseek.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember122" id="ember122"></a>

**1.** Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember124" id="ember124"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# CFI

CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FjFRuGAmxXwS2pZBssarX%2FCF_Index_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=e8114330-8986-4cd7-820d-a039ea28c6dc" alt=""><figcaption><p>CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi</p></figcaption></figure>

## CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi Nedir? <a href="#id-77i3t" id="id-77i3t"></a>

CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi, Ana ticaret rotaları üzerinden taşınan konteyner yüklerinin fiyatlarını izleyen bir endekstir. CFI, farklı rotalarda ve farklı konteyner boyutları için navlun oranlarını ölçer ve bir endeks değeri olarak ifade eder. Böylece, lojistik sektöründeki şirketler ve satın alma yöneticileri, navlun maliyetlerindeki değişimleri izleyebilir ve geleceğe yönelik tahminlerde bulunabilirler.

&#x20;

## CFI – Containerised Freight Index Nasıl Hesaplanır? <a href="#qr749121" id="qr749121"></a>

CFI – Containerised Freight Index Hesabı, Drewry’nin [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index) Hesaplaması ile hemen hemen aynıdır. Makaleyi [link](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)’ten inceleyebilirsiniz.

&#x20;

## CFI – Containerised Freight Index Faydaları Nelerdir? <a href="#vel99133" id="vel99133"></a>

CFI – Containerised Freight Index’in faydaları da yine Drewry’nin [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index) ile hemen hemen aynıdır. Makaleyi [link](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)’ten inceleyebilirsiniz.

&#x20;

## CFI – Containerised Freight Index Çeşitleri Nelerdir? <a href="#gdt41145" id="gdt41145"></a>

CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi’nin farklı rotalardaki kullanımı için farklı hesaplama indeksleri mevcuttur. Bunlardan bazılarını aşağıdaki gibi sıralayabiliriz;

**1.     SCFI - Shanghai Containerized Freight Index:** Çin'in Şanghay kentinden dünya genelindeki çeşitli destinasyonlara gönderilen konteynerlerin navlun oranlarını izler. SCFI, Asya'dan kalkan ve dünya genelindeki çeşitli destinasyonlara giden rotaları kapsar ve genellikle Asya merkezli ticaretin bir göstergesi olarak kabul edilir.

**2.     CCFI - China Containerized Freight Index:** SCFI'ye benzer şekilde, Çin'den dünya genelindeki çeşitli destinasyonlara gönderilen konteynerlerin navlun oranlarını takip eder. CCFI, daha geniş bir rota ve nakliye şirketleri yelpazesi içerir ve bu yönü ile daha kapsamlı bir endeks olarak kabul edilir.

**3.     BDI - Baltic Dry Index:** Genel olarak kuru yük gemilerini takip etse de, konteyner taşımacılığına dair içgörüler de sağlar. BDI, dünya genelindeki kuru yük navlun oranlarını izler ve ticaret hacmi ve ekonomik aktivite hakkında genel bir fikir verir.

**4.     Harpex - Harper Petersen & Co.:** Harpex, konteyner gemilerinin kiralama maliyetlerine dayanarak hesaplanır ve dolaylı yoldan konteyner taşımacılığının maliyetini yansıtır. Harpex, özellikle konteyner gemisi kiralama piyasasındaki dalgalanmaları takip etmek için kullanılır.

**5.     FBX - Freightos Baltic Global Container Index:** Küresel ticaret rotaları üzerinden konteyner navlun oranlarını izler. FBX, çeşitli ana ticaret rotalarındaki fiyatları temsil eden bir dizi bölgesel endeks sunar.

**6.     WCI - World Container Index:** Drewry tarafından yayınlanan bu endeks, önemli konteyner taşımacılığı rotalarındaki navlun oranlarını haftalık olarak izler. WCI, dünya genelindeki ticaret hacimlerini ve navlun maliyetlerini yansıtan önemli bir göstergedir.

**7.     CFRI - Container Freight Rate Insight:** Drewry tarafından sunulan bu hizmet, çeşitli ticaret rotalarındaki konteyner navlun oranlarını detaylı bir şekilde izler ve analiz eder.

&#x20;&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#lmmex172" id="lmmex172"></a>

1\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

2\.     [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

3\.     [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

4\.     [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

5\.     [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

6\.     [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

7\.     [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

8\.     [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

9\.     [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

10\.  [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

11\.  [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

12\.  [Onshoring / Ülke İçi Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

13\.  [Friendshoring / Yakın Çevreden Tedarik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

14\.  [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

15\.  [Offshoring - Outshoring / Dış Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

16\.  [Reshoring / Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-reshoring)

17\.  [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

18\.  [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

**Yazar:** [SedatOnat.com](http://SedatOnat.com)


# Chokepoint

Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FJLklV8BFdgj2Ptv5xy7y%2FChokePoints_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=c204bc0b-4bd3-43c0-a46b-da81a8e31124" alt=""><figcaption><p>Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları</p></figcaption></figure>

## Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları Nedir? <a href="#viewer-3kphv" id="viewer-3kphv"></a>

Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları, Denizcilikte stratejik önemi olan, gemi trafiğinin yoğunlaştığı dar geçitler veya boğazlardır. Bu geçitler, global ticaret rotalarında kilit noktaları temsil eder. Dünya ticaretinin büyük bir kısmı bu dar kanallar üzerinden gerçekleştiği için, choke point'ler hem ekonomik hem de askeri açıdan büyük öneme sahiptir.

<br>

Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları‘nın tarihçesi, deniz ticaretinin başlangıcına dayanır. Örneğin, Süveyş Kanalı 1869'da açıldığında, Avrupa ile Asya arasındaki ticaret yolu önemli ölçüde kısaltıldı ve bu kanal hızla bir choke point / dargeçit noktası haline geldi. Diğer önemli choke point'ler arasında Hürmüz Boğazı, Malakka Boğazı ve Panama Kanalı bulunur. Bu geçitler, tarihte birçok çatışmanın ve siyasi gerilimin odağında yer almıştır.

<br>

&#x20;

## Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları Neden Önemlidir? <a href="#viewer-yjisa131" id="viewer-yjisa131"></a>

**1.     Global Ticaret:** Choke point'ler, dünya ticaretinde merkezi rol oynar. Petrol, doğal gaz, gıda maddeleri, elektronik eşyalar ve diğer birçok ürün bu dar geçitler üzerinden taşınır. Özellikle enerji kaynaklarının taşınmasında bu noktalar kritik öneme sahiptir.

**2.     Stratejik Askeri Kullanım:** Askeri stratejilerde, choke point'ler kontrol altına alınarak düşmanın deniz hareketliliğini kısıtlama ve kendi lojistik hatlarını koruma amacı güdülür. Bu geçitlerin kontrolü, denizcilikte üstünlük sağlamada önemli bir faktördür.

**3.     Risk Yönetimi ve Güvenlik:** Choke point'lerdeki aksaklıklar, global ticarette büyük kesintilere yol açabilir. Bu nedenle, bu bölgelerdeki güvenlik ve risk yönetimi, hem hükümetler hem de özel sektör için önemlidir. Süveyş Kanalı'ndaki Ever Given gemisi kazası gibi olaylar, bu noktaların ne kadar hassas olduğunu göstermektedir.

**4.     Ekonomik Politikalar ve Pazar Analizi:** Ekonomistler ve politika yapıcılar, choke point'lerin potansiyel etkilerini değerlendirerek, ticaret politikalarını, acil durum planlarını ve ekonomik stratejilerini bu noktalara göre şekillendirirler.

**5.     Çevresel Etkiler:** Bu geçitlerdeki yoğun gemi trafiği, deniz kirliliği ve ekosistem üzerindeki etkiler açısından önem taşır. Özellikle petrol sızıntıları gibi kazalar, ciddi çevresel zararlara yol açabilir.

&#x20;

Choke point'lerin bu geniş kullanım alanları, onların dünya ekonomisi ve politikası üzerindeki etkilerini daha da vurgular. Bu geçitlerin güvenliği ve istikrarı, küresel ticaretin sürekliliği için hayati önem taşır.

&#x20;

&#x20;

## Önemli Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları Hangileridir? <a href="#viewer-35f31156" id="viewer-35f31156"></a>

**1.     Süveyş Kanalı:** Mısır'da yer alan Süveyş Kanalı, Akdeniz'i Kızıldeniz'e bağlar ve Avrupa ile Asya arasındaki ticaret yolu üzerinde kritik bir rol oynar.

**2.     Hürmüz Boğazı:** İran ve Umman arasında yer alan bu boğaz, Basra Körfezi'nden Arap Denizi'ne açılan ana geçittir ve dünya petrol ticaretinin büyük bir kısmı buradan geçer.

**3.     Malakka Boğazı:** Malezya ve Endonezya arasında yer alan bu boğaz, Asya ile Hindistan ve Orta Doğu arasındaki ana deniz yolu olup, özellikle petrol taşımacılığı için hayati önem taşır.

**4.     Panama Kanalı:** Atlantik ve Pasifik Okyanusları arasında bir geçit sağlayan Panama Kanalı, Kuzey ve Güney Amerika arasındaki ticarette merkezi bir rol oynar.

**5.     Bab-el-Mandeb Boğazı:** Kızıldeniz'i Aden Körfezi'ne ve oradan da Hint Okyanusu'na bağlayan bu boğaz, özellikle Ortadoğu petrolünün Avrupa'ya taşınması açısından önemlidir.

**6.     Gibraltar Boğazı:** Akdeniz'i Atlantik Okyanusu'na bağlayan bu boğaz, Avrupa, Afrika, Asya ve Amerika arasındaki deniz ticareti için önemli bir geçiş noktasıdır.

**7.     Danimarka Boğazları (Öresund, Great Belt, Little Belt):** Kuzey Denizi'ni Baltık Denizi'ne bağlayan bu boğazlar, özellikle Kuzey Avrupa ülkelerinin ticaretinde kritik öneme sahiptir.

**8.     Torres Boğazı:** Avustralya'nın kuzey ucundaki Papua Yeni Gine ile arasındaki boğaz, Pasifik Okyanusu ile Arafura ve Coral denizlerini birbirine bağlar.

**9.     Bering Boğazı:** Rusya ile Amerika Birleşik Devletleri arasında, Arktik Okyanusu ile Pasifik Okyanusu'nu birbirine bağlar ve potansiyel bir ticaret yolu olarak önem kazanmaktadır, özellikle iklim değişikliği nedeniyle buzulların erimesiyle.

&#x20;

Aşağıdaki haritada bu noktaları görebilirsiniz.

\
![Map showing maritime choke points](https://static.wixstatic.com/media/6c3915_bc46a4e049ad43e2b7c6ab130089a403~mv2.png/v1/fill/w_1480,h_828,al_c,q_90,usm_0.66_1.00_0.01,enc_auto/6c3915_bc46a4e049ad43e2b7c6ab130089a403~mv2.png)Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları

Link: <https://www.visualcapitalist.com/mapping-the-worlds-key-maritime-choke-points/>

&#x20;

\
&#x20;

## **İlgili Makaleler** <a href="#viewer-urf0u198" id="viewer-urf0u198"></a>

1\.     [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

2\.     [Draft / Su Derinliği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-draft-su-derinligi)

3\.     [Feeder / Besleyici](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-feeder-besleyici)

4\.     [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

5\.     [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

6\.     [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

7\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

8\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

9\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

10\.  [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

11\.  [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

12\.  [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

13\.  [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

14\.  [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

15\.  [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

16\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

17\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-4qifc256" id="viewer-4qifc256"></a>

1\.     <https://en.wikipedia.org/wiki/Choke_point>

2\.     <https://www.fool.com/investing/general/2015/03/29/security-risk-7-critical-choke-points-that-could-c.aspx>

3\.     <https://www.visualcapitalist.com/mapping-the-worlds-key-maritime-choke-points/>

4\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-lskuz276" id="viewer-lskuz276"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı:  <https://www.visualcapitalist.com/mapping-the-worlds-key-maritime-choke-points/>

&#x20;

## **Yazarlar** <a href="#viewer-viewer-viewer-viewer-8760212579" id="viewer-viewer-viewer-viewer-8760212579"></a>

1\.     [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# COICOP

COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose / Amaca göre Bireysel Tüketim Sınıflaması

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FkRXedDyo1Xp4ESDwdftr%2FCoicop%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=ce624356-f561-4318-869e-91447a9fc402" alt=""><figcaption><p>COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose / Amaca göre Bireysel Tüketim Sınıflaması</p></figcaption></figure>

## COICOP Nedir? <a href="#ember393" id="ember393"></a>

Birleşmiş Milletler İstatistik Birimi Tarafından yayınlanan bu kod sistemi, tüketicilerin harcamalarının sınıflandırılmasını (Hangi gelir sınıfındaki tüketiciler hangi harcamalara ağırlık verdikleri), tüketici fiyat endekslerinin ve GDP (Gayrisafi Yurtiçi Hasıla) ‘lerin diğer ülkeler ile karşılaştırılmasını amaçlamaktadır. Özellikle ekonomi, istatistik ve satınalma departmanları için önemlidir.<br>

2011 Yılında başlayan çalışmalar 2018 ‘de sonuçlanarak yürürlüğe konulmuştur.<br>

## COICOP Kod Yapısı <a href="#ember398" id="ember398"></a>

1. 01 - Departman => Gıda ve alkolsüz içecekler
2. \-- 2 – Grup => Alkolsüz içecekler
3. \---- 1 – Sınıf => Kahve, çay ve kakao
4. \------ X – Alt sınıf => …<br>

Bu ve bunun gibi uluslararası alanda kullanılan aşağıdaki kod sistemleri, malzeme kod yapısı oluştururken yararlanılması gereken örneklerdir.<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember403" id="ember403"></a>

1. [Barcode / Barkod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-barcode-barkod)
2. [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
3. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
4. [GS1 – One Global System of Standards](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gs1-one-global-system-of-standards)
5. [GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gtin-global-trade-item-number)
6. [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)
7. [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)
8. [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)
9. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/malzeme-kodu)
10. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
11. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)
12. [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
13. [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)
14. [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-unspsc)
15. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember405" id="ember405"></a>

1. <https://en.wikipedia.org/wiki/Classification_of_Individual_Consumption_According_to_Purpose>
2. <https://www.ilo.org/public/english/bureau/stat/download/cpi/coicop.pdf>
3. <https://unstats.un.org/unsd/classifications/unsdclassifications/COICOP_2018_-_pre-edited_white_cover_version_-_2018-12-26.pdf>
4. <https://www.statistics.gov.rw/publication/customized-classification-individual-consumption-according-purpose-coicop>
5. <https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/2da18763-d6b9-4e46-8604-716f3e467690/1437.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-2da18763-d6b9-4e46-8604-716f3e467690-m3fB9jQ>
6. <https://nso.gov.mt/metadata/classificationdetails.aspx?id=COICOP%201999>
7. <http://www.instat.gov.al/en/documentation/classifications/version/?verId=3239>
8. <https://www.ksh.hu/docs/eng/xstadat/xstadat_annual/i_qpf009c.html>
9. <https://www.abbreviationfinder.org/tr/acronyms/coicop_classification-of-individual-consumption-by-purpose.html>
10. <https://unstats.un.org/unsd/classifications/unsdclassifications/COICOP_2018_-_pre-edited_white_cover_version_-_2018-12-26.pdf>

***

## Fotoğraf <a href="#ember407" id="ember407"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.youtube.com/watch?v=V1uTctPEvPc>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Container Throughput

Container Throughput / Konteyner Elleçleme

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FLg66v7yDz8HRqZMquugE%2FCT_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=f109037c-6e20-451b-9299-ec705df8561c" alt=""><figcaption><p>Container Throughput / Konteyner Elleçleme</p></figcaption></figure>

## Container Throughput / Konteyner Elleçleme Nedir? <a href="#viewer-2s7ch" id="viewer-2s7ch"></a>

Container Throughput / Konteyner Elleçleme, limanlarda ve diğer taşımacılık merkezlerinde konteynerlerin taşıma araçlarına yüklenmesi veya boşaltılması sürecidir. Bu süreç, yük taşımacılığında hızlılık ve verimlilik anlamında bize önemli bilgiler verir. Bu sürecin verimliliği ve esnekliği, küresel ticaretin sürekli değişen taleplerine uyum sağlamada temel bir rol oynamaktadır.

&#x20;

## Container Throughput / Konteyner Elleçleme Nasıl Hesaplanır? <a href="#viewer-fjekb652" id="viewer-fjekb652"></a>

Tanımlar;

·       Birim: Diğer tüm konteyner hesaplamalarında olduğu gibi TEU’dur ([Twenty-Foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit))

·       Elleçleme Miktarı: Bir yıl, ay veya belirli bir dönem boyunca elleçlenen tüm konteynerlerin TEU cinsinden toplamıdır. Buna Gelen ve Giden trafik dahildir. Raporlarrın genelinde birlikte hesaplanmakla beraber, istenirse ayrı ayrı da hesap edilebilir.

&#x20;

## Container Throughput / Konteyner Verimlilik ve Kapasite Değerlendirmesi <a href="#viewer-rwx0m668" id="viewer-rwx0m668"></a>

İlgili limanın konteyner elleçleme kapasitesi ve verimliliği, hesaplanan toplam TEU değeriyle değerlendirilir. Elde edilen TEU verileri, önceki dönemlerle veya diğer limanlarla kıyaslanarak performans analizi yapılabilir.

&#x20;

### Örnek Uygulama;

Diyelim ki bir limanda bir ay boyunca 10.000 adet 20foot konteyner ve 5.000 adet 40foot konteyner elleçlenmiş olsun.

Bu durumda, Toplam Container Throughput Quantity / Elleçleme Miktarı;

10.000 × 1 TEU + 5.000 × 2 TEU = 20.000 TEU olarak hesaplanır.

&#x20;

## Container Throughput / Konteyner Elleçleme Nerelerde Kullanılır? <a href="#viewer-f2r85692" id="viewer-f2r85692"></a>

1\)     Liman ve Terminal Yönetimi

a)     Kapasite Planlaması: Limanlar ve terminaller, elleçleme miktarını, mevcut ve gelecekteki kapasite ihtiyaçlarını planlamak için kullanır. Bu veri, yeni ekipman yatırımları, genişletme projeleri ve altyapı iyileştirmeleri için temel teşkil eder.

b)    Operasyonel Verimlilik: Elleçleme miktarları, limanların ve terminallerin ne kadar verimli çalıştığını gösterir. Daha yüksek elleçleme miktarları, genellikle daha iyi ekipman kullanımı ve operasyonel süreçlerin optimizasyonunu gösterir.

<br>

2\)     Lojistik ve Taşımacılık Planlaması

a)     Nakliye Şirketleri: Nakliye şirketleri, rota planlamalarını ve gemi yük kapasitelerini, elleçlenen konteyner miktarlarına göre ayarlayabilir.

b)    Taşımacılık Stratejileri: Elleçleme verileri, lojistik şirketlerinin taşımacılık rotalarını ve stratejilerini optimize etmelerine yardımcı olur. Bu, maliyetleri düşürmeye ve teslimat sürelerini iyileştirmeye katkıda bulunur.

<br>

3\)     Ticaret ve Ekonomik Analiz

a)     Ekonomik Göstergeler: Konteyner elleçleme miktarları, bir ülkenin veya bölgenin ekonomik aktivitesinin bir göstergesi olarak kullanılır. Artan elleçleme miktarları, genellikle ekonomik büyümeyle ilişkilendirilir.

b)    Ticaret Trendleri: Bu veriler, küresel ticaret akışları ve trendler hakkında önemli bilgiler sağlar. Ekonomistler ve analistler, bu verileri ticaret politikalarını değerlendirmek ve gelecekteki ekonomik trendleri tahmin etmek için kullanır.

<br>

4\)     Yatırım ve Stratejik Kararlar

a)     Liman Yatırımları: Yatırımcılar ve devlet kurumları, elleçleme miktarlarını, limanlara ve altyapı projelerine yapılacak yatırımların değerlendirilmesinde kullanır.

b)    Stratejik Planlama: Şirketler ve hükümetler, bu verileri ulusal ve uluslararası taşımacılık stratejilerini şekillendirmek için kullanabilir.

<br>

5\)     Çevresel Etki Değerlendirmesi

a)     Sürdürülebilirlik Planlaması: Elleçleme miktarları, limanların ve taşımacılık sektörünün çevresel etkisini değerlendirmek için kullanılır. Bu, daha sürdürülebilir ve çevre dostu taşımacılık çözümleri geliştirmeye katkıda bulunur.

&#x20;\
&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#viewer-9ciix737" id="viewer-9ciix737"></a>

1\.     [Draft / Su Derinliği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-draft-su-derinligi)

2\.     [Feeder / Besleyici](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-feeder-besleyici)

3\.     [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

4\.     [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

5\.     [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

6\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

7\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

8\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

9\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

10\.  [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

11\.  [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

12\.  [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

13\.  [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

14\.  [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

15\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

16\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-07irn792" id="viewer-07irn792"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-g4gp8803" id="viewer-g4gp8803"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

&#x20;

## Yazarlar <a href="#viewer-viewer-viewer-8760212579" id="viewer-viewer-viewer-8760212579"></a>

1\.     [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# CPPI

CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FfE7fYwWus1jE70sCKJMb%2FCPPI_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=917c7831-08d9-4606-8911-26b8dd583574" alt=""><figcaption><p>CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi</p></figcaption></figure>

## CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi Nedir? <a href="#ember2611" id="ember2611"></a>

CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi, Bir limanın konteyner işleme performansını ölçen bir endekstir. Bu endeks, bir limanın konteyner taşımacılığına ne kadar etkili bir şekilde hizmet verdiğini değerlendirmek için kullanılır. Konteyner taşımacılığı, küresel ticaretin ana omurgasını oluşturduğu için, limanların verimli çalışması büyük bir öneme sahiptir. CPPI, bu verimliliği ölçmek için geliştirilmiş bir araçtır.

## CPPI - Container Port Performance Index’in Tarihçesi <a href="#ember2615" id="ember2615"></a>

CPPI 2006 yılında Dünya Bankası tarafından geliştirilmiştir. Dünya Bankası'nın bu inisiyatifi, limanların sürdürülebilirliğini ve verimliliğini artırmayı hedeflemektedir.

## CPPI - Container Port Performance Index Nasıl Hesaplanır? <a href="#ember2619" id="ember2619"></a>

CPPI Container Port Performance Index hesaplaması, limanın işleme kapasitesi ve konteynerlerin işleme süresi gibi anahtar faktörleri içerir. Aşağıda CPPI'nin temel hesaplama adımları belirtilmiştir:

**1.     Verimlilik Faktörleri Hesaplaması:** CPPI hesaplamasında kullanılan bir dizi verimlilik faktörü vardır. Bu faktörler, limanın performansını daha ayrıntılı bir şekilde değerlendirmek için kullanılır.

**a.     Konteyner İşleme Kapasitesi (Capacity Handling):** Bu kategori, bir limanın ne kadarlık bir konteyner trafiğiyle başa çıkabildiğini ölçer. Bu kategoriye verilen ağırlık genellikle yüzde 30 ile yüzde 40 arasında değişebilir. Bu ağırlık, bir limanın fiziksel kapasitesinin önemini yansıtır. (bkz.: [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit))

**b.     Konteyner İşleme Hızı (Handling Speed):** Bu kategori, bir limanın konteynerleri ne kadar hızlı işlediğini ölçer. İşleme süreleri ve yükleme/boşaltma hızları bu kategoriye dahil edilebilir. Bu kategoriye verilen ağırlık yüzdesi genellikle yüzde 20 ile yüzde 30 arasında değişebilir. Hızlı işleme, kargo sahipleri ve taşıyıcılar için önemlidir.

**c.      Verimlilik Faktörleri (Efficiency Factors):** Bu kategori, liman operasyonlarının verimliliğini ölçer. Bu faktörler, gemi yanaşma süresi, konteyner taşıma ekipmanlarının kullanım verimliliği, liman içi trafik yönetimi ve diğer benzeri unsurları içerebilir. Ağırlık yüzdesi genellikle yüzde 20 ile yüzde 30 arasında değişebilir. Bu faktörler, limanın operasyonlarını daha etkili hale getirmeye odaklanır.

**d.     Güvenlik ve Çevresel Faktörler (Security and Environmental Factors):** Bu kategori, limanın güvenlik önlemlerini ve çevresel sürdürülebilirlik uygulamalarını değerlendirir. Bu faktörler, yüzde 5 ila yüzde 10 arasında ağırlık yüzdesine sahip olabilir. Limanın çevresel etkisi ve güvenlik seviyesi önemlidir.

**e.     Teknoloji ve İnovasyon (Technology and Innovation):** Bu kategori, limanın teknolojik altyapısını ve inovasyonu ölçer. Bu, otomasyon, dijital izleme sistemleri ve diğer teknolojik gelişmeleri içerebilir. Ağırlık yüzdesi genellikle yüzde 5 ila yüzde 10 arasında değişebilir. Teknoloji ve inovasyon, limanın gelecekteki rekabetçiliğini etkiler.

**2.     CPPI Skoru Hesaplama:** Elde edilen verileri kullanarak, her bir verimlilik faktörünün belirtilen ağırlıklı bir toplamını hesaplayarak CPPI skoru oluşturulur. Bu skor, bir limanın genel performansını yansıtır.

**3.     Karşılaştırma ve Sıralama:** CPPI skoru, diğer limanlarla karşılaştırılır ve sıralama yapılır. Bu, bir limanın diğerlerine göre ne kadar etkili olduğunu belirlemek için kullanılır. (Bkz.: <https://documents1.worldbank.org/curated/en/099051723134019182/pdf/P1758330d05f3607f09690076fedcf4e71a.pdf> )

CPPI Skorlarının da işlendiği Dünya Konteyner Limanları Analizimize bu [Link](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi) üzerinden ulaşabilirsiniz.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQFL02SBlVvEFw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1704716853165?e=1710374400&#x26;v=beta&#x26;t=3i9KwAkfimbdqT7ooNd05kP4OWBb2NMyz36ct3ORSXQ" alt=""><figcaption><p>CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi</p></figcaption></figure>

## CPPI - Container Port Performance Index Nerelerde Kullanılır? <a href="#ember2633" id="ember2633"></a>

**1.     Lojistik ve Tedarik Zinciri Yönetimi:** CPPI, Lojistik ve tedarik zinciri profesyonelleri tarafından, konteyner limanlarının verimliliğini değerlendirmek ve lojistik operasyonlarını planlamak için kullanılır. Bu, mal taşımacılığını optimize etmek ve tedarik zinciri maliyetlerini azaltmak için önemlidir.

**2.     Ulaştırma ve Taşımacılık:** Taşımacılık endüstrisi, CPPI'yi limanlar arası rekabeti değerlendirmek ve taşıma rotalarını optimize etmek için kullanır. Bu, nakliye maliyetlerini düşürmek ve taşımacılık süreçlerini iyileştirmek için yardımcı olur.

**3.     Liman Yönetimi:** Liman işletmecileri ve yöneticileri, CPPI'yi kendi limanlarının performansını ölçmek ve geliştirmek için kullanır. Bu, liman operasyonlarını daha verimli hale getirmek ve müşteri memnuniyetini artırmak için önemlidir.

**4.     Denizcilik Endüstrisi:** Deniz taşımacılığı şirketleri, CPPI'yi liman seçiminde ve rotaları planlamada kullanır. Bu, gemi sahiplerine ve taşıyıcılara daha iyi kararlar verme yeteneği sağlar.

**5.     Ticaret Politikaları ve Ekonomi:** CPPI, Ülkeler arası ticaret politikalarını etkileyebilir. Ülkeler, CPPI sonuçlarını kullanarak limanlarını geliştirmek ve ticaretlerini artırmak için yatırım yapabilirler. Ayrıca, CPPI sonuçları, ekonomik büyüme ve ticaret hacmi üzerinde etkisi olan önemli bir gösterge olabilir.

**6.     Yatırım Kararları:** Yatırımcılar, CPPI sonuçlarını kullanarak liman işletmelerine yatırım yapma kararı alabilirler. CPPI, limanların gelecekteki büyüme potansiyelini değerlendirmede yardımcı olabilir.

7\.     Araştırma ve Eğitim: Üniversiteler, araştırma kuruluşları ve eğitim kurumları, CPPI'yi liman performansı üzerine araştırma yapmak ve öğrencilere lojistik ve tedarik zinciri konularında eğitim vermek için kullanır.

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember2642" id="ember2642"></a>

1\. [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

2\. [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

3\. [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

4\. [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

5\. [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

6\. [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

7\. [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

8\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

9\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

10\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

11\. [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

12\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

13\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

14\. [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

15\. [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

16\. [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

17\. [Onshoring / Ülke İçi Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

18\. [Friendshoring / Yakın Çevreden Tedarik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

19\. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

20\. [Offshoring - Outshoring / Dış Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

21\. [Reshoring / Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-reshoring)

22\. [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

23\. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember2666" id="ember2666"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember2668" id="ember2668"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Cross Docking

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F9mQecYfyluW1zqIauN1e%2FCross%20Docking%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=02b99f9a-fad7-4cd4-897f-39fd97524826" alt=""><figcaption><p>Cross Docking</p></figcaption></figure>

Teslimat süresinin kısaltılması amacı ile, X, Y ve Z tedarikçilerinden gelen ürünlerin stoğa alınmadan, alıcı bazında XYZ olarak birleştirme yapılmasıdır. Bir nevi ilk stoklama ve elleçleme süreçlerinin birleştirilmesidir.

### Cross Docking tipleri; <a href="#ember52" id="ember52"></a>

* CML - Cross-Dock-Managed-Load
* JML - Joint-Managed-Load
* SML - Supplier-Managed-Load ([Just In Time (JIT)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘a en yakın olanı)

### Kullanıldığı durumlar; <a href="#ember55" id="ember55"></a>

* Talebin stabil olduğu durumlarda
* Raf ömrünün önemli olduğu ürünlerde
* Alıcıların farklı ürünleri bir karışım halinde aldığı durumlarda

### Fırsatları <a href="#ember58" id="ember58"></a>

* Personelin ve ekipmanların ürün hazırlama için ihtiyaç duyduğu süreyi ve mesafeyi kısaltır.
* Ürün dolaşım mesafesinin azalması, stok alanındaki hasarlanma ihtimalini düşürür
* Teslimata hazırlama sürelerinin kısalması sayesinde stok hacminin azalmasına ve sipariş tepki sürelerinin kısalmasına katkıda bulunur
* Hızlı ürün hazırlamanın getireceği hataları azaltır
* İhtiyaç duyulan stok alanı ihtiyacını azaltır
* Tüm bunların sayesinde maliyet avantajı sağlar<br>

### Riskleri <a href="#ember61" id="ember61"></a>

* Dağıtım merkezinin bu amaca göre I, T veya X şeklinde düzenlenmesi (Ref: [What Is Cross Docking?](https://www.youtube.com/watch?v=N2lnL9uHyNY))
* Uygun yazılım ve etiketleme sisteminin kullanılması
* Ekiplerin bu sisteme uygun şekilde organize edilmesi<br>

### Zorlukları <a href="#ember64" id="ember64"></a>

* Standart bir dağıtım merkezinden daha sofistike bir organizasyon gerektirmesi
* Paletlemelerdeki standardizasyon zorluğu<br>

### Cross Docking Grafiksel Anlatımı <a href="#ember67" id="ember67"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEBp9T_l3B_dQ/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1694249316266?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=vQoPv-jMad4ES7HuFfFAtskPmVBs4h0bxgfhfdMjAxY" alt=""><figcaption><p>Cross Docking Grafiksel Anlatımı</p></figcaption></figure>

**Kaynak**: <https://www.creativesafetysupply.com/articles/understanding-cross-docking/><br>

### Cross Docking Özet anlatımı <a href="#ember71" id="ember71"></a>

{% embed url="<https://www.youtube.com/watch?v=MlvWcr0sOEo>" %}
Cross Docking
{% endembed %}

**Kaynak:** <https://www.youtube.com/embed/MlvWcr0sOEo>

***

### Kaynaklar; <a href="#ember73" id="ember73"></a>

* <https://en.wikipedia.org/wiki/Cross-docking>


# Crowdsourcing

Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fj1IJOTAReswVprfsFSKi%2F1711972443067.jpg?alt=media&amp;token=825831b1-f10d-450f-b47c-f966b4438ed9" alt=""><figcaption><p>Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak)</p></figcaption></figure>

## Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak) Nedir? <a href="#ember61" id="ember61"></a>

Crowdsourcing, geniş bir insan kitlesinden (kalabalıktan) bilgi, fikir, beceri veya finansman toplama yöntemidir. Geleneksel olarak, bir iş veya proje için gerekli kaynaklar belirli bireylerden veya organizasyonlardan sağlanırken, crowdsourcing bu kaynakları geniş bir katılımcı havuzundan elde etmeyi hedefler. Bu yöntem, internetin ve sosyal medyanın yaygınlaşmasıyla birlikte popülerlik kazanmıştır.

## Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak) Tarihçesi Nedir? <a href="#ember64" id="ember64"></a>

Crowdsourcing terimi ilk olarak 2006 yılında [Jeff Howe](https://www.wired.com/author/jeff-howe/) ve Mark Robinson tarafından [Wired](https://www.wired.com/author/jeff-howe/) dergisinde kullanılmıştır. Ancak kavramın kökleri, internet öncesi döneme, özellikle de 1714 yılında İngiliz hükümetinin uzunluk hesaplamalarında kullanılmak üzere daha doğru bir yöntem geliştirmek amacıyla açtığı Longitude Prize yarışmasına dayanır. İnternetin yaygınlaşmasıyla birlikte crowdsourcing, [Wikipedia](https://www.wikipedia.org/), [OpenStreetMap](https://en.wikipedia.org/wiki/OpenStreetMap) ve [Kickstarter](https://en.wikipedia.org/wiki/Kickstarter) gibi projeler aracılığıyla önemli bir ivme kazanmıştır.

## Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak) Nerelerde Kullanılır? <a href="#ember68" id="ember68"></a>

Crowdsourcing, çok çeşitli alanlarda kullanılarak, geleneksel iş modellerine alternatif olarak toplumsal projeleri desteklemektedir.

Aşağıda crowdsourcing'in yaygın olarak kullanıldığı bazı alanları listeledik;

**İçerik Oluşturma ve Düzenleme**

· [**Wikipedia**](https://www.wikipedia.org/)**:** Gönüllüler tarafından oluşturulan ve düzenlenen, dünyanın en büyük ve en popüler bilgi kaynağı.

· [**OpenStreetMap**](https://en.wikipedia.org/wiki/OpenStreetMap)**:** Kullanıcılar tarafından oluşturulan, dünya üzerindeki yollar, yürüyüş patikaları, kafeler ve daha fazlasını içeren detaylı bir harita.

**Finansman ve Fonlama**

· [**Kickstarter**](https://en.wikipedia.org/wiki/Kickstarter)**:** Yaratıcı projeler için fon toplama.

· [**GoFundMe**](https://en.wikipedia.org/wiki/GoFundMe)**:** Kişisel ve sosyal nedenler için bağış toplama.

**İnovasyon ve Problem Çözme**

· [**Innocentive**](https://en.wikipedia.org/wiki/InnoCentive)**:** Şirketlerin, bilim adamlarının ve araştırmacıların karmaşık problemler için çözümler aradığı bir platform.

· [**LEGO Ideas**](https://en.wikipedia.org/wiki/Lego_Ideas)**:** LEGO hayranlarının yeni ürün fikirlerini sunup oylamaya sunduğu ve gerçek LEGO setlerine dönüşme şansı bulduğu bir platform.

**Tasarım ve Sanat**

· [**99designs**](https://en.wikipedia.org/wiki/99designs)**:** Logo, web sitesi ve diğer grafik tasarım ihtiyaçları için tasarımcılarla işverenleri bir araya getiren bir platform.

· [**Threadless**](https://en.wikipedia.org/wiki/Threadless)**:** Kullanıcılar tarafından tasarlanan tişörtlerin ve diğer ürünlerin satıldığı bir online mağaza.

**Yazılım Geliştirme ve Test Etme**

· [**GitHub**](https://en.wikipedia.org/wiki/GitHub)**:** Yazılım geliştiricilerin projeler üzerinde işbirliği yapmaları için bir platform.

· [**Topcoder**](https://en.wikipedia.org/wiki/Topcoder)**:** Yazılım geliştirme ve algoritma yarışmaları düzenleyen bir platform.

**Veri Toplama ve Analizi**

· [**Zooniverse**](https://en.wikipedia.org/wiki/Zooniverse)**:** Gönüllülerin bilimsel araştırmalarda veri toplama ve analiz etme süreçlerine katıldığı bir platform.

· [**eBird**](https://en.wikipedia.org/wiki/EBird)**:** Kuş gözlemcilerinin gözlemlerini kaydettikleri, böylece bilim insanlarının kuş popülasyonları ve göç modelleri hakkında veri toplamalarına yardımcı olan bir proje.

**Eğitim ve Öğretim**

· [**Duolingo**](https://en.wikipedia.org/wiki/Duolingo)**:** Kullanıcıların yeni bir dil öğrenmelerine yardımcı olan, aynı zamanda dil bilgilerini geliştirme ve çeviri projelerine katkıda bulunabilecekleri bir platform.

· [**Khan Academy**](https://en.wikipedia.org/wiki/Khan_Academy)**:** Kullanıcıların eğitim içerikleri oluşturup paylaştıkları, dünya genelinde ücretsiz eğitim sunan bir platform.

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember101" id="ember101"></a>

**1.** [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

**2.** [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember104" id="ember104"></a>

**1.** [\[Youtube\] What is crowdsourcing?](https://www.youtube.com/watch?v=1su_Ceqj5E4)

**2.** [\[Youtube\] Crowdsourcing real life examples](https://www.youtube.com/watch?v=Se9cF8KO9BY)

**3.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember108" id="ember108"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# D


# DIO

DIO - Days Inventory Outstanding

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FpYlKSMIF9U8ppjStIG72%2FDIO%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=f2f6dd7f-b9c8-47df-8807-7311403dea78" alt=""><figcaption><p>DIO - Days Inventory Outstanding</p></figcaption></figure>

Stoktaki malların ve eğer yapılabilirse/gerekirse üretimdekilerin ne kadar sürede satışa çevrilebildiğini hesap eden bir hesaplama yöntemidir. Genel kullanım stokta geçen süre hesabı şeklindedir.

Burada hedef, düşük süreleri sağlayarak stok tutma maliyetini düşürmektir.

## **Formülü**

(Ortalama stok / Satış Maliyeti) x İlgili Periyod Süresi

\-- -- Ortalama stok = (Dönem başı stok + Dönem sonu stok) / 2

\-- -- -- Veya sadece Dönem sonu stok (Bakış açısına göre)

\-- -- -- Periyod süresi genellikle 365gün/yıl veya 90gün/çeyrek yıl olarak hesaplanır

Karşılaştırma yapılmadığı sürece çıkan sonuç tek başına bir şey ifade etmeyecektir. Çünkü bunun bir standardı yoktur. Sonuç, süre/sektör/ülke/dönem bazında değişim gösterebilir. Bu sebeple hemen bir karşılaştırma yapmaktan ziyade, relatif ve strateji odaklı bir değerlendirme yapılması daha doğru olacaktır.

**Bu hesaplamanın katkıları;**

* Satış performansını ölçer,
* Stokların likiditesini ölçer,
* Stoklar ile kaç günlük satış yapılabildiğini ölçer,
* Üretim ve/veya stok tutma politikasının kontrolünü sağlar,
* Minimum Stok politikasının kontrolünü sağlar,
* Finansman sorunlarının kök sebeplerinin araştırılmasına katkı sağlar.

***

## Kaynaklar <a href="#ember268" id="ember268"></a>

* <https://www.investopedia.com/terms/d/days-sales-inventory-dsi.asp>

***

## **Kapak fotoğrafı:**

&#x20;<https://www.highradius.com/resources/glossary/days-inventory-outstanding-dio/>

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Direct Procurement

Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fxfq9GHHmDLI7Zn2NidSm%2F1712140461512.png?alt=media&amp;token=cd63893d-0976-4bed-9fbe-fe5aa6b652fd" alt=""><figcaption><p>Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)</p></figcaption></figure>

## Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği) Nedir? <a href="#ember62" id="ember62"></a>

Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği), bir işletmenin ana ürünlerinin veya hizmetlerinin üretimi için gerekli olan malzemeleri, hammaddeyi veya bileşenleri satın almasını ifade eder.

Direct Procurement’in konusu olan bazı ürün grupları aşağıdaki gibidir;

·       Hammadde ve Temel bileşenler,

·       Katkı maddeleri,

·       Yapı malzemeleri.

Direct Procurement kapsamı, ilgili işletmenin faaliyet gösterdiği sektör ve Tedarik Zincirinde hangi katmanda olduğunda göre değişime uğrayacaktır. Örneğin; Ahşap ürünler İnşaat sektöründe Endirekt ürün olmasına karşın, mobilya sektöründe ana bileşendir.

Satınalma süreçleri ile detaylı bilgi için aşağıdaki makaleleri okuyabilirsiniz;

· [Satınalma (Purchasing)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

· [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

· [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

Bir sonraki makalemizde, Indirect Procurement modelini inceleyip, ikisi arasındaki farkları karşılaştıracağız.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember79" id="ember79"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**3.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**4.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**5.** [Outsource (Dış Kaynak) Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsource-dis-kaynak-satinalma)

**6.** [Outsourcing / Dış Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

**7.** [Insourcing / İç Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/insourcing-ic-kaynak-kullanimi)

**8.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**9.** [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

**10.** [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember90" id="ember90"></a>

**1.** [\[Youtube\] Direct Vs. Indirect Procurement](https://www.youtube.com/watch?v=3WHcVuEFj9A)

**2.** [\[Youtube\] Procurement vs Purchasing | Difference between Procurement and purchasing](https://www.youtube.com/watch?v=Hsq-oqlLP0A)

**3.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember94" id="ember94"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Draft

Draft / Su Derinliği

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FBqEDx9pU3KXc8Ju1OA8g%2FDraft_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=6bfebe24-b72c-4679-97f2-143819cac6c1" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

## Draft Nedir? <a href="#ember559" id="ember559"></a>

Draft, geminin su üstündeki yüzeyden itibaren su altında kalan bölümünün dikey derinliğidir. Bu ölçüm, geminin ne kadar derine batığını ve belirli bir su yolunda veya limanda ne kadar yük taşıyabileceğini gösterir. Bu durum, geminin hangi limanlara yanaşabileceğini ve hangi su yollarını kullanabileceğini belirler.

<br>

Draft aynı zamanda su yolları ve limanlar bakımından da yine suyun derinliğini gösterir ve buna uygun gemilerin yanaşması için hayati bir kriterdir.

<br>

Limanların draft bilgilerini [Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi) analizimizden görebilirsiniz.

<br>

Geminin draftı, limanların tasarımı ve operasyonları üzerinde doğrudan bir etkiye sahiptir. Limanların draft sınırlamaları, hangi gemilerin limana girebileceğini belirler. Ayrıca, draft ölçümleri, gemilerin güvenli bir şekilde limanlara yanaşmasını ve yüklerin etkin bir şekilde aktarılmasını sağlamada kritik öneme sahiptir.

<br>

Son zamanlarda dünyanın gemi tarfiği bakımından en önemli su yollarından biri olan Panama Kanalı’ndaki kuraklık sebebi ile azalan draft, bu konunun önemini tekrar gündeme getirmiştir.

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember570" id="ember570"></a>

1\. [Feeder / Besleyici](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-feeder-besleyici)

2\. [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

3\. [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

4\. [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

5\. [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

6\. [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

7\. [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

8\. [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

9\. [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

10\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

11\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

12\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

13\. [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

14\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

15\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

***

## Kaynaklar <a href="#ember586" id="ember586"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember588" id="ember588"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember590" id="ember590"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# DSI

DSI - Days Sales of Inventory / Average Age of Inventory

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FWhOhW3i9Ozf8Q6B7Vu87%2FDSI%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=5dc8d916-aaa7-4056-8295-f2dbd5c6e91c" alt=""><figcaption><p>DSI - Days Sales of Inventory / Average Age of Inventory</p></figcaption></figure>

### DSI Nedir? <a href="#ember483" id="ember483"></a>

İlgili stoğun kaç gün içinde satışa/üretime dönüştüğünü, dolayısı ile stoğun likiditesini hesaplayan bir envanter/finans analizidir. Bir diğer adı da Ortalama Stok Yaşı ‘dır.

DSI Aynı zamanda Nakit Akış Döngüsü Analizi ‘nin de bir parçasıdır.

### **Formülü**

* DSI = ( Dönem Sonu Stok Tutarı / Satışların maliyeti ) x 360 veya 365 gün

Çıkan rakam bize ilgili stoğun kaç günde sıfırlandığını/satıldığını/çevrildiğini gösterir.

Sonuç rakamın;

* Düşük olması => Yetersiz stok miktarı tehlikesi
* Yüksek olması => Yüksek stok tutma maliyeti

göstergesi sayılmaktadır. Tabi bunun için sektör standardı ve rakip firma rakamları ile karşılaştırılması ve belirlenen iş tipinin de (Business Model) gözönünde bulundurulması gerekmekte.

Bunun yanında Makina & Ekipman verimliliği ve Tamamlanmış İnşaat Projelerinin Satış Performansı gibi noktalarda da kullanımı mevcuttur.

Diğer tüm analizlerde olduğu gibi, DSI tek başına anlamlı bir resim çizemez. Bunun için diğer başka analiz yöntemlerinin de kullanılması gerekmektedir.

Örneğin;

* [DIO Analizi](https://www.sedatonat.com/post/dio-days-inventory-outstanding)
* [HML Analizi](https://sedatonat.com/post/hml-analizi)
* [ABC Analizi](https://sedatonat.com/post/pareto-analizi-abc-analizi)
* [VED Analizi](https://sedatonat.com/post/ved-analizi)
* [SDE Analizi](https://www.sedatonat.com/post/sde-analizi)
* [FSN Analizi](https://www.sedatonat.com/post/fsn-analizi-fns-analizi)
* [SOS Analizi](https://www.sedatonat.com/post/sos-analizi)
* vb.

Bunun yanında kuraklık, virüs, savaş ve olası regülasyonlar gibi farklı kriterler de değerlendirmeye alınmalıdır.

***

### Daha detaylı bilgi için; <a href="#ember504" id="ember504"></a>

* <https://www.marketing91.com/days-sales-in-inventory/>

***

### Kaynaklar <a href="#ember506" id="ember506"></a>

* <https://www.investopedia.com/terms/d/days-sales-inventory-dsi.asp>
* <https://www.investopedia.com/terms/a/average-age-of-inventory.asp>
* <https://www.investopedia.com/terms/c/cashconversioncycle.asp>
* <https://www.investopedia.com/terms/j/jic.asp>
* <https://www.readyratios.com/sec/ratio/inventory-turnover/>

***

**Kapak fotoğrafı:** <https://www.marketing91.com/days-sales-in-inventory/>


# E


# EAN

EAN - European Article Number & IAN - International Article Number

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FbRuwTSbUYMgaJDomuOXi%2FEAN%20IAN%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=d6763b4c-645b-47d2-987c-968c3e8b1053" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

## EAN - European Article Number Nedir? <a href="#ember570" id="ember570"></a>

## IAN - International Article Number Nedir? <a href="#ember571" id="ember571"></a>

EAN - European Article Number ve IAN - International Article Number, ürünlerin benzersiz tanımlanmasını sağlayan kodlama sistemleridir. EAN - European Article Number, Avrupa 'ya özgü bir sistemken, IAN - International Article Number Uluslararası bir standardı temsil eder. Her iki kodlama sistemi de, tüketicilerin ve işletmelerin ürünleri benzersiz kodlarla tanımlamalarına ve izlemelerine yardımcı olur.

<br>

EAN ve IAN kodlari esasen perakende kod sisteminin ve dolayısı ile birçok alt sistemin temelini oluşturdukçarı için, aşağıdaki ilgili makaleleri okuyarak daha detaylı bilgilere erişebilirsiniz.

<br>

## İlgili Makaleler <a href="#ember576" id="ember576"></a>

1. [Barcode / Barkod](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-barcode-barkod)
2. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
3. [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gln-global-location-number)
4. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
5. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)
6. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)

***

## Fotoğraf <a href="#ember578" id="ember578"></a>

Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# EOQ

EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FvuUPnVSB40Q4dpuoObYl%2FEOQ%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=9d540f60-5ffe-419d-83e5-53f8c4458213" alt=""><figcaption><p>EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı</p></figcaption></figure>

## Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı Nedir? <a href="#ember54" id="ember54"></a>

[Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok) Yönetiminde [ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop) 'nın bulunmasında veya optimize edilmesinde kullanılan Ekonomik Sipariş Miktarı hesabı, stok tutma, nakliye bedeli ve operasyonel işlemler gibi maliyet noktalarını birleştirerek optimum sipariş miktarının bulunmasını sağlar.<br>

## Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı Nasıl Tarihçesi? <a href="#ember57" id="ember57"></a>

İlk olarak 1913 yılında Ekonomist [Ford Whitman Harris](https://en.wikipedia.org/wiki/Ford_Whitman_Harris) tarafından “Economic Lot Size Model / Ekonomik Parti Boyutları” adlı makalede tanıtılan Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı ‘nın, daha geniş bir kabul görmesi ve işletmeler arasında yaygın olarak kullanılması, 1980 'lerin sonlarını buldu.<br>

## Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı Nasıl Hesaplanır? <a href="#ember60" id="ember60"></a>

Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı hesaplanırken evvela aşağıdaki faktörler dikkate alınır;

* Yıllık talep miktarı (Toplam Sipariş)
* Sipariş başına düşen maliyet (Sipariş açma maliyeti veya Ürün Maliyeti)
* Yıllık stok tutma maliyeti (Ürün Birim Maliyeti + Stok Taşıma Maliyeti (veya Stok değerinin %25 ‘i))<br>

Sonrasında aşağıdaki hesaplama yöntemi ile optimum nokta bulunur;

### **Kısaltmalar**

AS = Ortalama stok

C = Ürün birim maliyeti

d = Günlük ortalama sipariş

D = Toplam Sipariş

I = Stok taşıma maliyeti (Stok değerinin %25 ‘i)

RP = Yeniden sipariş noktası

s = Emniyet stoku

SM = Sipariş açma maliyeti veya Ürün maliyeti

T = Sipariş ön süresi<br>

### **Ekonomik sipariş miktarı**

EOQ (Alıcı) = √ (2 x D x SM) / I x C

### **Stok döngü süresi**

DS = EQ / d<br>

### **Yıllık sipariş sayısı**

D / EQ<br>

### **Yeniden sipariş noktası**

RP = d x T x s<br>

### **Ortalama stok miktarı**

AS = (Q / 2) + s

<br>

## Ekonomik Sipariş Miktarı hesaplamasının Faydaları <a href="#ember92" id="ember92"></a>

* **Maliyetleri Azaltma:** EOQ, İşletmelere sipariş maliyetleri ile envanter tutma maliyetleri arasındaki dengeyi sağlama konusunda yardımcı olur. Bu da, daha az sipariş verme ve daha az envanter tutma maliyetine imkan sağlar.
* **Stok Düzeylerini Optimize Etme:** EOQ, İşletmelere belirli bir ürünün doğru [minimum stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok) seviyesini belirlemeye yardımcı olması sayesinde, envanterin optimum düzeyde olmasını sağlar.
* **Daha İyi Talep Tahmini:** EOQ Hesaplamaları, gelecekteki talebi daha iyi tahmin etmek için kullanılarak, stok seviyelerinin daha doğru bir şekilde belirlenmesine yardımcı olur.
* **Müşteri Hizmetini İyileştirme:** Doğru envanter yönetimi, iç ve dış müşterilere daha hızlı ve güvenilir teslimatlar sağlaması ile müşteri memnuniyetini artırır.
* **Stok Kayıplarını Azaltma:** İşletmeler, gereksiz fazla stok tutma nedeniyle oluşan kayıpları (bozulma, eskime, vb.) azaltır.
* **Stoksuz Kalmayı Önleme:** EOQ [ROP (ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop) ile birlikte kullanıldığında, stoksuz kalma riski en aza indirilir.
* **Daha İyi Sipariş Yönetimi:** EOQ [ROP (ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop) ile birlikte kullanıldığında, siparişlerin zamanlamasını ve miktarını optimize etme konusunda yardımcı olur, böylece stoklar her zaman ihtiyaç duyulduğu zaman kullanılabilir.<br>

## Ekonomik Sipariş Miktarı hesaplamasının Zorlukları <a href="#ember95" id="ember95"></a>

* **Doğru Parametrelerin Belirlenmesi Zorluğu:** EOQ Hesaplamaları için kullanılan parametrelerin doğru bir şekilde belirlenmesi önemlidir. Yanlış parametreler, yanlış EOQ değerlerine yol açabilir.
* **Talep Değişkenliği:** Talep dalgalanması, EOQ hesaplamalarını karmaşıklaştırarak, yanlış stok seviyelerine yol açabilir.
* **Değişken Maliyetler:** Sipariş başına düşen maliyetler veya stok tutma maliyetleri zaman içinde değişebilir. Bu değişiklikler, EOQ değerlerini etkileyebilir ve hesaplamaların güncellenmesini gerektirebilir.
* **Veri İhtiyacı:** EOQ hesaplamaları için doğru ve güncel verilere ihtiyaç vardır. Veri eksikliği veya yanlışlık, hesaplamalarda hatalara yol açabilir.
* **Kriz Durumlarına Hassasiyet:** EOQ, Belirli koşullar altında işe yaramayabilir. Beklenmeyen talep artışları veya tedarik kesintileri, EOQ'nun başarısız olmasına neden olabilir.
* **Tek Ürün Sınırlamaları:** EOQ, Genellikle tek bir ürün için hesaplanır. Birbirine bağlı birden fazla ürünle uğraşıyorsa, her bir ürün için ayrı EOQ hesaplamaları yapmak karmaşık olabilir.<br>

***

## Faydalı Linkler <a href="#ember98" id="ember98"></a>

* **EOQ Hesaplama Aracı:** <https://www.zoho.com/inventory/economic-order-quantity/>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember100" id="ember100"></a>

1. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
2. [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
3. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
4. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
5. [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
6. [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
7. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
8. [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
9. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)

***

## Kaynaklar <a href="#ember102" id="ember102"></a>

* <https://escholarship.org/content/qt4s8482p2/qt4s8482p2.pdf?t=ni62sj>
* <https://www.investopedia.com/terms/e/economicorderquantity.asp>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Economic_order_quantity>
* <https://corporatefinanceinstitute.com/resources/accounting/what-is-eoq-formula/>
* <https://www.netsuite.com/portal/resource/articles/inventory-management/economic-order-quantity-eoq.shtml>
* <https://www.inc.com/encyclopedia/economic-order-quantity-eoq.html>
* <https://www.letsbloom.com/blog/economic-order-quantity-eoq/>
* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember104" id="ember104"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://eazystock.medium.com/how-to-find-the-right-economic-order-quantity-39a5abdd3e78>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# EPAL ve X-EPAL Palet

EPAL ve X-EPAL Palet

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FLWXOfdn0MLCtfKyPj9vc%2F1726575723297.jpg?alt=media&amp;token=eced817b-f84e-48bd-bca6-bc139c0e9c4f" alt=""><figcaption><p>EPAL ve X-EPAL Palet</p></figcaption></figure>

## EPAL (European Pallet Association) Nedir? <a href="#ember62" id="ember62"></a>

EPAL, 1991 yılında kurulan [European Pallet Association](https://www.epal-pallets.org/eu-en/)’ın kısaltmasıdır. Kuruluş amacı, taşımacılık ve depolama endüstrisinde kullanılan paletlerin standardizasyonunu sağlamaktır. İlk EPAL paletleri, ahşap paletlerin kalite ve güvenilirlik açısından bir standart oluşturması amacıyla geliştirildi. EPAL, Yıllar içinde dünya genelinde kabul görmüş bir standart haline geldi ve tedarik zinciri yönetiminde kritik bir rol oynadı.

## X-EPAL Nedir? <a href="#ember65" id="ember65"></a>

X-EPAL ise, EPAL paletlerinin daha da gelişmiş ve özelleştirilmiş versiyonudur. X-EPAL, Özellikle soğuk hava depolarında kullanılan, dayanıklılık ve performans açısından optimize edilmiş paletlerdir. Bu paletler, düşük sıcaklıklarda bile yüksek mukavemet sunar ve genellikle daha uzun ömürlüdür.

## Standart Euro Palet, EPAL Palet ve X-EPAL Palet Karşılaştırması <a href="#ember68" id="ember68"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQGDz-5S2kjlhg/article-inline_image-shrink_1500_2232/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1726574212395?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=eTkkZo51v0XMvSSiUI93lpbBkOC0edPIYnCtmr5DjQA" alt=""><figcaption><p>Standart Euro Palet, EPAL Palet ve X-EPAL Palet Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

## EPAL ve X-EPAL Paletlerin Kullanım Alanları <a href="#ember71" id="ember71"></a>

### Standart Paletler <a href="#ember72" id="ember72"></a>

Standart paletler, çeşitli sektörlerde geniş bir kullanım yelpazesine sahiptir. Genellikle kısa mesafeli taşımalar ve iç depolama için tercih edilirler.

·         İnşaat Sektörü

·         Perakende sektörü

·         Gıda ve içecek endüstrisi

·         Tekstil endüstrisi

·         E-ticaret depoları

·         Hafif sanayi ürünleri taşıma

### EPAL Paletler <a href="#ember81" id="ember81"></a>

EPAL Paletler, sağlam yapısı ve yeniden kullanılabilirliği sayesinde daha fazla yük taşıma kapasitesine ihtiyaç duyulan endüstrilerde yaygın olarak kullanılır.

·         Uluslararası taşımacılık

·         Otomotiv endüstrisi

·         Kimya endüstrisi

·         Lojistik ve depolama hizmetleri

·         Ağır sanayi ürünleri taşıma<br>

### X-EPAL Paletler <a href="#ember89" id="ember89"></a>

X-EPAL Paletler, özellikle düşük sıcaklıklarda yüksek performans göstermesi gereken ve uzun süreli kullanım gerektiren soğuk zincir lojistiği için idealdir. Kullanım alanları şunlardır:

·         Soğuk hava depoları

·         Dondurulmuş gıda lojistiği

·         İlaç ve biyoteknoloji ürünlerinin taşınması

·         Deniz ürünleri endüstrisi

·         Tıbbi malzeme ve ekipman taşımacılığı

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember97" id="ember97"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Envanter Yönetimi Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/envanter)

**2.** [Barcode / Barkod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-barcode-barkod)

**3.** [Forklift ve Telehandler](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ekipman-forklift-portif-telehandler)

**4.** [COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-coicop)

**5.** [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)

**6.** [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)

**7.** [GS1 – One Global System of Standards](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gs1-one-global-system-of-standards)

**8.** [GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gtin-global-trade-item-number)

**9.** [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)

**10.** [ISBN - International Standard Book Number / Uluslararası Standart Kitap Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isbn-international-standard-book-number)

**11.** [ISMN - International Standard Music Number / Uluslararası Standart Müzik Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ismn-international-standard-music-number)

**12.** [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)

**13.** [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)

**14.** [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)

**15.** [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jit-just-in-time)

**16.** [Kanban Kartı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-kanban-karti)

**17.** [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/malzeme-kodu)

**18.** [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)

**19.** [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)

**20.** [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)

**21.** [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)

**22.** [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)

**23.** [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-unspsc)

**24.** [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember122" id="ember122"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember124" id="ember124"></a>

**1.     Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember126" id="ember126"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Economies of Scale

EOS - Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FtEogW0KNhRatPjQiBFCO%2FEOScale%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=d8f91283-0e69-41f0-8bb4-d5277b180a5f" alt=""><figcaption><p>EOS - Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi</p></figcaption></figure>

## EOS - Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi Nedir? <a href="#ember265" id="ember265"></a>

EOS - Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi, miktarın artmasıyla birim başına maliyetin düşmesidir. Büyüme ve büyük ölçekli üretim ile yakından ilişkili olan bu kavram, daha fazla ürün veya hizmet üretildiğinde her bir birimin birim maliyetinin düştüğünü ifade eder. Özellikle sabit maliyetlerin değişken maliyetlere göre yüksek olduğu kalemlerde Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi ‘nin etkisi daha net görülür. Bu kavram, işletmelerin büyüdükçe daha rekabetçi ve karlı hale gelmelerini sağlayan temel bir ilkedir.<br>

## Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi Tarihçesi <a href="#ember268" id="ember268"></a>

Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi İlk olarak Adam Smith ‘in 1776 yılında yayınladığı meşhur "[Wealth of Nations](https://en.wikipedia.org/wiki/The_Wealth_of_Nations)" adlı eserinde detaylandırılmıştır. [Sanayi Devrimi](https://en.wikipedia.org/wiki/Industrial_Revolution) ‘nde (1760-1840) büyük fabrikaların ortaya çıkmasıyla birlikte Ölçek Ekonomisi ‘nin önemini arttı.<br>

## Satınalma Süreçlerine Faydaları <a href="#ember271" id="ember271"></a>

* Tedarikçiler ile daha iyi müzakere
* Satışta kazan-kazan yaklaşımını pekiştirmesi<br>

## Economy of Scale / Ölçek Ekonomisi Nasıl Hesaplanır? <a href="#ember274" id="ember274"></a>

Ölçek Ekonomisi miktarını belirlemede ilk adım işletmenin,

* Toplam maliyetini => Üretim sürecinin tüm aşamalarını içeren maliyetleri.
* Üretim miktarını => Belirli bir dönemde üretilen ürün veya hizmet miktarı.

belirlemektir.

Birim maliyeti hesaplamak için, toplam maliyeti üretim miktarına bölünür;

* **Birim Maliyet =** Toplam Maliyet / Üretim Miktarı

Son adım, eski birim maliyeti ve yeni birim maliyeti karşılaştırmaktır. Eğer yeni birim maliyeti, eski birim maliyetinden daha düşükse, bu Ölçek Ekonomisi avantajının elde edildiğini gösterir.

## Ölçek Ekonomisi 'nin Kullanım Alanları <a href="#ember282" id="ember282"></a>

* **Üretim Endüstrisi:** Daha büyük üretim miktarları, birim başına maliyetin düşmesine ve böylece daha rekabetçi fiyatların sunulmasına olanak tanır. Otomotiv, elektronik ve gıda ürünleri gibi birçok sektörde ölçek ekonomisi ciddi avantajlar sunar.
* **Lojistik ve Taşımacılık:** Lojistik ve taşımacılık sektörlerinde, büyük hacimli taşıma işlemleri için daha büyük taşıma araçları ve depoların kullanılması, taşıma birim maliyetlerini düşürür.
* **Enerji Üretimi:** Büyük güç santralleri, daha düşük birim maliyetlerle enerji üretir ve bu da tüketiciye daha ucuz enerji maliyetleri olarak yansır.
* **Tarım:** Büyük tarım makineleri ve toplu üretim, maliyetleri azaltır.
* **Hizmet Sektörü:** Büyük bankalar daha fazla müşteriye hizmet verebilir ve böylece işlem maliyetlerini azaltabilir.
* **E-ticaret:** Büyük bir müşteri kitlesine ürünler sunmak için ölçek ekonomisini kullanır. Daha büyük stok, daha hızlı teslimat ve daha düşük maliyetler sunar.
* **Sağlık Hizmetleri:** Hastaneler ve sağlık kuruluşları, ölçek ekonomisi kullanarak daha fazla hasta hizmet edebilir ve sağlık hizmetlerinin maliyetini düşürebilir.
* **Eğitim:** Büyük sınıflar veya online eğitim gibi yöntemlerle öğrenci sayısını artırarak ölçek ekonomisi avantajlarına sahip olabilirler.<br>

## Faydaları <a href="#ember285" id="ember285"></a>

* **Maliyet Azalması:** Daha büyük üretim miktarları, birim başına maliyetin düşmesine yol açar. Bu da, ürün veya hizmetlerin daha ekonomik bir şekilde üretilmesini sağlar. Daha düşük maliyetler, işletmenin daha rekabetçi fiyatlar sunmasına ve daha yüksek kar marjları elde etmesine olanak tanır.
* **Rekabetçi Avantaj:** Daha düşük birim maliyetlerle ürünler veya hizmetler sunabilen işletmeler, rakipleri karşısında daha güçlü bir konumda olurlar.
* **Kar Artışı:** Daha düşük maliyetler, işletmenin karını artırabilir.
* **Genişleme İmkanı:** Ölçek ekonomisi, işletmenin büyüme potansiyelini artırabilir. Daha fazla ürün veya hizmet üretebilmek için daha fazla kaynağa ve kapasiteye sahip olmak, pazarda daha fazla pay kazanma fırsatı sunar.
* **İnovasyon ve Ar-Ge:** Büyük ölçekli üretim, daha fazla kaynağı Ar-Ge (Araştırma ve Geliştirme) faaliyetlerine yönlendirmek için işletmelere olanak tanır. Bu da yeni ürünlerin veya hizmetlerin geliştirilmesine ve pazara sunulmasına katkı sağlar.
* **Daha İyi Müşteri Hizmeti:** Büyük işletmeler, müşterilere daha iyi hizmet sunma kapasitesine sahiptir. Daha fazla personel, daha hızlı teslimat ve daha iyi müşteri destek hizmetleri sunabilir.
* **Risk Çeşitlendirmesi:** Büyük işletmeler, daha fazla pazar ve ürün çeşidi sunarak riskleri çeşitlendirebilirler. Bu da, işletmenin belirli pazarlardaki dalgalanmalara karşı daha iyi korunmasını sağlar.
* **Tedarik Zinciri İyileştirmeleri:** Büyük miktarlarda malzeme satınalmak, toplu indirimlerden ve daha iyi tedarikçi ilişkilerinden yararlanmaya olanak tanır.
* **Sürdürülebilirlik:** Büyük ölçekli üretim, kaynakların daha etkili kullanılmasını sağlayabilir. Daha verimli üretim süreçleri, çevresel sürdürülebilirliği artırabilir.<br>

## Riskleri <a href="#ember288" id="ember288"></a>

* **Mali Risk:** Büyük ölçekli üretim, büyük yatırımlar gerektirir. Bu, işletmeyi finansal açıdan risk altına sokabilir. Eğer büyüme beklentileri gerçekleşmezse veya finansal kaynaklar yetersiz kalırsa, işletme mali sorunlarla karşı karşıya kalabilir.
* **Operasyonel Karmaşıklık:** Büyük ölçekli üretim, operasyonların daha karmaşık hale gelmesine neden olabilir. Üretim süreçlerinin yönetimi, lojistik, kalite kontrol ve işgücü yönetimi gibi alanlarda daha fazla zorluk yaşanabilir.
* **Esneklik Kaybı:** Büyük ölçekli üretim, işletmenin esnekliğini azaltabilir. Hızlı değişikliklere uyum sağlamak daha zor olabilir ve pazara hızlı tepki verme yeteneği sınırlanabilir.
* **Kalite Sorunları:** Büyük hacimlerde üretim yapmak, kalite kontrolünü daha zor hale getirebilir. Eğer kalite kontrol süreçleri düzgün şekilde yönetilmezse, ürün veya hizmet kalitesinde ciddi düşüşler yaşanabilir.
* **Rekabet Baskısı:** Büyük ölçekli işletmeler, küçük işletmeler için rekabeti zorlaştırabilir ve rekabetçi fiyatlar sunmak için daha fazla baskı altında olabilirler. Bu, tüm piyasa genelinde kar marjlarını düşürebilir.
* **İkinci Kaynak Riski:** Büyük ölçekli üretim, büyük miktarlarda hammade ve malzeme gerektirir. Bu, işletmenin birincil tedarikçisine olan bağımlılığını artırabilir ve tedarik zinciri kesintilerine karşı daha savunmasız hale getirebilir.
* **Hukuki ve Düzenleyici Zorluklar:** Büyük işletmeler, daha fazla hukuki ve düzenleyici denetime tabi olabilirler. Yerel, ulusal veya uluslararası düzeydeki düzenlemelere uymak, ek yük getirebilir.<br>

## EOS Economy of Scale ve EOQ Economic Order Quantity İlişkisi <a href="#ember291" id="ember291"></a>

Bu iki terim işletme yönetimlerinde sıklıkla karıştırılır (ve hatta bazen de karşılaştırılır), lakin her ikisi de farklı alanlarda kullanılırlar.

Ölçek Ekonomisi bir ürünü üretirken veya satarken kullanılırken, [Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq) ise adından da anlaşılacağı üzere bir ürünü alırken kullanılır. Çünkü Ölçek Ekonomisi ‘nin hesaplanmasında Sabit giderler de hesap edilirken, [Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq) ‘nda bu hesaplanmaz.

Arada gri alanlar var gibi görünmesine rağmen tamamen farklı amaçlara hizmet ederler.<br>

***

## İlgili makalelerim <a href="#ember296" id="ember296"></a>

* [EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq)
* [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
* [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
* [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
* [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
* [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
* [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
* [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
* [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
* [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)

***

## Kaynaklar <a href="#ember298" id="ember298"></a>

* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
* <https://www.business2community.com/dictionary/economies-of-scale>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Economies_of_scale>
* <https://econ.washington.edu/sites/econ/files/documents/job-papers/kim_jmpaper_3.pdf>
* <https://www.investopedia.com/contributors/99607/>
* <https://blog.hubspot.com/the-hustle/economies-of-scale>
* <https://www.investopedia.com/ask/answers/012815/what-are-some-examples-economies-scale.asp#:~:text=Economies%20of%20scale%20occur%20when,on%20a%20business%2Dspecific%20level>.
* <https://gocardless.com/guides/posts/benefit-economies-scale/#:~:text=Economies%20of%20scale%20are%20cost,over%20more%20units%20of%20production>.
* <https://www.investopedia.com/terms/e/economiesofscale.asp>
* <https://uk.indeed.com/career-advice/career-development/economies-of-scale-examples>
* <https://www.wallstreetprep.com/knowledge/economies-of-scale/>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember300" id="ember300"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Economies of Scope

Economies of Scope / Kapsam Ekonomisi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F8z2ACIqCEPeJpMTUfhSH%2FEOScope%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=04ec390f-90c7-435b-8333-83bca1b2093c" alt=""><figcaption><p>Economies of Scope / Kapsam Ekonomisi</p></figcaption></figure>

> "The power of economies of scope is having multiple arrows in your quiver." - Meg Whitman, Former CEO of HP.

## Economies of Scope / Kapsam Ekonomisi Nedir? <a href="#ember968" id="ember968"></a>

Economies of Scope, Bir işletmenin ürün veya hizmetler üretirken, çeşitlendirme yöntemi ile ortak kaynaklarını daha verimli bir şekilde kullanarak, karlılığını artırma yeteneğini ifade eder.

Örneğin:

* Benzin istasyonunun aynı zamanda bir markete sahip olması,
* Kafe ‘nin aynı zamanda fincan ve termos satması,
* İnşaat firmasının kendi yatırımı ile İş Merkezi inşa etmesi,
* Tek bir alanda uzmanlaşan sağlık merkezinin, çeşitlendirme ile tüm alanlarda hizmet vermeye başlaması,
* vb.

## Economies of Scope / Kapsam Ekonomisi Tarihçesi <a href="#ember973" id="ember973"></a>

Economies of Scope Kavramın temelleri [Sanayi Devrimi](https://en.wikipedia.org/wiki/Industrial_Revolution) ‘ne (1760-1840), demiryolu ve telgraf şirketlerinin birleşmelerine kadar uzanır.<br>

## Economies of Scope / Kapsam Ekonomisi ile ilgili iyi uygulamalar <a href="#ember976" id="ember976"></a>

* **IKEA:** Başlangıçta bir mobilya mağazası iken, zaman içinde tüm ev ürünlerini satın alabileceğiniz bir mağazaya dönüşmesi
* **Tchibo:** 1949 ‘da Posta üzerinden kahve satışı ile başladığı yolculukta, sonrasında kahve dükkanları açmış, kahve makinası üretmiş, ve nihayetinde de kişisel ürünlerin satışına kadar genişlemiştir.
* **Amazon:** Başlangıçta bir kitap satıcısı iken, sonrasında elektronik ticaretin yanı sıra bulut bilişim ve yapay zeka gibi birçok alanda da hizmet vermektedir.
* **Apple:** Başlangıçtan itibaren ekosistem mantığı ile genişleyip, sırası ile bilgisayar, müzik çalar, telefon, tablet ve saat üretmesi.<br>

## Economies of Scope ‘un Faydaları <a href="#ember979" id="ember979"></a>

* **Maliyet Tasarrufu:** Farklı ürün ve hizmetlerin üretiminde aynı kaynakların kullanılması maliyet tasarrufu sağlar.
* **Verimlilik:** Operasyonel süreçlerin optimize edilmesi, verimliliği ve nihayetinde karlılığı artırır.
* **Çeşitlendirme:** Farklı ürün ve hizmetlerin aynı altyapıyı kullanması, şirketin portföyünü çeşitlendirmesine yardımcı olur. Bu da satışları artırır.
* **Pazar Genişlemesi:** Birçok alandaki uzmanlık, şirketin farklı pazarlara daha kolay erişim sağlamasına yol açar.
* **Rekabet Avantajı:** Aynı kaynakları birden fazla alanda kullanabilen şirketler, tek ürün veya hizmete odaklanan rakiplerine göre daha avantajlı olabilir.
* **Müşteri Memnuniyeti:** Müşterilere tek bir çatı altında birden fazla ürün ve/veya hizmet sunulduğunda, müşteri memnuniyeti genellikle artar.
* **Risk Azalması:** Ürün çeşitlendirme, genellikle kurumların finansal risklerini azaltır.
* **Tedarik Zinciri Optimizasyonu:** Özellikle Satınalma ve Lojistik süreçlerinde, farklı ürün ve hizmetler için ortak tedarikçilerin kullanılması operasyonel etkinliği artırabilir.<br>

## Economies of Scope ‘un Riskleri <a href="#ember982" id="ember982"></a>

* **Kompleksite Artışı:** Farklı ürün veya hizmetlerin aynı altyapıyı kullanması, iş süreçlerinin karmaşıklığını artırabilir.
* **Odak Kaybı:** Çok fazla ürün veya hizmete odaklanmak, şirketin ana iş alanında performans düşüşü yaşamasına yol açabilir.
* **Yüksek Başlangıç Maliyeti:** Çeşitli ürün veya hizmetlerin aynı kaynakları kullanabilmesi ciddi ilk yatırım maliyetlerini beraberinde getirir.
* **Return on Investment Riski:** Yüksek başlangıç maliyetleri, yatırımın geri dönüş hızını da olumsuz etkileyebilir.
* **Kalite Riski:** Aynı kaynaklar birden fazla alanda kullanıldığında, ürün veya hizmet kalitesi düşebilir.
* **Süreç İyileştirmesi Zorluğu:** Çok sayıda ürün veya hizmetin yer aldığı karmaşık sistemlerde, süreç iyileştirmeleri daha zor hale gelebilir.
* **Tedarik Zinciri Zorlukları:** Ortak tedarikçilerin kullanıldığı durumlarda, bir tedarikçiyle yaşanacak problemler tüm ürün veya hizmet gamını etkileyebilir.
* **Stratejik Esneklik Kaybı:** Ortak altyapı ve kaynaklar, şirketin stratejik değişikliklere hızlı bir şekilde adapte olmasını zorlaştırabilir.<br>

## Economies of Scope ve Economies of Scale Karşılaştırması <a href="#ember985" id="ember985"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQG0gAzWhzYF-A/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1698093622965?e=1703721600&#x26;v=beta&#x26;t=tQ_xjlWLdtou28H6B3zzSGuwcwJnMWLVaJ1JXpk5MkU" alt=""><figcaption><p>Economies of Scope ve Economies of Scale Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

***

## İlgili makalelerim <a href="#ember988" id="ember988"></a>

1. [EOS - Economies of Scale / Ölçek Ekonomisi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eos-economy-of-scale-olcek-ekonomisi)
2. [EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq)
3. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
4. [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
5. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
6. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
7. [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
8. [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
9. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
10. [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)

***

## Kaynaklar <a href="#ember990" id="ember990"></a>

1. Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
2. <https://en.wikipedia.org/wiki/Economies_of_scope>
3. <https://www.youtube.com/shorts/5ZgmJO3rutQ>
4. <https://byjus.com/commerce/difference-between-economies-of-scale-and-economies-of-scope/>
5. <https://www.jstor.org/stable/1815729>
6. <https://www.investopedia.com/terms/e/economiesofscope.asp>
7. <https://www.youtube.com/watch?v=mxOzprN59k8>
8. <https://www.youtube.com/watch?v=zWgIW5n5sMA>
9. <https://www.youtube.com/watch?v=UPcR-PqRwuo>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember992" id="ember992"></a>

· **Kapak fotoğrafı:** <https://www.vskills.in/certification/blog/economies-of-scope/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# F


# F2F

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FjbFGWeNYHAwoNCoQnepw%2FF2F%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=2224a51a-0181-42f8-b475-99dabdfcf9b1" alt=""><figcaption><p>F2F - farm to Fork Stratejisi</p></figcaption></figure>

Avrupa Birliği ülkelerinin sağlıklı gıdaya, güvenli ve sürdürülebilir ulaşımını garantiye almak amacı ile oluşturulmuş bir stratejidir. Gıdaların topraktaki ilk oluşum sürecinden, insanlar tarafından tüketimine kadarki tüm yaşam sürecini kapsar.<br>

Özellikle 2020 Covid19 ve 2022 Ukrayna-Rusya Savaşı ile birlikte, gıdaya fiziken ulaşmanın yanında sağlıklı gıdaya ulaşmanın ne kadar değerli olduğunu bir kez daha görmüş olduk.<br>

Bunun yanında nüfusu ve nüfus yoğunluğu sürekli artan dünyamızda gıdaya sağlıklı ve güvenli şekilde erişimin ülkelerin ekonomik ve siyasi anlamda da güvenliği açısından ehemmiyeti gün geçtikçe artmaktadır.<br>

Yukarıda belirtilen risklerin en aza indirilmesi amacı ile, Avrupa Birliği Farm-to-Form (F2F) stratejisini hayata geçirdi. Burada konu gıda kalitesini artırmaktan çok, sürdürülebilir bir sağlıklı gıda erişiminin sağlanmasıdır.<br>

#### Getirileri <a href="#ember58" id="ember58"></a>

* Tazelik ve Lezzet
* Yerel tarıma destek
* Çevresel sürdülebilirlik
* Sağlıklı beslenme<br>

#### Stratejinin başarıya ulaşması için yapılması gerekenler; <a href="#ember61" id="ember61"></a>

* Temiz su kaynaklarına erişimin genişletilmesi.

\-- Temiz su kaynağına erişimin olamdığı bölgelerde tarım ve hayvancılık verimi önemli ölçüde düşecektir.<br>

* Düşük maliyetli enerjiye erişimin genişletilmesi.

\-- Enerji maliyetleri sağlıklı bir gıda üretimi için önemli girdilerdendir.<br>

* Tüm paydaşlar arasında sıkı bir işbiliği sağlamak.

\-- Zincirin tüm halkalarının arasındaki fayda/maliyet ilişkisinin adaletli dağıtımının sağlanması tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin devamlılığı açısından önem arzetmektedir.<br>

* Çevreye olan olumsuz etkiyi azaltmak.

\-- Sürdürülebilirlik için toprağa ve su kaynaklarına zarar verilmemesi gerekmektedir.<br>

* İklim değişikliğinin etkilerine uyumu kolaylaştırmak.

\-- Bölgelerdeki iklim değişikliklerine evvelden önlemler alınmalı.<br>

* Biyolojik çeşitliliğin azalmasını hafifletmek

\-- Arıların sayısındaki azalma,

\-- Su havzalarının kaybolması,

\-- Vb.<br>

* Gıda güvenliğini artırmak

\-- İzlenebilirliği artırmak (Etiket, vb.)

\-- Tedarik Zinciri süreçlerindeki çalınma ve manüpülasyonların önlenmesi<br>

* Gıdaya erişimin ekonomik engellerini hafifletmek.

\-- Devletlerin temel gıda ürünlerinin düşük fiyatla geniş kitlelere erişiminde siyasi ve ekonomik imkanlarını kullanmaları.<br>

* Gıdaya erişimin fiziki engellerini azaltmak.

\-- Covid19 ve Ukrayna-Rusya Savaşı gibi küresel ve bölgesel olaylar tahıl ve diğer temel gıda ürünlerine ualaşımı ciddi anlamda zorlaştırdı.<br>

* Toprağın ve hayvanların sağlığını korumak.

\-- Sağlıksız gübre kullanımının engellenmesi

\-- Düzensiz tarımın engellenmesi

\-- Hayvan sağlığının korunması (Deli Dana, Kuş gribi (Tavuk vebası) vb.)<br>

* Besin zinciri boyunca oluşacak karbon ayak izini azaltmak.

\-- Tedarik Zinciri boyunca karbon ayak izinin azaltılması uzun vadede ülkelerin sürdürülebilir gıda erişimlerini garantiye alacaktır.

<br>

#### Hedefler <a href="#ember101" id="ember101"></a>

* Organik tarımı artırmak (2030 ‘da AB ‘de %25 ‘in üzerine çıkılması)
* Gübre kullanımını azaltmak (2030 ‘da AB ‘de %20 oranında azaltılması)
* Gıda israfını azaltmak (2030 ‘da AB ‘de %50 oranında azaltılması)
* Pestisitlerin azaltılması (2030 ‘da AB ‘de %50 oranında azaltılması)<br>

#### European Green Deal <a href="#ember104" id="ember104"></a>

Avrupa Birliği (AB) tarafından önerilen ve 2019 yılında duyurulan bir politika girişimi olan Green Deal, AB'nin iklim değişikliği ile mücadele etme ve sürdürülebilir bir ekonomiye geçiş yapma taahhüdünü yansıtır. AB'nin 2050 yılına kadar karbon nötr olmayı hedeflemesini ve çevresel sürdürülebilirlikle birlikte ekonomik büyümeyi teşvik etmeyi amaçlamaktadır.<br>

#### Green Alliance <a href="#ember107" id="ember107"></a>

1979 yılında kurulan Green Alliance, İngiltere'nin çevre politikalarının geliştirilmesi ve sürdürülebilir bir gelecek için politika değişikliklerinin teşvik edilmesi amacıyla faaliyet gösteren, İngiltere merkezli bir çevre düşünce kuruluşudur.

* Çevre ve sürdürülebilirlik konularında araştırmalar yapar,
* Politika önerileri sunar
* Kamuoyunu bilinçlendirir.

Kuruluş, kamu sektörü, iş dünyası ve sivil toplum arasında işbirliği ve diyalogu teşvik ederek çevresel konuların daha iyi anlaşılmasını ve çözümler üretilmesini hedefler.<br>

#### Olumsuz Yönleri <a href="#ember112" id="ember112"></a>

* Süreçlerin getirdiği yüksek maliyetler
* Geleneksel tarıma nazaran azalan verim
* Strateji AB ‘nin ithalatı azaltmayı hedeflemesinden dolayı ticari engeller ile karşılaşmakta
* Küçük ölçekli üreticilerin sistemin gereksinimlerini karşılayamamaları
* Tedarik zincirinin sağlıklı yürümesi zorunluluğundan kaynaklı sorunlar

***

#### Kaynaklar <a href="#ember114" id="ember114"></a>

* [Farm to Fork Strategy (](https://food.ec.europa.eu/horizontal-topics/farm-fork-strategy_en)[europa.eu](http://europa.eu/)[)](https://food.ec.europa.eu/horizontal-topics/farm-fork-strategy_en)
* [From farm to fork - Consilium (](https://www.consilium.europa.eu/en/policies/from-farm-to-fork/)[europa.eu](http://europa.eu/)[)](https://www.consilium.europa.eu/en/policies/from-farm-to-fork/)
* [EU Farm to Fork - EUROPARC Federation](https://www.europarc.org/european-policy/farm-to-fork-protectes-areas/)
* [A European Green Deal (](https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal_en)[europa.eu](http://europa.eu/)[)](https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/priorities-2019-2024/european-green-deal_en)
* [A guide to the Farm-to-Fork Strategy: a Sustainable Food System for the European Union - H-alo](https://h-alo.eu/a-guide-to-the-farm-to-fork-strategy-a-sustainable-food-system-for-the-european-union/)
* [Investing from farm to fork | Ravenscroft (](https://www.ravenscroftgroup.com/news-insights/2023/march/investing-from-farm-to-fork/)[ravenscroftgroup.com](http://ravenscroftgroup.com/)[)](https://www.ravenscroftgroup.com/news-insights/2023/march/investing-from-farm-to-fork/)

***


# FAK

FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FHlZ1dyPRC0hlsTu83bIf%2FFAK_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=983f9788-b850-4b85-a672-6ad2ef7bb32f" alt=""><figcaption><p>FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun</p></figcaption></figure>

## FAK - Freight All Kinds Nedir? <a href="#a5j24" id="a5j24"></a>

Freight All Kinds (FAK), Taşımacılık sektöründe, özellikle farklı türdeki ürünlerin bir arada taşınması gerektiğinde tercih edilen bir yöntemdir. Farklı malların tek bir konteyner içinde ve tek bir tarife üzerinden taşınmasını ifade eder. Özellikle deniz yolu ile yapılan taşımacılıkta yaygın olarak kullanılır.

&#x20;

Freight All Kinds (FAK) sayesinde, farklı ürün grupları için ayrı ayrı ücretlendirme yapmak yerine, tüm ürünler için tek bir fiyatlandırma yapılır. Bu, hem taşımacılar hem de göndericiler için zaman ve maliyet açısından verimliliği artırır.

&#x20;

## FAK - Freight All Kinds Nasıl Hesap Edilir? <a href="#qqo7c127" id="qqo7c127"></a>

Freight All Kinds (FAK) Tarifelerinin hesaplanmasında, bir dizi faktör göz önünde bulundurulur. Bu faktörlerin doğru bir şekilde hesaplanması, hem taşıyıcılar hem de göndericiler için adil ve verimli bir fiyatlandırma sağlar.

&#x20;

### Ana Faktörler <a href="#ck7g4133" id="ck7g4133"></a>

**1.     Kargo Türü ve Özellikleri:** Farklı kargo türlerinin risk ve taşıma maliyetleri farklılık gösterir. Bu nedenle, Freight All Kinds (FAK) tarifesi belirlenirken kargonun türü ve özellikleri dikkate alınır.

**2.     Taşıma Mesafesi:** Taşıma mesafesi uzadıkça, maliyetler de artar. Freight All Kinds (FAK) tarifesi, taşınacak mesafeye göre ayarlanır.

**3.     Hacim ve Ağırlık:** Kargonun hacmi ve ağırlığı, taşıma maliyetlerini etkileyen önemli faktörlerdir. Genellikle, hacim veya ağırlık bazında bir birim fiyat belirlenir.

&#x20;

### Hesaplama Örneği <a href="#cjzq4146" id="cjzq4146"></a>

Bir Freight All Kinds (FAK) tarifesi hesaplamak için, taşıyıcı firma öncelikle kargonun türünü, ağırlığını ve hacmini dikkate alır. Ardından, bu bilgileri taşıma mesafesi ile birleştirerek bir toplam maliyet hesaplar. Bu toplam maliyet, taşınacak her bir birim için ortak bir fiyat olarak belirlenir.

&#x20;

## FAK - Freight All Kinds Faydaları <a href="#id-3vknk154" id="id-3vknk154"></a>

### Maliyet Etkinliği <a href="#taycw157" id="taycw157"></a>

**·        Standartlaştırılmış Fiyatlandırma:** Freight All Kinds (FAK), farklı kargo türlerini tek bir fiyat üzerinden taşıma imkanı sunarak, fiyatlandırma sürecini basitleştirir ve standardize eder.

**·        Düşük İşlem Maliyetleri:** Birden fazla ürün için ayrı ayrı fiyatlandırma yapılmasının önüne geçilir, bu da yönetim ve işlem maliyetlerini düşürür.

&#x20;

### Zaman Tasarrufu ve Kolaylık <a href="#id-9aaup167" id="id-9aaup167"></a>

**·        Hızlı İşlem ve Düzenleme:** Kargo işlemleri sırasında, farklı mal türleri için ayrı ayrı fiyatlandırma ve anlaşmalar yapmak yerine, Freight All Kinds (FAK) tarifeleri sayesinde tek bir anlaşma yeterlidir.

**·        Esneklik:** Göndericiler, farklı ürünleri aynı sevkiyatta kolayca birleştirebilir, bu da özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için zaman ve esneklik avantajı sağlar.

&#x20;

### Risk Yönetimi <a href="#id-0yabk177" id="id-0yabk177"></a>

**·        Tutarlı Fiyatlandırma:** Piyasa dalgalanmalarına ve farklı kargo türlerinin risklerine karşı daha tutarlı bir fiyatlandırma sunar.

**·        Planlama Kolaylığı:** Uzun vadeli planlama ve bütçeleme için daha öngörülebilir maliyetler sağlar.

&#x20;

&#x20;

## FAK - Freight All Kinds Riskleri <a href="#dw294187" id="dw294187"></a>

### Maliyet Kontrolü Zorlukları <a href="#a00gb190" id="a00gb190"></a>

**·        Fiyat Dalgalanmaları:** Piyasa şartları ve talep değişiklikleri, Freight All Kinds (FAK) tarifelerinde beklenmeyen fiyat dalgalanmalarına neden olabilir.

**·        Aşırı Genelleştirme:** Farklı malların risk ve maliyet profilleri göz ardı edildiğinde, bazı durumlarda Freight All Kinds (FAK) tarifeleri maliyet etkinliğini azaltabilir.

&#x20;

### Taşıma ve Güvenlik Sorunları <a href="#vyvd4202" id="vyvd4202"></a>

**·        Uyumsuz Kargo Riski:** Farklı malların bir arada taşınması, bazı uyumluluk sorunlarına yol açabilir, özellikle tehlikeli maddelerin taşınması söz konusu olduğunda.

**·        Hasar Riski:** Farklı türdeki malların aynı ortamda taşınması, hasar riskini artırabilir, özellikle hassas veya kırılgan ürünler için.

&#x20;

### Operasyonel Zorluklar <a href="#id-3z36v210" id="id-3z36v210"></a>

**·        Yönetim Karmaşıklığı:** Çeşitli malların tek bir tarife altında yönetilmesi, bazı durumlarda operasyonel karmaşıklıklara yol açabilir.

**·        Planlama Zorlukları:** Freight All Kinds (FAK) tarifeleri, özellikle talebin yüksek olduğu dönemlerde, kapasite planlamasını zorlaştırabilir.

&#x20;

## Freight All Kinds (FAK) Risk Yönetimi Stratejileri <a href="#id-2nrtc220" id="id-2nrtc220"></a>

**·        Detaylı Pazar Analizi:** Fiyat dalgalanmalarını minimize etmek için düzenli piyasa analizleri yapılmalıdır.

**·        Esnek Anlaşmalar:** Fiyat ve taşıma koşullarında esneklik sağlayacak anlaşmalar yapılması, beklenmedik durumlarla başa çıkmayı kolaylaştırır.

**·        Risk Değerlendirmesi:** Her taşıma öncesi kapsamlı bir risk değerlendirmesi yapılmalı, özellikle tehlikeli maddelerin taşınması dikkatle ele alınmalıdır.

**·        Etkili İletişim ve Planlama:** Taşıyıcılar ve göndericiler arasında açık iletişim ve etkili planlama, operasyonel zorlukların üstesinden gelmede kritik öneme sahiptir.

## **İlgili Makaleler** <a href="#texab235" id="texab235"></a>

1\.     [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

2\.     [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

3\.     [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

4\.     [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

5\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

6\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

7\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

8\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

9\.     [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

10\.  [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

11\.  [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

12\.  [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

13\.  [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

14\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

15\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

## Kaynaklar <a href="#id-5gx3r287" id="id-5gx3r287"></a>

1\.     <https://www.gokoho.com/blog/freight-all-kinds>

2\.     <https://www.redwoodlogistics.com/insights/what-is-fak>

3\.     <https://lot.dhl.com/glossary/freight-all-kinds/>

4\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

## Fotoğraflar <a href="#s5x1g307" id="s5x1g307"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

## **Yazarlar** <a href="#viewer-viewer-viewer-viewer-8760212579" id="viewer-viewer-viewer-viewer-8760212579"></a>

1\.     [SedatOnat.com](http://SedatOnat.com)


# FCL

FCL – Full Container Load

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FFdBRu0gmNXjY9aqTkfGP%2FFCL_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=3d24d4c2-bc21-449d-a27c-4eded94eec52" alt=""><figcaption><p>FCL – Full Container Load</p></figcaption></figure>

## Full Container Load (FCL) Nedir? <a href="#ember721" id="ember721"></a>

Full Container Load (FCL) teriminin kısaltmasıdır. Bu, bir göndericinin mallarını taşımak için, bir konteynerin tamamını kullanması anlamına gelir. Full Container Load (FCL), özellikle büyük hacimli yükler için tercih edilen bir seçenektir çünkü tüm konteyner, yalnızca bir göndericiye ait mallarla doldurulur. Bu yöntem, malların daha az elleçlenmesi ve dolayısıyla daha az hasar riski ile daha hızlı ve verimli bir taşıma süreci sağlar.

## FCL vs LCL Farkı Nedir? <a href="#ember724" id="ember724"></a>

[Less than Container Load (LCL)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lcl-less-than-container-load) ‘i evvelki [makalemizde](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lcl-less-than-container-load) detaylandırmıştık.

Full Container Load (FCL) ve Less than Container Load (LCL) arasındaki farklar aşağıdaki gibidir;

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQF7WJkGPvly5w/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1706617211488?e=1712188800&#x26;v=beta&#x26;t=5YMQGPMB_ipPTDA7FKZ9ZpHDtfyKJ9m2WnsUikmxDlE" alt=""><figcaption><p>Full Container Load (FCL) ve Less than Container Load (LCL) Arasındaki Farklar</p></figcaption></figure>

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember729" id="ember729"></a>

1\. [LCL – Less Than Container Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lcl-less-than-container-load)

2\. [FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fak-freight-all-kinds)

3\. [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

4\. [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

5\. [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

6\. [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

7\. [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

8\. [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

9\. [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

10\. [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

11\. [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

12\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

13\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

14\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

15\. [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

16\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

17\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

***

## Kaynaklar <a href="#ember747" id="ember747"></a>

1\. [Youtube / How Container Shipping Works?](https://www.youtube.com/watch?v=YfDFKgGNP6s)

2\. [Youtube / FCL vs LCL/ Full container load vs Less container load](https://www.youtube.com/watch?v=wKBzfQxgisQ)

3\. [Youtube / "Full Container Loading vs. Less Container Loading: A brief Explanation!](https://www.youtube.com/watch?v=El7X2gfyCFQ)

4\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember752" id="ember752"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember754" id="ember754"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# FDI

FDI - Foreign Direct Invest / DYY – Doğrudan Yabancı Yatırım

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F96731W3YEYfGjvJiqFlq%2FDYY_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=0e253fab-5598-4533-8a6e-427c71bb06c2" alt=""><figcaption><p>FDI - Foreign Direct Invest / DYY – Doğrudan Yabancı Yatırım</p></figcaption></figure>

## DYY – Doğrudan Yabancı Yatırım / FDI - Foreign Direct Invest Nedir? <a href="#ember8892" id="ember8892"></a>

DYY – Doğrudan Yabancı Yatırımcı / FDI - Foreign Direct Invest, bir ülkenin sınırları dışından o ülkede iş yapma amaçlı sermaye yatıran kişi veya kurumların oluşturduğu sermayedir.

<br>

Doğrudan Yabancı Yatırımcı / Foreign Direct Investor’lar, genellikle uzun vadeli projelere kaynak sağlarlar ve yerel ekonomilere önemli katkılarda bulunurlar. Ülkeler Doğrudan Yabancı Yatırımcı çekmek için çeşitli teşvik programları oluşturmanın yanısıra ve siyasi ilişkilerle de bu yatırımları çekmek için deyim yerindeyse birbirleri ile yarışırlar.

<br>

## Doğrudan Yabancı Yatıcımcı / Foreign Direct Investor’ların Faydaları <a href="#ember8897" id="ember8897"></a>

1. **Ekonomik Büyüme:** Yabancı yatırımcılar, ülke ekonomisinin büyümesine katkıda bulunurlar. Yatırım yaparak işletmeler kurarlar veya mevcut işletmeleri genişletirler, bu da ekonomik büyümeyi teşvik eder.
2. **İstihdam:** Yabancı yatırımlar, yerel iş gücüne istihdam fırsatları sunar. İşletmelerini büyütmek veya yeni işletmeler açmak için yerel çalışanlara ihtiyaç duyarlar, bu da işsizlik oranlarını azaltır.
3. **Teknoloji Transferi:** Yabancı yatırımcılar genellikle yeni teknolojileri ve iş uygulamalarını ülkeye getirirler. Bu, yerel şirketlerin teknik bilgi ve becerilerini artırır.
4. **Rekabet Artışı:** Yabancı yatırımcılar, yerel piyasada rekabeti artırırlar. Bu, yerel şirketlerin daha verimli hale gelmelerini ve kaliteli ürünler ve hizmetler sunmalarını teşvik eder.
5. **Döviz Girişi:** Yabancı yatırımcıların ülkeye getirdiği sermaye, döviz girişini artırır. Bu, ülkenin uluslararası ödeme dengesini iyileştirir.
6. **Uluslararası Bağlantılar:** Yabancı yatırımcılar, küresel iş ağına erişim sağlarlar. Bu, yerel işletmelerinin uluslararası pazarlara açılmasına yardımcı olabilir.
7. **Yerel Tedarik Zinciri Gelişimi:** Yabancı yatırımlar, yerel tedarik zincirlerine entegre olabilirler. Bu, yerel tedarikçiler için büyüme fırsatları yaratır ve daha fazla iş imkanı sunar.
8. **Sürdürülebilirlik:** Birçok yabancı yatırımcı, sürdürülebilirlik projelerine ve toplumsal sorumluluk faaliyetlerine yatırım yapar. Bu, çevresel ve toplumsal faydalar sağlar.

<br>

## Doğrudan Yabancı Yatıcımcı / Foreign Direct Investor’ların Riskleri <a href="#ember8900" id="ember8900"></a>

1. **Politik Riskler:** Türkiye gibi ülkelerde siyasi istikrarsızlık, hükümet değişiklikleri veya politika değişiklikleri yatırımları olumsuz etkileyebilir. Özellikle sektörel düzenlemelerde ani değişiklikler politik riski artırabilir.
2. **Ekonomik Riskler:** Dalgalı döviz kurları, enflasyon ve ekonomik dalgalanmalar gibi ekonomik faktörler yatırımları etkileyebilir. Devalüasyon veya enflasyon, yatırımın değerini azaltabilir.
3. **Hukuki Riskler:** Yabancı yatırımcılar için hukuki süreçlerde karşılaşılan zorluklar veya hukuki belirsizlikler risk oluşturabilir. Bu, yatırımın korunmasını zorlaştırabilir.
4. **Piyasa Riskleri:** Ülkedeki ekonomik koşullar ve tüketici talebi gibi piyasa faktörleri yatırımları etkileyebilir. Bu faktörler yatırımın başarısını etkileyebilir.
5. **Sektörel Riskler:** Bazı sektörler daha fazla risk taşır. Örneğin, doğal afetlere veya çevresel düzenlemelere duyarlı sektörler daha fazla risk altındadır.
6. **Dil ve Kültür Farklılıkları:** Dil ve kültür farklılıkları, iletişim ve iş yapma süreçlerinde zorluklara yol açabilir.

<br>

## DYY – Doğrudan Yabancı Yatırım / FDI – Foreign Direct Invest İstatistikleri <a href="#ember8903" id="ember8903"></a>

Aşağıdaki ekran görüntüsünden göreceğiniz üzere Amerika Birleşik Devletleri dünyada en çok Doğrudan Yabancı Yatırımcı alan ülke konumundadır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4D12AQHLtjfc5tl25g/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1703511699958?e=1709164800&#x26;v=beta&#x26;t=FH57qCjuxd2_wyU3Iq7E4e9AH4mB3R5Qfta3S1ritEU" alt=""><figcaption><p>DYY – Doğrudan Yabancı Yatırım / FDI – Foreign Direct Invest İstatistikleri</p></figcaption></figure>

<https://unctad.org/data-visualization/global-foreign-direct-investment-flows-over-last-30-years>

<br>

Bunun yanında Doğrudan Yabancı Yatırım / Foreign Direct Invest ile alakalı ABD vs Çin karşılaştırmasını da aşağıdaki raporumuzdan inceleyebilirsiniz.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4D12AQHYUTRCPZ4sPg/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1703511734280?e=1709164800&#x26;v=beta&#x26;t=9Hz6lH3ZTympVNQcZtX5wwaobNzt5S4rq0fV0vk_cWI" alt=""><figcaption><p>ABD vs Çin Doğrudan Yabancı Yatırımcı Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

<https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-abd-cin-dyy-fdi-2012-2022>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Feeder

Feeder / Besleyici

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F6xa22yQVmLY5ndiNcbSl%2FFeeder_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=c24ee5ae-78e3-4d60-a025-47e8635221b2" alt=""><figcaption><p>Feeder / Besleyici</p></figcaption></figure>

## Feeder Nedir ve Ne İşe Yarar? <a href="#viewer-9kfqn" id="viewer-9kfqn"></a>

Feeder'lar, kelime anlamıyla "Besleyici" anlamına gelir. Lojistik bağlamda, büyük ana taşıma hatlarına yükleri besleyen araçlar veya gemiler olarak tanımlanır. Bu taşıma araçları, daha küçük limanlardan veya terminallerden yükleri alarak, ana hatlara taşırlar.

\
![barge on the river](https://static.wixstatic.com/media/6c3915_970cd7a162724ef6b08f8cdd68f08afd~mv2.jpg/v1/fill/w_1480,h_1110,al_c,q_85,usm_0.66_1.00_0.01,enc_auto/6c3915_970cd7a162724ef6b08f8cdd68f08afd~mv2.jpg)Feeder / Besleyici<br>

Feeder'lar, deniz taşımacılığı, demiryolu taşımacılığı ve karayolu taşımacılığı gibi farklı sektörlerde kullanılır. Örneğin, deniz taşımacılığında, konteyner gemilerinden küçük feeder gemileri, yükleri ana limanlara taşırlar. Benzer şekilde, demiryolu taşımacılığında da konteyner trenleri, küçük feeder trenleri kullanarak yükleri daha büyük hatlara taşırlar.

&#x20;

&#x20;

## Feeder'ın Önemi ve Avantajları <a href="#viewer-yz21f528" id="viewer-yz21f528"></a>

1\.     Hızlı ve etkili taşıma: Feeder'lar, yükleri hızlı bir şekilde ana hatlara taşıyarak tedarik zincirinin hızını artırır.

2\.     Yük dengelemesi: Feeder sistemleri, büyük limanlara gelen yük miktarını dengeleyerek trafik sıkışıklığını azaltır.

3\.     Bölgesel bağlantı: Feeder'lar, küçük limanları büyük dünya ticareti ağına bağlar, böylece bölgesel ekonomilere katkı sağlar.

&#x20;

&#x20;

## Nerelerde Kullanılır? <a href="#viewer-hpe8a543" id="viewer-hpe8a543"></a>

1\.     Deniz Taşımacılığı: Feeder gemileri, büyük limanlardan daha küçük limanlara ve tersanelere yük taşımak için kullanılır. Bu, büyük konteyner gemilerinin daha fazla limana erişim sağlamasına ve yükleri daha küçük limanlara dağıtmasına yardımcı olur.

2\.     Demiryolu Taşımacılığı: Feeder trenleri, ana hatlardan daha küçük terminallere yük taşımak için kullanılır. Özellikle konteyner taşımacılığında, trenlerle yapılan Feeder taşımacılığı, yüklerin karayolu taşımacılığına göre daha ekonomik ve çevre dostu bir seçenektir.

3\.     Karayolu Taşımacılığı: Feeder kamyonları, büyük depo veya terminallerden ürünleri daha küçük depolara veya dağıtım merkezlerine taşır. Bu, ürünlerin daha yakın noktalara ulaşmasını sağlar.

4\.     Havayolu Taşımacılığı: Havayolu taşımacılığında da Feeder uçaklar kullanılır. Ana hava limanlarından daha küçük bölgelere ve şehirlere yolcu ve kargo taşımak için kullanılırlar.

5\.     Depo ve Dağıtım Merkezleri: Feeder kavramı, büyük depo ve dağıtım merkezlerinde de yaygın olarak kullanılır. Bu merkezler, ürünleri daha küçük araçlarla mağazalara veya son kullanıcılara dağıtmak için kullanabilirler.

6\.     Kıyı ve Nehir Taşımacılığı: Feeder botları ve tekneleri, büyük gemilerin ulaşamayacağı dar veya iç sularda taşımacılık yapmak için kullanılır. Özellikle nehirlerde ve kıyı bölgelerinde, yüklerin taşınmasında önemli bir rol oynarlar.

7\.     Endüstriyel Taşıma: Büyük endüstriyel tesislerde, malzemeleri üretim hatlarına veya depolama alanlarına taşımak için Feeder araçları kullanılır. Bu, üretim süreçlerini verimli ve düzenli tutar.

\
&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#viewer-pmpqa564" id="viewer-pmpqa564"></a>

1\.     [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

2\.     [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

3\.     [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

4\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

5\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

6\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

7\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

8\.     [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

9\.     [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

10\.  [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

11\.  [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

12\.  [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

13\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

14\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

15\.  [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

16\.  [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

17\.  [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

18\.  [Onshoring / Ülke İçi Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

19\.  [Friendshoring / Yakın Çevreden Tedarik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

20\.  [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

21\.  [Offshoring - Outshoring / Dış Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

22\.  [Reshoring / Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-reshoring)

23\.  [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

24\.  [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-koehp643" id="viewer-koehp643"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-1tmyq654" id="viewer-1tmyq654"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: <https://www.metroshipping.co.uk/news/rhine-closure-to-container-barge-traffic-will-have-far-reaching-consequences/>

&#x20;

## Yazarlar <a href="#viewer-8760212579" id="viewer-8760212579"></a>

1\.     [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# FIFO - LIFO - FEFO

Çıkış Önceliklendirme: FIFO - LIFO - FEFO

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FgiTMEIHu9kKTeNF4Ic75%2FFIFO%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=303b6b1e-f157-4d17-9354-b4340d99fee2" alt=""><figcaption><p>Çıkış Önceliklendirme: FIFO - LIFO - FEFO</p></figcaption></figure>

## Çıkış Önceliklendirme Nedir? <a href="#ember1891" id="ember1891"></a>

Çıkış önceliklendirme, ürünün muhteviyatı, kullanım ömrü, stoklama sistemi gibi kısıtlar gözönünde bulundurularak, ürün bazında karar verilen çıkış sistematiğidir.

Çıkış Önceliklendirmenin 3 Tipi Aşağıda detaylandırılmıştır.

<br>

## FIFO - First In First Out / İlk Giren İlk Çıkar <a href="#ember1895" id="ember1895"></a>

En genel kullanım tipi olan bu sistematikte, en eski ürünler ilk satılır. Böylelikle bozulma, değer kaybı riski azaltılmış olur. Bu ürünler genelde düzenli stoklanmak durumundadır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGfrLpl550Idw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700049898564?e=1705536000&#x26;v=beta&#x26;t=2UTncr0stUaNKcIz_ZqgQCkBoiKfVSDR3qD0r68FBGs" alt=""><figcaption><p>FIFO - First In First Out / İlk Giren İlk Çıkar</p></figcaption></figure>

**Fotoğraf:** <https://articles.cyzerg.com/warehouse-inventory-management-techniques-to-increase-productivity>

<br>

## LIFO - Last In First Out / Son Giren İlk Çıkar <a href="#ember1900" id="ember1900"></a>

Daha çok agrega, dolgu malzemesi veya beton blok gibi bozulma veya değer kaybı riski taşımayan ürünlerde, işin doğası gereği kullanılan bir sistemdir. Bu tip ürünler genelde üst üste stoklandığından dolayı FIFO uygulaması neredeyse imkansıza yakındır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQG9oUeVvX58zA/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700049915008?e=1705536000&#x26;v=beta&#x26;t=LDZM10HHlsMoxLUSQBsp7EpwWerK6N1sOZZs58SrNlM" alt=""><figcaption><p>LIFO - Last In First Out / Son Giren İlk Çıkar</p></figcaption></figure>

**Fotoğraf:** <https://www.betonvecimento.com/sektorel/hazir-beton-agrega>

<br>

## FEFO - First Expired First Out / Kullanım Süresi İlk Biten İlk Çıkar <a href="#ember1905" id="ember1905"></a>

Özellikle gıda, kozmetik, ilaç ve kimya sektörü gibi, ürünlerin kullanım ömürlerinin öncelikli önem taşıdığı alanlarda kullanılan bir envanter yönetim sistemidir. Bu tip ürünlerde stoklanma düzeninin yanında sıcaklık ve nem gibi stoklama şartları da büyük önem arz eder.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHoZ_wvwec2rw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700049937539?e=1705536000&#x26;v=beta&#x26;t=K0ZqzqyPfjZ5yB4IKYlJEcqrGfcZWFU4Ze8kSFJea2A" alt=""><figcaption><p>FEFO - First Expired First Out / Kullanım Süresi İlk Biten İlk Çıkar</p></figcaption></figure>

**Fotoğraf:** <https://www.alloga-network.com/pharmaceutical-warehousing>

<br>

## Çıkış Önceliklendirme Sistemleri Karşılaştırması: FIFO vs LIFO vs FEFO <a href="#ember1910" id="ember1910"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQFN7SaZ73qRIg/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1700049961185?e=1705536000&#x26;v=beta&#x26;t=AFSFt2s4pM802VKyHwsi120V_PpNxJOjJNivrvbelN0" alt=""><figcaption><p>Çıkış Önceliklendirme Sistemleri Karşılaştırması: FIFO vs LIFO vs FEFO</p></figcaption></figure>

Bunun yanında, her bir çıkış önceliklendirmenin (FIFO, LIFO, FEFO) kendi içinde bir muhasebesel kayıt düzeni oluşmak durumundadır. Bu sebeple kayıtların da bu düzenere göre girilebilmesi için hassas olunması şarttır.

<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember1914" id="ember1914"></a>

1. [Kanban Kartı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kanban-karti)
2. [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)
3. [Order Cycle Time / Sipariş Döngü Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-order-cycle-time-siparis-dongu-suresi)
4. [Lead Time / Teslim Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-lead-time-teslim-suresi)
5. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
6. [JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
7. [JIC - Just In Case](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jic-just-in-case)
8. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)
9. [EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq)
10. [EOS - Economy of Scale](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eos-economy-of-scale-olcek-ekonomisi)
11. [Economy of Scope](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-economies-of-scope-kapsam-ekonomisi)
12. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
13. [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
14. [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
15. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
16. [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
17. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
18. [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
19. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)
20. [Kaizen - Hep Daya İyiye](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kaizen-hep-daya-iyiye)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember1916" id="ember1916"></a>

* **Kapak foroğrafı:** <https://manage.wix.com/dashboard/11f419b7-cfca-4124-b9da-b5d85cac5a40/blog/create-post?referralInfo=sidebar&lang=tr>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Forklift

Forklift ve Telehandler

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FYn6mALMdr92A2E4vSctQ%2FForklift%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=4915b6b5-054d-41d1-b012-4ece7ca88ac9" alt=""><figcaption><p>Forklift ve Telehandler</p></figcaption></figure>

## Forklift ve Telehandler Nedir? <a href="#ember956" id="ember956"></a>

Forklift malzemelerin dikey taşınmasında kullanılan bir iş makinesidir. Ana kullanım alanı depo ve lojistik ‘tir.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEKfTAuOuWXhg/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700658908879?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=sc8pq6hwHMnSVwubzWMTQ4KDGVaYiwxEsqefvzmnh0I" alt=""><figcaption><p>Forklift</p></figcaption></figure>

<br>

Telehandler ise yüksek yerlere erişim sağlayabilen bir iş makinesidir. Genellikle inşaat sektöründe kullanılır ve inşaat projeleri için Bobcat ile birlikte vazgeçilmez bir ekipmandır. İnşaat sektöründe **Forklift** ve hatta **Portif** olarak da isimlendirilir. Telehandler 'lar, uzun bir teleskopik bom ile donatılmıştır ve bu sayede yüksek binaların inşası, bakımı ve malzeme taşıma işlemleri için idealdir.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQFTuq1J6GMicw/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1700658917347?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=xm_Wl0r_im6uGdKjj-49ZTH1_46-LhYpo6SQCSN3C4U" alt=""><figcaption><p>Telehandler</p></figcaption></figure>

<br>

## Forklift vs Telehandler Karşılaştırması <a href="#ember963" id="ember963"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQF2xESt7sEOzQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1700642944710?e=1706140800&#x26;v=beta&#x26;t=u5qo-hlXOP98xU23oqWv9Y-D_ETyxQU1TjfrCbDvOmM" alt=""><figcaption><p>Forklift vs Telehandler Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

<br>

## Başlıca Forklift Üreticileri <a href="#ember966" id="ember966"></a>

1. [Cesab Forklift](http://www.cesab-forklifts.eu/)
2. [Clark](https://clarkmhc.com/)
3. [CombiLift](https://combilift.com/)
4. [Crown](https://www.crown.com/en-us.html)
5. [CT Power](http://www.ctforklift.com/)
6. [Doosan](https://www.doosanlift.com/)
7. [Heli](https://www.heliforkliftamerica.com/)
8. [Hyster-Yale](https://www.hyster-yale.com/)
9. [Jungheinrich](https://www.jungheinrich.com.my/products/new-forklifts/forklift-trucks/electric-forklifts)
10. [Komatsu](https://www.komatsuforklift.com/)
11. [Linde](http://www.lindemh.com.au/)
12. [Manitou / LOC](https://www.manitou-group.com/en/group/brands/)
13. [Mitsubishi Forklift Trucks](https://www.mitforklift.com/en/eu/mitsubishi-forklift-trucks-and-warehouse-trucks-full-range)
14. [Nissan](http://nissanforklift.com/)
15. [Still](http://www.still-arser.com.tr/) / [Arser](https://www.still-arser.com.tr/)
16. [Tailift](http://www.tailift.com/01_Forklift/index.html)
17. [TCM](http://www.tcmforklifts.com/index.html)
18. [Toyota](http://www.toyota-forklifts.com.tr/)

<br>

## Başlıca Telehandler Üreticileri <a href="#ember969" id="ember969"></a>

1. [Bobcat](https://www.bobcat.com/eu/en/industry/agriculture/telehandlers)
2. [Caterpillar](https://www.cat.com/en_GB/products/new/equipment/telehandlers.html)
3. [Dieci](https://www.dieci.com/)
4. [Giant](https://www.tobroco.com/producten/verreikers/)
5. [Hyster-Yale](https://www.hyster-yale.com/)
6. [JCB](https://www.jcb.com/)
7. [Magni](https://www.magnith.com/en-us/)
8. [Manitou / LOC](https://www.manitou-group.com/en/group/brands/)
9. [Merlo](https://www.merlo.com/)
10. [Skyjack](https://www.skyjack.com/product/sj1256-ths)
11. [Terex / GenieLift](https://www.genielift.com/en/material-handling-products/telehandlers)
12. [Xtreme](https://www.xmfg.com/)

<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember972" id="ember972"></a>

1. [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
2. [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)
3. [Barcode / Barkod](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-barcode-barkod)
4. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
5. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember974" id="ember974"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)
* **Forklift:** <https://www.godrej.com/intra-logistics/Electric-Forklifts>
* **Telehandler:** <https://www.jlg.com/en/equipment/telehandlers/jlg-telehandlers/742>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Friendshoring

\#friendshoring #onshoring #nearshoring #offshoring #outshoring

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fa1dILfsClggV1czhnXog%2FFriendshoring%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=e0c67f00-ad04-4e5a-9e0d-cfe1d7a5cb0e" alt=""><figcaption><p>Friendshoring</p></figcaption></figure>

> "In the dance of global business, trust is the rhythm, and friendshoring is the choreography." - Linda Matheson

### Tanımı

Kökeni ticaretin ilk başlangıcına kadar giden Friendshoring, yakın çevre ile iş ilişkisinde bulunmayı ifade eder.

### Tarihçesi

Ticaretin ilk yıllarından itibaren tüm tüccarlar, güvenlik ve diğer sebepler ile, evvela kendi yakın çevrelerindeki insanlarla iş yapmayı tercih etmişlerdir.

\
Küreselleşme ile birlikte pratikte olan bu yaklaşım teoride yerini Firendshoring olarak bulmuştur.&#x20;

Ticarette iş yapma şeklinin sadece maliyetlere dayalı olmayıp, iş ilişkilerini ve güveni de kapsadığını düşünürsek, Friendshoring ‘i daha iyi tanımlayabiliriz.

\
Makale tedarik süreçlerine sağılık vermekte, lakin Firendshoring hizmet alımlarını da kapsamaktadır.

### Malzeme / Hizmet Alım Süreçlerine Faydaları

* Daha Az Risk: Friendshoring, genellikle tedarikçi ve alıcı arasında daha derin bir anlayış ve güven oluşturduğundan, potansiyel riskler azalır.
* Daha Fazla İşbirliği: Bu yaklaşım, tedarikçi ve alıcı arasında daha yüksek bir işbirliği seviyesi sağlar, bu da süreçlerin daha verimli ve etkili olmasına yardımcı olabilir.
* Kişisel İlişkilerin Gücü: Kişisel ilişkiler, tedarikçi ve alıcının ihtiyaçlarını, beklentilerini ve endişelerini daha iyi anlamasına yardımcı olabilir. Bunun yanında sıkıntılı noktalarda yakın ilişkilerin kullanılması ile sorunların çözümünü hızlandırabilir.

### Fırsatları

* Güçlenen İlişkiler: Friendshoring, tedarikçi ve alıcı arasında sadece iş odaklı değil, aynı zamanda kişisel temellere dayalı güçlü ilişkiler oluşturur. Bu, her iki tarafın da ihtiyaçlarını, beklentilerini ve endişelerini daha iyi anlamasına olanak tanır.
* Esneklik: Karşılıklı güvenin bir sonucu olarak, tedarikçiler friendshoring ilişkilerinde daha esnek olma eğilimindedirler. Bu durum, talep dalgalanmalarına ([Bullwhip Effect](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)) veya beklenmedik durumlara hızlı bir şekilde yanıt verme kapasitesini artırabilir.
* Daha İyi Fiyatlandırma: Friendshoring ilişkileri genellikle daha iyi fiyatlandırma fırsatlarına yol açabilir. Tedarikçi, alıcının sadık bir müşteri olduğunu bildiğinde daha rekabetçi fiyatlar sunma eğiliminde olabilir (Aksi durum da mümkün).
* Daha Hızlı Sorun Çözme: Sorunlar ortaya çıktığında, güçlü ilişkiler sayesinde genellikle daha hızlı ve etkili bir sorun çözme süreci beklenir.
* Hassas Bilgi Paylaşımı: Tedarikçi ve alıcı arasında özellikle hassas bilgi paylaşımı daha sık ve açık olabilir. Bu her iki taraf için de piyasada bir avantaj yakalamasına imkan tanıyabilir.
* Uzun Vadeli İşbirliği: Friendshoring, uzun vadeli işbirliğini gerektirir. Bu sayede kurumların birbirlerine daha açık ve yardımcı olamalarını sağlayarak sinerjiyi oluşturabilir.
* Riskin Azaltılması: Friendshoring ‘in altyapısıyakın ilişkilere dayandığından, piyasada oluşacak sorunlara karşı daha dayanıklı olabilir. Her iki taraf da birbirine karşı daha şeffaf olma eğiliminde olduğundan, olası riskler daha kolay öngörülebilir ve yönetilebilir ([Supply Chain Visibility](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-scv-supply-chain-visibility))
* Marka İtibarının Artırılması: Friendshoring ilişkileri, bir şirketin marka değerini ve itibarını artırabilir. Tedarikçi ile güçlü bir ilişki, kalite, güvenilirlik ve sürdürülebilirlik konusundaki taahhütleri destekler.
* Küresel Piyasalara Erişim: Friendshoring, şirketlerin küresel piyasalarda daha etkin bir şekilde faaliyet göstermelerine olanak tanır. Özellikle yeni pazarlara girmek isteyen şirketler için bu, yerel bilgiye ve uzmanlığa erişim anlamına gelir.

### Riskleri

* Aşırı Bağımlılık: Friendshoring, tedarikçiye fazla bağımlılığa yol açabilir. Eğer tedarik herhangi bir nedenle aksamaya uğrarsa, bu alıcının ciddi sorunlar yaşamasına sebep olabilir..
* Karışık İş ve Kişisel İlişkiler: İş ilişkileri ve kişisel ilişkilerin aynı çerçevede olması, profesyonellik ve objektif bakış açısının kaybolmasına neden olabilir.
* Esneklik Kaybı: Bazı durumlarda, bir tedarikçiyle olan yakın ilişki, diğer potansiyel tedarikçilerle ilişkileri zayıflatıp ve alıcının esnekliğini sınırlayabilir.
* Fiyatlandırma Sorunları: Karşılıklı yakınlık, şeffaf ve rekabetçi fiyatlandırmanın gözardı edilmesine neden olabilir. Bu durum, farkına varılmadan daha yüksek fiyatlamalara sebebiyet verebilir.
* Gizlilik ve Fikri Mülkiyet: Yakın ilişkiler, gizlilik ve fikri mülkiyet konularında sınırların belirsizleşmesine neden olabilir. Yani avantaj, dezavantaja dönüşebilir.
* Duygusal Kararlar: İş ve kişisel ilişkilerin iç içe geçmesi, duygusal kararların alınmasına neden olabilir. İlk başta avantaj görünen bu yakın ilişki, esasen sorunların başlamasına bile sebep olabilir.
* Gelişim ve Yenilik Eksikliği: Alıcı, sürekli aynı tedarikçiyle çalışarak, pazardaki yeni teknolojilere, ürünlere veya hizmetlere erişimini sınırlayabilir (Bkz. [Keiretsu / Carlos Ghosn – 1999 Nissan Rivival Plan](https://www.sedatonat.com/tr/post/carlos-ghosn-tr)).
* Kültürel ve Etik Farklar: Her iki taraf da yakın olmasına rağmen, kültürel ve etik değerlerdeki farklar anlaşmazlıklara neden olabilir.
* Çıkar Çatışması: İş ve kişisel ilişkiler arasında çıkar çatışmaları olabilir, bu da uzun vadede çok daha büyük sorunlara sebep olabilir. BU noktada kurumların yakın ilişkisinden kaynaklı hassas bilgi paylaşımının sorunların sonuçlarını daha da ağırlaştıracağı atlanmamalı.

### Friendshoring vs. Onshoring

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FcamORnMpz5ttKO8oKgey%2FFriendshoring%20-%20zz%20table.jpg?alt=media&amp;token=b9b6c836-c327-4bc4-b13d-15a3a031c573" alt=""><figcaption><p>Friendshoring vs Onshoring</p></figcaption></figure>

### Sonuç

Friendshoring, sadece bir satınalma stratejisi değil, aynı zamanda tedarik zincirinde uzun vadeli ve sürdürülebilir ilişkiler kurma yöntemidir.

\
Lakin Friendshoring bir kurumsal yaklaşım olmaktan uzaktır. Cidi riskler barındırması sebebi, güvenin yaratacağı körlük ile kurumsal yaklaşımlardan uzaklaşılmaması gerekmektedir.

&#x20;

***

### Kaynaklar

* <https://scholar.google.com.tr/scholar?hl=en&as_sdt=0%2C5&as_vis=1&q=friendshoring&btnG=>
* <https://hbr.org/2020/09/global-supply-chains-in-a-post-pandemic-world>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Friendshoring#>
* <https://www.weforum.org/agenda/2023/02/friendshoring-global-trade-buzzwords/>
* <https://www.nytimes.com/2022/11/18/business/friendshoring-jargon-business.html>
* <https://www.theguardian.com/business/2022/aug/06/friendshoring-what-is-it-and-can-it-solve-our-supply-problems>
* <https://www.bloomberg.com/news/articles/2023-09-11/-friend-shoring-is-a-us-trade-policy-that-s-good-news-for-india-vietnam>
* <https://www.ecb.europa.eu/pub/economic-bulletin/focus/2023/html/ecb.ebbox202302_03~d4063f8791.en.html>
* <https://www.csis.org/analysis/limits-friend-shoring>
* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

**Kapak Fotoğrafı**: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)


# FSN / FNS

FSN Analizi / FNS Analizi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FV9sShHbarEa48PzFa1y2%2FFSN%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=f2e8789e-5ee9-4030-9bce-b228ae0f9075" alt=""><figcaption><p>FSN Analizi / FNS Analizi</p></figcaption></figure>

Ürünleri akış hızlarına göre sınıflandıran bir envanter analiz tekniğidir. Fast, Slow, NonMoving kelimelerinin baş harflerinden oluşur;

**F**: Fast > Hızlı

**S**: Slow > Yavaş

**N**: NonMoving > Hareketsiz<br>

Bir diğer yaklaşım ise **FNS** şeklindedir;

**F**: Fast > Hızlı

**N**: Normal > Normal

**S**: Slow > Yavaş<br>

## Kullanım alanları <a href="#ember269" id="ember269"></a>

* Ölü stoğu belirleyip tekrarlı siparişleri yeniden düzenleyerek ekonomi sağlanması
* Stoklama alanlarını yeniden düzenlenmesi sayesinde ürünlerin hareket mesafelerinin kısaltılması
* Ölü stoğun azaltılması sayesinde stok tutma maliyetlerinin düşürülmesi<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember272" id="ember272"></a>

* [Slow Moving Materials](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-slow-moving-materials-yavas-hareket-eden-malzemeler)
* [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)
* [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)
* [DIO - Days Inventory Outstanding](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-dio-days-inventory-outstanding)
* [DSI - Days Sales of Inventory / Average Age of Inventory](https://d.docs.live.net/0fe974c65504155e/!!%20Auth/Project_00%20-%20SCM/DSI%20-%20Days%20Sales%20of%20Inventory%20/%20Average%20Age%20of%20Inventory)
* [HML Analizi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-hml-analizi)

***

## Kaynaklar <a href="#ember274" id="ember274"></a>

* <https://www.orderhive.com/fsn-analysis-techniques>
* <https://www.matec-conferences.org/articles/matecconf/pdf/2018/56/matecconf_aasec2018_14005.pdf>
* <https://www.youtube.com/watch?v=tUa4FgeC7u8>
* <https://eprajournals.com/jpanel/upload/850pm_48.EPRA%20Journals-4288.pdf>
* <https://www.slideshare.net/Sam8237/analysis-of-invetory-control-techniques-72197233>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember276" id="ember276"></a>

· **Kapak fotoğrafı:** <https://www.modula.cn/en/best-practices-in-warehouse-management-to-increase-productivity-safety-organization/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# FTL

FTL – Full Truck Load

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FNFv1RSjkIQfjV3egnVxj%2FFTL_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=82bdf9d5-ca38-4d84-a668-d2d04dfd7908" alt=""><figcaption><p>FTL – Full Truck Load</p></figcaption></figure>

## FTL – Full Truck Load Nedir? <a href="#ember253" id="ember253"></a>

Full Truck Load (FTL), Büyük ölçekli gönderiler için tercih edilen, bir nakliye kamyonunun tamamının tek bir müşteri tarafından doldurulduğu lojistik bir yöntemdir. Bu yöntem, gönderinin boyutu ve ağırlığı nedeniyle, [PTL – Partial Truck Load (Parsiyel Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ptl-parsiyel-tasimacilik) veya [Less than Truck Load (LTL)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ltl-less-than-truck-load) ‘e kıyasla daha verimli ve maliyet etkin olabilir.

Full Truck Load (FTL), bir nakliye aracının tamamının bir gönderi için ayrıldığı, gönderinin başlangıç noktasından varış noktasına kadar doğrudan taşındığı bir taşıma şekli olduğundan, özellikle büyük hacimli veya ağır gönderiler için, ya da hassas veya hızlı teslim edilmesi gereken mallar için idealdir.

Alternatif taşıma modları olan,

1\. [PTL – Partial Truck Load (Parsiyel Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ptl-parsiyel-tasimacilik)

2\. [LTL – Less than Truck Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ltl-less-than-truck-load)

makalelerimizi de incelemenizi, konuya daha vakıf olmanız için tavsiye ederiz.

## İlgili Makaleler <a href="#ember263" id="ember263"></a>

1\. [PTL – Partial Truck Load (Parsiyel Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ptl-parsiyel-tasimacilik)

2\. [LTL – Less than Truck Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ltl-less-than-truck-load)

3\. [FCL – Full Container Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fcl-full-container-load)

4\. [LCL – Less Than Container Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lcl-less-than-container-load)

5\. [FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fak-freight-all-kinds)

6\. [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

7\. [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

8\. [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

9\. [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

10\. [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

11\. [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

12\. [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

13\. [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

14\. [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

15\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

16\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

17\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

18\. [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

19\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

20\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

***

## Kaynaklar <a href="#ember284" id="ember284"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember286" id="ember286"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember288" id="ember288"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# G


# Gamification

Tedarik Zincirinde Oyunlaştırma (Gamification)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FXXsdxWSpd5Qxd2kuo1eu%2FGamification%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=9a3ae2b3-41f8-41a7-a118-6d48a1daf73a" alt=""><figcaption><p>Tedarik Zincirinde Oyunlaştırma (Gamification)</p></figcaption></figure>

## Oyunlaştırma Nedir <a href="#ember3628" id="ember3628"></a>

Oyunlaştırma (Gamification), oyun unsurlarını ve prensiplerini, oyun dışı bağlamlarda kullanarak insanların katılımını, motivasyonunu ve etkileşimini artırmayı amaçlayan bir yaklaşımdır.

### **Oyunlaştırmanın ana unsurları şunları içerebilir;**

* **Puanlar:** Kullanıcıların belirli eylemleri tamamladıklarında kazandıkları sayısal değerler.
* **Rozetler ve Ödüller:** Belirli başarıları gösteren simgeler veya kullanıcılara verilen ödüller.
* **Lider Tabloları:** Kullanıcıların birbirleriyle veya kendileriyle yarışmasını sağlayan sıralama listeleri.
* **Görevler ve Zorluklar:** Kullanıcıları etkileşime geçmeye teşvik eden belirli hedefler veya etkinlikler.
* **Hikaye Anlatımı:** Kullanıcıların daha fazla dahil olmasını sağlayan bağlam ve anlam sunan hikayeler.
* **Anında Geri Bildirim:** Kullanıcıların eylemlerine hızlı yanıt vererek motivasyon ve yönlendirme sağlar.<br>

Tedarik zinciri yönetiminde oyunlaştırma, iş süreçlerini daha etkili ve verimli hale getirmek için oyun teorisi ve dinamiklerinin uygulanmasıdır. Bu yaklaşım, özellikle karmaşık ve zorlu tedarik zinciri operasyonlarını kolaylaştırmak ve çalışan motivasyonunu artırmak için kullanılabilir.

Oyunlaştırma, iş süreçlerine oyun öğeleri ve mekaniklerini entegre ederek, çalışanların katılımını ve motivasyonunu artırmayı amaçlayan bir yöntemdir. Özelllikle 2000 'li yılların başında popülerleşen bu yaklaşım, zamanla çeşitli endüstrilerde kendine yer bulmuştur.<br>

## Oyunlaştırmanın Faydaları <a href="#ember3638" id="ember3638"></a>

* **Artan Katılım ve Motivasyon:** Oyunlaştırma, çalışanları daha etkileşimli ve eğlenceli bir çalışma ortamına dahil eder. Bu, genellikle katılımı ve motivasyonu artırarak, çalışanların görevlerine daha fazla odaklanmasını sağlar.
* **Gelişmiş Karar Alma Yetenekleri:** Simülasyonlar ve oyun tabanlı senaryolar, çalışanlara karmaşık tedarik zinciri durumlarında hızlı ve etkili kararlar alma fırsatı sunar. Bu, gerçek dünya sorunlarında daha iyi karar alma yeteneklerinin gelişmesine yol açar.
* **Eğitim ve Öğrenme Süreçlerinin İyileştirilmesi:** Oyunlaştırılmış eğitim programları, çalışanların yeni beceriler öğrenmesini ve mevcut bilgilerini pekiştirmesini kolaylaştırır. Bu, özellikle karmaşık tedarik zinciri konseptlerinin öğrenilmesinde etkilidir.
* **Risk Yönetimi Becerilerinin Artırılması:** Oyunlaştırma, çalışanların potansiyel tedarik zinciri risklerini tanımasına ve bu risklere karşı stratejiler geliştirmesine yardımcı olur.
* **Verimlilik ve Performans Artışı:** Oyunlaştırma, çalışanların performansını ve genel iş verimliliğini artırmada önemli bir rol oynar. Çalışanlar, daha rekabetçi ve hedef odaklı bir ortamda, süreçleri daha etkin bir şekilde yönetme eğilimindedir.
* **İşbirliği ve Takım Çalışması:** Oyunlaştırma, çalışanlar arasında işbirliğini ve takım çalışmasını teşvik eder. Bu, tedarik zinciri yönetiminde sıkça karşılaşılan karmaşık sorunların çözümünde işbirliği ve yaratıcılığı artırır.
* **İş Süreçlerinde Yenilikçilik ve Yaratıcılığın Teşvik Edilmesi:** Oyunlaştırma, çalışanları geleneksel düşünce kalıplarının ötesine geçmeye ve yaratıcı çözümler üretmeye teşvik eder. Bu, tedarik zinciri süreçlerinde yenilikçiliği ve sürekli iyileştirmeyi destekler.<br>

## Oyunlaştırma Örnekleri <a href="#ember3641" id="ember3641"></a>

[Tedarik Zinciri Portalı](https://d.docs.live.net/0fe974c65504155e/!!%20Auth/Project_00%20-%20SCM/Gabe%20Zichermann,%20Oyunla%C5%9Ft%C4%B1rma%20Lideri%20ve%20Yazar:) olarak biz de, [Tedarik Zinciri Temalı Oyunları](https://www.tedarikzinciriportali.com/oyun) Sizlerle paylaşmak istiyoruz. Aşağıdaki linkten Soda Dağıtım Oyunu ve LogiTycoon oyunlarına ulaşabilirsiniz.

[**https://www.tedarikzinciriportali.com/oyun**](https://www.tedarikzinciriportali.com/oyun)

Sizlerden de oyun tavsiyelerini bekliyoruz.<br>

Güzel olduğu kadar verimli de zaman geçirmenizi diliyoruz.<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember3649" id="ember3649"></a>

1. [Bullwhip Effect / Forrester Etkisi / Kamçı Etkisi (Whiplash, Whipsaw)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
2. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)
3. [Just In Time](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
4. [Just In Case](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jic-just-in-case)

***

## Kaynaklar <a href="#ember3651" id="ember3651"></a>

1. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)
2. <https://en.wikipedia.org/wiki/Gamification>
3. Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember3653" id="ember3653"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# GLN

GLN - Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası Nedir?

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fp3PGcPeiCEqxE0N2fclz%2FGLN%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=6645b468-13cf-4926-afe2-1d914aa9092d" alt=""><figcaption><p>GLN - Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası Nedir?</p></figcaption></figure>

## GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası Nedir? <a href="#ember3618" id="ember3618"></a>

Çoğunlukla E-Ticaret ve Eczanelerde kullanılmakta olan GLN Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası, [ISO/IEC 6523](https://en.wikipedia.org/wiki/ISO/IEC_6523) normuna uygun olarak ilgili tarafın tüzel kişiliğini benzersiz bir tanımlama numarası ile belirtir.

<br>

[GPC (Global Product Number)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu) ve [GTIN (Global Trade Item Number)](https://en.wikipedia.org/wiki/Global_Trade_Item_Number) gibi kodlar, ürünü tanımlarken, GLN ise ürünü elinde bulunduran veya ürüne talep yapılan fiziki konumunu veya birimi tanımlar.

<br>

Perakende ve üretim sektörü başta olmak üzere, lokasyon bilgisinin önemli olduğu hemen her sektörde çok geniş bir kullanım alanı vardır.

<br>

GS1 Organizasyonu tarafından geliştirilen bir standard olan GLN 13 haneden oluşmaktadır;

* 1..7 => Firma Kısa Adı
* 8..12 => Lokasyon Bilgisi
* 13 => [Kontrol Numarası](https://en.wikipedia.org/wiki/Global_Location_Number#EAN_\(GLN,_GTIN,_EAN_numbers_administered_by_GS1\))

<br>

## Özellikleri <a href="#ember3628" id="ember3628"></a>

* GS1 Standartlarının bir parçasıdır
* GTIN-13 ile aynı kod yapısına sahiptir
* Numara sahibi kuruluşun ismini ve diğer benzersiz bilgilerini belirtir;
* \-- Fiziki adres
* \-- Mail adresi
* \-- Telefon numarası
* \-- Vergi numarası
* \-- vb.
* Barkodlarda GS1-128 barkod alfabesini kullanır

<br>

## GLN Numarası oluşturma aşamaları <a href="#ember3631" id="ember3631"></a>

1. GS1 Üyeliği alınır
2. Her bir fiziksel konum için ayrı bir GLN tanımlanır
3. ERP Sistemine entegre edilir ve gerekli tanımlamalar yapılır

<br>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember3634" id="ember3634"></a>

* [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
* [UPC Kodu - Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)
* [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)
* [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)
* [KKS Kodu (Kraftwerk Kennzeichnen System / Identification Systems for Power Plants)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kks-kodu)
* [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)
* [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-unspsc)

***

## Kaynaklar <a href="#ember3636" id="ember3636"></a>

* <https://en.wikipedia.org/wiki/Global_Location_Number>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Global_Trade_Item_Number>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/ISO/IEC_6523>
* <http://www.gepir.org.tr/>
* <https://www.gs1.org/1/glnrules/en/rules>
* <https://gs1.tobb.org.tr/icerik_goster.php?Id=19>
* <https://eksisozluk.com/gln--1279776>
* <https://www.gs1my.org/sites/default/files/how_to_create_and_use_gln.pdf>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember3638" id="ember3638"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://wwg.eu.com/services/gln-for-eac-certification/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# GPC

GPC Code - Global Product Classification Code / Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FAgTyhOPs76vNe9I5bogG%2FGPC%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=1fe8f5c0-14af-47d5-a763-3063cc35f984" alt=""><figcaption><p>GPC Kodu - Global Product Classification Code / Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu</p></figcaption></figure>

### GPC Kodu nedir? <a href="#ember50" id="ember50"></a>

Tüm paydaşların aynı gruplama sistemi dahilinde ürünleri kategorilerine ayırmalarına yardımcı olan GS1 standardı ([www.gs1.org](http://www.gs1.org/)) bir koddur.

### GPC Kod Seti; <a href="#ember53" id="ember53"></a>

* Sahibi Brüksel / Belçika merkezli GS1 Topluluğudur.
* 2007 yılından bu yana sürekli büyüyen ve bu amaçla The **G**lobal **D**ata **S**ynchronization **N**etwork (**GDSN**) altında yapılandırılmış bir kod setidir.

### Hiyerarşi; <a href="#ember60" id="ember60"></a>

**1-- GDSN** => **G**lobal **D**ata **S**ynchronization **N**etwork => Senkronize Veritabanı

**2-- -- GPC** => **G**lobal **P**roduct **C**ode => Sınıflandırma Kodu => Süt

**3-- -- -- GTIN** => **G**lobal **T**rade **I**tem **N**umber => Tanımlama Kodu => İçim Süt – Yam Yağlı – 1 lt

&#x20;

### GDSN Özellikleri (GS1) <a href="#ember65" id="ember65"></a>

* Standardize ve Otomatize edilmiş, paydaşlar arasında sürekli senkronizasyon
* Sektördeki paydaşlardan toplanan geri bildirimler ışığında sürekli güncellendiği için sektör tecrübesinden yararlanılır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHgwWW4dxPJcQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1694510058878?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=uigmVD-M8t3lazKdUYGl6-DtOe_7_oa49I41JikRIKA" alt=""><figcaption><p>GPC Kodu - GDSN Özellikleri (GS1)</p></figcaption></figure>

<br>

### GPC (Global Product Code) Özellikleri; <a href="#ember69" id="ember69"></a>

* İngilizce olarak yapılandırılmış ve 12 dile çevrilmiştir (Türkçe yoktur).
* Ürün odaklıdır.
* Hiyerarşik yapısından dolayı, verimli, doğru ve esnek kullanım sunar
* Tanımlama Kodu değil, Sınıflandırma Kodu ‘dur.
* \-- Sınıflandırma Kodu => Süt
* \-- Tanımlama Kodu => İçim Süt – Yam Yağlı – 1 lt
* Perakende sektörü standardıdır.<br>
* Segment => Endüstri => Süt ürünleri
* \-- Family => Segment ayrımı => Süt
* \-- -- Class => Aynı kategorideki ürünlerin sınıflandırması => Süt ve
* \-- -- -- Brick => ürün kategorisi
* \-- -- -- -- Brick Attribute 1 => Alt Grup 1
* \-- -- -- -- -- Brick Attribute 2 => Alt Grup 2

&#x20;

### GTIN Özellikleri (Global Trade Item Number) (GTIN) <a href="#ember76" id="ember76"></a>

* Barcode ‘larda ve RFID ‘lerde kullanılır.
* GTIN bir EAN.UCC Code ailesi üyesidir.<br>

### GTIN Çeşitleri; <a href="#ember79" id="ember79"></a>

* Kuzey Amerika ‘da kullanılmakta. POS Cihazında kullanılıyor.
* \-- 12 Hane => UPC-A
* Kuzey Amerika dışında kullanılmakta (Örn: Türkiye). POS Cihazında kullanılıyor.
* \-- -- 8 Hane => EAN/UCC-8 (Özellikle tekel ürünlerde kullanılıyor)
* \-- -- 13 Hane => EAN/UCC-13 (Perakende ürünlerin çoğunda kullanılıyor)
* Farklı paketleme çeşitlerini belirtir. POS Cihazlarında kullanılmıyor.
* \-- -- 14 Hane => EAN/UCC-14 veya ITF-14 (EAN-13 ‘e göre daha kalın çizgileri vardır)

### GPC Avantajları; <a href="#ember82" id="ember82"></a>

* Aynı kodu kullanan diğer paydaşlar ile veri alış-veriş hızı ve doğruluğu sağlar
* Sektördeki paydaşlardan toplanan geri bildirimler ışığında sürekli güncellendiği için sektör tecrübesinden yararlanılır.

#### GPC Kullanımı; <a href="#ember85" id="ember85"></a>

* Aynı ürünün birden fazla yakın tanımı olabileceğinden, kodun mutlaka olacağı varsayımı ile dolayı dikkatli bir araştırma yapılması gereklidir.<br>

***

### Faydalı linkler; <a href="#ember88" id="ember88"></a>

* GTIN Yönetim Standardı; <https://www.gtin.info/gtin-management-standard/>
* GS1 Databar açıklaması; <https://www.databar-barcode.info/>

***


# GS1

GS1 – One Global System of Standards

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Ft4TFukSjkVDfhT4CQVOI%2FGS1%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=bed04d1c-7408-423e-84b5-ae8be4f5436e" alt=""><figcaption><p>GS1 – One Global System of Standards</p></figcaption></figure>

## GS1 – One Global System of Standards Nedir? \[#01] <a href="#ember3065" id="ember3065"></a>

GS1 - One Global System of Standards, Kar amacı gütmeyen, sunduğu standartlar ile ürünlerin, hizmetlerin ve varlıkların benzersiz bir şekilde tanımlanmasını ve takip edilmesini sağlayan, uluslararası bir organizasyondur.

<br>

**GS1, One Global System of Standards ‘ın kısaltılmış halidir.**

<br>

## GS1 – One Global System of Standards Tarihçesi \[#01] <a href="#ember3070" id="ember3070"></a>

* **1969** - Ürünlerin kontrol süreçlerinin hızlandırılması amacı ile ABD ‘de çalışmalara başlandı.
* **1973** – [(UPC) Universal Product Code](https://en.wikipedia.org/wiki/GS1_US) kullanıma alındı
* **1974** – Standartların yönetilmesi için [(UCC) Uniform Code Council](https://en.wikipedia.org/wiki/GS1_US) oluşturuldu
* **1974** – Wrigley Sakızları [barcode](https://www.sedatonat.com/tr/search?q=barcode\&type=blogs) sistemi ile marketlerde tarama yapılan ilk marka oldu
* **1976** – 12 Hane olan kod yapısı 13 ‘e çıkarıldı
* **1977** – Avrupa ‘da 12 ülkenin katılımı ile [(EAN) European Article Numbering Association](https://en.wikipedia.org/wiki/International_Article_Number) oluşturuldu
* **1990** – UCC ve EAN İşbirliği anlaşması imzaladı (45 ülke)
* **1999** – [RFID](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rfid-radio-frequency-identification) Sistemlerinde kullanılmak üzere (EPC) [Electronic Product Code](https://en.wikipedia.org/wiki/Electronic_Product_Code) geliştirildi
* **2004** – UCC ve EAN iştiraklarinin internet üzerinden master data paylaşımları için [(GDSN) Global Data Synchronization Network](https://en.wikipedia.org/wiki/Global_Data_Synchronization_Network) kuruldu
* **2005** – GS1 90 ‘dan fazla ülkeye sunuldu ve GS1 ismi kullanılmaya başlandı
* **2018** – Ürünlerde benzersiz kimliklendirme (ID) kullanılması amacı ile QR Code olarak Web [URI Uniform Resource Identifier](https://en.wikipedia.org/wiki/Uniform_Resource_Identifier) Structure kullanıma alındı

GS1 Altında farklı amaçlara hizmet eden birçok standart mevcuttur.

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember3074" id="ember3074"></a>

1. [Barcode / Barkod](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-barcode-barkod)
2. [COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-coicop)
3. [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gln-global-location-number)
4. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
5. [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)
6. [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)
7. [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)
8. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
9. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
10. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)
11. [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
12. [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)
13. [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-unspsc)
14. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)
15. [Kanban Kartı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kanban-karti)
16. [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)
17. [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
18. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)

***

## Kaynaklar <a href="#ember3076" id="ember3076"></a>

* **\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/GS1>
* **\[#02]** <https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_GS1_country_codes>
* **\[#03]** [GS1.org](http://gs1.org/) [- Check Digit Hesaplama](https://www.gs1.org/services/check-digit-calculator)
* **\[#04]** [Makrocell - Barkod Kontrol Basamağı Hesaplama](https://www.makrocell.com/dijit.html)

***

## Fotoğraf <a href="#ember3078" id="ember3078"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://kkmsale.ru/blog/znachenie-assotsiatsii-gs1-v-sisteme-obyazatelnoy-markirovki-tovarov/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# GTIN

GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FngbxwQf19icxB9CwNvsA%2FGTIN%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=e9c9a7d5-c407-4094-99c2-ab30d13770cf" alt=""><figcaption><p>GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası</p></figcaption></figure>

## GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası Nedir? <a href="#ember766" id="ember766"></a>

GTIN, ürünlerin dünya genelinde benzersiz bir şekilde tanımlanmasını sağlayan bir numaralandırma sistemidir. Bu sistem, ticaretin düzenli ve etkili bir şekilde yapılabilmesi için ürünlerin izlenmesini ve tanımlanmasını sağlar.

GTIN Hemen hemen her sektörde kullanılan bir sistemdir.

## GTIN Tipleri \[#02] <a href="#ember770" id="ember770"></a>

1. **GTIN-12 (**[**UPC**](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)**):** Amerika Birleşik Devletleri'nde yaygın olarak kullanılan bu GTIN türü, 12 haneli bir sayıdır ve perakende ürünlerin tanımlanmasında kullanılır.
2. **GTIN-13 (EAN):** Avrupa'da yaygın olarak kullanılan bu 13 haneli numara, dünya genelinde ürünlerin izlenmesinde ve tanımlanmasında önemli bir rol oynar.
3. **GTIN-14 (ITF-14):** Paletler ve sevkiyat kutuları gibi gruplar halindeki ürünlerin tanımlanması için kullanılır.<br>

## GTIN Kurulum Aşamaları <a href="#ember773" id="ember773"></a>

1. **Ürün Grubu Belileme:** Hangi ürünlerin GTIN ile etiketleneceği ve izleneceği konusunda net bir plan yapın.
2. **GTIN Türünü Seçme:** Hangi GTIN türünün işletme için en uygun olduğu düşünülen tip belirlenir. GTIN-12, GTIN-13 veya GTIN-14
3. **GTIN Numaraları Alınması:** GTIN numaralarını almak için resmi bir kaynağa başvurulur. Genellikle bu numaralar GS1 tarafından verilir.
4. **Ürün Etiketleme:** Alınan GTIN numaralarını ürünlerin üzerine veya ambalajlaara eklenir.
5. **Veri Yönetimi:** GTIN ile ilişkilendirilen ürünlerin tüm bilgileri düzenli bir şekilde kaydedilir. Bu, envanter yönetimi ve ürün takibi için kritik öneme sahiptir.
6. **Tedarikçileri Bilgilendirme:** Tedarikçiler GTIN kullanımı konusunda bilgilendirilir ve işbirliği yapmaları **sağlanır.**
7. **İzleme ve Güncelleme:** GTIN numaraları düzenli olarak izlenir ve güncellenir.
8. **Eğitim ve Personel Hazırlığı:** İşletme çalışanları GTIN kullanımı konusunda eğitilir ve bu sistemin nasıl işlediği anlatılır.<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember776" id="ember776"></a>

**1.** [Barcode / Barkod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-barcode-barkod)

**2.** [COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-coicop)

**3.** [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)

**4.** [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)

**5.** [GS1 – One Global System of Standards](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gs1-one-global-system-of-standards)

**6.** [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)

**7.** [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)

**8.** [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)

**9.** [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/malzeme-kodu)

**10.** [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)

**11.** [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)

**12.** [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)

**13.** [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)

**14.** [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-unspsc)

**15.** [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)

**16.** [Kanban Kartı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-kanban-karti)

**17.** [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)

**18.** [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jit-just-in-time)

**19.** [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)

***

## Kaynaklar <a href="#ember796" id="ember796"></a>

**\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/Global_Trade_Item_Number>

**\[#02]** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

**\[#03]** <https://www.gtin.info/>

**\[#04]** <https://www.gs1.org/standards/id-keys/gtin>

***

## Fotoğraf <a href="#ember801" id="ember801"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.gtin.info/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# H


# HS Code

HS Code - Harmonized System Code / GTİP - Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FCJh6jNpBGcvoI2CRhY35%2FHS%20Code%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=ff1d3397-cc48-4edf-b891-42c90f6601c8" alt=""><figcaption><p>HS Code - Harmonized System Code / GTİP - Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu</p></figcaption></figure>

## HS Code Nedir?

1988 Yılında [World Customs Organization (WCO)](http://www.wcoomd.org/) tarafından üye ülkelerin ([184](https://en.wikipedia.org/wiki/Member_states_of_the_World_Customs_Organization)),

\- gümrük regülasyonlarını belirlemek,

\- kotalarını kontrol etmek

\- istatistiksel raporlamalarını yapmalarını sağlamak

amacıyla, gümrük işlemlerinde kullanılmak üzere oluşturulan bir kod listesidir.

Kod sisteminin yönetimi WCO: World Customs Organization ‘dadır ve her 5 yılda bir kod seti güncellenmektedir.

## Kod yapısı <a href="#ember283" id="ember283"></a>

Orjinali 6 hanelidir.

\-- 21 Bölüm (Section) ve 96 Fasıldan (Chapter) oluşur

\-- -- 1.244 Ana başlık ve 5.224 alt başlık

Ülkeler 6 haneden sonrasına ekleme yapmakta özgürdürler

\-- ABD 10 haneli kod sistemini kullanmaktadır ([HTS Code](https://en.wikipedia.org/wiki/Harmonized_Tariff_Schedule_of_the_United_States)) (Katılım 05.11.1970)

\-- Türkiye 12 haneli kod sistemi kullanmaktadır (Katılım 06.06.1951)

Örnek kod; 0104.10.30.00.00

\-- 01 => Canlı hayvanlar

\-- 0104 => Canlı Koyun ve keçiler

\-- 0104.10 => Koyunlar

\-- 0104.10.30.00.00 => Kuzular (1 Yaşında veya daha küçük)

***

## Faydalı Linkler <a href="#ember298" id="ember298"></a>

**GTİP Kod Listesi:** <http://www.exportact.com/gtip-kodu-hs-code-nedir-gtip-kodu-listesi/>

**GTİP Arama Motoru:** <https://uygulama.gtb.gov.tr/Tara/>

***

## Kaynaklar <a href="#ember301" id="ember301"></a>

* <https://en.wikipedia.org/wiki/Harmonized_System>

***

## **Kapak fotoğrafı**

&#x20;<https://www.westpandi.com/news-and-resources/news/august-2022/harmonized-system-nomenclature-for-the-classificat/>

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# I


# Incoterms

Incoterms - International Commercial Terms / Uluslararasi Ticaret Terimleri

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FgIPkghfYVZ3jxOKWTGUo%2FIncoterms_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=cff62e59-9d78-4bf9-94d8-78828d17c26a" alt=""><figcaption><p>Incoterms - International Commercial Terms / Uluslararasi Ticaret Terimleri</p></figcaption></figure>

### Incoterms - International Commercial Terms / Uluslararası Ticaret Terimleri Nedir? <a href="#ember61" id="ember61"></a>

[Uluslararası Ticaret Odası (ICC)](https://iccwbo.org/) tarafından yayımlanan ve global ticarette sıklıkla kullanılan Incoterms (International Commercial Terms / Uluslararası Ticaret Terimleri), Alıcı ile Satıcı arasında malların teslim noktası, maliyetlerin dağılımı ve risklerin paylaşımı konularında uluslararası kabul görmüş standartlar sunar.

Bu terimler, farklı ülkelerdeki ticari yasalar arasındaki farklılıkları en aza indirgemek için tasarlanmıştır ve böylece ticari işlemlerin daha düzgün bir şekilde yürütülmesine yardımcı olur.

***

## Incoterms - International Commercial Terms / Uluslararası Ticaret Terimleri Tarihçesi <a href="#ember65" id="ember65"></a>

İlk olarak 1936 yılında yayımlanan Incoterms, global ticaretin ihtiyaçları doğrultusunda zaman içinde güncellenmiştir. En son güncelleme, "[Incoterms 2020](https://iccwbo.org/business-solutions/incoterms-rules/incoterms-2020/)" adı altında 2019 yılında yapılmıştır. Her yeni versiyon, global ticaret pratiklerinde meydana gelen değişiklikleri yansıtacak şekilde düzenlenmiş ve güncellenmiş kurallar içermektedir.

***

## Incoterms Terimlerinin Detaylı Anlatımı: <a href="#ember68" id="ember68"></a>

### EXW (Ex Works - İş Yerinde Teslim) <a href="#ember69" id="ember69"></a>

Satıcı, malları kendi tesislerinde alıcıya teslim etmekle yükümlüdür.

Tüm taşıma maliyetleri ve riskleri alıcıya aittir.

### FCA (Free Carrier - Taşıyıcıya Teslim) <a href="#ember73" id="ember73"></a>

Satıcı, malları belirlenen yerde taşıyıcıya teslim eder.

Malların taşıyıcıya teslim edilmesinden sonraki riskler ve maliyetler alıcıya geçer.

### CPT (Carriage Paid To - Taşıma Bedeli Ödenmiş Olarak Teslim) <a href="#ember77" id="ember77"></a>

Satıcı, malların taşıma maliyetini öder.

Malların taşıyıcıya teslim edildiği noktadan sonraki risk alıcıya aittir.

### CIP (Carriage and Insurance Paid To - Taşıma ve Sigorta Bedeli Ödenmiş Olarak Teslim) <a href="#ember81" id="ember81"></a>

Satıcı, taşıma ve minimum sigorta maliyetlerini karşılar.

Malların alıcıya teslim edilmesinden sonraki riskler alıcıya aittir.

### DAP (Delivered At Place - Belirlenen Yerde Teslim) <a href="#ember85" id="ember85"></a>

Satıcı, malları hedef yerde alıcıya teslim eder.

İthalat gümrük işlemleri ve maliyetleri alıcı tarafından karşılanır.

### DPU (Delivered at Place Unloaded - Belirlenen Yerde Boşaltılmış Olarak Teslim) <a href="#ember89" id="ember89"></a>

Satıcı, malları hedef yerde boşaltılmış olarak teslim eder.

İthalat gümrük işlemleri ve maliyetleri alıcıya aittir.

### DDP (Delivered Duty Paid - Gümrük Resmi Ödenmiş Olarak Teslim / Kapıdan Kapıya Teslim) <a href="#ember93" id="ember93"></a>

Satıcı, malları gümrük resmi dahil teslim eder.

Tüm risk ve maliyetler satıcıya aitken, ithalat işlemleri de satıcının sorumluluğundadır.

### FAS (Free Alongside Ship - Gemi Bordasında Teslim) <a href="#ember97" id="ember97"></a>

Satıcı, malları belirlenen yükleme limanında geminin yanına teslim eder.

Yüklemenin kendisi ve sonrası maliyetler alıcıya aittir.

### FOB (Free on Board - Gemide Teslim) <a href="#ember101" id="ember101"></a>

Satıcı, malları gemiye yükledikten sonra alıcıya teslim eder.

Yükleme sonrası riskler alıcıya geçer.

### CFR (Cost and Freight - Maliyet ve Navlun) <a href="#ember105" id="ember105"></a>

Satıcı, malların yükleme limanından varış limanına kadar olan maliyeti ve navlunu öder.

Malların gemiye yüklendiği andan itibaren risk alıcıya aittir.

### CIF (Cost, Insurance and Freight - Maliyet, Sigorta ve Navlun) <a href="#ember109" id="ember109"></a>

Satıcı, malların navlunu, maliyetini ve sigortasını öder.

Risk, malların gemiye yüklendiği andan itibaren alıcıya geçer.

***

## Incoterms Terimlerinin Grafiksel Anlatımı: <a href="#ember113" id="ember113"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQGOkOjJTwkCYA/article-inline_image-shrink_1500_2232/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1724396980656?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=v_VzSWG6hGA8OL7yay_9MWEKumr1rj5CIRrpo3RQlNw" alt=""><figcaption><p>Incoterms Terimlerinin Grafiksel Anlatımı:</p></figcaption></figure>

Ref: <https://www.globaltradelawblog.com/2020/07/02/incoterms-2020/>

***

## Birbirine en çok karıştırılan Incoterms terimleri <a href="#ember117" id="ember117"></a>

### FOB (Free on Board - Gemide Teslim) ve FCA (Free Carrier - Taşıyıcıya Teslim) <a href="#ember118" id="ember118"></a>

Bu terimler, malların taşıma sorumluluğunun ne zaman alıcıya geçtiği konusunda karışıklığa yol açabilir. FOB'de mallar gemiye yüklendikten sonra risk alıcıya geçerken, FCA'de taşıyıcıya teslim edildikten sonra risk alıcıya geçer. Bu nedenle, hangi noktada taşıma riskinin alıcıya geçtiği konusunda belirsizlik olabilir.

### CPT (Carriage Paid To - Taşıma Bedeli Ödenmiş Olarak Teslim) ve CIP (Carriage and Insurance Paid To - Taşıma ve Sigorta Bedeli Ödenmiş Olarak Teslim) <a href="#ember121" id="ember121"></a>

Bu terimler arasındaki karışıklık, satıcının ne tür bir taşıma sigortası sağladığı ve hangi noktada riskin alıcıya geçtiği ile ilgilidir. CPT'de satıcı minimum sigorta sağlarken, CIP'de taşıma ve minimum sigorta maliyetleri satıcıya aittir. Bu fark, riskin hangi noktada alıcıya geçtiğini belirlemekte karışıklığa neden olabilir.

### DAP (Delivered At Place - Belirlenen Yerde Teslim) ve DPU (Delivered at Place Unloaded - Belirlenen Yerde Boşaltılmış Olarak Teslim) <a href="#ember124" id="ember124"></a>

Buradaki karışıklık ise, malların teslim edildiği yerdeki boşaltma işlemlerinin kim tarafından gerçekleştirildiğiyle ilgilidir. DAP'te satıcı malları belirlenen yerde alıcıya teslim ederken, DPU'da malların boşaltılması da satıcıya aittir. Bu nedenle, hangi noktada alıcının sorumluluğunun başladığı konusunda belirsizlik olabilir.

### DAP (Delivered At Place - Belirlenen Yerde Teslim) ve DDP (Delivered Duty Paid - Gümrük Resmi Ödenmiş Olarak Teslim / Kapıdan Kapıya Teslim) <a href="#ember127" id="ember127"></a>

Esasen burada resim net olmasına rağmen, karşıklık isimden geliyor. “At Place” yazısı lojistik uzmanı olmayan herhangi bir kişinin karştırması muhtemel. Bu nedenle bu iki terimde de dikkatli olunmalı.

***

## Faydalı Linkler <a href="#ember130" id="ember130"></a>

**1.** <https://iccwbo.org/business-solutions/incoterms-rules/incoterms-2020/>

**2.** <https://www.globaltradelawblog.com/2020/07/02/incoterms-2020/>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember133" id="ember133"></a>

**3.** [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

**4.** [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

**5.** [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

**6.** [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

**7.** [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

**8.** [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

**9.** [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

**10.** [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

**11.** [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

**12.** [Draft / Su Derinliği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-draft-su-derinligi)

**13.** [FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fak-freight-all-kinds)

**14.** [Feeder / Besleyici](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-feeder-besleyici)

**15.** [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

**16.** [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

**17.** [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

**18.** [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

**19.** [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

**20.** [Maritime Choke Points / Denizcilik Dargeçit Noktaları](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-maritime-choke-points)

**21.** [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

**22.** [Portchain ve Portchain Connect](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-portchain-ve-portchain-connect)

**23.** [RoLa (Rollende Landstrasse) Taşımacılığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rola-rollende-landstrasse-tasimaciligi)

**24.** [RoRo Taşımacılığı (Roll-On/Roll-Off)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-roro-tasimaciligi-roll-on-roll-off)

**25.** [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

**26.** [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

***

## Kaynaklar <a href="#ember158" id="ember158"></a>

**1.** <https://iccwbo.org/business-solutions/incoterms-rules/incoterms-2020/>

**2.** <https://www.globaltradelawblog.com/2020/07/02/incoterms-2020/>

**3.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Yazarlar <a href="#ember123" id="ember123"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Indirect Procurement

Indirect Procurement

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F2UchP9baWKlzRzx8oJJG%2F1713180760859.jpg?alt=media&amp;token=9ff2d1c0-57d5-4845-971c-42109f629d9f" alt=""><figcaption><p>Indirect Procurement</p></figcaption></figure>

## Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği) Nedir? <a href="#ember58" id="ember58"></a>

Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği), bir işletmenin günlük operasyonlarını desteklemek için gerekli olan, ancak nihai ürünün bir parçası olmayan ürün ve hizmetlerin satın alınmasını kapsar. Bu tür satın almalar genellikle işletmenin genel yönetim, idari ve destek fonksiyonlarıyla ilgilidir.

Dolaylı tedarik kalemleri, işletmenin sektörüne, büyüklüğüne ve iş modeline bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Ancak genel olarak, bu kalemler işletmenin ana üretim faaliyetleri dışında kalan, işin sürekliliği ve verimliliği için gerekli olan mal ve hizmetlerdir.

## Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği) Ürün Grupları <a href="#ember63" id="ember63"></a>

**1.     Ofis Malzemeleri ve Mobilyaları:** Kırtasiye, yazıcı kağıdı, kartuşlar, ofis mobilyaları gibi iş yerinin günlük operasyonlarında kullanılan tüketim malzemeleri.

**2.     Bilgi Teknolojileri (IT) ve Yazılımlar:** Bilgisayarlar, yazılımlar, ağ ve iletişim hizmetleri, bulut tabanlı hizmetler, güvenlik çözümleri ve IT destek hizmetleri.

**3.     Tesis Yönetimi ve Bakım Hizmetleri:** Temizlik, güvenlik, bakım ve onarım, çevre düzenlemesi, atık yönetimi ve enerji yönetimi gibi iş yerinin fiziksel alanının yönetimi ve bakımıyla ilgili hizmetler.

**4.     Profesyonel Hizmetler:** Muhasebe, hukuk, danışmanlık, reklam ve pazarlama hizmetleri gibi uzmanlık gerektiren profesyonel hizmetler.

**5.     Seyahat ve Konaklama:** İş seyahatleri için uçak biletleri, konaklama, araç kiralama ve seyahat sigortası gibi hizmetler.

**6.     Eğitim ve Gelişim:** Çalışanların profesyonel gelişimi ve eğitimi için kurslar, seminerler ve çevrimiçi eğitim programları.

**7.     Üretim Destek Malzemeleri:** Üretim sürecinde doğrudan kullanılmayan ancak üretimi destekleyen koruyucu giysiler, temizlik malzemeleri ve güvenlik ekipmanları gibi malzemeler.

**8.     Hizmet ve Onarım Sözleşmeleri:** Ekipmanların bakımı ve onarımı için yapılan hizmet sözleşmeleri.

**9.     Araştırma ve Geliştirme (Ar-Ge):** Yeni ürünlerin veya süreçlerin geliştirilmesi için yapılan harcamalar, patent ve lisans ücretleri.

## Direct Procurement ve Indirect Procurement Karşılaştırması <a href="#ember74" id="ember74"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQFKYHtoYKEioA/article-inline_image-shrink_1000_1488/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1713180722059?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=fEBcqHzOfkJjJm1a-nDwBkJB69edIJrPgaNMkKd8n_E" alt=""><figcaption><p>Direct Procurement ve Indirect Procurement Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember77" id="ember77"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**3.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**4.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**5.** [Outsource (Dış Kaynak) Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsource-dis-kaynak-satinalma)

**6.** [Outsourcing / Dış Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

**7.** [Insourcing / İç Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/insourcing-ic-kaynak-kullanimi)

**8.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**9.** [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

**10.** [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember88" id="ember88"></a>

**1.** [\[Youtube\] Direct Vs. Indirect Procurement](https://www.youtube.com/watch?v=3WHcVuEFj9A)

**2.** [\[Youtube\] Procurement vs Purchasing | Difference between Procurement and purchasing](https://www.youtube.com/watch?v=Hsq-oqlLP0A)

**3.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember92" id="ember92"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: <https://twitter.com/PackStrat/status/1528737790946689030>

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Insourcing

Insourcing / İç Kaynak Kullanımı

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FlLcV3MG77gZDlghP45RN%2FInsourcing_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=3e1d53bf-a3ce-48fa-8c33-4cd4f4169d63" alt=""><figcaption><p>Insourcing / İç Kaynak Kullanımı</p></figcaption></figure>

## Insourcing (İç Kaynak Kullanımı) Nedir? <a href="#ember157" id="ember157"></a>

Insourcing (İç Kaynak Kullanımı), bir işletmenin belirli işlevleri, görevleri veya süreçleri dışarıdan taşeron firmalara veya üçüncü partilere vermek yerine, kendi iç kaynaklarını ve çalışanlarını kullanarak gerçekleştirmesi sürecidir.

<br>

## Insourcing (İç Kaynak Kullanımı) Nerelerde Kullanılır? <a href="#ember160" id="ember160"></a>

**1.     Üretim:** Şirketler, üretim süreçlerini kendi tesislerinde gerçekleştirerek, kalite kontrolünü artırabilirler. Ayrıca, üretim süreçlerini içeride tutmak, tedarik zinciri entegrasyonunu ve yanıt verme hızını iyileştirebilir.

**2.     Araştırma ve Geliştirme (Ar-Ge):** Şirketler, Ar-Ge faaliyetlerini içeride yürüterek, fikri mülkiyet haklarını koruyabilir ve yenilik süreçlerini daha iyi kontrol edebilirler.

**3.     Bilgi Teknolojileri (BT):** Özellikle veri güvenliği ve gizlilik endişeleri nedeniyle, şirketler BT operasyonlarını içeride tutmayı tercih edebilirler. Bu, kritik sistemlerin ve verilerin daha iyi korunmasını sağlar ve teknolojik adaptasyonu kolaylaştırabilir.

**4.     Müşteri Hizmetleri:** Müşteri memnuniyeti ve marka sadakati üzerinde doğrudan bir etkisi olan müşteri hizmetleri, insourcing ile daha iyi bir şekilde yönetilebilir. Şirketler, müşteri hizmetlerini içeride tutarak, müşteri deneyimini iyileştirebilir ve hizmet kalitesini artırabilirler.

**5.     İnsan Kaynakları (HR) ve Eğitim:** İnsan kaynakları yönetimi ve çalışan eğitimi, şirket kültürünü güçlendirmek ve yetenek yönetimini optimize etmek için iç kaynaklarla yürütülebilir. Bu, çalışan bağlılığını ve verimliliği artırabilir.

<br>

## Insourcing (İç Kaynak Kullanımı) Faydaları Nelerdir? <a href="#ember167" id="ember167"></a>

**1.     Daha Fazla Kontrol:** Insourcing, iş süreçleri üzerinde daha fazla kontrol sağlar. Şirketler, iç operasyonları doğrudan yöneterek, kalite ve performans standartlarını kendi belirledikleri şekilde uygulayabilirler.

**2.     Kalite İyileştirmesi:** Şirketler, ürün ve hizmet kalitesini iç kaynaklar aracılığıyla daha iyi kontrol edebilir. Bu, müşteri memnuniyetini artırabilir ve marka itibarını güçlendirebilir.

**3.     Fikri Mülkiyetin Korunması:** Özellikle Ar-Ge ve teknoloji yoğun sektörlerde, insourcing fikri mülkiyetin korunmasına yardımcı olur. İç kaynak kullanımı, bilgi sızıntıları ve gizlilik ihlalleri riskini azaltır.

**4.     Yetenek Geliştirme ve Tutma:** Şirketler, insourcing sayesinde kritik yetenekleri geliştirebilir ve tutabilir. Bu, uzmanlık ve bilgi birikiminin şirket içinde kalmasını sağlar ve iş gücü devamlılığı için önemlidir.

**5.     Entegre İş Süreçleri:** İş süreçlerini içeride tutmak, departmanlar arası işbirliğini ve iş süreçlerinin entegrasyonunu kolaylaştırır. Bu, operasyonel verimliliği artırabilir ve iş akışlarını optimize edebilir.

**6.     Müşteri İlişkilerinin İyileştirilmesi:** Müşteri hizmetleri ve destek fonksiyonlarını içeride tutmak, müşteri ilişkilerinin derinleştirilmesine ve müşteri deneyiminin kişiselleştirilmesine olanak tanır.

**7.     Kurumsal Kültür ve Kimliğin Güçlendirilmesi:** İç kaynak kullanımı, çalışanların şirketin misyonu ve değerleri ile daha fazla özdeşleşmesini sağlayabilir, böylece güçlü bir kurumsal kültür oluşturulmasına katkıda bulunur.

<br>

## Insourcing (İç Kaynak Kullanımı) Riskleri Nelerdir? <a href="#ember176" id="ember176"></a>

**1.     Yüksek Başlangıç Maliyetleri:** Yeni bir işlevi veya süreci iç kaynaklarla gerçekleştirmek, önemli başlangıç yatırımlarını gerektirebilir. Bu, ekipman alımı, personel eğitimi ve altyapı geliştirme gibi maliyetleri içerebilir.

**2.     Kaynakların Yönetimi:** İç kaynak kullanımı, mevcut personelin üzerine ek yükler getirebilir veya yeni yeteneklerin işe alınmasını gerektirebilir. Bu, özellikle nitelikli çalışanları bulma ve tutma konusunda zorluklar yaratabilir.

**3.     Esnekliğin Azalması:** Şirketler, belirli işlevleri içeride gerçekleştirmeye karar verdiğinde, dış pazarlardaki değişikliklere uyum sağlama kapasiteleri azalabilir. Bu durum, işletmenin pazar dalgalanmalarına yanıt verme yeteneğini sınırlayabilir.

**4.     Operasyonel Verimlilik:** İç kaynak kullanımı, özellikle işletme yeni süreçleri yönetme konusunda deneyimsizse, operasyonel verimlilikte geçici düşüşlere neden olabilir.

**5.     Teknoloji Yatırımı ve Güncellemeleri:** İç operasyonlar için gerekli olan teknolojik altyapı, sürekli yatırım ve güncellemeleri gerektirir. Bu, özellikle hızla gelişen sektörlerde, şirketler için sürekli bir maliyet ve meydan okuma oluşturabilir.

**6.     Odaklanmanın Azalması:** Şirketler, ana iş alanlarından saparak, iç operasyonlara fazla kaynak ayırmaya başladığında, stratejik odaklarını kaybedebilirler. Bu, uzun vadeli rekabet avantajının azalmasına yol açabilir.

**7.     Yönetim Zorlukları:** İç kaynak kullanımı, yönetim katmanlarının artmasına ve karar alma süreçlerinin karmaşıklaşmasına neden olabilir. Bu, işletmenin genel çevikliğini ve yenilik yapma kapasitesini olumsuz etkileyebilir.

**8.     Piyasa Dinamiklerine Adaptasyon:** İç kaynak kullanımı, şirketlerin dış piyasa dinamiklerine ve teknolojik gelişmelere adaptasyonunu yavaşlatabilir. Bu durum, rakipler karşısında dezavantaj yaratabilir.

**9.     Çıkış Stratejisinin Zorlukları:** Eğer iç kaynak kullanımı beklenen faydaları sağlamazsa, dış kaynak kullanımına geri dönüş zor ve maliyetli olabilir. Bu, şirketin stratejik manevra kabiliyetini sınırlayabilir.

<br>

***

İlgili Makaleler

1\. [Outsourcing (Dış Kaynak Kullanımı)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

2\. [RoRo Taşımacılığı (Roll-On/Roll-Off)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-roro-tasimaciligi-roll-on-roll-off)

3\. [RoLa (Rollende Landstrasse) Taşımacılığı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rola-rollende-landstrasse-tasimaciligi)

4\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

5\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

6\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

7\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

8\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

9\. [Friendshoring - Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

10\. [Onshoring - Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

11\. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

12\. [Offshoring / Outshoring - Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

13\. [Reshoring - Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)

14\. [Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

15\. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember203" id="ember203"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember205" id="ember205"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember207" id="ember207"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Intermodal

Intermodal Taşımacılık

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fy0iPf5G58GLX0w70u2Bn%2Fintermodal%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=5fa96ecb-91e6-46ff-a39c-5e56480d272d" alt=""><figcaption><p>Intermodal Taşımacılık</p></figcaption></figure>

## Intermodal Taşımacılık Nedir? <a href="#ember3998" id="ember3998"></a>

Intermodal Taşımacılık, taşıma aracı değişmeden, en az 2 farklı taşıma modunun (Kara, deniz, hava, demiryolu, vb.) birbirine entegre edilerek kullanılması anlamına gelir ve yüklerin bir taşıma modundan diğerine sorunsuz bir şekilde aktarılmasını sağlar. Örneğin, denizyolu ile gelen bir konteynerin demiryolu ile taşınması gibi. Intermodal taşımacılık, lojistik açıdan karmaşık gönderi yollarını yönetmek ve optimize etmek için bir çözüm sunar.<br>

## Intermodal TaşımacılığınKullanım Alanları <a href="#ember4001" id="ember4001"></a>

1. **Konteynerlerle Genel Kargo:** Intermodal taşımacılık, genel kargo taşımacılığında sıkça kullanılır. Bu, elektronik eşyalar, tekstil ürünleri, ambalaj malzemeleri gibi çeşitli ürünleri içerebilir.
2. **Gıda Ürünleri:** Soğutma konteynerleri aracılığıyla, sıcaklık kontrolü gerektiren gıda ürünleri (örneğin, meyve, sebze, et, süt ürünleri) taşınır.
3. **Hassas Ürünler:** Hassas ürünler, özel taşıma koşulları gerektirebilir. Bu ürünler, intermodal taşımacılıkla taşınabilir ve gerektiğinde uygun koşullarda saklanabilir.
4. **Kimyasal Ürünler:** Kimyasal maddeler, tehlikeli yükler olarak kabul edilir ve intermodal taşımacılık, bu tür ürünlerin güvenli bir şekilde taşınmasını sağlamak için kullanılır.
5. **Otomobil ve Yedek Parçalar:** Genellikle pahalı araçların nakliyesinde kullanılır. Son dönemde özellikle konteyner taşımacılığının ucuzladığı için konteynerlerin geri dönüşlerinde oluşan boşluğu doldurmak için araç taşımacılığı da yapılmaya başlandı. Bunu yanında özellikle lastik de intermodal ile taşınan ürünlerdendir.
6. **Sanayi Ekipmanları:** Büyük sanayi ekipmanları, intermodal taşımacılıkla taşınabilir. Bu, enerji sektörü, inşaat sektörü ve diğer endüstriler için yaygın bir uygulamadır.
7. **Perakende Ürünleri:** Perakende sektörü, intermodal taşımacılığı envanterlerini tedarik merkezlerine taşımak veya ürünleri mağazalara dağıtmak için kullanılır.
8. **Tarım Ürünleri:** Tahıllar, hububatlar ve diğer tarım ürünleri, intermodal taşımacılıkla depolamadan nihai tüketiciye ulaştırılır.
9. **Ekipman ve Makineler:** Büyük endüstriyel ekipmanlar ve makineler, intermodal taşımacılık kullanılarak farklı bölgelere veya ülkelere taşınır.
10. **Tüketici Elektroniği:** Tüketici elektroniği ürünleri, konteynerler aracılığıyla intermodal taşımacılıkla taşınabilir, bu da büyük perakendeciler ve tüketici elektroniği üreticileri için avantaj sağlar.<br>

## Intermodal Taşımacılık Kullanılmayan Alanlar <a href="#ember4004" id="ember4004"></a>

1. **Hızlı Teslimat Gerektiren Acil Gönderiler:** Intermodal taşımacılık, birden fazla taşıma modunun entegrasyonunu içerdiği için, direkt bir noktadan diğerine hızlı teslimat gerektiren acil gönderiler için uygun olmayabilir. Özellikle havayolu taşımacılığı bu tür acil gönderiler için daha uygun bir seçenek olabilir.
2. **Uzak ve Erişilemez Bölgelere:** Intermodal taşımacılığın en zayıf noktası uzaklıktır. Mutlaka kara nakliyesine ihtiyaç duyduğu için, özellikle merkezlerden uzak noktalara yapılacak taşımalarda mesafe arttıkça avantajı azalır.
3. **Çok Küçük Gönderiler:** Intermodal taşımacılık, konteynerler ve büyük yük taşıma araçlarıyla genellikle ekonomik olarak işler. Bu nedenle çok küçük gönderiler veya parsiyel yükler için maliyet etkin bir seçenek olmayabilir.
4. **Tehlikeli Maddelerin Hızlı Taşınması:** Tehlikeli maddelerin hızlı bir şekilde taşınması gerektiğinde, özellikle acil durumlar söz konusuysa, intermodal taşımacılık bazen gereken hızı sağlayamayabilir.
5. **Ulaşılabilirlik Sorunlarına Sahip Limanlar veya İstasyonlar**: Bazı limanlar veya demiryolu istasyonları, erişilebilirlik sorunlarına sahip olabilir ve bu da intermodal taşımacılığı zorlaştırabilir.
6. **Çok Farklı Taşıma Koşulları Gerektiren Ürünler:** Bazı ürünler, özel taşıma koşulları gerektirir ve bu koşullar intermodal taşımacılığı karmaşıklaştırabilir. Örneğin, sıcaklık kontrolü gerektiren ürünler veya hassas tıbbi malzemeler.
7. **Müşteriye Doğrudan Teslimat Gerektiren Durumlar**: Bazı durumlarda, ürünlerin doğrudan müşteriye teslim edilmesi gerekebilir ve intermodal taşımacılık bu tür durumlar için uygun olmayabilir.<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember4007" id="ember4007"></a>

1. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)
2. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)
3. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
4. [Friendshoring - Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)
5. [Onshoring - Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)
6. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)
7. [Offshoring / Outshoring - Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)
8. [Reshoring - Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)
9. [Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)
10. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember4009" id="ember4009"></a>

1. <https://en.wikipedia.org/wiki/Intermodal_freight_transport>
2. <https://www.youtube.com/watch?v=i_MxvNdmCBc>
3. <https://www.youtube.com/watch?v=2JcHMhtH6_s&t=53s>
4. <https://www.youtube.com/watch?v=ArFwy0SKGsI>

***

#### Fotoğraflar <a href="#ember4011" id="ember4011"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# ISBN

ISBN - International Standard Book Number / Uluslararası Standart Kitap Numarası

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FC09IQCWGbJufhLOfuQ4V%2FISBN%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=6720ea89-7874-4748-9520-90b213cd632c" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

## ISBN Kodu Nedir? <a href="#ember8758" id="ember8758"></a>

ISBN - International Standard Book Number / Uluslararası Standart Kitap Numarası, dünya genelindeki tüm yayınlar için kullanılan benzersiz bir tanımlayıcıdır. İlgili yayının kimliğini belirler ve onu diğerlerinden ayıran ISBN Kodu, yayınların üretim, dağıtım ve satış süreçlerini yönetmek için hayati bir araçtır.<br>

## ISBN Kodunun Detaylı Tanımı <a href="#ember8761" id="ember8761"></a>

ISBN Kodu Detaylı olarak aşağıda anlatılmıştır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4D12AQFCRgNiWkr0Rg/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1701766454913?e=1707350400&#x26;v=beta&#x26;t=SwNIGvcoS4zkV5bLlLgA_3H4SbaFOknXpjE06CgCmMQ" alt=""><figcaption><p>ISBN Kodunun Detaylı Tanımı</p></figcaption></figure>

**Şekil:** <https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN><br>

## ISBN Kodunun Tarihçesi <a href="#ember8766" id="ember8766"></a>

ISBN sistemi, 1967 yılında Birleşik Krallık'ta başladı ve daha sonra uluslararası bir standart haline geldi. Bu sistem, kitapların kolayca izlenmesi ve kataloglanmasını sağlamak amacıyla geliştirildi. Önceleri 10 haneli bir numara olarak başladı, ancak 2007'de 13 haneli bir formata geçildi.<br>

## Ücretli ve Ücretsiz ISBN Farkı (Free ISBN vs Paid ISBN) <a href="#ember8769" id="ember8769"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4D12AQG3SAxBPRHKmQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1701766486787?e=1707350400&#x26;v=beta&#x26;t=6CI69UTRmgZ300HiRYMXyFxaIQAlMPGl8BSN54Ks4YI" alt=""><figcaption><p>Ücretli ve Ücretsiz ISBN Farkı (Free ISBN vs Paid ISBN)</p></figcaption></figure>

## ISBN Kodunun Faydaları <a href="#ember8772" id="ember8772"></a>

* Kitapların hızlıca tanınması ve sipariş edilmesini sağlar.
* Kitap envanterinin etkin şekilde yönetilmesine kaykıda bulunur.
* Kitapların dünya genelinde bulunabilirliğinin artırılması.
* Kütüphaneler, kitapçılar ve dağıtımcılar arasındaki işbirliğini kolaylaştırır.<br>

## ISBN Kodu Nasıl Alınır? <a href="#ember8775" id="ember8775"></a>

T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı sayfasından, ISBN Kodunun nasıl alınacağını öğrenebilirsiniz;

<https://ankara.ktb.gov.tr/TR-225777/isbn-nasil-alinir.html><br>

## ISBN Kodu Alternatifleri <a href="#ember8779" id="ember8779"></a>

1. **DOI - Digital Object Identifier:** DOI, dijital içeriklerin benzersiz bir tanımlayıcısıdır. Özellikle akademik ve bilimsel yayınlarda sıkça kullanılır. ISBN gibi basılı kitaplar için değil, dijital ve elektronik yayınlar için daha uygundur.
2. **ISTC - International Standard Text Code:** ISTC, metinlerin benzersiz tanımlayıcısıdır ve ISBN ile benzer bir amaç taşır. Ancak ISBN'den farklı olarak, tüm metin türlerini kapsar ve sadece basılı kitaplarla sınırlı değildir.
3. **EAN - European Article Number veya UPC - Universal Product Code:** Bu kodlar genellikle ürünlerin ve ticari malzemelerin izlenmesi için kullanılır. Bazı yayıncılar, kitapları için EAN veya UPC kullanabilirler, ancak bu, kitapların uluslararası olarak tanımlanmasına yönelik bir standart değildir.
4. **LCCN - Library of Congress Control Number:** LCCN, ABD Kütüphane Kongresi tarafından verilen bir numaradır ve kitapların kataloglanması için kullanılır. Uluslararası bir tanımlayıcı değildir ve sadece ABD ile sınırlıdır.<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember8782" id="ember8782"></a>

1. [Barcode / Barkod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-barcode-barkod)
2. [COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-coicop)
3. [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
4. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
5. [GS1 – One Global System of Standards](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gs1-one-global-system-of-standards)
6. [GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gtin-global-trade-item-number)
7. [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)
8. [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)
9. [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)
10. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/malzeme-kodu)
11. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
12. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)
13. [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
14. [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)
15. [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-unspsc)
16. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)
17. [Kanban Kartı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-kanban-karti)
18. [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)
19. [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jit-just-in-time)
20. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)

***

## Kaynaklar <a href="#ember8784" id="ember8784"></a>

* **\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN>
* **\[#02]** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
* **\[#03]**<https://ankara.ktb.gov.tr/TR-225777/isbn-nasil-alinir.html>
* **\[#04]**<https://www.youtube.com/watch?v=p2I4EyTvyWo>
* **\[#05]**<https://www.youtube.com/watch?v=GImEALz264k>

***

## Fotoğraf <a href="#ember8786" id="ember8786"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# ISMN

ISMN - International Standard Music Number / Uluslararası Standart Müzik Numarası

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FT6aCKBcDvjqcQMsfOj70%2FISMN%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=b44fd398-e69f-418a-9000-cd24489c232f" alt=""><figcaption><p>ISMN - International Standard Music Number / Uluslararası Standart Müzik Numarası</p></figcaption></figure>

## ISMN Numarası Nedir? <a href="#ember1898" id="ember1898"></a>

ISMN Numarası, Her bir müzik eserine eşsiz bir tanımlayıcı numara atayan bir kimliklendirme sistemidir. ISMN Numarası, eserinin başlık, besteci, aranjman, tür ve diğer önemli bilgilerle ilişkilendirilmesini sağlayarak, ilgili eserin sınıflandırılmasını, kataloglanmasını ve telif haklarını yönetilmesini sağlar.<br>

## ISMN Numarası Tarihçesi <a href="#ember1901" id="ember1901"></a>

[ISBN](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isbn-international-standard-book-number) Numarası ‘nın Kitap sektöründeki yerini almasından sonra aynı fikir müzik sektörü için de oluştu ve 1993 yılında [ISO (Uluslararası Standartlar Organizasyonu)](https://en.wikipedia.org/wiki/International_Organization_for_Standardization) tarafından ISMN Numarası resmi olarak kabul edildi ve nihayetinde uluslararası bir standart haline geldi.<br>

Türkiye 'de ISMN - International Standard Music Number / Uluslararası Standart Müzik Numarası sistemi 1999 yılında kullanıma alınmıştır.<br>

<https://telifhaklari.ktb.gov.tr/> Adresinden telif hakları ile ilgili daha geniş ve güncel bilgi elde edebilirsiniz.<br>

## ISMN Kodunun Faydaları <a href="#ember1908" id="ember1908"></a>

1. **Benzersiz Kimlik:** ISMN, her müzik eserine benzersiz bir kimlik atayarak, aynı adı taşıyan veya benzer müzik eserlerini ayırt etmeyi kolaylaştırır.
2. **Müzik Eserlerinin Kolay Bulunabilirliği:** ISMN kodları, müzik eserlerinin kolayca bulunabilmesini sağlar. Müzik mağazaları, kütüphaneler ve telif hakları yöneticileri, ISMN kullanarak doğru eserleri hızlıca tespit edebilirler.
3. **Envanter Yönetimi:** Yayıncılar, müzik mağazaları ve kütüphaneler, ISMN kodları ile envanterlerini daha düzenli bir şekilde yönetebilirler. Bu, yanlış siparişleri ve envanter hatalarını azaltır.
4. **Telif Hakları Yönetimi:** ISMN, Telif hakları yöneticilerine müzik eserlerini daha etkili bir şekilde takip etme ve lisanslama yeteneği sağlar. Bu, telif hakları sahiplerinin haklarını korumasına yardımcı olur.
5. **Uluslararası Tanımlama:** ISMN Kodu, Müzik eserlerini uluslararası bir düzeyde tanımlayarak, müzik eserlerinin sınırları aşarak daha geniş bir kitleye ulaşmasına yardımcı olur.
6. **Ticaret ve İşbirliği Kolaylığı:** ISMN Kodu, Müzik eserlerinin ticareti ve uluslararası işbirliği için bir standart oluşturarak, müzik endüstrisinin daha verimli çalışmasını sağlar.<br>

## ISMN Kodunun Detaylı Tanımı <a href="#ember1911" id="ember1911"></a>

İlk 4 hanesi ülke kodu ([Musicland/Bookland](https://en.wikipedia.org/wiki/Bookland)) ve son hanesi de [Check Digit](https://en.wikipedia.org/wiki/ISBN#ISBN-13_check_digit_calculation) olan ISMN kodu [EAN](https://en.wikipedia.org/wiki/International_Article_Number) Kod Sistemi ‘ne dayanır.<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember1914" id="ember1914"></a>

1. [ISBN - International Standard Book Number / Uluslararası Standart Kitap Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isbn-international-standard-book-number)
2. [Barcode / Barkod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-barcode-barkod)
3. [COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-coicop)
4. [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
5. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
6. [GS1 – One Global System of Standards](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gs1-one-global-system-of-standards)
7. [GTIN - Global Trade Item Number / Küresel Ticaret Tanımlama Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gtin-global-trade-item-number)
8. [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)
9. [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)
10. [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)
11. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/malzeme-kodu)
12. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
13. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)
14. [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
15. [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)
16. [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-unspsc)
17. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)
18. [Kanban Kartı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-kanban-karti)
19. [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)
20. [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jit-just-in-time)
21. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1916" id="ember1916"></a>

* **\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/International_Standard_Music_Number>
* **\[#02]** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
* **\[#03]** <https://tr.wikipedia.org/wiki/European_Article_Number>
* **\[#04]** <https://telifhaklari.ktb.gov.tr/>
* **\[#05]** <https://www.mevzuat.gov.tr/anasayfa/MevzuatFihristDetayIframe?MevzuatTur=7&MevzuatNo=10313&MevzuatTertip=5>

***

## Fotoğraf <a href="#ember1918" id="ember1918"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://en.wikipedia.org/wiki/International_Standard_Music_Number>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# ISO 3166

ISO 3166 — Ülke Kodlama Sistemi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FYaAQx0LZFrGbZ24kmLug%2F3166%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=5f4173a2-7bfc-448c-9292-3e34ed0b34ca" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

## ISO 3166 - Ülke Kodu Sistemi Nedir? <a href="#ember1652" id="ember1652"></a>

Ülkelerin plakaları gibi resmi unsurlarda kullanılmak üzere geliştirilen bir kod sistemidir. Bu sayede ülkeler ve hatta şehirler/eyaletler hızlıca ayrıştırılabilmektedir.<br>

Örneğin, Türkiye için ISO 3166'da "TR" kodu kullanılır. Bu kodlar, ülkeler arası ticarette, posta hizmetlerinde, dil seçeneklerinde ve daha birçok alanda kullanılır.

## ISO 3166 - Ülke Kodu Çeşitleri <a href="#ember1657" id="ember1657"></a>

* **Alpha-2** > 2 Haneli alfabetik kod > Örn: TR > Standart kullanılan ve araç plakalarında da kullanılan format
* **Alpha-3** > 3 Haneli alfabetik kod > Örn: TUR > Ülke adını daha çok belli eden kod şekli
* **Numerik Kod** > Örn: 792
* **Alt Kodlar** > TR-56 > Siirt

**ISO 3166-2:** Şehir kodları (Plaka numaraları)

**ISO 3166-3:** İlçe kodları (Türkiye ‘de kullanımda değil)<br>

## ISO 3166 Ülke Kodlarının Ana Kullanım Alanları <a href="#ember1662" id="ember1662"></a>

* **Dil Seçenekleri:** Uygulama ve Web sitelerinde dil seçeneği seçiminde.
* **Uluslararası Ticaret:** Ülkelerin kodları, gönderilen veya alınan ürünlerin belirlenmesinde ve gümrük işlemlerinde.
* **Posta Hizmetleri:** Uluslararası posta gönderileri, ISO 3166 kodlarına dayalı olarak yönlendirilir.<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember1665" id="ember1665"></a>

1. [Barcode / Barkod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-barcode-barkod)
2. [COICOP - Classification Of Individual Consumption By Purpose](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-coicop)
3. [GLN – Global Location Number / Küresel Lokasyon Numarası](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
4. [GPC – Küresel Ürün Sınıflandırma Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gpc-kuresel-urun-siniflandirma-kodu)
5. [GS1 – One Global System of Standards](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-gs1-one-global-system-of-standards)
6. [HS Code – Harmonized System Code / GTİP – Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-hs-harmonized-system-gtip-gumruk-tarife-istatistik-pozisyonu)
7. [ISO 3166 - Ülke Kodlama Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-3166-ulke-kodlama-sistemi)
8. [Işıklı Toplama / Pick-to-Light](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-isikli-toplama-pick-to-light)
9. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/malzeme-kodu)
10. [QR Code - Quick Response Code / Karekod](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-qr-code-quick-response-code-karekod)
11. [RFID - Radio Frequency Identification / Radyo Frekansı ile Tanımlama](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-rfid-radio-frequency-identification)
12. [Sesli Toplama / Voice Picking](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sesli-toplama-voice-picking)
13. [SIC Kodu - Standard Industrial Classification / Standard Endüstriyel Sınıflandırma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sic-kodu-standart-industrial-classification)
14. [UNSPSC - Birleşmiş Milletler Standardı Ürün ve Hizmet Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-unspsc)
15. [UPC Kodu / Evrensel Perakende Malzeme Kodu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-upc-kodu-perakende-malzeme-kodu)
16. [Kanban Kartı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-kanban-karti)
17. [Two-Bin System / İki-Kutu Sistemi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-two-bin-system-iki-kutu-sistemi)
18. [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jit-just-in-time)
19. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1667" id="ember1667"></a>

1. <https://www.iso.org/iso-3166-country-codes.html>
2. <https://www.iso.org/glossary-for-iso-3166.html>
3. <https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_3166>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember1669" id="ember1669"></a>

* **Kapak Fotoğrafı:** <https://www.steadygo.digital/insights/iso-3166-country-codes/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# J


# JIT

JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FKBT6D4bTpQ1qpV4miu8D%2FJIT%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=2d4bc7c9-461b-46d9-8e4d-f04ddbe6fc49" alt=""><figcaption><p>JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında</p></figcaption></figure>

Satınalma, bir firmanın en önemli stratejik sorumluluklarından biridir. Çünkü firmalar müşteri gereksinimlerini karşılayacak mal ve hizmetlerin üretimi için satınalma yapmak zorundadır. Satınalma pek çok firmanın parasal harcamalarının büyük bir bölümünü oluşturur.

Örneğin endüstri işletmelerinde maliyetlerin yaklaşık %60 ‘ı materyallerdir. Sonuçta bu kadar önemli olan satınalma faaliyetlerini yürüten bölümlerin taşıdığı sorumluluklar vardır.<br>

**Bu sorumluluklar kısaca;**

* Firmanın ihtiyacı olan mal ve hizmet kaynaklarının belirlenmesi ve değerlendirilmesi
* Bu kaynaklarla kalite, teslim, ödeme ve değiştirme konularında iyi iş ilişkilerinin garantilenmesi
* Yeni materyaller, mamuller ve potansiyel kaynakların araştırılması ve değerlendirilmesi
* Firma için gerekli olan materyalin kalite gereksinimlerine uygun olarak en iyi fiyattan satın alınması
* Firma içinde bölümler arasında, firma dışında tedarikçilerle ve potansiyel tedarikçilerle etkin iletişim sağlanması ve korunması
* Firma satınalmalarının maliyeti, şirketin karını ve pazar payını etkileyecek değişiklikler hakkında üst yönetimin bilgilendirilmesi
* Maliyet indirgeme programları, değer analizi, “satın al ya da üret” çalışmaları ve pazar araştırmalarının yapılması<br>

**Tam zamanında satınalma felsefesi**; “sıfır stok” ve “sıfır hata” hedeflerine ulaşabilmek için, az sayıda satıcıdan, yüksek kaliteli ürünlerin, ufak miktarlarda ve tam ihtiyaç olan zamanda teslim alınması olarak tanımlanır. Bu çerçevede alıcı ile satıcı ilişkilerinin tümüyle gözden geçirilmesi ve yeni ilkeler doğrultusunda düzenlenmesi gereklidir.

**Tam zamanında satınalma felsefesi;** Stokları hem yüksek maliyetlere neden oldukları hem de yetersizlik kaynaklarını gizledikleri için stokları en önemli israf unsuru olarak belirlemiştir. Bu nedenle tam zamanında satınalma çerçevesinde stokların azaltılması sürekli bir amaç olarak benimsenmiştir.

Bir üretim envanter sisteminde stokların azaltılması ise ancak stok tutma nedenlerinin ortadan kaldırılmasıyla sağlanacaktır.<br>

Stok tutmak, parayı ve sermayeyi stoklara bağlamak anlamındadır. Bu nedenle şirketler az stok tutarak bunun için mümkün olduğunca az sermaye ayırmak isterler. Böylece parayı ve fonları başka yerlerde kullanmaya çalışırlar. Ancak şirketin üretim ve pazarlama fonksiyonlarının aksamaması için yeterli stoğu bulundurması da gereklidir. Bu nedenle stok yönetimi konusunda denge kurulmalıdır.

### **İşletmelerde stokları etkileyen faktörler;**

**A.** Hammadde stoğunu etkileyen faktörler

**B.** Yarı mamul stoğunu etkileyen faktörler

**C.** Mamul stoğunu etkileyen faktörler

<br>

**A.** **Hammadde stoğunu etkileyen faktörler;**

**1.** Gelecek dönemde üretimi planlanan hammadde miktarı. Planlanan mamul miktarı arttıkça, stok ta artacaktır

**2.** Hammadde temininin mevsimlik oluşu. Bazı mevsimlerde hammadde stoğu artacaktır.

**3.** Minimum stok miktarı. Üretimin hammadde yokluğu nedeniyle gelecek dönemlerde kesintiye uğramaması için bulundurulması gereği.

**4.** Büyük alımlar bazen firmaların yüksek oranda tasarruf yapmalarını sağlar. Örneğin büyük miktarda alımlar, büyük indirimler veya ulaştırma giderlerinde tasarruf sağlar.

**5.** Hammadde fiyatları hakkında bekleyişler. Fiyat düşüşü ihtimali daha az hammadde stoğuna, fiyat yükselme ihtimali daha fazla hammadde stoğuna neden olur.

**6.** Firma içi satınalma ve stok kontrolündeki etkinlik, hammadde stoğunu olumlu ya da olumsuz etkiler.

**7.** Hammadde dayanma süresi

**8.** Stok tutma maliyeti

**9.** Mali imkânların genişliği ve maliyeti

**10.** İşletmenin depolama kapasitesi

<br>

**B.** **Yarı mamul stoğunu etkileyen faktörler;**

**1.** İmalat sürecinin teknik niteliği ve süresinin uzunluğu. İmalat süreci uzadıkça bulundurulacak yarı mamul stoğu da artar.

**2.** İmalat sırasında yaratılan katma değerler. Yaratılan katma değer büyüdükçe yarı mamul stoğu artar.

**3.** Üretim faaliyetinin devamlılığı. Üretim faaliyetinin devamlılığının aksaması, bulundurulan yarı mamul stoğunu attırır.

**4.** Üretim miktarı. Üretim miktarı arttıkça yarı mamul stoğu da artar.

<br>

**C.** **Mamul stoğunu etkileyen faktörler;**

**1.** **Satış hacmi:** Uzun dönemde doğru orantılıdır. Kısa dönemde üretimi satışlara göre düzenleyebilme ile ilgilidir.

**2.** **Talebin mevsimlik oluşu:** Stoklar talebin durgun olduğu mevsimlerde artar, canlı olduğu mevsimlerde azalır.

**3.** **Hammadde alımının mevsimlik oluşu:** Hammadde alım mevsiminde üretimin çok yükselmesi gerekir. Bu da mamul stok miktarını arttırır.

**4.** **Piyasadaki rekabet koşulları:** Rekabetin şiddetli olması, mamul stok miktarını arttırır.

**5.** **Satış bölgelerinin adedi ve dağınıklığı:** Satış bölgeleri çoğaldıkça mamul stok miktarı artar.

**6.** **Üretimin sipariş üzerine veya piyasa için yapılması:** Sipariş üzerine üretimde, mamul stoğu ihtiyacı pek yoktur. Piyasa için üretim yapan işletmeler mamul stoğu ihtiyacındadır.

**7.** **Mamulün fiziki özellikleri ve stok tutmanın taşıdığı risk:** Bozulma, moda, fiyat düşmesi gibi riskler daha az stok tutma eğilimi yaratır.

**8.** **Üretim çeşitliliği:** Üretim çeşidi arttıkça mamul stokları da artar.

**9.** **Stok tutmanın maliyeti ve firmanın finansman imkanları**: Maliyet yükseldikçe ve finansman imkanları daraldıkça, bulundurulacak mamul stoğu azalır.

**10.** **İşetmenin depolama imkanları**: Depolama imkanları daraldıkça, mamul stoğu azalır.

<br>

**Bir iş sürecinde değer yaratmayan 7 israf çeşidi** (Nebol, ve diğerleri, 2014 Ocak s. 76);

**1.** Fazla üretim

**2.** Bekleme süresi

**3.** Taşıma

**4.** İşlem süreçleri

**5.** Stok

**6.** Hareket

**7.** Fireler

<br>

Bunun bir ileri noktası JIT 2 ‘dir. Bu noktada tedarikçiden bir yetkili, ilgili siparişleri toplamak için müşterinin lokasyonunda konumlandırılır (Nebol, ve diğerleri, 2014 Ocak s. 107). Müşteri stoksuz kalma sorumluluğunu tamamen tedarikçiye aktarmış olur.

<br>

### **Just-in-Time ‘ın bazı faydaları;**

· Atıl stok sebebi ile oluşan ek stoklama maliyetlerini önemli oranda düşürmesi

· Atıl stok sebebi ile oluşan finansman fırsat maliyetlerini en aza indirmesi

· Göreceli olarak uzun stok tutma sebebi ile oluşan hasar ve performanslı ömrünün tükenmesinin önüne geçilmesi

· Süreçlerdeki gizli kalmış hataların ve eksiklikleri su yüzüne çıkarması

· Kalite iyileştirme süreçlerinin sürekliliğini desteklemesi

· Tedarikçi ilişkilerini geliştirmesi

· Süreçlerin iyileştirilmesi sayesinde üretim hatalarının azalmasını sağlaması

***

### Kaynaklar <a href="#ember119" id="ember119"></a>

* **Nebol, Erdal, Uslu, Tanyeri ve Uzel, Ezgi. 2014 Ocak.** *Tedarik Zinciri ve Lojistik Yönetimi.* 3. İstanbul : Beta Basım A.Ş., 2014 Ocak. s. 372. ISBN 978-605-377-055-4.


# JIC

JIC - Just-In-Case

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FDzeXdFlxfQ0tdJMc7ind%2FJIC%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=137ac7b2-b03f-4233-953b-af050449699b" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

### Genel Anlatım <a href="#ember308" id="ember308"></a>

JIC Bir nevi [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘in olasılıklara daha hazır olan versiyonudur.<br>

[JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘e Ek olarak belirli ürünlerde daha fazla stok tutmayı sağlayarak, stoksuz kalma riski azaltmayı hedefler.<br>

Başta üreticiler olmak üzere, sermayesinin ve fiziki alanlarının önemli bir kısmını stok tutmaya ayıran işletmelerin tümü, Toyota ‘nın önderlik ettiği [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) sayesinde gözle görülür maliyet avantajları elde ettiler.<br>

Yıllar boyu süren bu avantajlar,

* 2020 Covid-19,
* 2021 Evergreen olayı,
* 2022 Rusya-Ukrayna Savaşı
* 2023 Çin ‘in Tayvan ‘ı işgali ihtimali

ile yerini bir nevi hybrid bir çözüme bırakmak üzere. Burada ortaya çıkan anlayış ise "JIC - Just-In-Case".<br>

JIC Esasen [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘in yerini tutmamakla birlikte ona entegre olan ve bir nevi Push ile Pull arasındaki bir gri alanı temsil etmekte.<br>

Bir yanı ile de,

* ReActive yerine ProActive
* Verimlilik yerine Esneklik

gibi düşünebiliriz.<br>

Tabi burada aynı [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘te olduğu gibi Tedarik Zinciri Görülebilirliği yine ciddi önem arz ediyor. Eğer bu konuda bir eksiklik söz konusu olursa, JIC bu problemin üzerini artan stok ile kapatarak JIT ‘e geri dönüşü daha pahalı hale getirebilecektir.<br>

Bununla birlikte JIC uygulamasının tüm ürünlere yapılması gerekliliğinden ziyade belirli ürün gruplarına yapılması da söz konusu olabilir. Böylelikle ek maliyetler de bir nebze inmiş olacaktır.

### JIC ‘te başarılı olmak için aşağıdaki başlıklarda çalışmalar yapılmalı; <a href="#ember329" id="ember329"></a>

* Alternatifleri araştırmak

\-- [Off-Shore](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim) yerine aynı kıta üzerinde ([Onshore](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)) ve mümkünse siyasi ve politik sorunların yaşanmayacağı daha yakın coğrafyadaki yeni tedarikçilerin sisteme katılması)

\-- Doğal afetlerin sıklıkla yaşandığı yerlerdeki tedarikçilerin sayısını azaltmak

* Olası problemli alanları sürekli gözlem altında tutmak
* Olasılıklar veya ani çıkan problemler gerçekleştiğinde hızlı tepki verebilecek altyapıyı oluşturmak
* Minimum Stok Seviyelerini ([ReOrder Point](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop-reorder-point)) belirli analizler çerçevesinde daha yukarılara çekmek
* Sadece piyasanın dinamiklerine değil, siyasi dinamiklere ve halk sağlığı konularına da hassasiyet göstermek.
* ERP Sisteminin ürün bazında [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) / JIC sistemine uyumlu hale getirilmesi<br>

### Fırsatları <a href="#ember335" id="ember335"></a>

* Ani gelişen tedarik sorunlarına daha hızlı tepki sonucu piyasade asimetrik avantaj elde edilmesi
* Stoksuz kalma oranlarının azaltılması ile bu noktadaki mali kayıpların azaltılması

### Riskleri <a href="#ember338" id="ember338"></a>

* [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘e kıyasla, relatif olarak, daha yüksek stok maliyetleri
* Finansmanın stoklara bağlanması ile artan fırsat maliyeti
* Kullanılmayan stok bulundurma ihtimali<br>

#### Özetle... <a href="#ember341" id="ember341"></a>

Özellikle haritaların ve birliklerin güncellenmeye çalışıldığı son yıllarda, JIC ‘in mutlaka değerlendirilmesi gerekmekte.<br>

[Ericsson 'un Kırık Tedarik Zinciri](https://www.sedatonat.com/tr/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri) olayındaki gibi, tedarik sıkıntılarının nelere yol açtığının acı örnekleri halen hafızamızda iken ve önümüzdeki yıllarda Tayland ‘daki çip üretiminin de yol açabileceği sorunlar tazeliği korurken, bu konuya eğilmenin elzem olduğu aşikardır.<br>

Son yıllarda başta Ford ve GM olmak üzere, büyük üreticiler özellikle offshore ürünlerinde JIC anlayışını uygulamaya başladılar.

***

### Kaynaklar <a href="#ember347" id="ember347"></a>

* [JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
* [Ericsson 'un Kırık Tedarik Zinciri](https://www.sedatonat.com/tr/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri)
* [The New Supply Chain Mindset: From Just-in-Time to Just-In Case | SupplyChainBrain](https://www.supplychainbrain.com/blogs/1-think-tank/post/35871-the-new-supply-chain-mindset-from-just-in-time-to-just-in-case)
* [Just-in-Time vs Just-in-Case: Choosing the Right Strategy | NetSuite](https://www.netsuite.com/portal/resource/articles/inventory-management/just-in-time-vs-just-in-case.shtml)


# JIS

JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FnTQKYkTQeev7hYTdwfHz%2FJIS%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=c6721d7a-865d-4146-aff6-c6d425560ea3" alt=""><figcaption><p>JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında</p></figcaption></figure>

> "The art of JIS lies in perfect coordination between suppliers and production lines." - Richard Johnson

## Just in Sequence Nedir? <a href="#ember1270" id="ember1270"></a>

Just in Sequence (JIS), Malzeme tedariğinin, üretim sıralamasına uygun olarak yapılmasını ifade eder.

Esasen [Tam Zamanında (Just in Time)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ile aynı mantıkta çalışmasına rağmen, onu bir adım daha ileriye götürerek, tedarikçilerin ürünleri doğru sırayla teslim etmelerini sağlar.

Just in Sequence (JIS), Özellikle otomotiv endüstrisi gibi karmaşık üretim modellerinde In-Line-Vehicle-Sequencing olarak da adlandırılmaktadır. Ford ‘un bu anlamda tedarikçileri için “[In Line Vehicle Sequencing Process (ILVS)](https://www.suppcomm.ford.com/europe/Documents/ILVS_Brochure.pdf)” adında özel bir dökümantasyonu da bulunmaktadır.<br>

## Just in Sequence ‘in Faydaları <a href="#ember1275" id="ember1275"></a>

* **Stok Maliyetlerinin Azaltılması:** JIS, Malzemelerin ve bileşenlerin sadece ihtiyaç duyulduğu anda tedarik edilmesini sağlar. Bu, fazla stok tutma gereksinimini azaltır ve stok maliyetlerini düşürür.
* **Üretim Verimliliğinin Artırılması:** Malzemelerin doğru sırayla ve tam zamanında gelmesi, üretim süreçlerinin kesintisiz ve düzenli olmasına katkı sağlar. Bu, üretim verimliliğini artırır.
* **Ürün Kalitesinin Yükseltilmesi:** JIS, ürün montaj süreçlerinin düzenli olmasını sağlar. Bu da hataların azalmasına ve ürün kalitesinin artırılmasına yardımcı olur.
* **Teslimat Sürelerinin İyileştirilmesi:** Tedarikçiler, ürünleri doğru sıralama ve tam zamanında teslim etmek için daha sıkı bir şekilde koordine edilir. Bu, müşteriye teslimat sürelerinin iyileştirilmesini sağlar.
* **Stok Değeri Azaltması:** JIS Yaklaşımı, stokların daha hızlı dönüşünü teşvik eder. Bu da şirketlerin stok değerlerini azaltmalarına yardımcı olur.
* **Tedarikçi İlişkilerinin Güçlendirilmesi:** JIS, Tedarikçilerle daha yakın bir işbirliği gerektirir. Uzun vadeli ilişkilerin geliştirilmesine ve tedarikçilerin performansının izlenmesine katkı sağlar.
* **Üretim Planlamasının Kolaylaştırılması**: Malzeme ve bileşenlerin doğru sırayla gelmesi, üretim planlamasını daha tahmin edilebilir hale getirir.<br>

## Just in Sequence ‘in Riskleri <a href="#ember1278" id="ember1278"></a>

* **Tedarik Zinciri Riskleri:** JIS, [Just in Time (JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)) ‘a göre Tedarik zinciri boyunca daha sıkı koordinasyon gerektirir. Bu nedenle, tedarik zincirindeki herhangi bir hata veya aksaklık, domino misali üretim süreçlerini olumsuz etkileyebilir.
* **Talep Değişiklikleri:** Beklenmedik talep değişiklikleri, JIS uygulamasını karmaşıklaştırabilir. Eğer talep artarsa veya azalırsa, üretim hattındaki malzeme tedariki bu değişikliklere ayak uydurmalıdır.
* **Uzun Tedarik Zinciri:** JIS, uluslararası tedarik zincirlerinde daha karmaşık hale gelebilir. Uzun mesafeler ve gümrük işlemleri, teslimatların gecikmesine neden olabilir.
* **Veri ve Bilgi Güvenliği:** JIS Uygulaması, [JIT](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) ‘e nazaran dahi tedarikçilerle daha fazla veri ve bilgi paylaşımını içerir. Bu, veri güvenliği risklerini artırabilir.
* **Tedarikçi Çeşitliliği:** Birden fazla tedarikçiyle çalışmak, riskleri dağıtmaya yardımcı olabilir. Ancak, tedarikçi çeşitliliği, koordinasyonu da karmaşıklaştıracaktır.<br>

***

## İlgili makalelerim <a href="#ember1281" id="ember1281"></a>

**1.** [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)

**2.** [JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)

**3.** [JIC - Just In Case](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jic-just-in-case)

**4.** [EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq)

**5.** [EOS - Economy of Scale](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eos-economy-of-scale-olcek-ekonomisi)

**6.** [Economy of Scope](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-economies-of-scope-kapsam-ekonomisi)

**7.** [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)

**8.** [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)

**9.** [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)

**10.** [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)

**11.** [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)

**12.** [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)

**13.** [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)

**14.** [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1296" id="ember1296"></a>

* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Just_in_sequence>
* <https://www.suppcomm.ford.com/europe/Documents/ILVS_Brochure.pdf>
* <https://www.youtube.com/watch?v=IMvdqia7fHQ&pp=ygUKSklUIHZzIEpJUw%3D%3D>
* [https://tulip.co/blog/just-in-sequence-vs-just-in-time/#:\~:text=The%20difference%20between%20Just%20in%20Sequence%20and%20Just%20in%20Time\&text=JIS%20takes%20the%20JIT%20methodology,sequence%20to%20assemble%20various%20parts.](https://tulip.co/blog/just-in-sequence-vs-just-in-time/#:~:text=The%20difference%20between%20Just%20in%20Sequence%20and%20Just%20in%20Time\&text=JIS%20takes%20the%20JIT%20methodology,sequence%20to%20assemble%20various%20parts)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember1298" id="ember1298"></a>

· **Kapak fotoğrafı:** <https://www.shutterstock.com/image-vector/jis-just-sequence-acronym-business-concept-2053582361>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# K


# Kaizen

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FfhKv0O9BUBVjjmZTdg8p%2FKaizen%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=e26f4e14-c700-4cf8-9f99-606ca0c81283" alt=""><figcaption><p>Kaizen</p></figcaption></figure>

### **Kaizen Nedir?**

Sürekli İyileştirme anlamına gelen Kaizen, Japonca'da

* Değişim = Kai
* İyi / Daha iyi = Zen

kelimelerinin birleşiminden oluşur.

&#x20;

### Kısa tarihi

Japon iş kültürüne derinlemesine yerleşmiş bir felsefe olan kaizen, ilk olarak 2nci Dünya Savaşı sonrasında Japonya 'nın endüstriyel yükselişinde kendini göstermiştir.

2nci Dünya Savaşı sonrasında, Amerikalı İstatistikçi ve Kalite Kontrol Uzmanı [W. Edwards Deming](https://en.wikipedia.org/wiki/W._Edwards_Deming) ‘in, Japonya 'da Toplam Kalite Yönetimi (TQM - Total Quality Management) seminerleri vermesi, Kaizen felsefesinin gelişiminde büyük rol oynamıştır.

1950 'lerde, Toyota kaizen ilkelerini kapsamlı bir şekilde benimsemiş ve Toyota Üretim Sistemi (TPS – Toyota Production System) olarak adlandırılan üretim metodolojisini oluşturmuştur. Taiichi Ohno 'nun öncülüğündeki bu sistem, "Sürekli iyileştirme" ve "Atıkları ortadan kaldırma" prensiplerini benimsemiştir.

1980 'lerin Sonunda, [Masaaki Imai'nin "Kaizen: The Key to Japan's Competitive Success"](https://www.amazon.com/Kaizen-Key-Japans-Competitive-Success/dp/007554332X/ref=sr_1_1?crid=MXOP3PCYEZCC\&keywords=Masaaki+Imai%27nin+%22Kaizen%3A+The+Key+to+Japan%27s+Competitive+Success%22\&qid=1695541708\&sprefix=masaaki+imai%27nin+kaizen+the+key+to+japan%27s+competitive+success+%2Caps%2C554\&sr=8-1) adlı kitabının yayınlanmasıyla, küresel ölçekte tanınmıştır. Kitap, Kaizen 'in prensiplerini ve Japon şirketlerinde nasıl uygulandığını anlatmaktadır.

İşin ilginç yanı, esasen Amerika ‘dan çıkmış bir sistem olan Toplam Kalite Yönetimi, Japonya ‘da Kaizen ‘e dönüşüp, 1980 ‘lerde Ford ile Amerika ‘ya geri dönmüştür.

### Satınalma alanında kullanımı

* Sürekli iyileştirme anlayışı ile tedarikçi performansını sürekli olarak ölçer ve iyileştirmesi sayesinde daha etkin bir tedarikçi yönetimi elde edilmesi.
* Süreç standardizasyonu sayesinde hataları ve yavaşlamaları önleyerek, daha hızlı tedarik süreçlerine ulaşılması.
* Yeine süreç standardizasyonu ile tutulan kayıtlarında karmaşıklıktan uzak hızlı ulaşılır hale getirilebilmesi.
* Stok seviyelesi optimizasyonu ile ihtiyaç duyulan malzemelerin tam zamanında sipariş edilmesi.
* Atıkların ve gereksiz/tekrarlı süreçlerin/işlerin en aza indirilmesi ile Sürdürülebilirliğe katkı sağlaması.

### Kaizen ile alakalı söylenen sözler

* "Improvement usually means doing something that we have never done before." (Shigeo Shingo)
* "Without a standard, there is no logical basis for making a decision or taking action." (Joseph M. Juran)
* "Quality is everyone's responsibility." (W. Edwards Deming)
* "The most dangerous kind of waste is the waste we do not recognize." (Shigeo Shingo)
* "Kaizen is about changing the way things are. If you assume you know the best way to do it, you’ll only make small changes. But if you question the current methods, then you can try new things and make bigger, ‘breakthrough’ changes." (Ross Willard)
* "Don't look for the big, quick improvement. Seek the small improvement one day at a time." (Henry Ford)
* "Where there is no Standard there can be no Kaizen." (Taiichi Ohno)
* "Kaizen is not about the perfect system; it's about the journey." (Unknown)
* "The starting point for improvement is to recognize the need." (Masaaki Imai)
* "Even perfection has room for improvement." (Ty Warner)

***

### Kaynaklar

* <https://en.wikipedia.org/wiki/W._Edwards_Deming>
* [Bricks Matter: The Role of Supply Chains in Building Market-Driven Differentiation](https://www.amazon.com/Bricks-Matter-Building-Market-Driven-Differentiation/dp/1118218310/ref=sr_1_fkmr1_1?crid=3D4MOBFMTMKR9\&keywords=bricks+matter+lausa\&qid=1695542048\&sprefix=bricks+matter+laus%2Caps%2C303\&sr=8-1-fkmr1)
* [Toyota Production System: Beyond Large-Scale Production](https://www.amazon.com/Toyota-Production-System-Beyond-Large-Scale/dp/B0B3FY1MT5/ref=sr_1_1?crid=25HXJC49Z4FG9\&keywords=Ohno%2C+Taiichi.+%22Toyota+Production+System%3A+Beyond+Large-Scale+Production.%22\&qid=1695542079\&sprefix=ohno%2C+taiichi.+toyota+production+system+beyond+large-scale+production.+%2Caps%2C258\&sr=8-1)
* Chat Based AI System - ChatGPT


# Kanban

Kanban Kartı

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FLUqEvlvcyQlV0BonHUvl%2FKanban%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=bffe38ba-9fdf-469e-a8da-6840c15540f3" alt=""><figcaption><p>Kanban Kartı</p></figcaption></figure>

> "Kanban is like an airport traffic control system for your work." - Henrik Kniberg

## Kanban Kartı Nedir? <a href="#ember51" id="ember51"></a>

Visual (Kan) - Card (Ban)

Kanban, Japon kökenli bir yönetim sistemidir ve "görsel yönetim" konseptini kullanarak iş süreçlerini optimize etmeye yardımcı olur.

<br>

Tedarik Zinciri ‘nde ise Kanban Kartı Taichi Ohno tarafından 1940 ‘lı yıllarda kullanıma sunulmuştur. Toyota Üretim Sistemi 'ndeki (TPS) stok yönetiminin belkemiği haline gelen, yazılıma ihtiyaç duymayan, şeffaf ve verimli bir görsel kart sistemi olan Kanban Kartı, kendini sürekli geliştirerek farklı alanlarda da kullanılmaktadır.

<br>

Uzun yıllar diğer üreticiler tarafından algılanamayan kalan bu sistem, Toyota ‘nın detaylarını ve faydalarını açıklamasının ardından herkesin dikkatini çekti.

<br>

Kanban Kartı aynı zamanda [JIT – Just in Time](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) süreçlerinin de ana omurgasında yer alır.

<br>

Stok seviyelerinin görsel olarak izlenmesini sağlar ve [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok) Takibi ‘ne yardımcı olur.

<br>

Günümüzde Yönetim ‘den IT sektörüne kadar çok farklı iş alanlarında kendine kullanım alanı bulan Kanban Kartı, birçok farklı iş takip sistemlerine de ilham olmuştur. Örneğin, Kanban sistemini kullanan [Trello](https://trello.com/home) gibi iş süreçleri takip programları epey faydalı ve talep gören araçlar haline gelmiştir.

<br>

## Kanban Kartı Kullanımının Faydaları <a href="#ember65" id="ember65"></a>

* Kağıt üzerinden takip sayesinde yazılıma gerek duymaması
* Güncel stok durumunu ve/veya iş sürecini görselleştirmeyi sağlaması
* Görselleşen stok sayesinde atıl ürünlerin farkedilmesini kolaylaştırması
* Sürekli ikmale odaklanması
* Takım çalışmasını artırması

<br>

## İlgili makalelerim <a href="#ember68" id="ember68"></a>

1. [Order Cycle Time / Sipariş Döngü Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-order-cycle-time-siparis-dongu-suresi)
2. [Lead Time / Teslim Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-lead-time-teslim-suresi)
3. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
4. [JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
5. [JIC - Just In Case](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jic-just-in-case)
6. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)
7. [EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq)
8. [EOS - Economy of Scale](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eos-economy-of-scale-olcek-ekonomisi)
9. [Economy of Scope](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-economies-of-scope-kapsam-ekonomisi)
10. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
11. [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
12. [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
13. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
14. [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
15. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
16. [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
17. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)
18. [Kaizen - Hep Daya İyiye](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kaizen-hep-daya-iyiye)

***

## Kaynaklar <a href="#ember70" id="ember70"></a>

1. <https://kanbanize.com/kanban-resources/getting-started/what-is-kanban-card>
2. <https://levstal.com/news/advantages-of-using-the-kanban-system/>
3. [Youtube / Barış Özcan / Zamanı ve hayatı yönetmenin Japoncası: Kanban Tekniği](https://www.youtube.com/watch?v=TqHw5tneci8)
4. [Youtube / Sigma Akademi / Kanban Nedir? Kanban Uygulamaları İçin Bir Örnek](https://www.youtube.com/watch?v=JIfYdXoR43Y)
5. [Youtube / Atlassian / What is Kanban? - Agile Coach (2019)](https://www.youtube.com/watch?v=iVaFVa7HYj4)
6. [Youtube / Quantum Lean / Control your inventory with Kanban cards](https://www.youtube.com/watch?v=D3GSL8ahmBM)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember72" id="ember72"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.creativesafetysupply.com/kanban-bin-cards-pack-of-10/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Keiretsu

Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FE1RhBEQLSQHcPQURrA8o%2FKeiretsu%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=d1550d50-102a-4d6b-8e84-89f05ece1721" alt=""><figcaption><p>Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği</p></figcaption></figure>

> "Keiretsu is the backbone of Japan's unique business environment, fostering a culture of deep-rooted partnership and collaboration." - Kazuo Inamori, Founder of Kyocera Corporation.

&#x20;

## Keiretsu Nedir? <a href="#ember2216" id="ember2216"></a>

Toshio Yamazaki ‘nin anlatımıyla, "Keiretsu, iş dünyasında sadece bir iş modeli değil, aynı zamanda bir dayanışma ve bağlılık kültürüdür."

&#x20;

Keiretsu, temeli Japon [Zaibatsu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu) 'ya dayanan, birbiriyle sıkı sıkıya bağlantılı şirketlerin oluşturduğu bir iş ağıdır. Keiretsu, Japonya 'nın endüstriyel dönüşümünün bir parçasıdır. Keiretsu üyeleri, genellikle aynı ana şirketin altında veya aynı sektörde faaliyet gösteren farklı şirketlerden oluşur.

&#x20;

## Keiretsu Tipleri <a href="#ember2221" id="ember2221"></a>

* **Yatay Keiretsu (Finansal Keiretsu)**: Piramidin tepesinde bir bankanın bulunduğu, finansal ağırlıklı bir yapıdır.
* **Dikey Keiretsu (Endüstriyel Keiretsu)**: Piramidin tepesinde ana üreticinin bulunduğu, üretim ağırlıklı bir yapıdır.

&#x20;

## Keiretsu'nun Tarihçesi <a href="#ember2224" id="ember2224"></a>

[2nci Dünya Savaşı](https://en.wikipedia.org/wiki/Zaibatsu) öncesi "[Zaibatsu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)" adı verilen büyük grupların kontrolündeki iş imparatorlukları, [2nci Dünya Savaşı](https://en.wikipedia.org/wiki/Zaibatsu) ‘nın hemen sonrasında Amerikan işgal yönetimi tarafından dağıtıldı.

&#x20;

Sözkonusu şirketler savaş sonrası yeniden bir araya gelerek, [Zaibatsu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu) ‘nun daha demokratik ve daha az merkeziyetçi versiyonu olan Keiretsu yapıları altında tekrar birleştiler.

&#x20;

## Keiretsu ‘nun Satınalma Süreçlerine Katkıları <a href="#ember2229" id="ember2229"></a>

Keiretsu ‘nun en büyük katkısı, Satınalma süreçlerini optimize etmesidir. Japon tedarik zinciri içerisinde, üyeler arasındaki sıkı ilişkiler sayesinde,

* Güven,
* Hız,
* Daha düşük maliyet,
* İç piyasaya dış ülkelerden yeni oyuncuların katılmasını engellenmesi,

gibi faydalar sağlanır.

&#x20;

## İyi Uygulama Örnekleri <a href="#ember2234" id="ember2234"></a>

* **Toyota:** Dikey Keiretsu yapısını benimseyen [Toyota](https://en.wikipedia.org/wiki/Toyota), tedarikçileriyle sıkı bir işbirliği içindedir.
* **Mitsubishi:** Yatay Keiretsu yapılarına sahip olan [Mitsubishi](https://lt.wikipedia.org/wiki/Mitsubishi), çeşitli sektörlerdeki bağlı şirketleri arasında sektörel sinerji oluşturur.
* **Nissan:** Renault ile kurduğu Alliance öncesinde yatay bir Keretsu yapısına sahip olmasına rağmen, [Carlos Ghosn](https://www.sedatonat.com/tr/post/carlos-ghosn-tr) liderliğindeki [Renault & Nissan Alliance](https://alliancernm.com/) sonrası bu yapıdan ayrılmıştır.

&#x20;

## Keiretsu ‘nun Faydaları <a href="#ember2237" id="ember2237"></a>

* **Risk Dağıtma:** Keiretsu, şirketler arasındaki yakın ilişkiler sayesinde riskleri dağıtarak, her bir şirketin bireysel olarak karşılaşabileceği olumsuzlukları en aza indirir.
* **Tedarik Zinciri Optimizasyonu:** Keiretsu üyeleri arasındaki sıkı işbirliği, tedarik süreçlerini daha hızlı ve etkili bir şekilde gerçekleştirmeyi sağlar. Bu da maliyetleri düşürme ve verimliliği artırma fırsatı sunar.
* **Bilgi Paylaşımı:** Keiretsu üyesi şirketler arasındaki sürekli bir bilgi akışı sayesinde, inovasyon ve sürekli iyileştirme için elverişli bir ortam oluşturulur.
* **Piyasa Erişimi:** Keiretsu üyesi şirketler, diğer üye şirketlerin pazarlarına ve müşteri tabanlarına daha kolay erişim sağlar.
* **Maliyet Avantajları:** Ortak tedarik ve diğer işbirliği faaliyetleri sayesinde, Keiretsu üyeleri maliyet avantajları elde edebilir.
* **Uzun Vadeli İlişkiler:** Keiretsu yapısı, üyeler arasında uzun vadeli ilişkilerin kurulmasını teşvik eder. Bu da iş sürekliliği ve istikrarı için büyük bir fırsattır.
* **Finansal Destek:** Bazı Keiretsu yapıları, finansal kuruluşları da içerir. Bu da üye şirketlere finansman ve kredi imkanları sunarak likidite sıkıntılarıyla başa çıkmalarına yardımcı olur.
* **Küresel Ağ:** Bazı Keiretsu şirketlerinin sahi olduğu global bir ağ, diğer üyeler için uluslararası pazarlara erişim ve küresel tedarik zinciri yönetimi gibi fırsatlar sunar.
* **Teknolojik İlerleme:** Keiretsu üyeleri arasında teknolojik bilgi ve yeteneklerin daha kolay paylaşılması, teknolojik ilerleme ve ürün geliştirme fırsatları yaratır.
* **Esneklik:** Keiretsu modeli, piyasa koşullarında meydana gelen değişikliklere hızlı bir şekilde tepki verme yeteneği sunar. Özellikle [Just in Time (JIT)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) süreçleri ve [Kamçı Etkisi (Bullwhip Effect)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw) ‘nin azaltılması için esneklik önemlidir.

&#x20;

## Keiretsu ‘nun Riskleri <a href="#ember2240" id="ember2240"></a>

* **Aşırı Bağımlılık:** Keiretsu üyeleri birbirlerine sıkı sıkıya bağlıdır ve bu, bir üyenin yaşadığı sorunların diğer üyelere de sıçramasına neden olabilir.
* **Esneklik Kaybı:** Keiretsu ‘nun gereği olan uzun vadeli ve sıkı ilişkiler nedeniyle, şirketler dış tedarikçilere geçiş yapmakta zorlanabilir, bu da esnekliklerini sınırlayabilir.
* **Kartel Oluşumu ve Rekabetin Azalması:** Keiretsu yapıları, piyasa içerisinde kartel oluşumuna veya rekabetin azalmasına neden olabilir.
* **Bürokrasi Artışı:** Şirketler arasındaki koordinasyon ve bilgi paylaşımı gerekliliği, bürokrasiyi artırıp karar alma süreçlerini yavaşlatabilir.
* **Gizlilik Kaybı:** Keiretsu üyeleri arasındaki nispeten daha şeffaf bilgi paylaşımı, gizlilik kaybı riskini artırabilir.
* **Yenilikçiliğin Sınırlanması:** Bazı Keiretsu yapıları, dış inovasyonlara kapalı olabilir ve bu da şirketlerin yenilikçiliğini sınırlayabilir veya yavaşlatabilir.
* **Finansal Riskler:** Keiretsu 'nun finansal yapıları, büyük bir üyenin yaşadığı finansal sıkıntının diğer üyelere sıçramasına neden olabilir.
* **Piyasa Değişikliklerine Uyum Zorluğu:** Keiretsu modeli, bazen hızla değişen piyasa koşullarına uyum sağlamakta zorlanabilir.
* **Anlaşmazlık ve Çıkar Çatışmaları:** Keiretsu içerisindeki farklı şirketlerin çıkarları çatışabilir, bu da içsel gerilimlere neden olabilir.
* **Dış Pazarlara Erişim Zorluğu:** Keiretsu yapısındaki şirketler, iç pazara odaklandıklarından dolayı, dış pazarlara erişimde zorluk yaşayabilir.

&#x20;

## Keiretsu ve Friendshoring Farkı <a href="#ember2243" id="ember2243"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGdVYz0ClO41w/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1697112303157?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=pU-eCnTTtBJdAfeRsjAcVVAXcITh6_v2oQM-U-5FLcs" alt=""><figcaption><p>Keiretsu ve Friendshoring Farkı</p></figcaption></figure>

<br>

***

## Keiretsu ile ilgili Makalelerim <a href="#ember2246" id="ember2246"></a>

* [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)
* [Carlos Ghosn, Planların ve Hedeflerin Adamı](https://www.sedatonat.com/tr/post/carlos-ghosn-tr)
* [Ericsson 'u Bitiren Kaza](https://www.sedatonat.com/tr/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri)
* [Friendshoring - Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)
* [Onshoring - Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)
* [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)
* [Offshoring / Outshoring - Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)
* [Reshoring - Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)
* [Bullwhip Effect / Kamçı Etkisi (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
* [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)

***

## Kaynaklar <a href="#ember2248" id="ember2248"></a>

* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Zaibatsu>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Keiretsu>
* [Carlos Ghosn, Planların ve Hedeflerin Adamı](https://www.sedatonat.com/tr/post/carlos-ghosn-tr)
* [Ericsson 'u Bitiren Kaza](https://www.sedatonat.com/tr/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri)
* [Shift: Inside Nissan's Historic Revival](https://www.amazon.com/Shift-Inside-Nissans-Historic-Revival/dp/0385512902)
* <https://business-essay.com/the-japanese-economy-keiretsu-system/>
* <https://vdoc.pub/documents/keiretsu-inside-the-hidden-japanese-conglomerates-14ps83flvqno>
* <https://www.researchgate.net/publication/228588354_Regional_Economies_and_Keiretsu_Groups_in_Japan>
* <https://www.researchgate.net/publication/46438420_Keiretsu_Governance_and_Learning_Case_Studies_in_Change_from_the_Japanese_Automotive_Industry>
* <https://www.ide.go.jp/library/English/Publish/Reports/Vrf/pdf/413.pdf>
* <https://www.investopedia.com/articles/economics/09/japanese-keiretsu.asp>
* <https://www.investopedia.com/terms/k/keiretsu.asp>
* <https://hbr.org/2013/09/the-new-improved-keiretsu>
* <https://www.bu.edu/rbfl/2021/05/24/a-historical-perspective-on-the-japanese-keiretsu/>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember2250" id="ember2250"></a>

* **Kapak Fotoğrafı:** <https://www.bu.edu/rbfl/2021/05/24/a-historical-perspective-on-the-japanese-keiretsu/>


# KKS Kodu

\#kkscode

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F6d2VENG7q2uDEeZj2g8V%2FKKS%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=16e178e8-4c88-4865-8d78-6f3e1330bbc8" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

> "Kodlamanın gücü, karmaşıklığı basitliğe çevirmesidir." - Albert Einstein

### Tanımı

Enerji santralleri ve rafinelerdeki ekipmanların tek bir kod seti altında listelenmesi amacıyla, oluşturulan KKS Kodu (İngilizce: Identification Systems for Power Plants, Almanca: Kraftwerk Kennzeichnen System) 1970 yılında Almanya ‘da toplanan bir komite tarafından (Enerji sektöründeki mühendisler, tedarikçiler, düzenleyicilerden müteşekkil), ISO, IEC ve DIN 40719 Part2 (IEC750) standartlarına uygun olarak Fonksiyon, Tip ve Lokasyon bazlı düzenlenmiştir.

\
KKS kodlama sistemi, enerji sektöründe oldukça geniş bir kullanıma sahiptir ve birçok farklı alanda etkisini göstermektedir. Satın alma süreçlerinden operasyonel etkinliğe kadar birçok alanda pozitif katkılar sağlamaktadır. Bu nedenle, bu sistematiğin anlaşılması ve uygulanması büyük önem taşımaktadır.<br>

### Satınalma Süreçlerine Faydaları

* Tedarikçi Değerlendirmesi: KKS kodları, tedarikçilerin sunduğu ürün ve servislerin değerlendirilmesini kolaylaştırır.
* Stok Kontrolü: Depolama ve envanter yönetiminde, KKS kodlarıyla ürünlerin doğru bir şekilde sınıflandırılması sağlanır.
* Risk Yönetimi: Kodlama, parça veya bileşenlerin tesis içindeki yerini belirleyerek olası arıza veya hata durumları için hızlı çözüm üretmeyi kolaylaştırır.
* Koordinasyon: Santral çalışanlarının bir ekipmanın tipini ve yaklaşık lokasyonunu P\&I diyagramından hızlı bir şekilde bulmalarına yardımcı olur.
* İletişim: Satınalma departmanı Engineering ve Construction birimleri ile iletişimini kolay hale getirir.
* Maliyet Kontrol: Maliyet kontrol departmanının maliyetleri sınıflandırmalarını kolaylaştırır ve diğer projelerin bütçeleri ile kolay karşılaştırma yapmalarını sağlar

### KKS Kodu Uygulayan Başlıca Kurumlar

* Siemens AG: Alman Enerji Türbin ve diğer ekipmanların üreticisi
* General Electric (GE): Amerikan Enerji Şirketi
* E.ON: Alman Enerji Şirketi
* Rosatom: Rus Devlet Nükleer Enerji Şirketi

***

### Kaynaklar

* [LandsNet](https://www.landsnet.is/library/Skjol/Flutningskerfid/Um-flutningskerfid/KKS/KKS%20handbook%20English%20-%20november%202016.pdf)
* <http://kkscode.blogspot.com/>
* [Pro-File.com](https://www.pro-file.com/en/wp-content/uploads/sites/69/2020/02/PRO.FILE_Success_Story_Stadtwerk-Duesseldorf_EN.pdf)
* [KKS Coding (e-Book)](https://fliphtml5.com/fopu/dbrv/basic)
* [Plant Equipment and Maintenance Engineering Handbook](https://www.accessengineeringlibrary.com/content/book/9780071809894/back-matter/appendix9)

***

**Kapak fotoğrafı:** <https://vdocuments.mx/kks-code-5584453537943.html?page=1>


# Konsinye Stok

Konsinye Stok - Consignment Stock

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FoEpnhIO60gMRaVQkNFxz%2FKonsinye%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=f5418c90-2f43-46a8-bbf9-fceb97f9687d" alt=""><figcaption><p>Konsinye Stok - Consignment Stock</p></figcaption></figure>

> "Consignment stock is not just about shifting the cost; it's about aligning interests and incentives between supplier and retailer." - David Yang, Supply Chain Consultant

## Konsinye Stok Nedir? <a href="#ember2201" id="ember2201"></a>

Konsinye Stok, stok maliyetlerini optimize etme amaçlı olarak kullanılan, ödemenin malın alındığında değil de kullanıldığında yapıldığı bir Stok Yönetimi unsurudur.<br>

Fransızca “Consigne: Emanet” kelimesine dayanmaktadır.<br>

Stok sahipliği esasına dayanan Konsinye Stok ‘ta mal fiziken kurumdadır fakay mülkiyeti tedarikçidedir. Malın mülkiyeti ancak mal üretime veya satışa verildiğinde kuruma geçer.

Böylece;

* Kurum finansal yüksek kurtulur,
* Tedarikçi mal satış garantisi elde eder.<br>

Konsinye Stok, daha çok perakende ve üretim sektöründe kullanılır.

* Perakende sektöründe, mal rafa/tezgaha konulduğunda değil, satıldığında ödenir.
* Üretim sektöründe, mal teslim alındığında değil, üretime verildiğinde ödenir.<br>

Stratejik Satınalma ‘nın bir parçası olan Konsinye Stok, İnşaat sektöründe ancak yine Stratejik anlaşmalar çerçevesinde, yüksek tutarlı ve uzun döneme yayılan tekrarlı alımlarda kullanılabilir.<br>

## Faydaları <a href="#ember2215" id="ember2215"></a>

* **Nakit Akışı:** Ödeme, ürünün gerçekten kullanıldığı veya satıldığı zaman yapılır. Bu, işletmelerin nakit akışını iyileştirir. Bu sayede malın yavaş dönüş hızı bir sorun teşkil etmeyecektir.
* **Finansal Rahatlama:** Stokların finansmanı Tedarikçi tarafından yapıldığı için, "İşletme Sermayesi" gereksinimi azalır.
* **Risk Azalması:** Stokların yönetimi tedarikçiye ait olduğu için taşıdığı riskler de tedarikçi tarafından üstlenilir. Tabi burada sonuçların kurum tarafından yaşanacağı da unutulmamalı.
* **Odaklanma:** İşletmeler, stok yönetimine daha az zaman harcayarak ana iş alanlarına odaklanabilirler.
* **Esneklik:** Konsinye stok, talep dalgalanmalarına hızlı bir şekilde yanıt verme esnekliği sağlayarak, [Kamçı Etkisi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw) ‘ni azaltır.
* **Stok Erişilebilirliği:** Ürünler sürekli olarak el altında olduğu için müşteri memnuniyeti artar.
* **Stratejik İlişkiler:** İyi yönetildiği takdirde, müşteri ile uzun vadeli ve stratejik iş ilişkilerini güçlendirir.
* **Risk Yönetimi:** "Stok seviyeleri" ve "saklama koşulları" tedarikçi tarafından kontrol edilir, böylece riskler minimize edilir.<br>

## Riskleri <a href="#ember2218" id="ember2218"></a>

* **Yönetim Karmaşıklığı:** Her iki taraf için de ekstra bir yönetim katmanı oluşturabilir, bu da iş süreçlerini karmaşıklaştırabilir.
* **Güven Sorunu:** Tedarikçi ve alıcı arasında tam bir güven olmaması durumunda, konsinye stok modeli zorluklar yaratabilir. Güven sorununun bir diğer sebebi de sürecin başında düşünülen satışların gerçekleşmemesi sonucunda tedarikçinin zarara uğraması olasılığıdır.
* **Talep Tahmini:** Konsinye stok, doğru bir talep tahmini yapılmaması halinde zaiyatı ve israfı tetikleyebilir.
* **Yavaş Dönüş Hızı:** Ürünler hızlı bir şekilde satılmazsa, tedarikçi için sermaye bağlanmış olur.
* **Stok Kontrolü:** Kurum tarafından yapılan yanlış veya eksik stok sayımları, her iki taraf için de finansal ve hukuki riskler oluşturabilir.
* **Kalite Riski:** Uzun süre depoda bekleyen ürünlerin kalitesi düşebilir, bu da müşteri memnuniyetini olumsuz etkileyebilir.<br>

## Konsinye Stok vs VMI Karşılaştırması <a href="#ember2221" id="ember2221"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQExq7WAXJnTCg/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1697776006976?e=1703116800&#x26;v=beta&#x26;t=rUPznKL-xt-pmuQmyWgi7ztpgx6pEfN8F4AHOKGJOPk" alt=""><figcaption><p>Konsinye Stok vs VMI Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember2224" id="ember2224"></a>

1. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
2. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
3. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
4. [ROP - ReOrder Point > Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
5. [Safety Stock (Güvenlik Stoğu)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
6. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
7. [Bullwhip Effect / Kamçı Etkisi (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
8. [Beer Game (Bira Dağıtım Oyunu)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)

***

## Kaynaklar <a href="#ember2226" id="ember2226"></a>

* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
* <https://www.bizimkose.com/09/18/konsinye-mal-konsinye-satis-nedir/>
* <https://www.dunya.com/gundem/gunumuz-envanter-sistemlerinde-konsinye-stoklarin-ve-lisansli-depoculugun-haberi-286925>
* <https://tr.pharoskc.com/781-what-are-consignment-sales>

***

## Fotoğraflar <a href="#ember2228" id="ember2228"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.instructorbrandon.com/how-to-create-consignment-replenishment-order-to-manage-stock-inventory-in-dynamics-365-supply-chain/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Konteyner Check Digit

Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FGpQy3o7dnstUHPRSnplS%2FContainer%20Check%20Digit%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=dab81089-9fd9-4015-a226-195750db5531" alt=""><figcaption><p>Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)</p></figcaption></figure>

> “The power of numerical classification lies in its ability to simplify complex data” - Unknown

## Konteyner Numaralandırması Nedir? <a href="#ember50" id="ember50"></a>

Konteyner numaralandırması, her konteyner için oluşturulan alfanümerik etiketler ile uygulanan, yazılan dizilimin doğruluğunu kontrol etmeye yarayan, matematiksel bir sürecin sonucu olan uluslararası bir kimliklendirme mekanizmasıdır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4D12AQE68Dv1etONXw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1697014648125?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=h8V-nyrHBF5RbXg4d8qYm8mDu0zBAGNLOWlj-xJ94w4" alt=""><figcaption><p>Konteyner Numaralandırma Örneği</p></figcaption></figure>

<br>

Birçok farklı alana ilham kaynağı olabilecek bu kontrol sistemi sayesinde yazım hatalarının önüne geçilebilmektedir.

<br>

## Lojistik Süreçlerine Katkısı <a href="#ember56" id="ember56"></a>

Bu seri kodları,

* Konteynerin taşıma sürecinde, durum güncellemelerinin hızlıca yapılmasına yardımcı olur,
* Yük içeriği hakkında bilgi sağlar,
* Süreçye konteynerin takibine yardımcı olur,
* Veri girişlerinde oluşabilecek hataları minimuma indirir.

<br>

## Konteyner numaralandırmasının çalışma mantığı <a href="#ember60" id="ember60"></a>

Matematiksel bir sürecin burada yazarak detaylandırılması verimli olmayacağından, konu ile alakalı aşağıdaki makaleden örnek Excel dosyayı indirerek hem süreci daha net anlayabilir hem de süreçlerinizde kullanabilirsiniz.

**İlgili Makale Linki:** [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

<br>

## Container Check Digit Hesaplayıcıları; <a href="#ember64" id="ember64"></a>

* <https://www.bic-code.org/check-digit-calculator/>
* <https://scf.com.au/resources/tools/container-check-digit-calculator/>
* <http://www.cassilon.com/checkdigit.cfm>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember66" id="ember66"></a>

* [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.sedatonat.com/tr/post/kimdir-malcolm-mclean)
* [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)
* [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

***

## Kaynaklar <a href="#ember68" id="ember68"></a>

* <https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_6346#Check_digit>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_668>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Konteyner Tipleri

Konteyner Tipleri (ISO 6346)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FnIkcTDcsEbGvPvWpczQc%2FContainer%20Types%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=b2619b00-bcf8-4cca-a8b7-a06bb6d48d4a" alt=""><figcaption><p>Konteyner Tipleri (ISO 6346)</p></figcaption></figure>

> "Konteyner, globalleşmenin tuğlasıdır." – Marc Levinson, The Box yazarı

## Neden farklı konteyner tipleri var? <a href="#ember708" id="ember708"></a>

Konteynerizasyonun (Konteynerleşme) faydaları görüldükçe, farklı amaçlar için farklı konteyner tipleri öngörüldü. Özellikle [Malcolm McLean](https://www.sedatonat.com/tr/post/kimdir-malcolm-mclean) ‘ın uzun uğraşları sonucunda, standartlar da oluşmaya başladı.

<br>

## Farklı konteyner tiplerinin olmasının başlıca sebepleri; <a href="#ember711" id="ember711"></a>

* **Farklı Yük Tipleri:** Her yük, özel bir taşıma şekli gerektirir. Örneğin, gıda maddeleri için soğutma, sıvılar için sızdırmazlık veya ağır makinalar için ekstra dayanıklılık gereklidir.
* **Optimizasyon ve Verimlilik:** Yüke özel olarak tasarlanmış konteynerler, yüklemeyi ve boşaltmayı hızlandırabilir.
* **Güvenlik:** Hassas veya tehlikeli maddelerin taşınması için özel konteynerler, bu maddelerin güvenli bir şekilde taşınmasını sağlar.
* **Maliyet Tasarrufu:** Yüke özel olarak tasarlanmış konteynerler, taşıma sırasında oluşabilecek hasarı azaltarak uzun vadede maliyet tasarrufu sağlar.
* **Esneklik ve Uyumluluk**: Farklı konteyner tipleri, farklı taşıma modlarıyla (kara, demiryolu, deniz) uyumlu olabilir.
* **Hacim ve Boyut:** Bazı mallar daha büyük veya daha küçük hacimli konteynerlere ihtiyaç duyar. Bu nedenle, farklı boyutlarda konteynerlere ihtiyaç vardır.
* **Özel İhtiyaçlar:** Örneğin, havalandırma (basınçlandırma veya egzos) gereksinimleri olan bazı tarım ürünleri için özel konteynerlere ihtiyaç vardır.
* **Düzenlemeler ve Standartlar:** Bazı ürünlerin taşınması için uluslararası düzenlemelere ve standartlara uygun konteynerlerin kullanılması şarttır.

<br>

## Başlıca Konteyner tipleri <a href="#ember714" id="ember714"></a>

### Bx – Bulk Container / Bulk Konteyner <a href="#ember715" id="ember715"></a>

Dökme Yük Taşımacılığı için kullanılır. Tarım, maden kimyasal gibi toz veya granül tipindeki dökme yüklerin taşınmasında kullanılan bir tiptir.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQF4HHnD6jDV4g/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938830241?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=3uSvYrBQ7RwdF4Gtfn6Gl-3i9RoyBxKlVFC1KszOMD4" alt=""><figcaption><p>B Type Containers / Bulk Containers / Bulk Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHzlCqL0RqF5g/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938838269?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=VD-05c5MNyCUgwjDI4qdgCUKcTz7iqn14PRTrA11yFg" alt=""><figcaption><p>B Type Containers / Bulk Containers / Bulk Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

### Gx – General Purpose / Genel Kullanım Konteyner <a href="#ember720" id="ember720"></a>

Denizyolu Taşımacılığı ve Demiryolu Taşımacılığı ‘nın ana omurgasını oluşturur. Kontrol edilebilir miktarların yüksek tonajlarda taşınabilmesini sağlar.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHdkeZS_YiSYQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938879749?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=EFZ_-3kujzFPMNaSae4biH33hdWpMbA0hTtLCja9zOc" alt=""><figcaption><p>G Type Conteyners / Genel Amaçlı Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEw2vbg0TNZwA/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938888134?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=_bczXRVCql_IcTYkSfxkcU1Lqx9xsZ3cSabaKyDhqxU" alt=""><figcaption><p>G Type Containers / Genel Amaçlı Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

### Hx - Insulated Container / Isı Yalıtımlı Konteyner

Isı yalıtımı gerektiren malzemeler için kullanılır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHm45Div4xDNQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938895119?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=OaLN3nvW5iPNyMSYsNBKRjZOx3kFsj8-RZK8DAjzTxA" alt=""><figcaption><p>H Type Containers / Heat Insulated Containers / Isı İzolasyonlu Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGy4R6r69JPrw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938899205?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=yIFz2kFbr6m-B5k5eF490WJWcUsyrpQlN6Tv-EJPiT4" alt=""><figcaption><p>H Type Containers / Heat Insulated Containers / Isı İzolasyonlu Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

### Px – Platform Container / Platform Konteyner <a href="#ember730" id="ember730"></a>

Konteyner ile taşınamayacak, gabarisi büyük, şekilsiz malzemeler veya ekipmanlar için kullanılır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGPj2DWoCCpwg/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938909189?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=rdPf1C_3CWywszL1YcSgW2wDvW78f2eXlWpsRE-y8K8" alt=""><figcaption><p>P Type Containers / Platform Konteynerler</p></figcaption></figure>

#### **Platform**

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEN7eeTpoDaCQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938917448?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=hd0QCHsy9ena7KcDeW0P1faR8VDLT9XGm9nKmH_0ZqY" alt=""><figcaption><p>P Type Containers / Platform Konteynerler / Flat-Rack</p></figcaption></figure>

#### **Flat Rack**

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEpDWGR-DGJdQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938936773?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=DVSfQtWY2t8wnxkZnnr0n9NjP2qzwTabEPo61Cs3wJM" alt=""><figcaption><p>P Type Containers / Platform Konteynerler / Flat-Rack</p></figcaption></figure>

<br>

### Rx – Reefer - Refrigerated Konteyner / Soğutucu Konteynerler <a href="#ember738" id="ember738"></a>

Soğuk Zincir Yönetimi ‘nin vazgeçilmezidir. Isı Hassasiyeti yüksek ürünler için kullanılır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEkUdCO259Uwg/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938945250?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=Mn-up6bLt6LFbMnIdS7sD4ieCDlxey6WdMWF-G1eFtI" alt=""><figcaption><p>R Type Containers / Reefer / Soğutmalı Konteyner / Isıtmalı Konteyner</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHdtXh8fOp3rA/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938949362?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=AJHeeKfR97Glu5V3keycuBwu-YRt2s9jEK_KtHmUHn4" alt=""><figcaption><p>R Type Containers / Reefer / Soğutmalı Konteyner / Isıtmalı Konteyner</p></figcaption></figure>

<br>

### Sx – Named Cargo Container / Özel Amaçlı Konteynerler <a href="#ember743" id="ember743"></a>

Farklı amaçlara özel olarak tasarlanmış konteynerler.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEebZIoNJyuZw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938957926?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=ULB4aJI_SQL_gvJE_GryiWMfttYzq1TyoE1kmpfn6Vg" alt=""><figcaption><p>S Type Containers / Special Purpose Containers / Özel Amaçlı Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQF2qOqTzzBv7A/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1696938963069?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=0tCFy2SSAnATP4Kg5y11w5fsJe-1Qs7WyX28OSBd9Uw" alt=""><figcaption><p>S Type Containers / Special Purpose Containers / Özel Amaçlı Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

### Tx – Tank Container / Tank Konteynerler <a href="#ember748" id="ember748"></a>

Kimyasal Taşımacılık ve Gıda Lojistiği ‘nde önemli bir yeri vardır.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHR_hJDiXYgiA/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938973552?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=2ZMwcerriH_tPwJgAlLnFN6MtCnupTFesmUWbNS7gXE" alt=""><figcaption><p>T Type Containers / Tank Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEcE-70Z2QQGw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938978860?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=pesNWX44plq0YPpXmLArWvLbvC5F8tjYuOGzgoWQBcU" alt=""><figcaption><p>T Type Containers / Tank Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

### Ux - Open Top Container / Üstü Açık Konteyner <a href="#ember753" id="ember753"></a>

Üstü açık, genellikle yüksek yükler için.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGb1hPurXkhMw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938986687?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=pKfrAfuQR7kG1rGe3jffhQUNDo95d8bTpQd8zDVT_HE" alt=""><figcaption><p>U Type Containers / Upen Tup Konteynerler / Üstü Açılan Konteynerler / Üstten Yüklemeli Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQFSxFZfMjWpmw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938991485?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=M3O9m0shmtntLOPW6myWDe2B4jtA0muvkJzne1h119w" alt=""><figcaption><p>U Type Containers / Upen Tup Konteynerler / Üstü Açılan Konteynerler / Üstten Yüklemeli Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

### Vx – Ventilated Container – Havalandırmalı Konteyner <a href="#ember758" id="ember758"></a>

Havalandırması olan, genellikle tarım ürünleri için.

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEPWtQ9BvRSoQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1696938998361?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=-G8Js8-8iAsWDWz2HFYZxNj3lVUdvzU9wREur4cuO3U" alt=""><figcaption><p>V Type Containers / Ventilated Containers / Havalandırmalı Konteynerler</p></figcaption></figure>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHr75IE1TIJuQ/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1696939086815?e=1702512000&#x26;v=beta&#x26;t=tOQiNOjDZJj7pYUvzJXkefCP379lgxHLVacBQGkkfxY" alt=""><figcaption><p>V Type Containers / Ventilated Containers / Havalandırmalı Konteynerler</p></figcaption></figure>

<br>

## Diğer Konteyner Tanımları (Bir kısmı yukarıdaki tiplerin içinde tanımlanmıştır.) <a href="#ember763" id="ember763"></a>

* **IMDG Container:** Tehlikeli Madde
* **Dry Storage Container / Kuru Yük Konteynerleri:** Demiryolu Taşımacılığı ve Denizyolu Taşımacılığı için kullanılır. Yüksek Tonaj kapasitesi sunar.
* **Double Doors Container:** Her iki ucu da açılan konteyner tipi.
* **Cargo Storage Roll Container:** Çok katlı ve genellikle tekstil ürünleri için kullanılır.
* **Side Open Storage Container:** Yanları açılarak yüklenen konteyner tipi.
* **Car Carriers:** Araç taşımacılığı için özel olarak tasarlanmış.
* **Drum Container:** Fıçı şeklinde ve genellikle sıvı, toz veya granül yük taşımada kullanılır.
* **Half Height Container:** Genellikle taş ve ağır yükler için.
* **Open Side Container:** Yanları açılır, genellikle geniş yükler için.
* **Tunnel Container:** Her iki ucu açılan bir başka tip.
* **Swap Body Container:** Özellikle kara taşımacılığı için tasarlanmış.
* **Rolling Floor Container:** Hızlı yükleme ve boşaltma için rulo zeminli.
* **Intermediate Bulk Shift Container:** Taşınabilir, sıvı veya granül yükler için.
* **Special Purpose Container:** Özel yükler için özel tasarımlar.
* **High Cube Container:** Daha fazla hacim için yüksekliği artırılmış.

<br>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember766" id="ember766"></a>

* [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.sedatonat.com/tr/post/kimdir-malcolm-mclean)
* [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
* [Container Check Digit (ISO 6346)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

***

## Kaynaklar <a href="#ember768" id="ember768"></a>

* <https://en.wikipedia.org/wiki/Shipping_container>
* <https://en.wikipedia.org/wiki/ISO_6346>
* <https://atlantic-freight.com/en/faq/type-of-containers/>
* <https://www.cargoflip.com/post/shipping-container-types>
* <https://coastcontainers.ca/blog/9-different-shipping-container-names>
* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember770" id="ember770"></a>

* <https://atlantic-freight.com/en/faq/type-of-containers/>
* <https://bulkflow.net/bulkflow-product/thermal-container-liners/>
* <https://www.shipacarinc.com/can-a-car-be-shipped-in-a-container/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# KPI

KPI - Key Performance Indicators / Kilit Performans Göstergeleri

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F5fnZZ6PSImQNkWvmAR4y%2FKPI%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=ae86a883-fe5c-4c77-919c-4e340a0b2215" alt=""><figcaption><p>KPI - Key Performance Indicators / Kilit Performans Göstergeleri</p></figcaption></figure>

> "If you torture the data hard enough, it will confess." - Ronald Coase

## KPI – Key Performance Indicator / Anahtar Performans Göstergesi Nedir? <a href="#ember2463" id="ember2463"></a>

Yarının iyi planlanabilmesi için, bugünün ve dünün doğru ve iyi raporlanması gerekmektedir. **K**ilit **P**erformans **G**östergeleri (**KPI**), satınalma birimleri tarafından yeterince değer görmemektedir. Anlık durum sistemden raporlanarak mevcut durumu görüp, ona göre kontrol etme ve akabinde harekete geçme düzeni ile çalışılmakta. Bu sistemin yetersiz ve eksik yönleri vardır.

Yüksek bütçeli alım yapılan tedarikçilere yoğunlaşma genel olarak, bir sistem dâhilinde değil, bilakis kişisel tercihlere göre yapılmakta. Bunun ([Pareto / ABC Analizi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi) gibi) sisteme dâhil edilmesi, zamanı verimli kullanarak doğru tedarikçilere odaklanma açısından büyük fayda sağlayacaktır.

**K**ilit **P**erformans **G**östergeleri veriyi bilgiye çeviren, hedef içeren, hedefe yaklaşımı ve eğilimi gösteren, mikrodan-makroyu makrodan-mikroyu görmeyi sağlayan, performans motivasyonu sağlayan, bilmediklerimiz ve/veya farkında olmadıklarımız hakkında bilgi veren, bütünün gereksiz parçalarını ayıran, karşılaştırılabilir raporlardır.

KPI ‘ların olabildiğince otomatik olması, dönem sonunda uzun süre çalışılması ile değil, gerekli olduğu anda raporlanabilmesine olanak tanır ve bu sayede anlık kontrol sağlar (Hem bilgisayar tekniği, hem de sunum sadeliği bakımından).

Tabi KPI ‘ların her şeyi kapsamaması gerekiyor. Basit güzeldir ve etkilidir.

**K**ilit **P**erformans **G**östergeleri aynı zamanda stratejinin de yansıması olduklarından, diğer gruplar ile ortak hedefi göstermelidir. Örneğin satınalma birimi, minimum stok miktarını fazla tutmak ister, ama maliyet kontrol birimi, harcamaları asgari düzeyde tutmak için, minimum stok miktarının en alt düzeyde olmasını ister. İşte bu iki hedefi birleştirerek, stok tutma maliyetini düşürecek ve aynı zamanda yeteri malzemenin stokta olmasını sağlayacak bir KPI sisteminin oluşturulması firmaya büyük yarar sağlayacaktır.

Değerden ziyade hedef içeren, ölçülebilir ve ulaşılabilir hedefli, sade ve anlaşılabilen bir KPI sistemi, satınalma birimini olumlu etkileyecektir. Örneğin belirlenmiş birkaç hedef göstergenin çalışma ortamında görünmesi, motivasyonu ve performansı olumlu yönde etkileyecektir.

<br>

## Örnek Kilit Performans Göstergeleri başlıkları ve amaçları; <a href="#ember2472" id="ember2472"></a>

* Tedarikçi sınıfları bazında alım yüzdesi (Tercihli, onaylı, vb.)

\=> Hangi tip firmalar ile çoğunlukla çalışılıyor

* Dönem bazında açık sipariş miktarı

\=> Satınalmacı performansı

* Dönem bazında avansta bekleyen tutarın, toplam dönemsel alıma oranı

\=> Nakit Akışı ‘na katkıyı arttırma

* Dönem bazındaki stok tutarının, toplam dönemsel alıma oranı,

\=> Nakit Akışı ‘na katkıyı arttırma

* Sipariş tepki süresi

\=> Satınalmacı tepki performansı

* Anlaşılan tarihte teslim oranı

\=> Tedarikçilerin mal teslim performansı

* Ürün grubu bazında alım tutarı

\=> Hangi gruplara daha çok önem verilecek

* Dönem bazında aktif tedarikçi sayısı

\=> Genel görünüm

* Ürün grubu bazında minimum stok tutarı

\=> Stokta tutma maliyeti performansı

* Dönemsel bazda değerlendirmeye tabi tutulan tedarikçi sayısı

\=> Satınalma biriminin değerlendirme konusuna özeni

* Tedarikçi performans eğilimi grafiği

\=> Tedarikçilerin aldıkları puanların dönemsel eğriye göre gidişat kontrolü

* vb.

<br>

## KPI Neden Gereklidir? <a href="#ember2497" id="ember2497"></a>

* Ölçmeden tasavvur etmenin imkansızlığı (You can’t manage anything, unless you measure it)
* Sistemin işleyip işlemediğini veya nasıl işlediğini görmek ve geliştirmek
* Veriyi bilgiye çevirir
* Objektif, aynı tarzda ve titiz resim görmeyi sağlar
* Ekibin kontrolünün yapılması ve eksik yönlerini görerek öğrenme ve gelişimin sürekliliğini sağlar
* Ekibin kendilerini geliştirmeleri gereken yönlerini görmeleri sağlar
* Geçmişi, güncel durumu ve geleceği gösterir ve bu şekilde doğru hedefleme sağlar
* Hedeflere yaklaşımı gösterir
* Stratejik hedefler oluşturulmasını ve takibini sağlar
* Eğilimleri ve geliştirilecek noktaları gösterir
* Uzun vadeli stratejiler hakkında fikir verir
* Performans motivasyonu sağlar
* Bütünün gereksiz parçalarını ayırıp, doğru noktalara odaklanmayı sağlar
* Ana konulara yoğunlaşmayı sağlar. Aynen bir doktora gittiğinizde rutin olarak nabız, tansiyon, kollesterol, BMI göstergelerine baktığı gibi.
* Boşa geçen zamanı görmek (Muda efekti)
* Bilmediğimiz veya farkında olmadıklarımız hakkında geri bildirim verir
* Beyin fırtınalarına temel oluşturur
* Genel algıyı, doğru içerikli sade raporlama sayesinde gerçekliğe dönüştürür
* Karşılaştırılabilir raporlamalar sağlar
* Zincir reaksiyonları görmeyi sağlar

<br>

## KPI ‘ların içeriği ne olmalıdır? <a href="#ember2500" id="ember2500"></a>

* Tüm hikayeyi anlatmalı (iş sıralaması, gelişim, sorunlar, sorunların kökeni)
* Genel geçer kriterler yerine, bunların ışığında yapıya ve stratejiye yönelik kriterler oluşturulmalı
* Beklentileri göstermeli
* Basit ve kolay anlaşılır şekilde düzenlenmeli, özet ve detay bilgiler ayrı sayfalara konmalı. Aksi takdirde **ICE** etkisi doğurur
* **--- I**dentify everything that is easy to measure and count
* **--- C**ollect and report the data on everything that is easy to measure and count
* **--- E**nd up scratching your head thinking “What the heck are we going to do with all this performance data stuff?
* Excel sayfasına benzememeli (Menüler, satır ve kolon başlıkları, klavuz çizgiler olmayacak)
* Eğer çok fazla detay koymak gerekiyorsa, bu durumda sayfalara ayırmak gerekli ki tek sayfada yoğunluk olmasın ve belli kriter bazında grafik dağılımı yapılabilsin
* Çok fazla bilgiye değil çok açık ve net bilgiye sahip olmalı
* Detay sayfalarına sahip olmalı ve detay sayfalara grafik üzerindeki düğme ile ulaşılmalı
* Grafik ve gösterge formatları birbiri aynı olmalı en ufak ayrıntısına kadar ki uyumluluk olsun, göz formattan dolayı konsantrasyonu kaybetmesin
* Önceki KPI/KPI ‘lar ile arasındaki fark ve eğilimi göstermeli. Bu şekilde hem gidişat hakkında bilgi alınır hem de alınan tedbirlerin sonuçları tahlil edilebilir.
* “Bir bakışta / At a glance” sayfası tüm kriterlerin özetinin görüldüğü bir sayfaya sahip olmalı ki üst düzey yetkili detaylara gömülmeden sonuçları görebilsin (KPI karşılaştırmaları, hedefler, kriter filtreleri, vb.)
* Her bir “Kritik Başarı Göstergesi” “Critical Success Factor (CSF)” için göstergeler hazırlanmalı
* Seviyeler (Level1, Level2, …) halinde olmalı

<br>

## KPI ‘larda İşlem Sırası <a href="#ember2503" id="ember2503"></a>

* Formatlanmamış veri hazırlanır
* \--- Verilerin format bakımından ham olması gerekir. Kolon birleştirmek, araya boş satır koymak gibi işlemler pivot tablo önünde engel teşkil eder.
* Grafiksel sunum oluşturulur (Pivot Tablo / Dashboard, vb.)
* Filtreler ayarlanır
* Filtreler düzenlenir

<br>

## Başlıca KPI Başlıkları <a href="#ember2506" id="ember2506"></a>

1. Sipariş kalemi miktarı
2. Açık olan sipariş kalem miktarı
3. Döngü analizleri;
4. Sipariş tepki süresi (Faturalandırma süresi) \[Gün]
5. Fatura onay süresi \[Gün]
6. Kontrat imza süresi \[Gün]
7. İlk verilen teslim süresi ile revize teslim süresi arasındaki fark \[%]
8. Gerçekleşen teslim süresi (Ödeme sonrası) \[Gün]
9. Sipariş verenin istediği tarihte getirme oranı \[%]
10. Tahmin edilen tarihte teslim oranı \[%]
11. Tedarikçi kontrata uyum puanı \[10’luk]
12. Alım tutarı \[#]
13. Commodity harcamaları
14. ABC Analizine göre A grubundaki firma sayısı \[adet]
15. Satınalmacı sayısı / Toplam şantiye personel sayısı \[%]
16. Toplam alım tutarı / Satınalmacı sayısı \[%]
17. Toplam alım tutarı / Aktif tedarikçi sayısı \[%]
18. Aktif tedarikçi sayısı \[adet]
19. Aktif tedarikçi sayısı / Toplam tedarikçi sayısı \[%]
20. Stok tutarı (Minimum stok malzemeleri hariç) \[tutar]
21. Minimum stok malzemeleri tutarı \[tutar]
22. Minimum stok malzemeleri tutarı / Stok tutarı \[%]
23. Minimum stok TAKT Zamanı analizi
24. Malzeme birim fiyat analizi (Belirli kriter yüzdesinden fazla artan/eksilenler) \[%]
25. Anahtar malzeme birim fiyat analizi (Beton, çimento, demir, çelik boru, vb.) \[%]
26. ABC Analizine göre grup bazında firma değerlendirme ortalaması \[10’luk]
27. Ziyaret edilen tedarikçi sayısı \[tutar]
28. Ziyaret edilen tedarikçi sayısı / Toplam tedarikçi sayısı \[%]
29. Satınalma departmanının aylık maliyeti \[tutar]
30. Stok tutma masrafı (Tüm ambar ekibi masrafı) \[tutar]
31. Stok tutma masrafı / Stoktaki tutarı \[%]
32. Ülke ve şehir haritası \[harita]
33. Kalite sorunları başlıkları \[%]
34. Denetim bulgu başlıkları ve düzeltme süreleri (İç ve dış olarak filtrelenecek) \[gün]
35. Tahmin doğruluğu (Forecast Accuracy) \[%]
36. Inventory Turnover
37. ROI-Return On Invest (Bu konuda bilgim yok, araştıracağım)
38. Spend Under Management (SOM) / Total spend (Sonucun %85 ‘ten fazla olması lazım) (Bu konuda bilgim yok, araştıracağım)
39. ScorCard (Bilbim yok araştıracağım)
40. Bazı kriter kalemlerinde ortalama, hedef ve durum karşılaştırmaları da olmalı (Grafiklerin içine koyulabilir)
41. Başarılı olan göstergelerin toplama oranı gösterilmesi \[%]
42. Genel bazda ve gösterge bazında Mean Percent Error = ((Actual-Forecast)/Actual)/Periods \[%]
43. Stok miktarı (Üretim yeri, ambar, yürüyen stok, bayideki stok) \[%]
44. Ambar doluluk oranı \[%]
45. Ürün grubu bazında tedarikçi sayısı
46. Tedarikçi değerlendirmesi (Tedarikçiler dönemsel bazda değerlendirilecek ve bunların sonuçları da raporlanacak, raporlarda çalışma uygunluğu ve kontrata uyum yüzdesi de çıkarılacak) \[%]

\--- a. Supplier Quality Rating = (Lots Accepted/Lots Inspected) x (Samples Accepted/Samples Inspected) x 100

\--- b. Ratio of Rejection = $ Value of Goods Rejected/$ Value of Goods Received

<br>

## KPI Raporu Filtre kriterleri <a href="#ember2511" id="ember2511"></a>

1. Satınalmacı
2. Emtia kodu / Commodity kodu
3. Kategori kodu / Ürün grubu
4. Malzeme (Girilen karakterleri içeren malzemeler)
5. Yıl aralığı
6. Ay aralığı
7. Tarih aralığı
8. Ülke
9. Şehir
10. Üst 10 / Alt 10 (Rakamlar değişebilir)
11. ABC Analizi grupları
12. Kur

<br>

## KPI Raporu Grafik Tipleri <a href="#ember2514" id="ember2514"></a>

1. Hız göstergesi
2. Trafik ışığı
3. Harita
4. Standart grafikler

<br>

## KPI Gösterge Paneli / KPI Dashboard <a href="#ember2517" id="ember2517"></a>

Kullanım ve sunum kolaylığı açısından KPI Gösterge Paneli (KPI Dashboard) için kullanılabilecek belli başlı programlar aşağıdaki gibidir.

1. [Microsoft Power BI](https://powerbi.microsoft.com/en-us/)
2. [Google Tableau](https://www.tableau.com/solutions/google)
3. [Qlik](https://www.qlik.com/us/)
4. [AWS QuickSİght](https://aws.amazon.com/quicksight/)

<br>

### Power BI ile hazırladığım örnek bir Dashboard <a href="#ember2521" id="ember2521"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEv9Ahdsl2BZA/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1699184715519?e=1704931200&#x26;v=beta&#x26;t=NE5Xwbb0vC1iZ72ySuN7VrenyWo7a5Hg7xTuPbfnmBs" alt=""><figcaption><p>Power BI Dashboard - KPI</p></figcaption></figure>

<br>

## KPI ‘ların Ön Değerlendirmeden Geçirilmesi <a href="#ember2524" id="ember2524"></a>

Hazırlanan raporların üst yönetime sunulmadan evvel, departman içinde gözden geçirilmesi ve sonrasında çevre birimlerin de fikirlerinin alınması elzemdir. Konuya hakim olmayan kişilerin gözlemleri daha objektif ve değerlidir.

<br>

## Hareket Planı <a href="#ember2527" id="ember2527"></a>

KPI ‘lar Bugünden geçmişe olduğu gibi geleceğe yönelik hedefler de içerdiğinden dolayı, her bir KPI sunumundan sonra varolan planın gözden geçirilmesi ve ileriye yönelik yeni hedeflerin konulması, esas değer katan nokta olacaktır.

<br>

***

## İlgili makalelerim <a href="#ember2530" id="ember2530"></a>

1. [Zaman Yönetimi](https://www.sedatonat.com/tr/post/zaman-yonetimi)
2. [Kişisel Zaman Yönetimi Raporu / Personal Time Management Report](https://www.sedatonat.com/tr/post/personal-time-management-report)
3. [Tedarikçi Portföyü Analizi / Supplier Portfolio Analysis](https://www.sedatonat.com/tr/post/supplier-portfolio-analysis)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember2532" id="ember2532"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** Sedat Onat

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# Kraljic

Kraljic Portföy Analizi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FGkm0v2sNqjiFx7wUeU0Z%2FKraljic%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=9cd93135-0904-4d8b-a3ba-f802f54d3e93" alt=""><figcaption><p>Kraljic Portföy Analizi</p></figcaption></figure>

### Genel anlatım <a href="#ember50" id="ember50"></a>

Genel olarak tedarikçi ilişkileri, “Değer katma” yerine “Fiyat indirimi” perspektifi ile şekillendiğinden dolayı (Colwell, 2012) tercih edilen yaklaşım, tedarikçi karşısında kontrolü elinde bulundurup, **Dominant** olma esasıdır. Burada Dominant olma imkânını sağlayan, tedarikçinin hevesidir.<br>

Tedarikçinin hevesi önemlidir. Çünkü bu sayede;

* Daha iyi şartlarda bir sözleşme,
* Daha uygun fiyata alım,
* Daha kısa termin,

gibi konularda önemli avantajlar elde edilir.<br>

Düşük bütçeli alımlarda hevesli tedarikçi bulmak zor iken, orta büyüklükteki bütçeli alımlarda bu zorluk nispeten aşılır. Küçük ve orta büyüklükteki bütçelerdeki alımlar, hevesli tedarikçi bulma amaçlı oluşturulan **büyük alım paketleri** sebebi ile **“Tüm yumurtaların aynı sepete konması”** tehlikesini de beraberinde getirir (Colwell, 2012).<br>

Bunun yanında, yüzlerce tedarikçi, binlerce ürün kalemi ve on binlerce fatura ödemesinin yönetilmesi **çok farklı bir yaklaşım** gerektirir.<br>

Ayrıca, **küreselleşen dünyanın hammadde, yarı bitmiş ve bitmiş ürün tedariğine getirdiği yoğun imkânlar** sayesinde, artık dünyanın çok farklı ve uzak noktalarından rahatlıkla tedarik yapılabilmekte. Üstelik zorlaşan rekabet şartları firmaları buna mecbur da bırakmakta. Bu durum **coğrafi, politik ve ekonomik birçok belirsizliği** de beraberinde getirmektedir.<br>

Bütün bunlara ek olarak, **tedarikçileri rakipten öte birer iş ortağı olarak görme mantığı**, özellikle stratejik ve kritik ürün / hizmet gruplarında sağlayacağı **bilgi ve tecrübe paylaşımı** sayesinde, **kuruma büyük değer katmasının** yanında, birçok problemin daha gerçekleşmeden çözülmesini sağlayacağı için, **odaklanması gereken konulara da zaman kazandıracaktır**.<br>

**Etkin bir portföy analizi**, bu ve bunun gibi sorunların üstesinden gelinmesinde çok faydalı olmaktadır. Portföy analizi ile tedarikçiler önem gruplarına göre ayrılır. Böylece **Stratejik tedarikçilere gereken önem** verilirken, **Rutin alım yapılan tedarikçilere sadece gerektiği kadar zaman** ayırılarak, doğru noktaya odaklanma imkânına kavuşulur (Weele, 2014).<br>

Portföy analizinde genellikle [**Pareto Analizi**](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi) kullanılır. Lakin [**Pareto Analizi**](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi) sadece, alım tutarının büyüklüğü bazında yapılan sıralama ile, öncelik gruplaması yapar. Dolayısı ile stratejik bir yaklaşım değildir. Çünkü çok az ilgi gösterilen **C grubu** tedarikçilerin içerisinde **“Stratejik ürün”** tedarikçileri bulunabilir ve büyük olasılıkla gözden kaçar. Örneğin, “Yedek parça” düşük tutarlı bir alımdır, ama kurumdaki kritik bir ekipman için (Üretim bandı, Jeneratör, Vinç, vb.) hayati öneme sahiptir. Bu sebeple, sadece [**Pareto Analizi**](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi) ile tedarikçi portföyü gruplaması yapmak yeterli değildir, dahası **tehlikelidir** de (2012).

### Kraljic Yöntemi <a href="#ember69" id="ember69"></a>

Peter Kraljic bu amaçla, 1983 yılında Harward Business Review için hazırladığı **“**[**Purchasing Must Become Supply Management**](https://hbr.org/1983/09/purchasing-must-become-supply-management)**”** adlı makalesinde, bu konuya yeni bir çözüm getirmiştir. Söz konusu analiz, **Kâr etkisi** (Alım tutarı büyüklüğü) ve **Tedarik Riski** (Tedarikçiye bağımlılık oranı) boyutlarından oluşur.<br>

**Şekil 1** - Kraljic Portföy Analiz Şeması

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHqAIFXR30N4g/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1693944409880?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=AwnA5QU-U9ABsLJtGHv1kOvFZGQxOQBHJ0WIfTNvJrs" alt=""><figcaption><p>Kraljic Portföy Analiz Şeması</p></figcaption></figure>

(**Resim:** <https://www.pool4tool.com/procurementworld/practices-can-be-best-only-in-a-certain-context/> )<br>

**Kraljic ‘in 5 ana fikri vardır;**

1. Strateji sadece fiyat indirimi hedefli müzakerelerden oluşmamalıdır (Kaldıraç grubu)
2. Farklı tedarikçi kategorileri için farklı stratejiler oluşturulmalıdır
3. Fırsat / Maliyet gibi, Riskin de tanımlanması gerekir
4. “Tedarikçiler”, “Ürün kategorileri” ve “Alım tutarları” yanında, “Mal piyasası” ‘nın da dikkate alınması gerekir
5. Değer zincirleri ve risk konumları sorgulanmalıdır<br>

Kraljic, tedarikçi sınıflandırmasında [**Pareto Analizi**](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi) 'nin yanında, **alımın öneminin de değerlendirilmesi** gereğini savunur.<br>

#### **Alımın önemini belirleyen unsurlar;**

1. Katma değer
2. Stratejik önem
3. Toplam maliyet
4. Kâr katkısı<br>

#### **Kraljic, bu fikirleri ışığında portföy analizini 4 kategori altında gruplamıştır;**

**1- Rutin, Kritik olmayan malzeme (Düşük risk, Düşük alım)**

* **Ürün grubu özellikleri;**

* \-- Standart özellikli, kolay bulunabilen, ikamesi olan

* \-- Düşük katma değer

* \-- Düşük tutarlı ve düşük kâr etkili

* \-- **Örneğin;** Temizlik malzemeleri, hırdavat, kırtasiye, vb.

* **Uygulanacak strateji;**

* \-- Orta vadeli tahmini talep planlaması oluştur (Kraljic, 1983)

* \-- Optimum fiyat avantajı için sipariş paketleri oluştur (Daha büyük / daha küçük)

* \-- Emniyet stoğunu düşür (The Kraljic Portfolio Purchasing Model - Assessing Risk and Maximizing Profits, 2016)

* \-- Tedarikçi Yönetimli Envanter (VMI) veya Konsinye alım gibi sistemler üzerinde dur

* \-- Online alım yapılabilen firmalardan tercih et ve mümkünse alımları delege et, sen sadece kontrol et

* \-- Sipariş ve sonrasındaki işlem zamanı kaybını azaltmak için verimlilik artırıcı imkânları araştır (Kraljic, 1983)

* **Karar alma yetki seviyesi (Kraljic, 1983)**

* \-- Satınalma Elemanı (Alt seviye)

<br>

**2- Kaldıraç (Düşük risk, Yüksek alım)**

* **Ürün grubu özellikleri;**
* \-- Standart özellikli, kolay bulunabilen, ikamesi olan
* \-- Düşük katma değer
* \-- Yüksek tutarlı ve yüksek kâr etkili
* **-- Örneğin;** Beton, metalurji ürünleri, gıda malzemeleri, vb.<br>
* **Uygulanacak strateji;**
* \-- Uzun vadeli tahmini talep planlaması oluştur (Kraljic, 1983)
* \-- Optimum fiyat avantajı için sipariş paketleri oluştur (Daha büyük / daha küçük)
* \-- Emniyet stoğunu düşür (The Kraljic Portfolio Purchasing Model - Assessing Risk and Maximizing Profits, 2016)
* \-- Tedarikçi Yönetimli Envanter (VMI) veya Konsinye alım gibi sistemler üzerinde dur
* \-- Sipariş ve sonrasındaki işlem zamanı kaybını azaltmak için verimlilik artırıcı imkânları araştır (Kraljic, 1983)
* \-- Kâr amacını öncele (2012)
* \-- Ölçek ekonomisinden faydalan (Eğer merkezi satınalma yok ise, tüm diğer birimler ile siparişleri birleştirme yoluna git) (Interagency Procurement Working Group (IAPWG), 2012)
* \-- İkame ürün araştırması yap (The Kraljic Portfolio Purchasing Model - Assessing Risk and Maximizing Profits, 2016)
* \-- Düzenli aralıklarla piyasa araştırması yap<br>
* **Karar alma yetki seviyesi (Kraljic, 1983)**
* \-- Satınalma Departman Yöneticisi (Üst seviye)

<br>

**3- Kritik (Yüksek risk, Düşük alım)**

* **Ürün grubu özellikleri;**

* \-- Onaylı

* \-- Benzersiz, özellikli, zor bulunan veya alternatifi zor

* \-- Yüksek katma değer

* \-- Düşük tutarlı ve düşük kâr etkili

* \-- Güçlü referansları olan tedarikçi / hizmet sağlayıcı

* **-- Örneğin;** Ekipman yedek parçaları, özel hizmet alımları, özel yapım malzeme, vb.<br>

* **Uygulanacak strateji;**

* \-- Orta veya uzun vadeli tahmini talep planlaması oluştur (Kraljic, 1983)

* \-- Orta veya uzun vadeli kontratlar yap

* \-- Piyasadaki tüm potansiyel tedarikçileri detaylı olarak araştır (Kraljic, 1983)

* \-- Tedarikçi ile sağlam ilişki kur

* \-- Emniyet stoğunu artırmayı göz önünde bulundur (The Kraljic Portfolio Purchasing Model - Assessing Risk and Maximizing Profits, 2016)

* **Karar alma yetki seviyesi (Kraljic, 1983)**

* \-- Satınalma Ekip Lideri / Şefi (İkinci seviye)<br>

<br>

**4- Stratejik (Yüksek risk, Yüksek alım tutarı)**

* **Ürün grubu özellikleri;**

* \-- Onaylı

* \-- Benzersiz, özellikli, zor bulunan veya alternatifi zor

* \-- Yüksek katma değer

* \-- Yüksek tutarlı ve yüksek kâr etkili

* \-- Güçlü referansları olan tedarikçi / hizmet sağlayıcı

* \-- Büyük hacimli tedarikçi / hizmet sağlayıcı

* **-- Örneğin;** Hammadde, üretim bandı, jeneratör, trafo, giydirme cephe, vb.

* **Uygulanacak strateji;**

* \-- Uzun vadeli tahmini talep planlaması oluştur (Kraljic, 1983)

* \-- Uzun vadeli kontratlar yap

* \-- Piyasadaki tüm potansiyel tedarikçileri detaylı olarak araştır (Kraljic, 1983)

* \-- Tedarikçi ile işbirliğini artır (Ortaklık gibi) **(2012)**

* \-- Tedarikçinin yaratıcı fikirlerini dinle

* \-- Performans bazlı bir ilişki geliştir, gerekirse tedarikçinin performansının gelişmesine yardımcı ol **(2012)**

* \-- Emniyet stoğunu artırmayı göz önünde bulundur (The Kraljic Portfolio Purchasing Model - Assessing Risk and Maximizing Profits, 2016)

* \-- Kendin üretme konusunu araştır

* \-- Coğrafi, politik, afet, kaza gibi risklere karşı acil eylem planını hazırda tut<br>

* **Karar alma yetki seviyesi (Kraljic, 1983)**

* \-- Satınalma Departman Yöneticisi veya Genel Müdür seviyesi (En üst seviye)

<br>

**Tablo 1** - Kraljic Protföy Analizi Matriksi

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQH2rNyNbyTqBg/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1693985270639?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=lPrbaKRmyaw7xtyYIUvgMvWFTuLfGsKWv21UKEBa8Rk" alt=""><figcaption><p>Kraljic Protföy Analizi Matriksi</p></figcaption></figure>

Tabi konuya tedarikçi tarafından da bakmak gerekli. Karşı tarafın da aynı şekilde, müşterileri için bu tip bir değerlendirme yapıyor olması kuvvetle ihtimaldir. Stratejik ortaklık için **her iki tarafın da birbirine aynı gözle bakması** gerekir. Tedarikçi tarafındaki yaşam biçiminin, Alıcı tarafındaki ile tamamen farklı olduğu unutulmamalıdır (Alıntı).<br>

Tedarikçi portföyü analizinin hazırlanmasının yanında, [Tedarikçi Performans Değerlendirmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/tedarikci-performans-degerlendirmeleri) 'nin de belirli bir prosedüre bağlı olarak yapılması gereklidir. Ayrıca hem portföy analizinin hem de performans değerlendirmesinin yine prosedür dahilinde **belirli periyodlar ile güncellenmesi** önemlidir.<br>

Ürünlerin kategorileri, doğal olarak piyasa şartlarına (Hammadde darboğazları, kur dalgalanmaları, vb.) ve firmanın faaliyet alanına (İmalat, Enerji, Konut, vb.) göre farklılık gösterecektir. Dolayısı ile portföy analizinin **güncel piyasa durumu, firma ve proje bazında** ciddi değişiklik göstereceği unutulmamalı ve bu yönde bir **güncelleme mutlaka yapılmalıdır.** Hem portföy analizinin doğru yapıldığını kontrol etmek hem de sonraki güncellemeleri kolaylıkla yapabilmek için **tedarikçi listesine “Ana Ürün Grubu” ve “Alt Ürün Grubu” diye iki farklı alan açılması** çok yararlı olacaktır (Örneğin: Ana Grup: “Metalurji”, Alt Grup: “Karbon Çelik” veya “Paslanmaz”). Ayrıca, aynı anda birden fazla sektörde faaliyet gösteren firmaların, söz konusu analizi faaliyet alanı bazında ayrı ayrı yapmaları da gerekecektir. (Müteahhitlik sektöründen örnek verirsek; Aynı anda hem Enerji Santrali hem de Konut İnşaatı)<br>

Bu tip bir portföy analizinin hazırlanması hali ile önemli bir süre alacaktır. Lakin elde edilecek **net portföy ve strateji resmi** sayesinde, satınalma departmanı **daha önemli konulara ve tedarikçilere yoğunlaşarak verimini artıracak**, orta ve uzun vadede büyük avantajlar elde edecektir.

### Kraljic Portföy Analizi örnek uygulaması <a href="#ember128" id="ember128"></a>

Kraljic Portföy Analizinin uygulanması birkaç safhadan oluşmaktadır.<br>

Evvela tüm tedarikçiler, Ana Grup ve Alt Grup şeklinde gruplanır. Bu hem faaliyet alanı bazında ayrıştırmada, hem de ileriki güncellemeler esnasında çok faydalı olacaktır. Eğer aynı tedarikçinin birden fazla farklı ürün grubu var ise (Örneğin: Stratejik ve Kaldıraç) bu durumda aynı tedarikçinin birden fazla kez yazılması yoluna gidilebilir. (Bu paragraf tamamen isteğe bağlıdır.)<br>

**Şekil 2** - Ürün grubu bazında Ana ve Alt Grup

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4D12AQGdjklcEMMeqQ/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1693981535925?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=m2_nohtu3uEEjRhhIJRXJ5jfX4rnaBMreE5Zo9GZjmQ" alt=""><figcaption><p>Kraljic Ürün grubu bazında Ana ve Alt Grup</p></figcaption></figure>

**Şekil 3** - Kraljic Portföy Analizi Veri Girişi ve Sonucu

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHDlJMPjTw-6w/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1693985343033?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=lvmCfELua-KjkypagBx3KslxRD4Sihf6Xt3N9LgcxHc" alt=""><figcaption><p>Kraljic Portföy Analizi Veri Girişi ve Sonucu</p></figcaption></figure>

Sonrasında, **Şekil 3** ‘teki gibi, evvela ilgili bölümler doldurulur (“Pareto Group”, “Profit Impact” ve “Approval or Special”) ve aşağıdaki formülasyon ile **“Kraljic Group”** kısmındaki **sonuç** alınır.

```
=SWITCH(

("Pareto:"&[@[Kraljic Cr:Pareto Group]]&", Profit Impact:"&[@[Kraljic Cr:Profit Impact]]&", Appr or Special:"&[@[Kraljic Cr:Appr or Special]]),

"Pareto:A, Profit Impact:Yes, Appr or Special:Yes","Strategic",

"Pareto:B, Profit Impact:Yes, Appr or Special:Yes","Strategic",

"Pareto:C, Profit Impact:Yes, Appr or Special:Yes","Strategic",

"Pareto:B, Profit Impact:No, Appr or Special:Yes","Critic",

"Pareto:C, Profit Impact:No, Appr or Special:Yes","Critic",

"Pareto:A, Profit Impact:Yes, Appr or Special:No","Leverage",

"Pareto:C, Profit Impact:No, Appr or Special:No","Routine",

"!!! Control !!!")
```

**Şekil 3** 'teki liste sayesinde, izlenecek stratejiler rahatlıkla takip edilebilir.

Ayrıca isteğe bağlı olarak, **genel durumu görmek amacı ile de Şekil 4 ‘teki gibi (aşağıda) bir grafik** de oluşturulabilir (Grafik, [Microsoft Power BI](https://powerbi.microsoft.com/tr-tr/) ile oluşturulmuştur).<br>

**Şekil 4** - Kraljic Protföy Analizi Örneği ([Power BI](https://powerbi.microsoft.com/tr-tr/))

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQHBU0efytQ4AQ/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1693985387008?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=eqPw0VLX_NuNvWoxlaTbpMTUmJ4W0pyiiz0eYC9xf3w" alt=""><figcaption><p>Kraljic Protföy Analizi Örneği (Power BI)</p></figcaption></figure>

***

### Kaynaklar <a href="#ember146" id="ember146"></a>

* **Alıntı.** Alıntı.
* Onat, Sedat. [Tedarikçi Performans Değerlendirmeleri](https://www.sedatonat.com/tr/post/tedarikci-performans-degerlendirmeleri)
* Onat, Sedat. [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)
* **Colwell, Tony. 2012.** How to Select Strategic Supplier - Part1. \[Online] February 7, 2012. \[Cited: May 9, 2016.] <http://acuityconsultants.com/wp/2012/02/how-to-select-suppliers-to-add-value-beware-the-suppliers-perspective/>.
* **Interagency Procurement Working Group (IAPWG). 2012.** UN Procurement Practioner's Handbook. *UN Procurement Practioner's Handbook.* \[Online] September 1, 2012. <https://www.ungm.org/Areas/Public/pph/ch02s03.html>.
* **Kraljic, Peter. 1983.** Purchasing Must Become Supply Management. *Harward Business Review.* September 1983.
* **2012.** Paul Rogers / Peter Kraljic Portfolio Analysis. *Youtube.* \[Online] 2012. <https://www.youtube.com/watch?v=GKWHdc7LlnU>.
* **2012.** Purchase Academy / Peter Kraljic Portfolio Analysis. \[Online] 2012. <https://www.youtube.com/watch?v=cEtHVlMSInk>.
* *The Kraljic Portfolio Purchasing Model - Assessing Risk and Maximizing Profits.* **Mind Tools Team. 2016.** 1, 2016, [www.MindTools.com](http://www.mindtools.com/), Vol. 1, p. 1.
* **Weele, Arjan Van. 2014.** Purchasing Portfolio Management. \[Online] 2014. <https://www.youtube.com/watch?v=5VvS12UWV8w>.


# L


# Last Mile Delivery

Last Mile Delivery / Son Nokta Teslimatı

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FAtIc2ioqptxaBiROs6ze%2FLast%20Mile%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=f7d3dc74-446a-4ab0-abad-c5c5e7904a23" alt=""><figcaption><p>Last Mile Delivery / Son Nokta Teslimatı</p></figcaption></figure>

> "The last mile is the longest mile in the supply chain." - Unknown

<br>

## Last Mile Delivery Nedir? <a href="#ember1328" id="ember1328"></a>

Last Mile Delivery (Son Nokta Teslimatı), tedarik zinciri ve lojistikte ürünlerin son noktasına, yani müşteriye ulaştırılmasını ifade eder. Özellikle E-Ticaret ‘in hemen hemen en karmaşık, birçok değişkeni ve maliyeti barındıran sürecidir.

<br>

## Last Mile Delivery Tarihçesi <a href="#ember1331" id="ember1331"></a>

Last Mile Delivery ‘nin ilk örneğini posta ve telgraf servislerinde görebiliriz. E-ticaretin yükselişi ve özellikle de Amazon gibi uluslarası şirketlerin sürece farklı yaklaşımlar getirmesi, Last Mile Delivery 'i Tedarik Zinciri süreçlerinde kritik bir unsur haline getirmiştir.

<br>

## Satınalma Süreçlerine Faydaları <a href="#ember1334" id="ember1334"></a>

* Daha az stok tutma ihtiyacı (Stok Optimizasyonu),
* Daha etkin son nokta lojistiği,
* Acil siparişlerin daha hızlı ulaşması,
* Nihai müşterinin artan memnuniyeti,
* Tedarikçi ile gelişen iyi ilişkiler,
* Özellikle E-Ticaret ‘te teslim süresinin alımı belirleyen unsur olması,

gibi özetlenebilir.

<br>

## Fırsatları <a href="#ember1338" id="ember1338"></a>

* **Veri Analitiği:** Yapay zeka ve data analizleri ile süreçlerin daha verimli ve maliyet avantajlı olması sağlanabilir.
* **Bireysel taşımacılık:** Serbest çaışanların kullanılması önemli bir maliyet esnekliği sağlamaktadır.
* **Esnek teslimat seçenekleri:** Kargo noktasından alım, kagro pota kutuları gibi süreçler bu noktada müşteriye büyük esneklik sağlayacağından alımda belirleyici olabilir.
* **Servis kapsamının genişletilmesi:** Özellikle İKEA gibi firmaların teslim esnasında kurulum hizmeti de vermesi gibi ek hizmetler, müşteri memnuniyeti artıracaktır.

<br>

## Riskleri <a href="#ember1341" id="ember1341"></a>

* **Değişken maliyetler:** Esnek olmanın gerektirdiği değişken maliyetler, en çok kontrol altında tutulması gereken maliyetlerdendir.
* **Operasyonak karmaşa:** Hareket sayısının evvelki süreçlere nazaran daha yüksek olması, karmaşayı da beraberinde getirmektedir.
* **Çalışan güvenliği:** Scooter ve bisiklet gibi kaza oranı yüksek araçlarla taşıma yapan kişilerin karşılaştıkları tehlikeler, sürecin en hassas noktalarındandır.
* **Sürdürülebilirlik:** En çok çalışan sirkülasyonunun bu noktada olması, kalite ve insan kaynağı anlamında Tedarik Zinciri ‘ndeki sürdürülebilirliğin en zorlanacağı alanlardan biridir.

#### &#x20;<a href="#ember1343" id="ember1343"></a>

## İyi Uygulamalar <a href="#ember1344" id="ember1344"></a>

* **Yerel Depolama:** Büyük şehirlerde, yerel depolama alanları kullanarak ürünler daha hızlı bir şekilde müşterilere ulaştırılır.
* **Akıllı Rotalama:** Google Maps ve benzeri akıllı rota planlama araçları, teslimatın daha hızlı ve verimli olmasını sağlar.
* **Drone Teslimatları:** Amazon ve UPS gibi şirketler, drone teslimatlarını deneyerek last mile sürecini daha da hızlandırıyorlar.
* **Eko Teslimatlar:** Sürdürülebilirlik hedefleri çerçevesinde, elektrikli araçlar kullanılarak yapılan teslimatlar.
* ·**Dijital Takip:** Müşteri memnuniyetinin artırılması amacı ile gerçek zamanlı lokasyon takibi.
* **Amazon Prime Now:** Amazon 'un [2 Saatte Teslimat Servisi](https://www.amazon.com/2-hour-delivery/s?k=2+hour+delivery), Last Mile Delivery 'nin etkin bir şekilde yönetilebileceğinin güzel bir örneğidir.

<br>

## Özetle... <a href="#ember1347" id="ember1347"></a>

Last Mile Delivery, Her ne kadar basit bir adım gibi görünse de, Tedarik Zinciri süreçlerinde ve özellikle de E-Ticaret ‘te potansiyeli halen yüksek olan bir süreçtir. E-ticaretin ve teknolojinin gelişmesiyle bu alanda birçok yenilik ve iyileştirme göreceğiz.

<br>

***

## Faydalı Linkler <a href="#ember1350" id="ember1350"></a>

* <https://www.co2emissions.com/>

***

## İlgili Makalelerim

* [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
* [F2F - Farm-to-Fork / Çiftlikten Sofraya Stratejisi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-f2f-farm-to-fork)
* [JIT - Just In Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1354" id="ember1354"></a>

* [Last-mile delivery and Why is it critical for supply chain](https://www.tvsscs.com/last-mile-delivery-important-for-the-supply-chain/)
* [Why is Last Mile Delivery Important in Supply Chain Operations?](https://www.transportify.com.ph/why-is-last-mile-delivery-important/)
* [Fast forwarding last-mile delivery - McKinsey](https://www.mckinsey.com/~/media/mckinsey/industries/travel%20logistics%20and%20infrastructure/our%20insights/technology%20delivered%20implications%20for%20cost%20customers%20and%20competition%20in%20the%20last%20mile%20ecosystem/fast-forwarding-last-mile-delivery-implications-for-the-ecosystem.pdf)
* <https://en.wikipedia.org/wiki/Last_mile_(transportation)>

***

**Kapak Fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# LCL

LCL – Less Than Container Load

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F3OimtQKHSGh3iteIic0E%2FLCL_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=c01f737a-5e82-446e-b6f0-0d96ed5e3413" alt=""><figcaption><p>LCL – Less Than Container Load</p></figcaption></figure>

## Less than Container Load (LCL) Nedir? <a href="#viewer-94mub" id="viewer-94mub"></a>

Less than Container Load (LCL) teriminin kısaltmasıdır. Bu, Deniz Tipi Konteynerin tamamen doldurulamayacak kadar küçük bir yük için kullanıldığı anlamına gelir. Less than Container Load (LCL) sevkiyatlar, birden fazla göndericinin mallarını tek bir konteynerde birleştirerek, küçük ve orta ölçekli işletmeler için maliyet etkin bir çözüm sunar.

&#x20;

## Less than Container Load (LCL) Nasıl Hesaplanır? <a href="#viewer-vae8p127" id="viewer-vae8p127"></a>

Less than Container Load (LCL) Sevkiyatının maliyet hesaplaması, birkaç temel faktöre dayanır:

1\.     Hacim,

2\.     Ağırlık,

3\.     Güzergah,

4\.     Taşıma türü.

&#x20;

Bu hesaplama, gönderinin boyutu ve ağırlığına bağlı olarak değişiklik gösterir ve genellikle 2 ana yöntem kullanılır:

1\.     Hacime Göre Hesaplama: Gönderinin hacmi, genellikle metreküp (m³) cinsinden ölçülür. Taşıyıcılar, belirli bir hacim için standart bir ücret belirler. Eğer yükünüz küçük ve hafifse, bu yöntem daha avantajlı olabilir.

2\.     Ağırlığa Göre Hesaplama: Bazı durumlarda, yükün ağırlığı hesaplamada daha belirleyici olabilir. Burada taşıyıcılar, belirli bir kilogram başına ücret uygular. Ağır ancak hacimce küçük yükler için bu yöntem tercih edilebilir.

&#x20;

Less than Container Load (LCL) Sevkiyatı genellikle hacime dayalı bir hesaplama gerektirir, çünkü çoğu durumda gönderiler hafif ancak hacimli olur. Lakin, her iki faktör de maliyeti etkileyebileceğinden, taşıyıcılar genellikle her 2 ölçütü de dikkate alırlar.

&#x20;

Maliyeti Etkileyen Diğer Faktörler:

1\.     Güzergah: Uzaklık ve sevkiyat güzergahı, maliyeti önemli ölçüde etkileyebilir.

2\.     Sigorta ve Ek Ücretler: Sigorta, gümrük işlemleri ve ek hizmetler gibi ek ücretler de maliyete dahil edilir.

3\.     Zamanlama ve Aciliyet: Acil sevkiyatlar genellikle daha yüksek maliyete neden olur.

&#x20;

Örnek Hesaplama:

Diyelim ki, 2 m³ hacminde ve 300 kg ağırlığında bir yükünüz var. Taşıyıcı firmanın belirlediği standart ücretler de şu şekilde olsun:

·         Metreküp başına 100 $

·         Kilogram başına 0.50 $

&#x20;

Bu durumda hacime göre hesaplama daha yükdek olacağından, taşıyıcı firma bu yük için $200 ücret talep edebilir.

·         Hacime göre hesaplama => 100 $ x 2 m³ = 200 $

·         Ağırlığa göre hesaplama => 0.50 $ x 300 kg = 150 $

&#x20;

Tabi bu arada, Less than Container Load (LCL) sevkiyatının hesaplanması, gönderi detaylarına ve taşıyıcı firmanın politikalarına bağlı olarak da değişiklik gösterebilir.

&#x20;

Less than Container Load (LCL) ‘un alternatifi ise Full Container Load (FCL) ‘dur. Bu konuya bir sonraki makalemizde değineceğiz.

&#x20;

\
&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#viewer-q960p204" id="viewer-q960p204"></a>

1\.     [FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fak-freight-all-kinds)

2\.     [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

3\.     [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

4\.     [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

5\.     [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

6\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

7\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

8\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

9\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

10\.  [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

11\.  [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

12\.  [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

13\.  [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

14\.  [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

15\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

16\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-drutr259" id="viewer-drutr259"></a>

1\.     [Youtube / How Container Shipping Works?](https://www.youtube.com/watch?v=YfDFKgGNP6s)&#x20;

2\.     [Youtube / Less-than-container load (LCL) with Kuehne+Nagel](https://www.youtube.com/watch?v=xrwD5bWV5v0)&#x20;

3\.     [Youtube / FCL vs LCL/ Full container load vs Less container load](https://www.youtube.com/watch?v=wKBzfQxgisQ)&#x20;

4\.     [Youtube / How LCL shipping works: The perfect solution for small shipments!](https://www.youtube.com/watch?v=x0oy1Vmm17Y)&#x20;

5\.     [Youtube / "Full Container Loading vs. Less Container Loading: A brief Explanation!](https://www.youtube.com/watch?v=El7X2gfyCFQ)&#x20;

6\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-bjh65290" id="viewer-bjh65290"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

&#x20;

## Yazarlar <a href="#viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-8760212579" id="viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-viewer-8760212579"></a>

1\.     [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Lead Time

Lead Time / Teslim Süresi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FvlU0fAmPuLAXuMRkGZ08%2FLead%20Time%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=367e3887-cba4-492d-8930-db5019d91c39" alt=""><figcaption><p>Lead Time / Teslim Süresi</p></figcaption></figure>

## Lead Time / Teslim Süresi Nedir?

Lead Time / Teslim Süresi Müşteriden siparişin alınmasından, müşteriye teslim edilmesine kadar olan süreçlerin tümünü içerir. Bu anlamda [Order Cycle Time / Sipariş Döngü Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-order-cycle-time-siparis-dongu-suresi) ‘ı da içine alır. Lead Time / Teslim Süresi, Kurumun müşterinin aldığı hizmet anlamında nasıl göründüğü ile birebir ilgili olması bakımından kurum için oldukça yüksek bir öneme sahiptir.

Burada müşteriden kasıt, E-Ticaret firmalarında “Gerçek Müşteri”, İnşaat ve diğer proje bazlı firmalarda ise iç müşteri olarak algılanabilir.

[Order Cycle Time / Sipariş Döngü Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-order-cycle-time-siparis-dongu-suresi) ‘ı da içine almasından dolayı [ilgili makaleyi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-order-cycle-time-siparis-dongu-suresi) de okursanız tekrara düşmemiş olursunuz.

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F7aGUoc7l1gy4dblAgE8O%2FOrder%20Cycle%20Time%20-%20zz%20timeline.jpg?alt=media&amp;token=c631e813-ed14-4a10-a741-97660ab714d1" alt=""><figcaption><p>Lead Time / Teslim Süresi</p></figcaption></figure>

**Grafik:** <https://blog.packsend.com.au/order-cycle-time>

## Daha kısa Lead Time / Teslim Süresi ‘nin elde edilmesi için yapılması gerekenler

* **Süreçleri Analiz Etme:** İlk olarak, mevcut süreçleri ayrıntılı bir şekilde analiz eilerek, hangi adımların işlem süresini uzattığı ve geciktirdiği belirlenir. (Bkz.: [Wikipedia / Business Process Re-Engineering](https://en.wikipedia.org/wiki/Business_process_re-engineering))
* **Verimlilik İyileştirmesi:** Süreçlerinizi daha verimli hale getirmek için gerekli adımlar belirlenerek, verimliliği artırmak için iş akışı yeniden düzenlenip gereksiz işlemler ortadan kaldırılır.
* **Tedârik Zinciri İşbirliği:** Tedarikçilerle daha yakın bir işbirliği kurarak zincirin her aşamasını optimize etmek faydalı olacaktır.
* **Doğru ve Yeterli Teknoloji Kullanımı:** İş süreçlerini desteklemek için uygun teknoloji ve yazılımın kullanılmasının yanısıra, otomasyon ve veri analitiği de süreçleri daha hızlı hale getirebilir.
* **İşgücü Eğitimi:** Personelin eğitimi süreçlerin sağlıklı ilerlemesi için belirleyici noktalardandır. İyi eğitilmeleri süreçleri daha iyi anlamalarını ve oluşabilecek sorunları o an çözmelerine veya doğru gheri bildirim yapmalarını sağlayacaktır. Bir fabrika işçisinin emekli olurken patronuna dediği gibi; “25 Yıl boyunca elim ile yaptığım işler için para ödediniz. Oysa aynı süre boyunca beynimi de kullanabilirdiniz, hem de bedavaya.” (Marcum, 2004).
* **Tedarikçi Çeşitliliği:** Tedarik zincirininin daha dirençli hale getirmek maksadı ile birden çok tedarikçi ile çalışmak her zaman faydalı olacaktır. (Bkz.: [Sourcing](https://www2.deloitte.com/tr/tr/pages/operations/solutions/supply-chain-management-services/sourcing-management-services/strategic-sourcing-management-services.html))
* **Talep Tahmini İyileştirmesi:** Daha iyi talep tahminleri, stok azaltma ve süreçleri hızlandırma konularında yardımcı olur.
* **Performans Ölçümü:** Süreçlerin düzenli olarak izlenmesi ve performansölçümü, iyileştirme fırsatlarının tespitindeönemli yardımı olur. (Bkz.: [KPI](https://www.sedatonat.com/tr/post/kilit-performans-gostergeleri-kpi))
* **Sürekli İyileştirme:** Süreçlerin sürekli olarak gözden geçirilmesi ve geliştirme fırsatlarının aranması, iş süreçlerinizi optimize etmek bir süreç değil, sürekli bir çaba gerektirir. (Bkz.: [Kaizen](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kaizen-hep-daya-iyiye))

***

## İlgili makalelerim

1. [Order Cycle Time / Sipariş Döngü Süresi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-order-cycle-time-siparis-dongu-suresi)
2. [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
3. [JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time)
4. [JIC - Just In Case](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jic-just-in-case)
5. [JIS – Just In Sequence / Tam Sırasında](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jis-just-in-sequence-tam-sirasinda)
6. [EOQ - Economic Order Quantity / Ekonomik Sipariş Miktarı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eoq)
7. [EOS - Economy of Scale](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-eos-economy-of-scale-olcek-ekonomisi)
8. [Economy of Scope](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-economies-of-scope-kapsam-ekonomisi)
9. [Minimum Stok](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-minimum-stok)
10. [Konsinye Stok / Consignment Stock](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-konsinye-stok-consignment-stock)
11. [Safety Stock / Güvenlik Stoğu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
12. [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
13. [ROP - ReOrder Point / Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
14. [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
15. [Kamçı Etkisi / Bullwhip Effect (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
16. [Beer Game / Bira Dağıtım Oyunu](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)
17. [Kaizen - Hep Daya İyiye](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kaizen-hep-daya-iyiye)

***

## Kaynaklar

1. Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)
2. [Deloitte / Stratejik Tedarik Yönetimi](https://www2.deloitte.com/tr/tr/pages/operations/solutions/supply-chain-management-services/sourcing-management-services/strategic-sourcing-management-services.html)
3. [Wikipedia / Lead Time](https://en.wikipedia.org/wiki/Lead_time)
4. [Youtube / CYCLE TIME - TAKT TIME - LEAD TIME](https://www.youtube.com/watch?v=cEfL4j50ph0)
5. [SigmaCenter / Takt Time, Pitch Value, Cycle Time, Lead Time](https://sigmacenter.com.tr/takt-time-pitch-value-cycle-time-lead-time/)
6. [Makers Consulting / KPI Ölçümlerinde Lead Time, Cycle Time Nedir?](https://makersconsulting.co/trend-kpi-olcumlerinde-lead-time-cycle-time-nedir/)
7. **Marcum, Dave. 2004.** *İşGüdü.* \[çev.] Osman Deniztekin. İstanbul : Varlık Yayınları, 2004. s. 280. ISBN 978-975-434-275-8.

***

## Fotoğraflar

* **Kapak fotoğrafı:** [Packsend / Order Cycle Time](https://blog.packsend.com.au/order-cycle-time)

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://SedatOnat.com/about)


# LoM

Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Ffy9iIsnbNzV3GexuCD4q%2Fimage.png?alt=media&amp;token=d4056749-904c-42f2-9c5a-72d7b2a472b2" alt=""><figcaption><p>Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyi</p></figcaption></figure>

## Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyi Nedir? <a href="#ember62" id="ember62"></a>

İstatistik ve veri analizi dünyasının temel taşlarından biri olan Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyleri, bir veri setinin nasıl analiz edileceğini, hangi matematiksel işlemlerin uygulanabileceğini ve hangi sonuçların çıkarılabileceğini belirler.

## Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyleri Tarihçesi <a href="#ember65" id="ember65"></a>

Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeylerinin tarihçesi, 1946 yılında Amerikalı psikolog [Stanley Smith Stevens](https://en.wikipedia.org/wiki/Stanley_Smith_Stevens) tarafından tanıtılmasına kadar uzanır. Stevens, "[Science](https://www.science.org/)" dergisinde yayımlanan "[On the Theory of Scales of Measurement](https://psychology.okstate.edu/faculty/jgrice/psyc3214/Stevens_FourScales_1946.pdf)" adlı makalesinde bu kavramı detaylandırmış ve ölçüm düzeylerini formalize etmiştir. Bu kavramlar, bilimsel araştırmalarda veri analizi yapılırken standart bir yöntem haline gelmiştir.

## Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyleri Tipleri <a href="#ember68" id="ember68"></a>

Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyleri, 2 Ana Grup ve 4 Alt Grup altında toplanır;

### **1.     Niteliksel / Kategorik / Qualitative /**

**1.1.   Nominal / Nominal Ölçüm Düzeyi:** En temel düzeydir ve verileri yalnızca isimlendirme veya sınıflandırma amacıyla kullanır.

1.1.1.  Cinsiyet

1.1.2.  Renk

1.1.3.  Kan Grubu

1.1.4.  Marka

**1.2.   Ordinal / Ordinal Ölçüm Düzeyi:** Verilerin sıralanabilir olduğu, ancak aralarındaki farkın belirli olmadığı durumlar için kullanılır.

1.2.1.  Anket

1.2.2.  Oylama

### **2.     Niceliksel / Numerik / Quantitative**

**2.1.   Interval / Aralık Ölçüm Düzeyi:** Veriler arasındaki farkların anlamı olduğu, ancak sıfır noktasının mutlak olmadığı durumlarda kullanılır.

2.1.1.  Sıcaklık

**2.2.   Ratio / Oran Ölçüm Düzeyi:** Aralık ölçümün tüm özelliklerine sahiptir, ancak mutlak bir sıfır noktası vardır.

2.2.1.  Yaş

2.2.2.  Ağırlık

2.2.3.  Uzunluk

2.2.4.  Süre

## Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyleri Karşılaştırması <a href="#ember89" id="ember89"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQHr8NofkUumlA/article-inline_image-shrink_1000_1488/article-inline_image-shrink_1000_1488/0/1710399090483?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=Oumyrq8aEuu8CECY3mHTTmm9dlCE2Hj1qO_EAuyrlLA" alt=""><figcaption><p>Level of Measurement (LoM) / Ölçüm Düzeyleri Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

## Özetle...

Ölçüm düzeyleri, veriler üzerinde yapılabilecek analizlerin çeşitliliğini ve derinliğini belirler. Bu, veri analizi süreçlerinde metodolojik kararların alınmasında, hipotez testlerinde ve veri görselleştirmede yol gösterici bir role sahiptir. Ölçüm düzeylerinin doğru kullanımı, daha güçlü analizler yapmamızı, verilerden daha derin anlamlar çıkarmamızı ve nihayetinde daha bilinçli kararlar almamızı sağlar.

Sonuç olarak, ölçüm düzeyleri, [veri biliminin](https://en.wikipedia.org/wiki/Data_science) ve istatistiğin temel taşlarından biridir ve herhangi bir analitik çalışmanın başarısı, bu düzeylerin doğru bir şekilde anlaşılmasına ve uygulanmasına büyük ölçüde bağlıdır. Bu kavramlara hakim olmak, veri dünyasında gezinirken pusulamızı doğru yönde tutar ve verilerin dilinden anlam çıkarma yeteneğimizi geliştirir. Ölçüm düzeyleri, verinin gerçek potansiyelini ortaya çıkarmamıza yardımcı olan güçlü bir araçtır.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember97" id="ember97"></a>

1\. [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

2\. [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

3\. [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

4\. [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

5\. [SDE Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sde-analizi)

6\. [SCOR Model - Supply Chain Operation Reference Model](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-scor-supply-chain-operation-reference-model)

7\. [Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus)

***

## Kaynaklar <a href="#ember105" id="ember105"></a>

1\. [\[Youtube\] Data Science & Statistics: Levels of measurement](https://www.youtube.com/watch?v=eghn__C7JLQ)

2\. [\[Youtube\] Nominal, Ordinal, Interval & Ratio Data: Simple Explanation With Examples](https://www.youtube.com/watch?v=5Yh-9xdJzAs)

3\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember109" id="ember109"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# LPI

LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2F0WL3Qt548cKR4mPa7bNC%2FLPI_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=1cf68143-67bc-4f4b-bd2f-402518fbbaff" alt=""><figcaption><p>LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi</p></figcaption></figure>

## LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi Nedir? <a href="#viewer-67hjj" id="viewer-67hjj"></a>

Dünya Bankası tarafından geliştirilen LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi, Bir ülkenin lojistik yeteneklerini kapsamlı bir şekilde değerlendirerek, uluslararası arenada ülkelerin rekabet gücünü ortaya koyar.<br>

LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi, 2007 yılında Dünya Bankası tarafından hayata geçirildi ve iki yılda bir güncellenmekte. Her yeni sürüm, lojistik alanındaki trendleri, zorlukları ve ilerlemeleri yansıtmak için tasarlanmıştır.<br>

Aşağıdaki linklerden ilgili rapora ulaşabilir CSV dosyasını indirip inceleyebilirsiniz.

1\.     [Dünya Bankası / LPI](https://data.worldbank.org/indicator/LP.LPI.OVRL.XQ)

2\.     [Dünya Bankası  / Databank / LPI](https://databank.worldbank.org/source/logistics-performance-index-\(lpi\))

3\.     [Dünya Bankası - LPI 2023](https://lpi.worldbank.org/sites/default/files/2023-04/LPI_2023_report_with_layout.pdf)

4\.     [WTO - LPI 2023](https://www.wto.org/library/events/event_resources/serv_1107202314/218_758.pdf)

<br>

## LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi’nin 6 Ana Unsuru <a href="#viewer-78nia144" id="viewer-78nia144"></a>

Lojistik Performans Endeksi, 6 temel bileşenden oluşan bir ülkenin lojistik profilini sunar:

1\.     Gümrük: Gümrük işlemlerinin hızı ve verimliliği, ticari mal akışının ne kadar hızlı ve sorunsuz olduğunu gösterir.

2\.     Altyapı: Ulaştırma ve iletişim altyapısının kalitesi, lojistik ağın güçlü temellerini temsil eder.

3\.     Uluslararası Gönderiler: Uluslararası kargo seçeneklerinin uygunluğu ve maliyet etkinliği, ticaretin kolaylığını etkiler.

4\.     Lojistik Kalitesi ve Yeterlilik: Lojistik sağlayıcıların uzmanlık ve verimliliği, genel lojistik performansı önemli ölçüde etkiler.

5\.     Takip ve İzleme: Kargoların takip edilebilirliği ve izlenebilirliği, tedarik zinciri yönetiminin şeffaflığını ve güvenilirliğini artırır.

6\.     Zamanında Teslimat: Teslimatların zamanında yapılması, tedarik zincirinin güvenilirliğini ve müşteri memnuniyetini gösterir.

<br>

## LPI - Logistics Performance Index / LPI Lojistik Performans Endeksi Nasıl Hesaplanır? <a href="#viewer-bgv0s162" id="viewer-bgv0s162"></a>

1\. Anket Verileri Toplanır

LPI, uluslararası lojistik sektöründe çalışan profesyonellerin (Freight Forwarderlar ve Express Kargo taşıyıcıları gibi) görüşlerine dayanarak hazırlanan bir anket çalışmasından elde edilen verilere dayanır.<br>

2\. 6 Ana Unsurda Veriler Detaylandırılır

Her bir ülke, aşağıdaki 6 anahtar unsura dayalı olarak değerlendirilir:

1\.     Gümrük: Gümrük işlemlerinin hızı, basitliği ve şeffaflığı.

2\.     Altyapı: Ticaret ve ulaşım altyapısının kalitesi ve uygunluğu.

3\.     Uluslararası Gönderiler: Kolay ve uygun maliyetli uluslararası gönderi seçeneklerinin kullanılabilirliği.

4\.     Lojistik Kalitesi ve Yeterlilik: Lojistik hizmet sağlayıcılarının yetenek ve kalitesi.

5\.     Takip ve İzleme: Kargoların takip ve izleme kapasitesi.

6\.     Zamanında Teslimat: Mal ve hizmetlerin zamanında teslim edilme güvenilirliği.

<br>

3\. Puanlama Yapılır

Anket katılımcılarından, yukarıdaki altı bileşenin her biri için çalıştıkları veya en iyi bildikleri ülkelere 1'den 5'e kadar puan vermeleri istenir. Burada 1 en düşük, 5 ise en yüksek performansı temsil eder.<br>

4\. Ağırlıklandırma ve Ortalama Hesaplanır

Her bir bileşen için, tüm anket yanıtlarından elde edilen puanların ortalaması alınır. Daha sonra, bu altı bileşen puanının her biri belirli bir ağırlıkla çarpılır ve toplanır. Her bir bileşenin ağırlığı, genel LPI skorunu hesaplamak için Dünya Bankası tarafından belirlenir.

5\. Normalizasyon Yapılır

Son adımda, elde edilen toplam puanlar normalleştirilir. Bu, farklı yıllarda veya farklı koşullarda yapılan anketler arasında tutarlı ve karşılaştırılabilir sonuçlar elde etmek için yapılır.\ <br>

## LPI - Logistics Performance Index / LPI Lojistik Performans Endeksi Nerelerde Kullanılır? <a href="#viewer-x0sun202" id="viewer-x0sun202"></a>

1\.     Politika Yapımı ve Reformlar: Hükümetler ve politika yapıcılar, LPI sonuçlarını kullanarak lojistik altyapı ve düzenlemeleri iyileştirmek için gerekli reformları belirler. Endeks, gümrük işlemleri, altyapı kalitesi ve hizmet sağlayıcıların yeterliliği gibi alanlarda bir ülkenin nerede eksik olduğunu ortaya koyar, bu da odaklanılması gereken alanları ve potansiyel iyileştirmeleri belirlemeye yardımcı olur.

2\.     Uluslararası Yatırım Kararları: Yatırımcılar ve işletmeler, LPI'yı, lojistik altyapısı güçlü olan ve dolayısıyla tedarik zinciri operasyonlarını etkin bir şekilde yönetebilecekleri ülkeleri belirlemek için kullanır. Bir ülkenin yüksek LPI puanı, yatırımlar için daha cazip bir ortam olduğunu gösterebilir.

3\.     Bencharking ve Karşılaştırmalı Analiz: Şirketler ve lojistik hizmet sağlayıcılar, LPI'yı endüstri içinde ve farklı ülkelerdeki performanslarını karşılaştırmak için kullanır. Bu, rekabet avantajı elde etmek, iş süreçlerini iyileştirmek ve uluslararası lojistik stratejilerini optimize etmek için önemlidir.

4\.     Akademik Araştırma ve Eğitim: Akademisyenler, LPI verilerini lojistik, tedarik zinciri yönetimi ve uluslararası ticaret konularında araştırma yapmak için kullanır. Bu veriler, eğitim materyalleri, dersler ve vaka çalışmaları için de değerli bir kaynak olarak hizmet eder.

5\.     Uluslararası Kalkınma ve Yardım: Uluslararası kalkınma ajansları ve yardım kuruluşları, LPI'yı kullanarak lojistik performansı düşük olan ülkelere yardım ve destek programlarını yönlendirir. Bu, ticaret kapasitesini artırma ve ekonomik kalkınmayı destekleme amacı taşır.

6\.     Tedarik Zinciri Stratejileri ve Planlaması: Şirketler, LPI'yı tedarik zinciri stratejilerini planlarken ve lojistik operasyonlarını yönetirken referans alır. Ülkelerin lojistik performansı hakkındaki bilgi, rota optimizasyonu, depo yerleşimi ve envanter yönetimi gibi kararlar alınırken kritik öneme sahiptir.

7\.     Sektörel Analiz ve Trend Belirleme: Lojistik ve ticaret sektörlerindeki analistler, LPI verilerini kullanarak global trendleri belirler ve sektörel raporlar hazırlar. Bu, sektördeki gelişmeleri anlamak ve geleceğe yönelik tahminlerde bulunmak için önemlidir.<br>

LPI, lojistiğin küresel ekonomideki rolünü ve önemini anlamak için kapsamlı ve değerli bir araçtır. Farklı paydaşlar tarafından çeşitli amaçlarla kullanılması, lojistik performansın sürekli olarak izlenmesi ve iyileştirilmesi için itici bir güç oluşturur.\ <br>

## LPI - Logistics Performance Index / LPI Lojistik Performans Endeksi Alternatifleri Nelerdir? <a href="#viewer-5uqk0223" id="viewer-5uqk0223"></a>

1\. Dünya Ticaret Organizasyonu (WTO) Ticaret Kolaylaştırma Anlaşması (TFA) Endeksi

WTO'nun Ticaret Kolaylaştırma Anlaşması, ticaret süreçlerini hızlandırmayı ve kolaylaştırmayı amaçlar. Bu anlaşmaya dayalı olarak geliştirilen TFA Endeksi, ülkelerin ticaret kolaylaştırma taahhütlerine ne derece uyduğunu ölçer. Endeks, gümrük işlemleri, ticaret altyapısı ve lojistik hizmetler gibi alanlardaki performansı değerlendirir. [Güncel Rapor Linki](https://www.wto.org/english/tratop_e/tradfa_e/tradfa_e.htm)<br>

2\. GCR - Global Competitiveness Report

Dünya Ekonomik Forumu tarafından yayımlanan Global Rekabetçilik Raporu, ülkelerin ekonomik performansını değerlendirir. Rapor, altyapı, makroekonomik istikrar, iş pazarı etkinliği gibi çeşitli faktörlerle birlikte lojistik ve taşımacılık altyapısını da analiz eder. [Güncel Rapor Linki](https://www.weforum.org/publications/the-global-competitiveness-report-2020/)<br>

3\. SCOR - Supply Chain Operations Reference Modeli

Supply Chain Council tarafından geliştirilen SCOR modeli, tedarik zinciri performansını ölçmek için bir çerçeve sunar. Bu model, süreçleri, metrikleri ve en iyi uygulamaları tanımlayarak, organizasyonların tedarik zinciri operasyonlarını kapsamlı bir şekilde değerlendirmesine ve iyileştirmesine olanak tanır. [İlgili Makelemiz](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-scor-supply-chain-operation-reference-model)<br>

4\. BTI - Bertelsmann Stiftung’s Transformation Index

BTI, siyasi ve ekonomik dönüşüm süreçlerini değerlendirir. Ekonomik düzenleme ve sosyo-ekonomik gelişme endeksleri aracılığıyla, lojistik ve ticaret altyapısının etkinliği gibi unsurları dolaylı yoldan ölçer. [Güncel Rapor Linki](https://bti-project.org/en/)

5\. Dünya Bankası Doing Business Report

Dünya Bankası tarafından yayımlanan Doing Business Raporu, iş yapma kolaylığını ölçer ve sıralar. Rapor, ticaretin sınır ötesi ve içinde ne kadar kolay yapılabildiğini değerlendirir ve bu, lojistik performansı hakkında dolaylı bilgiler sunar. [Güncel Rapor Linki](https://archive.doingbusiness.org/en/doingbusiness)<br>

6\. GQII - Infrastructure Quality Index

Dünya Ekonomik Forumu'nun Küresel Rekabetçilik Raporu'nun bir parçası olan Altyapı Kalite Endeksi, ulaştırma, elektrik ve telekomünikasyon altyapısının kalitesini ölçer. Bu, lojistik performansı için önemli bir temel oluşturur. [Güncel Rapor Linki](https://gqii.org/)<br>

7\. TPI - Transportation Performance Index

Ulaşım performansını değerlendiren bu endeks, ulaşım altyapısının kalitesi, ulaşım hizmetlerinin erişilebilirliği ve sürdürülebilirliği gibi faktörleri ele alır. [Güncel Rapor Linki](https://research-and-innovation.ec.europa.eu/strategy/support-policy-making/support-national-research-and-innovation-policy-making/transitions-performance-index-tpi_en)\ <br>

## Özetle <a href="#viewer-r4b5x268" id="viewer-r4b5x268"></a>

LPI Lojistik Performans Endeksi, bir ülkenin lojistik yeteneklerini anlamak ve uluslararası pazarda rekabet edebilirliğini artırmak için kritik bir araçtır. Bu endeks, politika yapıcıların ve iş liderlerinin daha bilinçli kararlar almasını sağlar ve lojistik sektöründe sürekli iyileşmeyi teşvik eder.\
&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#viewer-pig4w274" id="viewer-pig4w274"></a>

1\.     [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

2\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

3\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

4\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

5\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

6\.     [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

7\.     [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

8\.     [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

9\.     [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

10\.  [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

11\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

12\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

13\.  [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

14\.  [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

15\.  [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

16\.  [Onshoring / Ülke İçi Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

17\.  [Friendshoring / Yakın Çevreden Tedarik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

18\.  [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

19\.  [Offshoring - Outshoring / Dış Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

20\.  [Reshoring / Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-reshoring)

21\.  [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

22\.  [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-q279n344" id="viewer-q279n344"></a>

1\.     <https://lpi.worldbank.org/>

2\.     <https://en.wikipedia.org/wiki/Logistics_Performance_Index>

3\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-83x5i359" id="viewer-83x5i359"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: <https://en.wikipedia.org/wiki/Logistics_Performance_Index>

&#x20;

## Yazar

[SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# LSCI

LSCI – Liner Shipping Connectivity Index

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FS98pUsuFBqaCNujkBx5n%2FLSCI_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=e8cd489c-c726-44ec-800a-caa03d9c006a" alt=""><figcaption><p>LSCI – Liner Shipping Connectivity Index</p></figcaption></figure>

## LSCI - Liner Shipping Connectivity Index Nedir? <a href="#viewer-adoqo" id="viewer-adoqo"></a>

Liner Shipping Connectivity Index (LSCI), Bir ülkenin küresel lojistik ağlarına erişimini ve bu ağlar içindeki bağlantılarını değerlendiren bir göstergedir.

&#x20;

[United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD)](https://unctad.org/) Tarafından aşağıdaki 5 kritere göre değerlendirilerek hesaplanmaktadır;

1\.     Gemi sayısı

2\.     Gemilerin taşıma kapasiteleri

3\.     Maksimum Gemi boyutları

4\.     Yıl içinde yapılan sefer sayıları

5\.     Gemi İşletmeci sayısı<br>

#### Güncel Rapor’a aşağıdaki Link’lerden ulaşabilirsiniz; <a href="#viewer-gmcwd77254" id="viewer-gmcwd77254"></a>

1\.     [Maritime transport indicators](https://hbs.unctad.org/maritime-transport-indicators/)

2\.     [Liner shipping connectivity index (maximum value in 2004 = 100)](https://data.worldbank.org/indicator/IS.SHP.GCNW.XQ?locations=CN\&most_recent_value_desc=true)

<br>

## Liner Shipping Connectivity Index (LSCI) Kullanım Alanları <a href="#viewer-udyfm142" id="viewer-udyfm142"></a>

1\.     Politika ve Planlama: Hükümetler ve politika yapıcılar, LSCI'yi, ulusal liman altyapısını ve deniz taşımacılığı politikalarını değerlendirmek ve iyileştirmek için kullanır. Bu indeks, limanların performansını, ülkenin global ticaret ağında yerini ve rekabet gücünü anlamalarına yardımcı olur.

2\.     Ekonomik Analiz: Ekonomistler ve araştırmacılar, LSCI'yi kullanarak bir ülkenin ticaret kapasitesini ve global ekonomideki bağlantılılık seviyesini analiz ederler. Bu analizler, ticaret hacmi, ekonomik büyüme ve uluslararası rekabet gibi konularda değerli içgörüler sağlar.

3\.     Yatırım Kararları: Liman operatörleri, nakliye şirketleri ve lojistik firmaları, LSCI'yi yatırım kararları alırken bir referans noktası olarak kullanabilirler. Yüksek LSCI puanına sahip bölgelere yatırım yapmak, genellikle daha geniş bir müşteri tabanına erişim ve daha güçlü ticaret bağlantıları anlamına gelir.

4\.     Stratejik Planlama ve Rekabet Analizi: Şirketler, LSCI'yi pazar araştırması ve stratejik planlama için kullanabilir. Rakip ülkelerin ve bölgelerin bağlantılılık seviyelerini anlamak, daha etkili pazarlama stratejileri geliştirmelerine ve rekabet avantajı sağlamalarına yardımcı olabilir.

5\.     Akademik Araştırma: Akademisyenler, LSCI'yi uluslararası ticaret, küresel lojistik ve ulaşım coğrafyası gibi konular üzerine araştırmalar yaparken bir veri kaynağı olarak kullanabilirler. LSCI, bu konularda derinlemesine çalışmalar yapmak ve yeni teoriler geliştirmek için zengin bir veri seti sunar.

6\.     Risk Değerlendirmesi: Sigorta şirketleri ve risk değerlendirme firmaları, LSCI'yi, belirli ticaret yolları ve bölgelerle ilişkili riskleri değerlendirmek için kullanabilir. Daha yüksek bağlantılılık genellikle daha düşük ticari risklerle ilişkilendirilir.

7\.     Sürdürülebilirlik ve Çevresel Planlama: LSCI, sürdürülebilir taşımacılık ve çevresel etki değerlendirmeleri için de kullanılır. Bağlantılılık seviyelerini anlamak, daha verimli ve çevre dostu taşımacılık yolları ve yöntemleri geliştirmeye yardımcı olabilir.

&#x20;

## Liner Shipping Connectivity Index (LSCI) ‘in Alternatifler <a href="#viewer-ruxoc167" id="viewer-ruxoc167"></a>

1\.     CPPI - Container Port Performance Index: Dünya Bankası ve IHS Markit tarafından geliştirilen CPPI, dünya çapındaki konteyner limanlarının performansını ölçer. Gemi bekletme süresi, terminal verimliliği ve limanın genel işletme kapasitesi gibi faktörlere dayanarak limanların ne kadar etkili ve verimli çalıştığını belirler. [Güncel Rapor linki](https://documents1.worldbank.org/curated/en/099051723134019182/pdf/P1758330d05f3607f09690076fedcf4e71a.pdf)

2\.     LPI - World Bank's Logistics Performance Index: Dünya Bankası tarafından yayınlanan LPI, bir ülkenin lojistik performansını altı ana kriter üzerinden değerlendirir: Gümrük işlemleri, altyapı kalitesi, uluslararası sevkiyat kolaylığı, lojistik kalite ve yetkinlik, izleme ve takip yetenekleri, ve zamanında teslimat. LPI, genel lojistik performansı ve kapasitesi hakkında kapsamlı bir görünüm sağlar. [Güncel Rapor Linki](https://lpi.worldbank.org/)

3\.     BDI - Baltic Dry Index: Kuru dökme yük taşımacılığı piyasasının sağlığını gösteren bir gösterge olan BDI, dünya çapında seçilen rotalarda kuru dökme yük gemilerinin nakliye maliyetlerini ölçer. Bu endeks, özellikle ham madde taşımacılığı ve genel deniz ticareti sağlığı hakkında fikir verir. [Güncel Rapor Linki](https://tradingeconomics.com/commodity/baltic)

4\.     GCI - Global Competitiveness Index: Dünya Ekonomik Forumu tarafından yayınlanan GCI, bir ülkenin genel rekabetçilik seviyesini değerlendirir. Altyapı, makroekonomik ortam, sağlık ve eğitim gibi bir dizi faktörü dikkate alır. GCI, geniş bir perspektiften bir ülkenin ticaret ve lojistik kapasitesini anlamak için kullanılabilir. [Güncel Rapor Linki](https://www.weforum.org/publications/the-global-competitiveness-report-2020/)

5\.     ISPS - Ship & Port Facility Security Code Compliance: Uluslararası Denizcilik Örgütü tarafından geliştirilen ISPS, gemi ve liman tesislerinin güvenlik standartlarını belirler. Tam uyum, bir limanın veya geminin güvenlik açısından ne kadar hazır olduğunu gösterir ve dolayısıyla ticaret için güvenilir bir ortam sunar. [Döküman Linki](https://www.imo.org/en/OurWork/Security/Pages/SOLAS-XI-2%20ISPS%20Code.aspx)

6\.     MTEI - Maritime Transport Efficiency Index: Bu endeks, bir limanın veya geminin taşımacılık işlemlerinin ne kadar verimli ve çevre dostu olduğunu ölçer. Yakıt tüketimi, emisyon seviyeleri ve atık yönetimi gibi faktörleri dikkate alır. [Güncel Rapor Linki](https://unctad.org/publication/review-maritime-transport-2023)

&#x20;

&#x20;

## Özetle <a href="#viewer-oonfp215" id="viewer-oonfp215"></a>

LSCI, Lojistik ve tedarik zinciri yönetiminin kritik bir yönüdür. Ülkeler ve işletmeler için stratejik bir kaynak olarak hizmet eder ve sürekli gelişim için bir temel sağlar. İyi bir LSCI puanı, daha verimli, hızlı ve maliyet etkin lojistik operasyonlar anlamına gelir ve bu da uluslararası rekabet gücünü artırır.

\
\
&#x20;

## İlgili Makaleler <a href="#viewer-v027o223" id="viewer-v027o223"></a>

1\.     [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

2\.     [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

3\.     [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

4\.     [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

5\.     [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

6\.     [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

7\.     [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

8\.     [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

9\.     [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

10\.  [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

11\.  [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

12\.  [3PL - Third Party Logistics / Üçüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-3pl-third-party-logistics-ucuncu-taraf-lojistik)

13\.  [4PL - Fourth Party Logistics / Dördüncü Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-4pl-fourth-party-logistics-dorduncu-taraf-lojistik)

14\.  [5PL - Fifth Party Logistics / Beşinci Taraf Lojistik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-5pl-fifth-party-logistics)

15\.  [Onshoring / Ülke İçi Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)

16\.  [Friendshoring / Yakın Çevreden Tedarik](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)

17\.  [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)

18\.  [Offshoring - Outshoring / Dış Ülkede Üretim](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)

19\.  [Reshoring / Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-reshoring)

20\.  [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

21\.  [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

&#x20;

## Kaynaklar <a href="#viewer-099ai292" id="viewer-099ai292"></a>

1\.     <https://databank.worldbank.org/metadataglossary/world-development-indicators/series/IS.SHP.GCNW.XQ>

2\.     <https://hbs.unctad.org/maritime-transport-indicators/>

3\.     <https://data.worldbank.org/indicator/IS.SHP.GCNW.XQ?locations=CN&most_recent_value_desc=true>

4\.     <https://www.statista.com/chart/29093/liner-shipping-connectivity-index/>

5\.     <https://unctad.org/system/files/official-document/rmt2017ch6_en.pdf>

6\.     <https://jshippingandtrade.springeropen.com/articles/10.1186/s41072-017-0019-5>

&#x20;

## Fotoğraflar <a href="#viewer-ir5xc314" id="viewer-ir5xc314"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: <https://www.researchgate.net/figure/Liner-Shipping-Connectivity-Index-and-Container-Port-Throughput-2008-2009-6_fig4_238689612>

&#x20;

## Yazar

[SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# LTL

LTL – Less than Truck Load

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FQ1xJrjPKw1CtFaF9tafN%2FLTL_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=aa605a93-b7e4-4b39-9778-fb339ffdabd8" alt=""><figcaption><p>LTL – Less than Truck Load</p></figcaption></figure>

## Less than Truck Load (LTL) Nedir? <a href="#ember1174" id="ember1174"></a>

Less than Truck Load (LTL) Genel olarak 6 palet veya 500 kg’dan az bir gönderinin, başka yüklerle birleştirilerek taşınması anlamına gelir. Bu yöntem, özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeler için maliyet etkin bir çözümdür. Less than Truck Load (LTL), Tam Yük Taşımacılığından (FTL) farklı olarak, birden fazla müşterinin yüklerinin aynı kamyonla taşınmasını sağlar.

<br>

Burada kafaların en çok karıştığı nokta Parsiyel (Partial) Taşımacılık’tır. Parsiyel taşımacılık genel olarak 6-20 palet arası bir yükü temsil eder. Bu iki tanım arasındaki farkı bir sonraki makalemizde detaylandıracağız.

<br>

Ayırım genel olarak şu şekilde belirtilebilir: LTL < Partial < FTL

<br>

## Less than Truck Load (LTL) Süreçleri Nasıl İşler? <a href="#ember1181" id="ember1181"></a>

**1. Yük Toplama ve Hazırlama:**

·         Müşteriler, LTL taşımacılığı için yüklerini hazırlar. Bu, genellikle yüklerin paletlenmesi ve paketlenmesi anlamına gelir.

·         Yükler, önceden belirlenen bir program dahilinde veya talep üzerine taşıyıcı tarafından toplanır.

<br>

**2. Yerel Terminalde İşleme:**

·         Toplanan yükler, yerel bir LTL terminaline götürülür.

·         Yükler burada sınıflandırılır ve varış noktalarına göre ayrılır. Bu sınıflandırma, yüklerin boyutu, ağırlığı ve teslimat yerine göre yapılır.

<br>

**3. Ara Transferler ve Konsolidasyon:**

·         Çeşitli müşterilere ait yükler, ortak rotaları paylaşan yüklerle birleştirilir. Bu, taşıma verimliliğini artırır.

·         Eğer gerekliyse, yükler bir veya birden fazla ara transfer merkezine götürülür. Bu merkezlerde, yükler yeniden düzenlenir ve farklı kamyonlara yüklenir.

<br>

**4. Uzun Mesafe Taşımacılığı:**

·         Yükler, uzun mesafe kamyonlarıyla ana terminalden bölgesel terminallere taşınır.

·         Bu aşama, genellikle en uzun süreyi alır ve çoğu kez otoyollar üzerinden gerçekleşir.

<br>

**5. Bölgesel Terminalde Sıralama:**

·         Yükler, varış bölgesindeki bir terminale ulaşır.

·         Burada, yükler teslimat adreslerine göre yeniden sınıflandırılır.

<br>

**6. Son Teslimat:**

·         Son aşamada, yükler yerel dağıtım kamyonlarına yüklenir.

·         Bu kamyonlar, yükleri nihai alıcılara teslim eder.

<br>

**7. Takip ve Müşteri Hizmetleri:**

·         LTL süreci boyunca, müşteriler yüklerini çevrimiçi olarak takip edebilir.

·         Herhangi bir sorun veya gecikme durumunda, müşteri hizmetleri destek sağlar.

<br>

<br>

## Less than Truck Load (LTL) Maliyeti Nasıl Hesaplanır? <a href="#ember1211" id="ember1211"></a>

Aşağıdaki kriterler, Less than Truck Load (LTL) hesaplamasında kullanılır;

**1.     Yükün Ağırlığı ve Boyutları:** LTL nakliye ücretleri, gönderilen yükün ağırlığına ve kapladığı alana göre belirlenir. Daha ağır ve büyük yükler genellikle daha yüksek maliyete sahiptir.

**2.     Mesafe:** Taşıma mesafesi, ücretleri belirlemede önemli bir faktördür. Uzak mesafeler, genellikle daha yüksek nakliye ücretleri anlamına gelir.

**3.     Yük Sınıfı (Freight Class):** LTL taşımacılığında, yükler çeşitli “Yük Sınıfı (Freight Class)” kategorilerine ayrılır. Bu sınıflandırma, yükün yoğunluğu, kolay taşınabilirliği, değeri ve taşıma riski gibi faktörlere göre yapılır. Yük sınıfı ne kadar yüksekse, fiyat o kadar artar.

**4.     Ekstra Hizmetler:** Teslimat sürecinde gerekli olan ek hizmetler (Örneğin: Lift gate hizmeti, iç mekan teslimatı, randevulu teslimat, vb.) ek ücrete tabidir.

**5.     Yakıt Harcı:** Yakıt fiyatlarındaki değişiklikler, LTL nakliye ücretlerini etkileyebilir.

**6.     Zamanlama ve Talep:** Mevsimsel talep ve özel teslimat zamanlamaları da maliyeti etkileyebilir. Örneğin, yoğun sezonlarda veya acil teslimat durumlarında ücretler artabilir.

<br>

<br>

## Less than Truck Load (LTL) Avantajları Nelerdir? <a href="#ember1221" id="ember1221"></a>

Less than Truck Load (LTL) ‘un Başlıca avantajları olarak aşağıdakileri sayabiliriz;

**1.     Maliyet Etkinliği:** LTL, Yüklerin tam bir kamyonu doldurmadığı durumlarda maliyet etkin bir çözümdür. Küçük ve orta ölçekli işletmeler için, Tam Kamyon Yükü (FTL) yerine LTL seçeneği, taşıma maliyetlerini önemli ölçüde düşürebilir.

**2.     Esneklik:** LTL, Çeşitli boyut ve miktarlardaki yükleri taşıma esnekliği sunar. İşletmeler, ihtiyaçlarına göre taşıma kapasitesini ayarlayabilir ve sadece kullandıkları alan için ödeme yaparlar.

**3.     Kaynak Optimizasyonu:** LTL, Kaynakları optimize eder. Birden fazla müşterinin yüklerini birleştirerek, taşıma sürecini daha verimli hale getirir ve çevresel etkiyi azaltır.

**4.     Güvenlik ve Takip:** LTL Taşımacılığında yüklerin taşınması ve depolanması sırasında, güvenlik ve izleme genellikle daha iyidir. Bu, yüklerin zarar görmesi veya kaybolması riskini azaltır.

**5.     Ulaşım Ağı:** Çoğu LTL taşıyıcı, geniş bir ulaşım ağına sahiptir, bu da daha geniş bir coğrafi alana hizmet verme kapasitesi anlamına gelir. İşletmeler, daha uzak bölgelere bile mallarını etkin bir şekilde gönderebilirler.

**6.     İhtiyaca Göre Hizmetler:** LTL Taşıyıcıları genellikle, standart hizmetlerin yanı sıra, özel gereksinimlere yönelik hizmetler de sunarlar (Örneğin: Hassas yükler için özel taşıma koşulları, zamanında teslimat garantisi, vb.).

**7.     Yakıt Etkinliği ve Çevresel Sürdürülebilirlik:** LTL Taşımacılığı, birçok yükün tek bir araçta taşınmasını sağladığından, toplam yakıt tüketimi ve karbon emisyonları azalır. Bu, çevresel sürdürülebilirlik açısından önemli bir avantajdır.

<br>

## Less than Truck Load (LTL) Riskleri Nelerdir? <a href="#ember1231" id="ember1231"></a>

Less than Truck Load (LTL) ‘un Başlıca riskleri olarak aşağıdakileri sayabiliriz;

**1.     Teslimat Süresi Uzaması:** LTL Taşımacılığında, yükler birkaç farklı noktaya taşınır ve ara depolarda bekletilir. Bu durum, doğrudan bir noktadan diğerine yapılan tam kamyon yükü (FTL) taşımacılığına göre daha uzun teslimat süreleri anlamına gelebilir.

**2.     Yük Hasarı Riski:** LTL Taşımacılığında, yüklerin sık sık elleçlenmesi gerekebilir. Bu, özellikle hassas veya kırılgan yükler için hasar riskini artırabilir.

<br>

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember1237" id="ember1237"></a>

1\. [FCL – Full Container Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fcl-full-container-load)

2\. [LCL – Less Than Container Load](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lcl-less-than-container-load)

3\. [FAK - Freight All Kinds / Bütün Ürün Grupları İçin Geçerli Navlun](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-fak-freight-all-kinds)

4\. [Container Throughput / Konteyner Elleçleme](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-container-throughput)

5\. [CPPI - Container Port Performance Index / Konteyner Limanı Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cppi-container-port-performance-index)

6\. [LPI - Logistics Performance Index / Lojistik Performans Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lpi-logistics-performance-index)

7\. [LSCI – Liner Shipping Connectivity Index](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-lsci-liner-shipping-connectivity-index)

8\. [Analiz - Konteyner Limanları Listesi (215+)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-konteyner-limanlari-listesi)

9\. [Analiz - Dünyanın En Büyük Konteyner Gemileri (2023-04)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/analiz-dunyanin-en-buyuk-konteyner-gemileri-2023-04)

10\. [CFI – Containerised Freight Index / Konteyner Yük Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-cfi-containerised-freight-index)

11\. [WCI - World Container Index / Dünya Konteyner Endeksi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-wci-world-container-index)

12\. [BAF - Bunker Adjustment Factor](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-baf-bunker-adjustment-factor)

13\. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)

14\. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)

15\. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)

16\. [Konteyner Numaralandırması ve Check Digit (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-iso-6346-container-check-digit)

17\. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)

18\. [Multimodal Taşımacılık (Combined Taşımacılık)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-multimodal-tasimacilik-combined)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1256" id="ember1256"></a>

1\. [Youtube / LTL Freight Explained | What is it and how does it move?](https://www.youtube.com/watch?v=rGpVE2JwJqA)

2\. [Youtube / What is LTL Freight?](https://www.youtube.com/watch?v=nT4FVbfpBik)

3\. [Youtube / How does Less-Than-Truckload shipping work?](https://www.youtube.com/watch?v=mO1jmzdqSVE)

4\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember1261" id="ember1261"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember1263" id="ember1263"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# M


# Malzeme Kodu

Malzeme Kodu

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FJp83FryQGjWAEDdSg31c%2FMalzeme%20Kodu%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=a8dccb41-23fa-43eb-8f7c-18532ece8e4f" alt=""><figcaption></figcaption></figure>

Teknoloji geliştikçe ürünlerin çeşitliliği ve akış hızları da artıyor. Her geçen gün, her bir ürün grubuna yüzlerce yenisi katılıyor.

&#x20;

Artan ürün çeşidi, miktarı ve akış hızı sebepleri ile artık malzeme kodu kullanımı lüks veya külfet olarak adlandırılmamalıdır. Malzeme akış faaliyetlerinin sistematik bir şekilde takibi için, sınıflandırma ve kodlama kaçınılmazdır. Bu sistematik faaliyet sayesinde işleyiş rahatlamaktadır (Nikam). Malzeme kodlaması aynı zamanda malzeme tanımlaması olarak ta adlandırılabilir (RAO).

&#x20;

Kurum içerisinde genel bir ortak ana kod yapısının oluşturulması ve alt detaylarının ise projelere bırakılması (Örneğin; “Matkap ucu” merkez tarafından, ebatları ise proje tarafından belirlenir) anlayışı ile ERP sistemindeki hizmet alımları dâhil tüm girişlerin kod sistemi ile yapılması herkesin yararına olacaktır.

&#x20;

Bu kod yapısının sadece merkez eli ile değil de, tüm projelerin öngörüsünü ve tecrübesini katarak hazırlanması daha doğru olacaktır. Bu şekilde projelerdeki ekiplerin, kendilerinden bir parça bularak, hem isteyerek geliştirmeleri hem de sahiplenmeleri sağlanabilir. Çalışanların konuyu sahiplenmeleri, başarı için olmazsa olmazdır.

&#x20;

Malzeme kod yapısı, BT uzmanlarının, evvelki alımların tanımlarını filtrelemesi sonucu çıkan liste üzerinden, bir filtre liste çıkarması şeklinde değil de, birebir bu işin içindeki insanların (Satınalmacı, ambarcı, sipariş verenler, vd.) eli ile hazırlanması gerekmektedir. Sadece kod listesinin hazırlanması değil, aynı zamanda listenin kırılımlarının da hangi mantık ile hazırlanacağı önemlidir. Bunun yanında, dünyadaki benzer iyi örneklerin (Best Practices) araştırılması da çok yararlı olacaktır.

&#x20;

**Malzeme kodlamanın amaçlarından birkaçı (Nikam);**

* Benzer malzemeleri tek bir grup altında sıralamak (Örneğin: Tüm U Profil ‘lerin aynı çatı altında sıralanması),
* Mükerrerlik ve karışıklığın önüne geçmek (Halk tabiri: Forklift = Gerçekte = Telehandler),
* Tanım farklılıklarını gidermek (Aynı malzemeye birden fazla isim konulması. Örneğin: Düz demir = Kangal demir).

&#x20;

**Malzeme kodlarının sahip olmaları gereken bazı özellikler (Nikam);**

* Sade olmalıdır,
* Benzersiz (unique) olmalıdır,
* Kısa, öz ve diğer benzer malzemeler ile uyumlu olmalıdır,
* İleriye dönük ek ihtiyaçlara göre esnek olmalıdır (Örneğin: Özel boru çapları),
* Kodlar mümkün olduğunca anlaşılabilir olmalı ki kitapçık gerekmesin.

&#x20;

**Malzeme kod sistemi ile çalışılması durumunda sağlayacağı bazı artı değerler;**

* Birimler arası, aynı malzeme için farklı ifadelerin önüne geçilerek, yanlış anlaşılmalar sonucu yanlış mal alımları engellenebilir,
* Malzeme birim fiyatlarına hızlı ve doğru şekilde ulaşılabilir,
* Satınalma ve lojistik birimleri kendi kendilerini çok daha hızlı, kolay ve doğru şekilde kontrol edebilir,
* Lojistik birimi bu sayede malzemeleri rahatlıkla gruplayabilir ve istediği bilgiye hızlıca ulaşabilir,
* Mükerrer tanımların önüne geçilmesi sayesinde, aynı malzemenin farklı yerlerde stoklanması sonucu oluşacak farkındalık zafiyeti engellenebilir,
* Sınıflandırma sayesinde raporlar daha anlaşılabilir olur,
* Malzeme tanımları konusunda detay bilgisi olmayan birimler (Maliyet kontrol, planlama, teklif hazırlama, vd.) istedikleri bilgileri daha rahat ve hızlı filtreleyebilir,
* Teklif hazırlama birimi bu sayede hem güncel fiyatlara hızlı ve doğru şekilde ulaşabilir hem de dönemsel fiyat değişikliklerini rahatlıkla görebilir,
* Proje içi ve projeler arası fiyat karşılaştırmaları çok rahat yapılabilir,
* Grup içi ve dışındaki kişiler ile görüşürken aynı malzemeden konuşulduğuna emin olunabilir,
* Sayım ve tasnif emekleri azalabilir.

&#x20;

Ayrıca, malzeme fotoğraflarının ERP sistemine eklenmesi, sipariş verenlerin ne sipariş ettiklerini, fiyat kontrolü yapanların da neyi kontrol ettiklerini görmeleri ve bilmeleri açısından çok yararlı olacaktır.<br>

Aşağıda, bu doğrultuda düzenlenmiş malzeme kod yapısı görülebilir;

**Malzeme kod yapısı örneği;**

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGupJEXHYDpSw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1694073705934?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=zzh_IWNuLa8Znjhz73DaePsxvvkLhIgc-fIEwMhfHsM" alt=""><figcaption><p>Malzeme kod yapısı örneği</p></figcaption></figure>

Kodların daha rahat ayırt edilebilmesi için renklendirme yapılması yararlı olacaktır (Nikam).<br>

Kod girişlerindeki hataları en aza indirmek için, kodlar ComboBox ‘lar (Aşağı kayar kutucuk) aracılığı ile oluşturulmalıdır.<br>

ComboBox (Aşağı kayar kutucuk) örneği;

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQEHIpVlS5cxoA/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1694079203100?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=RapoNQQzNFcgsvchxIsvk4aFbPJSx1Pz36M4nwWqvp4" alt=""><figcaption><p>Malzeme Kodu ComboBox (Aşağı kayar kutucuk) örneği</p></figcaption></figure>

Yukarıdaki yapıya göre örnek malzeme kodları;

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQGIOSh9LmhOzw/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1694079275073?e=1701907200&#x26;v=beta&#x26;t=xsitc-GWjSg25ra0muWxggl39yzBnBCUHmHRG0ZsVdk" alt=""><figcaption><p>Yukarıdaki yapıya göre örnek malzeme kodları</p></figcaption></figure>

***

#### Dipnot <a href="#ember84" id="ember84"></a>

[\[1\]](https://www.linkedin.com/pulse/malzeme-kodu-sedat-onat/#_ftnref1) Malzeme kodu birçok harf ve rakamdan oluştuğundan ve diğer kodlar ile birbirine çok yakın olabileceğinden dolayı, giriş yapılırken hata yapılması muhtemeldir. Bunun engellenmesi için, konteyner numaralandırma sistemindeki gibi son haneye bir kontrol kodu girilebilir. Ve bu sayede girilen kodun doğru olup olmadığı kontrol edilmiş olur ([ISO 6346 - Container Check Digit (](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-iso-6346-container-check-digit)[sedatonat.com](http://sedatonat.com/)[)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-iso-6346-container-check-digit)).

***

### Kaynaklar <a href="#ember86" id="ember86"></a>

* **Nikam, Dinesh.** Coding in material management. [*slideshare.net/*](http://slideshare.net/)*.* \[Online] <http://www.slideshare.net/dineshnikam180/coding-46939313>.
* **RAO, Sree Rama.** Codification in Materials Management. [*Cite.co*](http://cite.co/)*.* \[Online] <http://www.citeman.com/4466-codification-in-materials-management.html>.

***


# MAM

MAM – Material Assignment Matrix

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FGah2zpgkEwRYcnh4mJS0%2F1715606528661.jpg?alt=media&amp;token=bc9b9052-c6a6-4ed1-8a78-b320f96b5988" alt=""><figcaption><p>MAM – Material Assignment Matrix</p></figcaption></figure>

## Material Assignment Matrix (MAM) Nedir? <a href="#ember64" id="ember64"></a>

Material Assignment Matrix (MAM), Procurement Schedule’ın bir parçası olarak, özellikle inşaat projelerinde satınalma süreç sorumluluklarının takibini ve verimliliğini artırmak için kullanılan stratejik bir araçtır. Bunu bir nevi Responsibility Assignment Matrix (Sorumluluk Atama Matrisi)’in daha geniş hali olarak da düşünebiliriz.

Material Assignment Matrix (MAM), Proje yönetimi ekibi, mühendisler, satın alma departmanı ve tedarikçiler arasındaki koordinasyonu artırırken, projenin maliyet, zaman ve kalite hedeflerine ulaşmasına katkıda bulunur.

## Material Assignment Matrix (MAM)’te Bulunması gereken Başlıca Bilgiler <a href="#ember69" id="ember69"></a>

**1.     Type:** Malzeme, İşçilik, Malzeme + İşçilik, Hizmet, vb.

**2.     Category Code:** Ürün grubu.

**3.     BLIO - Budget Line Item Owner:** Bütçe kalemini oluşturan kişi veya birim.

**4.     Engineering/Design Office:** Tasarım ve mühendislik çalışmalarının yapıldığı ofis veya birim.

**5.     Engineering/Design Responsible Engineer:** Tasarım ve mühendislikten sorumlu mühendis.

**6.     Purchasing Division:** Satınalma süreçlerini yönetecek ekip.

**7.     Responsible Buyer:** Satınalma süreçlerini yönetecek soruml

**8.     Supplier Pre Qulification:** Tedarikçi Ön Değerlendirme gerekliliği.

**9.     Technical Bid Criterias:** Teknik Deperlendirme Kriterlerinin belirlenme durumu.

**10.  E-Auction (Y/N):** Elektronik ihalenin yapılıp yapılmayacağı.

**11.  Employer Approval of Auction:** İhale sonrası işveren onayı gerekliliği.

**12.  Supplier Quality Inspection:** Tedarikçi süreç ve üretim kontrolü.

**13.  Incoterms:** Teslimat koşulları ve tarafların sorumluluklarını belirleyen uluslararası ticaret terimleri.

**14.  Logistics Division:** 1...5PL

**15.  Logistics Supervisor:** Lojistik süreçlerinden sorumlu kişi.

**16.  Tech Field Advisors (TFA):** Teknik alanda danışmanlık yapacak uzmanların bilgileri.

**17.  Installed By:** Malzemenin kim tarafından kurulacağı (Tedarikçi/Yüklenici).

**18.  O\&M Spare Parts:** İşletme, bakım ve onarım için gerekli yedek parçalar.

## Material Assignment Matrix (MAM)’in Başlıca Faydaları <a href="#ember89" id="ember89"></a>

**1.     Açık ve Net Sorumluluklar:** Material Assignment Matrix, malzemelerin satınalma süreçlerinde kimin hangi noktada sorumlu olduğunu net bir şekilde belirleyerek, görevlerin çakışmasını önler ve iş akışını düzene sokar.

**2.     Zaman Yönetimi:** Her bir ürün grubu için detaylı bir planlama sağlayarak, proje takvimine uygun şekilde hareket edilmesine yardımcı olur. Tedarik süreçlerinin önceden planlanması, gecikmelerin önlenmesine katkıda bulunur.

**3.     Kalite Yönetimi:** Material Assignment Matrix, malzemelerin kalite standartlarına uygun olarak tedarik edilmesini sağlar. Kalite düzeyi ve tedarikçi kalite denetimi gibi özellikler, ürünlerin projenin gereksinimlerini karşılamasını garantiler.

**4.     Risk Yönetimi:** Sorumlulukların ve süreçlerin açıkça tanımlanması, olası risklerin önceden belirlenip yönetilmesine olanak tanır. Bu, proje sürecinde karşılaşılabilecek aksiliklere karşı proaktif bir yaklaşım sunar.

**5.     Etkin Tedarik Zinciri Yönetimi:** Material Assignment Matrix, tedarik zinciri süreçlerinin daha şeffaf ve koordineli bir şekilde yürütülmesini sağlar. Bu da, tedarikçi ilişkilerinin güçlendirilmesine ve süreçlerin iyileştirilmesine katkıda bulunur.

**6.     Dokümantasyon ve İzlenebilirlik:** Her bir malzeme grubu için yapılan planlamalar ve atanan sorumluluklar, projenin dokümantasyonunun güçlendirilmesine yardımcı olur. Bu sayede, süreçlerin izlenebilirliği artar ve gerekli olduğunda kolayca denetlenebilir.

**7.     Esneklik ve Uyum:** Material Assignment Matrix, proje ihtiyaçlarına göre güncellenebilir ve esnek bir yapı sunar. Bu, beklenmedik değişikliklere veya ihtiyaçlara hızlı bir şekilde uyum sağlama imkanı verir.

## Material Assignment Matrix (MAM) Nasıl Düzenlenir? <a href="#ember98" id="ember98"></a>

Material Assignment Matrix (MAM) Genel olarak Excel tablosunda takip edilen bir süreçtir. Pek tabii ki işletmenin kullandığı ERP’lere de entegre edilip farklı etkileşimlere yardımcı olabilir.

Aşağıda örnek olması için bir Excel formatı paylaşıyoruz;

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4E12AQE6Qc_TUPnvwg/article-inline_image-shrink_1500_2232/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1715606549950?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=0oTWmytLczDRJqCHhTt0FK-ily8mM5MZDhAM1bMJSEw" alt=""><figcaption><p>Material Assignment Matrix (MAM) Örneği</p></figcaption></figure>

## Material Assignment Matrix (MAM) Hangi Aralıklarla Güncellenir? <a href="#ember104" id="ember104"></a>

Material Assignment Matrix (MAM) Statik bir tablodur. Oluşturulduktan sonra pek bir revizyona ihtiyaç duymaz. Sürekli revizyona tabi tutulan bir Material Assignment Matrix (MAM), işletmenin iç süreçleri açısından önemli sorunlar yaşandığının bir göstergisi olacağından, buna dikkat edilmelidir.

<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember108" id="ember108"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Tedarik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

**3.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**4.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**5.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**6.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**7.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**8.** [Outsource (Dış Kaynak) Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsource-dis-kaynak-satinalma)

**9.** [Outsourcing / Dış Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

**10.** [Insourcing / İç Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/insourcing-ic-kaynak-kullanimi)

**11.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**12.** [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

**13.** [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember122" id="ember122"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember124" id="ember124"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember126" id="ember126"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# MES

MES – Material Expediting Schedule / Malzeme Tedarik Programı

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FL1JZIhjRMi3WtLKQH8CU%2F1715688607264.jpg?alt=media&amp;token=a522b876-8c08-49f2-9c31-94b4de6b0b97" alt=""><figcaption><p>MES – Material Expediting Schedule / Malzeme Tedarik Programı</p></figcaption></figure>

## Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Nedir? <a href="#ember64" id="ember64"></a>

Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP), Bir iş kaleminin tasarım aşamasından başlayıp, teklif alma, satınalma, sözleşme, ödeme ve teslime kadar olan tüm süreçleri sıralı bir şekilde takip edilmesini sağlar. Bu rapor sayesinde proje yöneticileri ve ekip üyeleri, malzeme ve hizmetlerin zamanında ve eksiksiz bir şekilde temin edilmesini sağlayabilir, gecikmeleri ve aksaklıkları tam zamanında belirleyip gerekli önlemleri krize dönüşmeden alabilir.

Süreçlerin bu denli yakından takibi, projenin zamanında ve bütçe dahilinde bitirilmesine hayati katkılar sağlar.

## Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP)’nda Bulunması gereken Başlıca Bilgiler <a href="#ember68" id="ember68"></a>

**1.     Sipariş / Material Requsition (MR):** Projede kullanılacak malzeme ve ekipmanların detaylı listesi, miktarı ve teknik özellikleri.

**2.     Teklif Alma / Request For Quotation (RFQ):** Tedarikçilerden alınan ve değerlendirilen tekliflerin özeti, teklif edilen fiyatlar, teslimat süreleri ve ödeme koşulları.

**3.     Malzeme Onay / Material Approval (MAF):** Proje şartnamelerine ve standartlarına uygunluğu doğrulanan malzemeler için, işletme içi veya işverenden teknik onay alınması.

**4.     Alım Onayı / Purchase Order (PO):** Resmi satınalma onayının alınması.

**5.     Kontrat:** Somut, spesifik şartları kapsayan ve tarafların uyması gereken koşulların belirlenip, karşılıklı imzalanması.

**6.     Ödeme:** Kontrat şartlarına göre, çoğu zaman Avans Ödemesi (Advance Payment) ile alım sürecinin tetiklenmesi.

**7.     Lojistik:** Malzemelerin taşınması, gümrük işlemleri, depolanması ve son teslimatına kadar olan tüm lojistik operasyonlar: Taşıma modları, sevkiyat tarihleri, varış noktaları ve teslimat durumu.

**8.     İlk ve Son Parti Teslim Süreci:** Projeye ilk partinin teslim edildiği tarih ve son partinin teslimatının planlanan veya gerçekleşen tarihi.

## Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP)’nın Başlıca Faydaları <a href="#ember78" id="ember78"></a>

**1.     Zamanında Teslimat:** Material Expediting Schedule (MES), Malzeme teslimatlarını proje takvimiyle uyumlu hale getirerek, gecikmeleri önler ve projenin zamanında tamamlanmasını sağlar. Önceden belirlenen teslimat süreçleri sayesinde, tedarikçilerle daha etkin iletişim kurulabilir ve gecikmelerin önüne geçilebilir.

**2.     Maliyet Kontrolü:** Malzemelerin zamanında ve ihtiyaç duyulan miktarlarda tedarik edilmesi, fazla stok tutma maliyetlerini azaltır. Ayrıca, stoksuz kalma sıkıntısı nedeniyle oluşabilecek acil satınalma durumlarının önüne geçilerek, maliyetler kontrol altına alınır.

**3.     Risk Yönetimi:** Material Expediting Schedule (MES), Tedarik zinciri risklerini azaltır. Malzeme tedariğinde oluşabilecek aksamaların önceden tespit edilmesi sayesinde, proje yöneticileri alternatif planlar geliştirebilir ve riskleri minimize edebilir.

**4.     Verimlilik Artışı:** Tedarik süreçlerinin düzenli bir şekilde izlenmesi, iş akışının daha düzenli ve verimli hale gelmesini sağlar. Bu da, genel proje verimliliğinin artmasını sağlar.

**5.     İletişim ve Koordinasyonun Güçlenmesi:** Material Expediting Schedule (MES), Tedarikçiler, proje yöneticileri ve diğer ilgili taraflar arasında sağlıklı ve sürekli bir iletişim / koordinasyon sağlayarak, tüm sürecin daha şeffaf ve etkili olmasına yardımcı olur.

**6.     Müşteri ve Yönetim Memnuniyetinin Artması:** Projelerin zamanında tamamlanması müşteri memnuniyetini artırırken, bütçe dahilinde tamamlanması yönetimi mutlu eder. Ayrıca, proje sürecinde yaşanabilecek olası sorunlara hızlı ve etkili çözümler üretilebilmesi, her iki tarafın da güvenini güçlendirir.

**7.     Esneklik:** Material Expediting Schedule (MES), Pazardaki değişikliklere veya projede ortaya çıkan yeni ihtiyaçlara hızlı bir şekilde uyum sağlama imkânı sunar. Böylece, projenin sağlıklı bir şekilde yönetilmesine olanak tanınır.

## Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Nasıl Düzenlenir? <a href="#ember87" id="ember87"></a>

Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP), Genel olarak Excel tablosunda takip edilen bir süreçtir. Pek tabii ki işletmenin kullandığı ERP’lere ve/veya Planlama Programlarına entegre edilip, farklı etkileşimlere yardımcı olabilir.

Örnek olması için, aşağıda taslak Excel formatının bir kısmını paylaşıyoruz;

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/v2/D4D12AQG8i3ErDDjgXA/article-inline_image-shrink_1500_2232/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1715682319913?e=1747267200&#x26;v=beta&#x26;t=LhgNrGQw_54UYMjmZBczyM_ovVH8p8IadJj3YzNizgE" alt=""><figcaption><p>Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Taslağı</p></figcaption></figure>

Bu raporu düzenleme ve takip etme sorumluluğu Planlama Departmanı’nda olmalıdır.

Planlama Departmanı tüm paydaşlardan alacağı bilgileri Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Raporu ile yine tüm paydaşlara haftalık bazda dağıtır.

## Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Hangi Aralıklarla Güncellenir? <a href="#ember94" id="ember94"></a>

Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Raporu’nun haftalık bazda güncellenmesi esastır. Hafta içi yapılacak güncellemeler sonrasında, hafta sonundaki genel değerlendirmeler ile, notlar (Action Item List) alınıp sürecin sağlıklı yürümesi garanti altına alınır.

Material Expediting Schedule (MES) / Malzeme Tedarik Programı (MTP) Raporu, Yaşayan bir rapor olup, gerekli bilgi dolaşımı sağlanmadığı takdirde bir nevi bitkisel hayata girip, hiçbir fayda sağlamayacaktır. Zamanında temin edilmeyen bilgiler bir müddet sonra geri döndürülmesi zor veri kayıplarına sebep olacağından, düzenli veri girişi ve takibi hayati öneme sahiptir.<br>

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember98" id="ember98"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Satınalma Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/satinalma)

**2.** [Tedarik Zinciri Portalı / Analiz Yöntemleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/analiz-yontemleri)

**3.** [MAM – Material Assignment Matrix](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/mam-material-assignment-matrix)

**4.** [Purchasing / Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**5.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**6.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**7.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**8.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**9.** [Outsource (Dış Kaynak) Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsource-dis-kaynak-satinalma)

**10.** [Outsourcing / Dış Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

**11.** [Insourcing / İç Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/insourcing-ic-kaynak-kullanimi)

**12.** [n-Tier Tedarik Zinciri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-n-tier-tedarik-zinciri)

**13.** [Keiretsu: Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)

**14.** [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember113" id="ember113"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember115" id="ember115"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember117" id="ember117"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Milkrun

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FplxVcpy7yimufiO9wjVq%2FMilkRun%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=aa69e99f-f07c-4279-9856-afe510706ac8" alt=""><figcaption><p>Milkrun</p></figcaption></figure>

MilkRun Sistemi, Basit anlatımda “Bir sütçünün arabasına doldurduğu sütleri dağıtım noktalarına dağıtması ve dönüşte boşları alarak tekrar tesisine dönmesi.” mantığına dayanır.

Mal hareketi tüm sektörlerde katma değeri en düşük, önemli bir maliyet kalemidir. Söz konusu zaman ve nakit maliyetini en aza indirmek amacı ile firmalar mümkün olduğu durumlarda MilkRun sistemini kullanmaktadırlar.

\--

### **Üretim Sektöründe MikRun;**

**Dış Lojistik**

Bir üreticinin,

Aracın çıkış yönünde,

* Hazır ürünlerin dağıtılması,
* Atıkların dağıtılması,

Aracın dönüş yönünde,

* Hammadde veya yarı mamulü tedarikçilerinden toplaması.

### **İç Lojistik**

Üretim tesisi içinde (intralogistics) [Tugger Train](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-tugger-train) gibi ekipmanlar yardımı ile [Just In Time](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time) sistemine destek olmasıdır.

\--

### **Lojistik Sektöründe MilkRun;**

MikRun, lojistik operasyonlarında, bir aracın A noktasından B noktasına gidip geri gelmesi yerine, birbiri ile bağlantılı birden çok noktanın arasında sıralı olarak yük taşıması yaparak (Ring tipi), ilgili taşıma modunun (Kara, Hava Deniz, Demiryolu) en verimli şekilde kullanılmasını sağlayan bir yaklaşımdır. Sistem daha çok döngüsel işlem yapan firmalar için daha uygundur. Örneğin bir inşaat firmasında ilk tedarikçiden alınacak yüke kadar olan süreçte aracın boş gitmesi yüksek ihtimaldir. Yapılamaz değil ama üretim sektöründeki verim alınamaz.

\--

Sistemin akışını optimum Milkrun güzergahı belirler, bu sebeple zincir üyeleri kendileri bir dağıtım/toplama planlaması yapmaz.

Milkrun ’ın en büyük faydası, taşıma modlarından kaynaklanan tekrarlı işlemlerin en aza indirilerek lojistik maliyetlerden ekonomik fayda sağlamasıdır. Burada ana etken, tedarik zincirinin bütünlükçü yapılanmasıdır.

Dikkat edilmesi gereken nokta, sürecin maliyetini karşılayan tarafın, RFQ süreçlerinde MilkRun kriterinin de belirtmesidir. Bu sayede döngüden sağlanacak fayda herkese dağıtılmış olur. Aksi takdirde, yanlış fiyat yapılarından dolayı, potansiyel fayda gerçekleşmeyecektir.

Milkrun ’ın işlemesi için lojistik ağlarının (iç ve dış) uygun şekilde yapılandırılması MilkRun yaklaşımın en zor kısmıdır.<br>

### Gerekli yapılandırmalar; <a href="#ember71" id="ember71"></a>

* Paydaşların (iç gruplar, tedarikçiler, üreticiler, dış lojistik hizmet sağlayıcıları, vb.) sisteme uygun hale getirilmesi
* Dağıtım ağlarının geçeceği güzergahların düzenlenmesi
* Taşıma yapılacak yüklerin taşıma aracına göre ayarlanması
* Hızlı yükleme ve boşaltma için BarCode/QR Code/RFID gibi sistemlerin hazır edilmesi
* Olabildiğince otomasyona evrilmesi<br>

### Fırsatları <a href="#ember74" id="ember74"></a>

* Nakliye ve nakliyenin sebep olduğu dolaylı maliyetlerinin azalması
* Fiziki süreçlerin sadeleşmesi (yazılımsal süreçler sofistike hale gelmekte)
* Karbon ayak izine olumlu etki<br>

### Riskleri <a href="#ember77" id="ember77"></a>

* Sofistike yazılım gerektirmesi ve bu yazılımın belirli aralıklarla güncellenme ihtiyacı
* Süreçlerin ve hatta stok alanı kurulumunun tekrardan planlama ve düzenlenme ihtiyacı
* Planlı lojistik faaliyeti gerektirdiğinden dolayı, acil tedarik süreçlerine karşı hassas olmaması.<br>

***

### İlgili Makalelerim <a href="#ember80" id="ember80"></a>

* Headhaul & Backhaul (<https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-headhaul-backhaul>)
* JIT - Just-In-Time / Tam Zamanında (<https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-jit-just-in-time>)
* E-RFQ - Electronic Request For Quotation (<https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-e-rfq>)

***

**Fotoğraf:** <https://ahmetkonak55.medium.com/what-is-milk-run-174989663653>


# Minimum Stok

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FTy7l0yapI1wpJdpomo7Q%2FMinimum%20Stok%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=d67c1ffd-b0c4-4f60-9912-6676cf6b30a7" alt=""><figcaption><p>Minimum Stok</p></figcaption></figure>

## Minimum Stok Nedir? <a href="#ember522" id="ember522"></a>

Minimum Stok, [Tedarik Zinciri](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu) ‘nde kritik bir rol oynayan Stok Yönetiminin önemli bir unsurudur. Talep dalgalanmaları, arızalar vb durumlar karşısında stoksuz kalma riskini azaltır. Böylelikle hem iç/dış müşteri memnuniyetini yükseltirken, planlı alım sayesinde alım maliyetlerinin de düşmesine yardımcı olur.<br>

## Minimum Stok Takibinin Faydaları <a href="#ember525" id="ember525"></a>

* Malzeme kıtlığında yaşanacak maddi ve süre kayıplarını engeller,
* Toplu sipariş sayesinde ölçek ekonomisi ve nakliye tasarrufu sağlar,
* Toplu sipariş sayesinde siparişlerin sayısını azaltır, satınalmacının üzerindeki yükü hafifletir,
* [Kamçı Etkisi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw) ‘ni azaltır,
* İç müşteri ile ilişkileri geliştirir.

## Faydalarını artırmak için yapılması gerekenler <a href="#ember528" id="ember528"></a>

* Malzemelerde standardizasyona gidilmeli.
* Mevsimsel değişimlere zamanında ayak uydurulmalı.
* Veri analitiği ile daha hassas tahminleme yapılmalı.
* Minimum Stok Miktarları düzenli olarak güncellenmeli.
* [Kanban Kartı](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-kanban) ile stok takibinin daha doğru yapılması.
* Elde bulundurma maliyetinin analizinin yapılması. (Görçün, 2013 s. 68)<br>

## Minimum Stok Takibinin Riskleri <a href="#ember531" id="ember531"></a>

* Nehirdeki suyun fazla olması durumunda zemindeki bozuklukların görülemeyceği gibi, tüketim ve sipariş yönetimindeki sorunları gizleyebilir.
* Projenin veya üretimin sonuna doğru stok fazlası oluşabilir.
* Alım lotlarının büyük tutulmasından kaynaklı stok devir hızının düşük olması, stok tutma maliyetini artırır.
* Ek stok alanı ihtiyacı doğurur (Nebol, ve diğerleri, 2014 Ocak s. 86).
* Tahminleme hatalarından dolayı gereğinden büyük veya küçük lotlu alımlar yapılmasına sebep olabilir.
* Sürekli hassas izleme gerektirir.<br>

## Minimum Stok ve VMI (Vendor Managed Inventory) Karşılaştırması <a href="#ember534" id="ember534"></a>

<figure><img src="https://media.licdn.com/dms/image/D4E12AQFD_uc1lOpG9w/article-inline_image-shrink_1500_2232/0/1697716049349?e=1703116800&#x26;v=beta&#x26;t=6yHR8-BcW5DtuMYLhwzPxLrEkAkBHPOunBlis_t_mfs" alt=""><figcaption><p>Minimum Stok ve VMI (Vendor Managed Inventory) Karşılaştırması</p></figcaption></figure>

## Minimum Stok Takibi Kurgusu nasıl yapılır? <a href="#ember537" id="ember537"></a>

* Minimum Stok Takibi yapılacak kalemler belirlenir.
* Her bir kalem için benzersiz [Malzeme Kodu](https://www.sedatonat.com/tr/post/material-code) açılır.
* Malzemelerin teslim süreleri belirlenir.
* Malzemelerin son 3 aylık kullanım miktarları belirlenir.
* Buna göre minimum stok miktarı belirlenir.
* [Ölçek Ekonomisi (Economy of Scale)](https://en.wikipedia.org/wiki/Economies_of_scale#:~:text=Economies%20of%20scale%20exist%20whenever,two%20separate%20firms%20produce%20it) de dikkate alınarak sipariş blokları kararlaştırılır (Örneğin: Minimum Stok x 2). (Görçün, 2013 s. 55), (Görçün, 2013 s. 76)
* Minimum Stok Raporu Düzenlenir ve düzenli olarak paylaşılır.
* Minimum Stok Miktarları sezonsal ve iş durumuna göre belirli periyodlarla kontrol edilip güncellenir.
* Belirli aralıklarla Slow Moving Materials Raporu çekilecek, Minimum Stok Raporu ‘nun etkinliği tekrar kontrol edilir.

<br>

***

## İlgili Makalelerim <a href="#ember540" id="ember540"></a>

* [Safety Stock (Güvenlik Stoğu)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-safety-stock-guvenlik-stogu)
* [ROP - ReOrder Point > Sipariş Tetikleme Noktası](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-rop)
* [Malzeme Kodu Neden ve Nasıl kullanılır?](https://www.sedatonat.com/tr/post/malzeme-kodu)
* [VMI - Vendor Managed Inventory / Tedarikçi Yönetimli Envanter](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-vmi-vendor-managed-inventory-tedarikci-yonetimli-envanter)
* [StopGap / Geçici Önlem](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-stop-gap-gecici-onlem)
* [Bullwhip Effect / Kamçı Etkisi (Whiplash, Whipsaw)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-bullwhip-effect-kamci-etkisi-whiplash-whipsaw)
* [Beer Game (Bira Dağıtım Oyunu)](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-beer-game-beer-distribution-game)

***

## Kaynaklar <a href="#ember542" id="ember542"></a>

* **Nebol, Erdal, Uslu, Tanyeri ve Uzel, Ezgi. 2014 Ocak.** *Tedarik Zinciri ve Lojistik Yönetimi.* 3. İstanbul : Beta Basım A.Ş., 2014 Ocak. s. 372. ISBN 978-605-377-055-4.
* Görçün, Ömer Faruk. 2013. Depo ve Envanter Yönetimi. 1. İstanbul : Beta Yayıncılık, 2013. s. 240.

***

## Fotoğraflar <a href="#ember544" id="ember544"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://www.lokad.com/min-max-inventory-planning-definition/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# MRO

MRO (Maintenance, Repair, and Operations Supply)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FVGKfO02xd9ad3JnGeBFp%2F1724176862851.jpg?alt=media&amp;token=0020753e-4891-4ae7-a47e-1beddbf02f12" alt=""><figcaption><p>MRO (Maintenance, Repair, and Operations Supply)</p></figcaption></figure>

## MRO (Bakım, Onarım ve Operasyon Tedarik) Nedir? <a href="#ember62" id="ember62"></a>

Maintenance, Repair ve Operations Kelimelerinin baş harflerinden oluşan MRO (Bakım, Onarım ve Operasyon Tedarik), İşletmelerin üretim faaliyetlerini sorunsuz şekilde sürdürmek için ihtiyaç duydukları malzeme ve hizmetleri ifade eder. MRO'nun ana amacı, işletmelerin daha verimli çalışmasını sağlamak ve potansiyel aksaklıkları önleyerek sürekli faaliyet göstermelerine olanak tanımaktır.

Bu ürün grubu genellikle [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi) Quadrant’ının Critical ve Routine kısımlarına denk gelmektedir.

## MRO Nerelerde Kullanılır? <a href="#ember67" id="ember67"></a>

**1.     Üretim:** Üretim tesislerinde makinaların düzenli bakımı ve onarımları, üretimin kesintisiz devam etmesi için elzemdir. MRO, bu tesislerde kullanılan makine parçaları, güvenlik ekipmanları ve temizlik ürünlerini kapsar.

**2.     Sağlık Sektörü:** Hastaneler ve diğer sağlık kuruluşları, tıbbi cihazların bakımı, onarımı ve günlük operasyonlar için gereken tıbbi sarf malzemeleri açısından MRO'ya büyük ihtiyaç duyar.

**3.     Altyapı ve İnşaat:** Altyapı projeleri ve inşaat alanları, ekipmanların ve araçların bakımı için MRO hizmetlerine bağımlıdır. Bu, projelerin zamanında ve bütçe dahilinde tamamlanmasını sağlar.

**4.     Otelcilik ve Restoran İşletmeleri:** Otel ve restoranlar, mutfak ekipmanlarının bakımından, genel tesis bakımına kadar çeşitli MRO malzemelerine ihtiyaç duyar.

**5.     Ulaşım:** Havayolları, demiryolları ve nakliye şirketleri, araçların ve ekipmanların bakımı için geniş bir MRO envanterine sahiptir.

**6.     Enerji Sektörü:** Elektrik santralleri ve petrol rafinerileri gibi enerji sektörü tesisleri, yüksek eneji arz sürekliliği için MRO desteğine ihtiyaç duyar.

## MRO'nun Faydaları Nelerdir? <a href="#ember75" id="ember75"></a>

**1.     Operasyonel Süreklilik:** MRO, işletmelerin ekipmanları ve tesisleri düzenli olarak bakım ve onarımdan geçirilerek operasyonların kesintisiz sürdürülmesini sağlar. Bu, beklenmedik arızaların ve iş durmalarının önüne geçer.

**2.     Maliyet Tasarrufu:** Düzenli bakım ve onarım işlemleri, büyük arızaların ve pahalı onarım maliyetlerinin önüne geçer. Ayrıca, MRO yönetimi stok kontrolü ve satın alma süreçlerini optimize ederek gereksiz harcamaların önlenmesine yardımcı olur.

**3.     Verimlilik Artışı:** Ekipmanların düzenli olarak bakımdan geçmesi, makinaların en yüksek verimlilikle çalışmasını sağlar. Bu durum, üretim kapasitesinin artmasına ve işlem sürelerinin kısalmasına katkıda bulunur.

**4.     Kalite İyileştirmeleri:** Bakım ve onarım faaliyetlerinin düzenli olarak yapılması, ürün ve hizmet kalitesinin sürekli olarak yüksek seviyelerde tutulmasına olanak tanır. Bu, müşteri memnuniyetini ve sadakatini artırır.

**5.     Sürdürülebilirlik:** Enerji verimli makinelerin ve çevreye duyarlı malzemelerin kullanımını teşvik eden MRO uygulamaları, işletmelerin çevresel ayak izlerini azaltmalarına yardımcı olur.

## Örnek MRO Kalemleri Nelerdir? <a href="#ember82" id="ember82"></a>

### **1.     Makine Parçaları:**

a.      Yedek parçalar

b.     Rulmanlar

c.      Filtreler

d.     Pompalar

e.      Motorlar

f.       Valfler

g.     Aktüatörler<br>

### **2.     El Aletleri ve Elektrikli Aletler:**

a.      Matkaplar

b.     Tornavidalar

c.      Anahtar takımları

d.     Zımparalar

e.      Testere ve kesme aletleri<br>

### **3.     Elektrik Malzemeleri:**

a.      Sigortalar

b.     Kablolar ve bağlantı elemanları

c.      Aydınlatma ekipmanları

d.     Elektrik panelleri

e.      Anahtarlar ve prizler<br>

### **4.     Güvenlik Ekipmanları:**

a.      Güvenlik gözlükleri

b.     İş eldivenleri

c.      Kulak koruyucular

d.     Yüz maskeleri

e.      Yangın söndürücüler

f.       Acil durum kitleri

### **5.     Temizlik Ürünleri:**

a.      Endüstriyel temizleyiciler

b.     Süpürgeler ve fırçalar

c.      Dezenfektanlar

d.     Çöp torbaları

e.      Temizlik bezi ve süngerler<br>

### **6.     Hırdavat ve Bağlantı Elemanları:**

a.      Civata, vida ve somunlar

b.     Kelepçeler<br>

### **7.     Büro Malzemeleri:**

a.      Yazıcı kağıtları ve kartuşlar

b.     Kırtasiye malzemeleri

c.      Ofis mobilyaları<br>

### **8.     Ölçüm ve Test Ekipmanları:**

a.      Multimetreler

b.     Basınç göstergeleri

c.      Sıcaklık sensörleri<br>

### **9.     Lubrikantlar ve Yağlar:**

a.      Motor yağları

b.     Gres yağları

c.      Hidrolik yağlar

### **10.  Kimyasal Ürünler:**

a.      Yapıştırıcılar

b.     Koruyucu kaplamalar

c.      Çözücüler

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember145" id="ember145"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Tedarik Zinciri Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/tedarik-zinciri)

**2.** [Tedarik Ziniciri Portalı / Öğrenilmiş Dersler](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/ogrenilmis-dersler)

**3.** [Tedarik Zinciri Portalı / Kazalar](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/kazalar)

**4.** [Supplier Sourcing / Tedarikçi Bulma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/supplier-sourcing-tedarikci-bulma)

**5.** [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

**6.** [Tedarikçi Rehberi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tedarikci-rehberi)

**7.** [Insourcing / İç Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/insourcing-ic-kaynak-kullanimi)

**8.** [Outsourcing (Dış Kaynak Kullanımı)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

**9.** [Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/crowdsourcing-kitlesel-kaynak)

**10.** [Strategic Sourcing / Stratejik Tedarikçi Bulma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/strategic-sourcing-stratejik-tedarikci)

**11.** [Satınalmanın 7 Doğrusu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/satinalmanin-7-dogrusu)

**12.** [Satınalma (Purchasing)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**13.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**14.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**15.** [Stratejik Satınalma / Strategic Purchasing](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-stratejik-satinalma)

**16.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**17.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**18.** [Ericsson'u Bitiren Kaza](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri)

**19.** [Tylenol Krizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tylenol-krizi)

**20.** [SCV - Supply Chain Visibility](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-scv-supply-chain-visibility)

***

## Kaynaklar <a href="#ember166" id="ember166"></a>

**1.** [Youtube / What is MRO?](https://www.youtube.com/watch?v=xoxwRdYHjXs)

**2.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember169" id="ember169"></a>

**1.     Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember171" id="ember171"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# MSDS

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FAVeGvY3sBbel3yzO1bfK%2FMSDS%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=9a5ffbef-0b81-4e74-802d-ba35d74a4da8" alt=""><figcaption><p>MSDS - Malzeme Güvenlik Bilgi Formları</p></figcaption></figure>

## MSDS (Malzeme Güvenlik Bilgi Formları)

### **Tanımı**

Malzeme Güvenlik Bilgi Formları (MSDS), kimyasal maddeler veya karışımlar hakkında detaylı bilgiler içerir. Bu formda; fiziksel, kimyasal, toksikolojik özellikler, ilk yardım önlemleri, yangınla mücadele ve çevresel etkiler gibi konular ele alınır.

MSDS, inşaat sektöründe satınalma süreçlerini sadece güvenli hale getirmekle kalmaz, aynı zamanda maliyetleri düşürür ve tedarikçi seçimini kolaylaştırır. MSDS'yi etkin bir şekilde kullanmak, işin uzun vadeli başarısı için kritiktir.

### **Tarihçesi**

1980'li yıllarda ABD'nin OSHA (Occupational Safety and Health Administration) tarafından yürürlüğe girmiştir. Orijinal olarak kimyasal endüstrisi için oluşturulmuş olsa da, şu an farklı sektörler tarafından geniş çapta kullanılmaktadır.

### **Satınalma Süreçlerine Katkıları**

1. **Risk Analizi:** İnşaat projelerinde kullanılacak malzemelerin risk profilleri, MSDS sayesinde önceden belirlenir.
2. **Tedarikçi Seçimi:** Tedarikçiler, sağladıkları MSDS'nin kalitesine göre değerlendirilebilir.
3. **Maliyet Tasarrufu:** Kazaların ve sağlık sorunlarının önüne geçilerek, olası mali yüklerin üstesinden gelinir.

### **İyi Uygulama Örnekleri**

* **Boeing:** Kimyasal maddelerin etkileşimini anlayabilmek için MSDS'yi dijital ortama taşımıştır.
* **Caterpillar:** MSDS'yi, tedarik zinciri yönetim sistemine entegre ederek, tüm paydaşlarına açmıştır.

***

### **Faydalı Linkler**

* [OSHA, "Hazard Communication Safety Data Sheets"](https://www.osha.gov/sites/default/files/publications/OSHA3493QuickCardSafetyDataSheet.pdf)


# Multimodal

Multimodal (Combined) Taşımacılık

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2Fa3vJUi80TOy2wgldRVp2%2FMultimodal%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=827547fe-7942-42aa-9c15-10dadc99f73f" alt=""><figcaption><p>Multimodal (Combined) Taşımacılık</p></figcaption></figure>

## Multimodal Taşımacılık Nedir? <a href="#ember1602" id="ember1602"></a>

Multimodal taşımacılık, aynı Intermodal Taşımacılık ‘ta olduğu gibi, en az 2 taşıma modunun (Karayolu, demiryolu, denizyolu, havayolu, vb.) birleştirilmesi ile yapılan taşıma faaliyetidir. Bir diğer adı da Combined Taşımacılık ‘tır.<br>

## **Intermodal taşımacılık ile arasındaki temel fark sözleşmedir.**

* Intermodel Taşımacılık => Her bir taşıma modu için ayrı bir sözleşme
* Multimodal Taşımacılık => Tüm taşıma modları için tek bir sözyleşme<br>

## Multimodal Taşımacılığın, Intermodal Taşımacılığa olan avantajı \[#02] <a href="#ember1608" id="ember1608"></a>

1. **Esneklik:** Multimodal taşımacılık, birden fazla taşıma modunun kombinasyonunu içerir. Bu, taşıma sürecini çeşitli koşullara ve gereksinimlere göre uyarlamayı kolaylaştırır. Yükün özelliklerine ve hedefe bağlı olarak karayolu, demiryolu, denizyolu veya havayolu gibi taşıma modlarını seçilebilir.
2. **Maliyet Tasarrufu:** Multimodal taşımacılık, farklı taşıma modlarının avantajlarından faydalanarak maliyetleri azaltabilir. Örneğin, uzun mesafeler için demiryolu veya denizyolu taşımacılığı kullanarak yakıt maliyetleri ve emisyonları düşürülebilir.
3. **Teslimat Süresi Optimizasyonu:** Farklı taşıma modlarının kombinasyonu, teslimat sürelerini optimize etmeyi sağlar. Özellikle acil teslimat gereksinimleri olan ürünler için hava taşımacılığı gibi hızlı taşıma modları kullanılabilirken, daha uzun vadeli taşıma gereksinimleri için demiryolu veya denizyolu tercih edilebilir.
4. **Risk Azaltma:** Multimodal taşımacılık, taşıma risklerini azaltmanıza yardımcı olabilir. Örneğin, tek bir taşıma moduna dayalı bir sistemde meydana gelebilecek sorunlar (örneğin, yol kapanması veya gemi kazaları), multimodal yaklaşımın riskini azaltabilir.
5. **Uygulama Çeşitliliği:** Multimodal taşımacılık, farklı sektörlerde ve lojistik senaryolarında geniş bir uygulama yelpazesi sunar. Hem kısa mesafelerde hem de uluslararası taşıma gereksinimlerini karşılamak için kullanılabilir.
6. **Çevresel Duyarlılık:** Daha az yakıt tüketimi ve emisyonlar nedeniyle multimodal taşımacılık, çevresel açıdan daha sürdürülebilir bir seçenek olabilir. Özellikle denizyolu ve demiryolu taşımacılığı, karayolu taşımacılığına göre daha çevre dostu olabilir.
7. **Tedarik Zinciri Optimizasyonu:** Multimodal taşımacılık, tedarik zinciri içindeki taşıma süreçlerini optimize etmeyi ve envanter yönetimini geliştirmeyi sağlar. Bu da tedarik zincirinizin daha verimli ve rekabetçi olmasına yardımcı olabilir.<br>

***

## İlgili makaleler <a href="#ember1611" id="ember1611"></a>

1. [Intermodal Taşımacılık](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-intermodal-tasimacilik)
2. [Konteynerin Fikir Babası: Malcolm McLean](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kimdir-malcolm-mclean)
3. [Konteyner Tipleri (ISO 6346)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-konteyner-tipleri-iso-6346)
4. [TEU - Twenty-foot Equivalent Unit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-teu-twenty-foot-equivalent-unit)
5. [Friendshoring - Yakın Çevreden Tedarik](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-friendshoring-yakin-cevreden-tedarik)
6. [Onshoring - Ülke İçi Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-onshoring-ulke-ici-uretim)
7. [Nearshoring / Yakın Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-nearshoring-yakin-ulkede-uretim)
8. [Offshoring / Outshoring - Dış Ülkede Üretim](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-offshoring-outshoring-dis-ulkede-uretim)
9. [Reshoring - Üretimin Ülke İçine Çekilmesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-reshoring)
10. [Keiretsu - Japon Endüstri Dönüşümünün Belkemiği](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-keiretsu)
11. [Zaibatsu: Japon Sanayi Birlikteliğinin Simgesi](https://www.sedatonat.com/tr/post/terim-zaibatsu)

***

## Kaynaklar <a href="#ember1613" id="ember1613"></a>

* **\[#01]** <https://en.wikipedia.org/wiki/Multimodal_transport>
* **\[#02]** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember1615" id="ember1615"></a>

* **Kapak fotoğrafı:** <https://transportgeography.org/contents/chapter5/intermodal-transportation-containerization/intermodalism-multimodalism-transmodalism/>

***

**Yazar:** [SedatOnat.com/about](http://sedatonat.com/about)


# N


# NDA

NDA - Non-Disclosure Agreement (Gizlilik Sözleşmesi)

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FifvQNyKOWLQqJ6EQm542%2F1724324028476.jpg?alt=media&amp;token=c06e2a54-b070-4a96-8210-c5b227d00935" alt=""><figcaption><p>NDA - Non-Disclosure Agreement (Gizlilik Sözleşmesi)</p></figcaption></figure>

## NDA (Non-Disclosure Agreement) Nedir? <a href="#ember61" id="ember61"></a>

Gizlilik Sözleşmesi (NDA - Non-Disclosure Agreement), İki ya da daha fazla taraf arasında yapılan ve paylaşılan gizli bilgilerin üçüncü şahıslara ifşa edilmemesini sağlamak amacıyla imzalanan hukuki bir sözleşmedir.

Gizlilik Sözleşmesi (NDA - Non-Disclosure Agreement), iş ilişkilerinde, işbirliklerinde veya herhangi bir hukuki süreçte bilgilerin korunması gereken durumlar için önem arz eder.

## Faydaları Nelerdir? <a href="#ember65" id="ember65"></a>

**1.     Ticari Sırların Korunması:** Şirketler, araştırma ve geliştirme projeleri, müşteri bilgileri, pazarlama stratejileri ve finansal veriler gibi kritik öneme sahip ticari sırları gizli tutmak zorundadır. Gizlilik sözleşmesi, ticari sırların ve şirket içi stratejik bilgilerin üçüncü taraflarca ifşa edilmesini engelleyerek rekabet avantajını korur.

**2.     Fikri Mülkiyetin Güvence Altına Alınması:** Patentler, telif hakları, ticari markalar ve tasarımlar gibi fikri mülkiyet varlıkları, şirketlerin yenilikçilik yeteneklerini temsil eder. NDA'lar, bu fikri mülkiyet varlıklarının korunmasını ve yetkisiz kullanıma karşı güvence altına alınmasını sağlar.

**3.     İşbirliği ve Ortaklıkların Güçlendirilmesi:** İki veya daha fazla taraf arasında yapılacak işbirliği veya ortaklık anlaşmaları sırasında güven inşa edilmesi önemlidir. Gizlilik sözleşmesi, tarafların birbirlerine güvenmelerini sağlayarak işbirliği sürecini hızlandırır ve iş ortaklıklarını güçlendirir.

**4.     Hukuki Koruma Sağlanması:** Gizli bilgilerin ifşası durumunda hukuki süreç başlatmak için güçlü kanıtlara ihtiyaç vardır. NDA, tarafların yükümlülüklerini açıkça belirleyerek, ihlal durumunda yasal olarak bağlayıcı bir dayanak sağlar.

**5.     İtibarın Korunması:** Kurumsal itibar, bir şirketin en değerli varlıklarından biridir ve güvenilirlik temelinde inşa edilir. Gizli bilgilerin uygunsuz ifşası veya kullanımı, şirketin itibarını zedeleyebilir. NDA'lar, bu tür riskleri azaltarak kurumsal itibarı korur.

**6.     İşe Alım ve Çalışan Yönetimi:** Şirketler, çalışanlarına eğitim, müşteri bilgileri veya stratejik planlar gibi gizli bilgiler sunabilir. NDA'lar, çalışanların şirket içindeki gizli bilgileri korumasını sağlayarak, işe alım ve işten çıkarma süreçlerinde güvenliği artırır.

**7.     Yatırımcı İlişkilerinin Geliştirilmesi:** Potansiyel yatırımcılarla yapılan görüşmelerde, şirketin stratejik ve finansal durumu hakkında gizli bilgiler paylaşılır. NDA'lar, yatırımcıların güvenle değerlendirme yapmalarını sağlayarak yatırım ilişkilerini destekler.

**8.     İnovasyon ve Ar-Ge'nin Desteklenmesi:** Ar-Ge projeleri ve inovatif çalışmalar, genellikle uzun süre boyunca gizli tutulması gereken bilgilere sahiptir. Gizlilik sözleşmeleri, bu tür projelerin hassas bilgilerini koruyarak yenilikçiliği teşvik eder.

## Nasıl Hazırlanır? <a href="#ember75" id="ember75"></a>

**1.     Tarafların Tanımlanması:** Sözleşmenin hangi taraflar arasında yapıldığını açıkça belirtin.

....a.     Örnek: “Bu sözleşme, ABC Ltd. (Gizli Bilgiyi Açıklayan) ve XYZ Ltd. (Gizli Bilgiyi Alan) arasında yapılmıştır.”

**2.     Gizli Bilgilerin Tanımı:** Gizli bilgilerin ne olduğuna dair kapsamlı ancak anlaşılır bir tanım yapın.

....a.     Örnek: “Gizli Bilgiler, ürün tasarımı, iş stratejileri, müşteri listeleri, patentler ve Ar-Ge projeleri gibi, ticari değere sahip ve genel olarak kamuya açık olmayan her türlü bilgiyi kapsar.”

**3.     İfşa Edilmemesi Gereken Bilgiler:** Hangi bilgilerin ifşa edilmeyeceğini açıkça belirtin.

....a.     Örnek: “Alan Taraf, Gizli Bilgileri üçüncü taraflara ifşa etmeyecek ve sadece sözleşmenin amacı doğrultusunda kullanacaktır.”

**4.     İstisnaların Belirtilmesi:** Hangi bilgilerin gizlilik kapsamına girmediğini tanımlayın.

....a.     Örnek: “Aşağıdaki bilgiler Gizli Bilgi olarak kabul edilmez:

i. Kamuya açık olan veya ifşa anında kamuya açık hale gelen bilgiler.

ii. Alan Tarafın ifşa anında zaten bildiği bilgiler.

iii. Alan Tarafın, Gizli Bilgi vermeyen bir üçüncü taraftan elde ettiği bilgiler.”

**5.     Tarafların Yükümlülükleri:** Tarafların gizli bilgileri nasıl koruyacağını ve hangi yükümlülüklere sahip olacağını belirtin.

....a.     Örnek: “Alan Taraf, Gizli Bilgilerin yetkisiz ifşasını önlemek için ticari olarak makul tüm tedbirleri alacaktır.”

**6.     Gizliliğin Süresi:** Gizlilik süresini belirleyin.

....a.     Örnek: “Bu Sözleşme, yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 5 yıl boyunca geçerli olacaktır.”

**7.     Uygulama Alanı:** Sözleşmenin hangi ülkelerde veya yargı alanında geçerli olacağını belirtin.

....a.     Örnek: “Bu Sözleşme, “X” Ülke yasalarına tabi olacak ve herhangi bir ihtilaf “Y” Mahkemeleri’nde çözülecektir.”

**8.     İhlal Durumunda Yaptırımlar:** Gizlilik ihlali durumunda uygulanacak yaptırımları tanımlayın.

....a.     Örnek: “Gizli Bilgilerin ifşası durumunda, Açıklayan Taraf, Alan Taraf aleyhine hukuki ve cezai yaptırımlar talep etme hakkına sahiptir.”

**9.     Geri Verme veya İmha Etme:** Sözleşme süresi dolduğunda veya talep edildiğinde gizli bilgilerin nasıl geri verileceğini veya imha edileceğini belirtin.

....a.     Örnek: “Alan Taraf, Açıklayan Tarafın talebi üzerine veya sözleşme süresi sonunda tüm Gizli Bilgileri geri verecek veya imha edecektir.”

**10.  İmza ve Tarih:** Sözleşmenin yürürlüğe girmesi için tarafların imzalarını ve tarihi ekleyin.

....a.     Örnek: “Bu Sözleşme, aşağıda imzası bulunan taraflarca “T” tarihinde imzalanmıştır.”

## NDA İle Alakalı Tarihte Yaşanan Önemli Olaylar <a href="#ember100" id="ember100"></a>

### Apple ve Gizlilik Kültürü <a href="#ember101" id="ember101"></a>

Apple Inc. şirketi, Steve Jobs'un liderliğinde, 1990'ların sonlarında ve 2000'lerin başında yeni ürün geliştirme süreçlerini gizlilikle yürütmek için NDA'ları kapsamlı bir şekilde kullanmaya başladı. Şirketin çalışanları ve iş ortakları, yeni ürün lansmanlarından önce gizli bilgileri dışarı sızdırmamak için katı NDA'lar imzalamak zorundaydı.

Bu gizlilik kültürü, Apple’ın ürün lansmanlarını sürpriz bir şekilde yapabilmesine olanak tanıdı ve rekabet avantajı sağladı. Örneğin, ilk iPhone'un 2007’deki lansmanı öncesinde sızan hiçbir bilgi olmamıştı.

### Intel - AMD Rekabeti ve Patent Anlaşmazlıkları <a href="#ember105" id="ember105"></a>

**Olay:** 1995 yılında Intel ve Advanced Micro Devices (AMD) şirketleri arasında, Intel’in mikroişlemci patentlerini ihlal ettiği iddiasıyla dava açıldı. Gizlilik sözleşmeleriyle korunan ticari sırlar ve patentler, davanın merkezinde yer aldı.

**Sonuç:** 1995 yılında taraflar arasında varılan anlaşma ile her iki şirket de birbirlerinin bazı patentlerini karşılıklı olarak kullanabilme hakkı kazandı. Ancak bu anlaşma gizlilikle korunduğundan detayları kamuya açıklanmadı. Gizlilik anlaşması, rekabeti yasal bir çerçeveye oturttu.

### Waymo - Uber Dava Süreci (2017) <a href="#ember109" id="ember109"></a>

**Olay:** Waymo (Google'ın sürücüsüz araç birimi), eski çalışanlarından Anthony Levandowski’nin, kendi şirketi Otto'yu kurduktan sonra, sürücüsüz araç teknolojisine dair gizli bilgileri Uber’e aktardığı iddiasıyla dava açtı.

**Sonuç:** Gizlilik anlaşmasının ihlali iddiasıyla başlayan dava, Uber’in Waymo'ya 245 milyon dolar tazminat ödemesi ve gizli bilgileri kullanmaktan kaçınacağına dair bir anlaşma imzalamasıyla sonuçlandı. Ayrıca Uber, Waymo’nun ticari sırlarına dair bilgi edinmeyeceğine ve kullanmayacağına dair teminat verdi.<br>

### Epic Games - Silicon Knights Davası (2012) <a href="#ember113" id="ember113"></a>

**Olay:** Video oyunu geliştiricisi Silicon Knights, Epic Games’in Unreal Engine yazılımını lisanslayarak kullandı. Silicon Knights, Epic Games’i, gizlilik anlaşmasını ihlal ederek motorun güncellemelerini sağlamamakla ve teknik desteği kasıtlı olarak kesmekle suçladı.

**Sonuç:** Epic Games, Silicon Knights’a karşı açtığı karşı davada haklı bulundu ve 4,45 milyon dolar tazminat kazandı. Gizli bilgilerin korunduğu NDA’ların teknik destek anlaşmazlıklarında bile ne kadar önemli olduğunu gösteren bir dava olarak tarihe geçti.

### Nike - 3D Baskı Teknolojisi (2016) <a href="#ember117" id="ember117"></a>

**Olay:** Nike, 3D baskı teknolojileri kullanarak ürettiği spor ayakkabılarını tanıtırken, inovasyonlarını gizli tutmak için iş ortakları ve çalışanlarıyla kapsamlı NDA'lar imzaladı. Ancak bir ayakkabı tasarımcısının, prototip üretim sürecine dair bilgileri rakip firmalarla paylaştığı iddia edildi.

**Sonuç:** Nike, bu olayın ardından gizlilik sözleşmelerini ihlal eden çalışana karşı dava açtı ve gizli bilgilerin paylaşılmasını engelleyen bir mahkeme kararı aldı. Ayrıca bu süreç, Nike'ın ürün geliştirme süreçlerinde daha kapsamlı bir NDA politikası uygulamasına neden oldu.

### Microsoft - Burst.com Davası (2004) <a href="#ember121" id="ember121"></a>

**Olay:** [Burst.com](http://burst.com/), Microsoft'un Burst'ün medya akış teknolojilerini içeren patentlerini ihlal ettiği iddiasıyla dava açtı. Burst, Microsoft ile yaptığı görüşmeler sırasında gizlilik anlaşması imzaladığını, ancak bu anlaşmanın Microsoft tarafından ihlal edildiğini öne sürdü.

**Sonuç:** Dava sonucunda Microsoft, [Burst.com](http://burst.com/)’a 60 milyon dolar tazminat ödemeyi kabul etti. Ayrıca taraflar, NDA’ların medya akış teknolojileriyle ilgili gelecekteki anlaşmazlıklarda kullanılmasına yönelik gizlilik hükümlerini güncelledi.

### McDonald's - Franchise NDA Skandalı (2019) <a href="#ember125" id="ember125"></a>

**Olay:** McDonald’s, franchise işletmecileriyle yaptığı sözleşmelere kapsamlı gizlilik maddeleri ekleyerek, franchise sahiplerinin şirketin politikalarını eleştirmesini veya olumsuz bilgi sızdırmasını engelledi. Ancak bu NDA’lar, işletmecilerin çalışma koşulları hakkında bilgi vermesini de kısıtladı.

**Sonuç:** McDonald’s, çalışan haklarını savunan örgütlerin baskısıyla bu NDA’ları gevşetmek zorunda kaldı ve franchise sahiplerinin şirketin iş politikalarını eleştirmesine izin verdi.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember129" id="ember129"></a>

**1.** [Tedarik Zinciri Portalı / Tedarik Zinciri Makaleleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/tedarik-zinciri)

**2.** [Tedarik Ziniciri Portalı / Öğrenilmiş Dersler](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/ogrenilmis-dersler)

**3.** [Tedarik Zinciri Portalı / Kazalar](https://www.tedarikzinciriportali.com/makale/categories/kazalar)

**4.** [Supplier Sourcing / Tedarikçi Bulma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/supplier-sourcing-tedarikci-bulma)

**5.** [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

**6.** [Tedarikçi Rehberi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tedarikci-rehberi)

**7.** [Tedarikçi Risk Değerlendirmesi / Supplier Risk Assessment](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tedarikci-risk-degerlendirmesi-yonetimi)

**8.** [Insourcing / İç Kaynak Kullanımı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/insourcing-ic-kaynak-kullanimi)

**9.** [Outsourcing (Dış Kaynak Kullanımı)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-outsourcing-dis-kaynak-kullanimi)

**10.** [Crowdsourcing (Kitlesel Kaynak)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/crowdsourcing-kitlesel-kaynak)

**11.** [Strategic Sourcing / Stratejik Tedarikçi Bulma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/strategic-sourcing-stratejik-tedarikci)

**12.** [Satınalmanın 7 Doğrusu](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/satinalmanin-7-dogrusu)

**13.** [Satınalma (Purchasing)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-satinalma-purchasing)

**14.** [Procurement / Teknik Satınalma](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-procurement-teknik-satinalma)

**15.** [Purchasing ve Procurement Farkı](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-purchasing-vs-procurement)

**16.** [Stratejik Satınalma / Strategic Purchasing](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-stratejik-satinalma)

**17.** [Direct Procurement (Proje/Üretim Malzemesi Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/direct-procurement-proje-uretim-malzemesi)

**18.** [Indirect Procurement (Yardımcı/Sarf Malzeme Tedariği)](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/indirect-procurement-yardimci-sarf-malzeme)

**19.** [Ericsson'u Bitiren Kaza](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri)

**20.** [Tylenol Krizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tylenol-krizi)

**21.** [SCV - Supply Chain Visibility](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-scv-supply-chain-visibility)

***

## Kaynaklar <a href="#ember151" id="ember151"></a>

**1.** Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember153" id="ember153"></a>

**1.     Kapak fotoğrafı:** [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember155" id="ember155"></a>

1\. [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)


# Nearshoring

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FjwEdquA0kIZIXbW5KvWq%2FNearshoring%20-%20TR%20L.jpeg?alt=media&amp;token=a2f247c1-35d7-4023-a461-b3707706a624" alt=""><figcaption><p>Nearshoring</p></figcaption></figure>

### Tanım

Nearshoring, kurumun iş süreçlerinin (Malzeme ve/veya hizmet), kurumun bulunduğu noktaya coğrafi ve kültürel olarak daha yakın bir ülkeye/bölgeye taşımasını ifade eder.&#x20;

### Nearshoring ve Offshoring ile arasındaki ana farklar;

| Kriter       | Nearshoring                                  | Offshoring                               |
| ------------ | -------------------------------------------- | ---------------------------------------- |
| Ana fark     | Ülke içi, komşu ülke veya yakın coğrafya.    | Ana kara dışında ve hatta okyanus ötesi. |
| Odak noktası | Maliyet + Süre avantajına odaklanır          | Maliyet avantajına odaklanır.            |
| Fırsat       | Maliyet + Süre                               | Maliyet                                  |
| Risk         | Kapasite ve işgücü maliyeti                  | Kalite, kültür, dil uyuşmazlıkları       |
| Fayda        | Düşük envanter, hızlı tepki ve hızlı tedarik | Düşük maliyet                            |

Özellikle ülke içinde bazı bölgelerde devletin uyguladığı teşvikler kurumları Nearshoring yaklaşımına yönlendirmektedir.

Bunun yanında büyük coğrafyalara sahip ülkelerde de (Çin, Rusya, ABD, Hindistan, vb.) uygulanan bir yaklaşımdır.

### Faydaları

* **Teşviklerden Yararlanma:** Ülkelerin oluşturduğu ekonomik kalkınma bölgelerinde uygulanan teşviklerden yararlanmayı mümkün kılar.
* **Zaman Tasarrufu:** Daha kısa sevkiyat süreleri ve aynı veya benzer zaman dilimleri, etkili bir işbirliği ve hızlı yanıtlar için idealdir.
* **Kalite Kontrolü:** Coğrafi yakınlık, üretim sürecinin daha sıkı bir şekilde izlenmesine imkan tanır.
* **Esneklik:** Yakın bir tedarikçi ile çalışmak, üretim hacminde veya talepte yaşanan ani değişikliklere daha kolay uyum sağlar.
* **Daha Düşük Depo Maliyetleri:** Ürünlerin daha hızlı gelmesi ve gitmesi, gereksiz stok maliyetlerini düşürür.
* **Küresel Risklerin Azalması:** Yakın bölgelerde üretim yapmak, küresel tedarik zincirinin olası kesintilerine veya aksamalarına karşı bir güvence olabilir.
* **Kültürel ve Dil Uyumu:** Yakın bölgeler genellikle kültürel ve dil benzerlikleri taşıdığı için iş süreçleri daha az karmaşık ve daha etkili olur.
* **Düşük Taşıma Maliyetleri:** Yakın mesafeli taşımacılık, enerji maliyetlerini ve karbon ayak izini azaltır, sürdürülebilir bir tedarik zinciri oluşturur.
* **Regülasyon ve Uyum Kolaylığı:** Aynı veya benzer yasal çerçeveler, uyum ve regülasyon süreçlerini kolaylaştırır.

### Riskleri

* **Kapasite Sınırlamaları:** Yakın bölgelerde yeterli üretim kapasitesi olmayabilir, bu da talebin karşılanamamasına yol açabilir.
* **Teknolojik Yetersizlik:** Tedarikçinin yeterli teknolojik altyapıya sahip olmaması, ürün kalitesini ve teslim zamanını olumsuz etkileyebilir.
* **Politik ve Ekonomik İstikrarsızlık:** Yakın bölgelerde siyasi veya ekonomik bir kriz, tedarik zincirinizi tehdit edebilir.
* **Taşıma Riskleri:** Her ne kadar daha yakın bir konum avantajlı olsa da, taşımacılık sırasında olabilecek kayıplar, gecikmeler ya da hasarlar dikkate alınmalıdır.
* **İşgücü Maliyetleri:** Yakın bölgelerde işgücü maliyetleri, daha uzak bölgelere göre yüksek olabilir.
* **IP** (Intellectual Property / Fikri Mülkiyet) **Hırsızlığı Riski:** Fikri mülkiyetin korunmasına yönelik yetersiz yasal düzenlemeler, IP hırsızlığı riskini artırabilir.
* **Kalite Tutarsızlığı:** Yakın tedarikçilerin kalite kontrol mekanizmaları, beklentinizi karşılamayabilir.
* **Regülasyon ve Uyum Riskleri:** Yakın bölgelerde de farklı vergi yasaları, çevre düzenlemeleri gibi uyulması gereken normlar olabilir.

### İyi Uygulama Örnekleri

* **Nokia:** Yıldırım düşmesi sonucu Philips'ten temin edemediği yarı iletkenleri, nearshoring stratejisi sayesinde hızla başka tedarikçilerden sağlamıştır. Bu hızlı tepki süresi Nokia'nın pazar payını korumasını sağlamıştır. (Ref: [Ericsson 'u Bitiren Kaza](https://www.sedatonat.com/tr/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri))
* **Volkswagen (VW):** Alman otomobil üreticisi VW, Polonya'da bir tedarik zinciri oluşturarak lojistik maliyetlerini düşürmüştür. Bunun sonucunda, VW, üretim efektivitesini artırmış ve yedek parça temin süresini kısaltmıştır.

### İlgili Makaleler

* [Ericsson 'u Bitiren Kaza](https://www.sedatonat.com/tr/post/ericsson-un-kirik-tedarik-zinciri)
* [Onshoring](https://www.sedatonat.com/tr/post/onshoring)
* [Offshoring / Outshoring](https://www.sedatonat.com/tr/post/offshoring-outshoring)

***

### **Kaynaklar**

* <https://www.wsj.com/articles/nearshoring-shift-brings-production-hurdles-closer-to-home-6fc418ee>
* <https://www.supplychainconnect.com/supply-chain-technology/article/21234607/fusion-worldwide-nearshoring-a-strategic-response-to-the-current-supply-chain-model>
* <https://www.scmr.com/article/how_nearshoring_is_shaping_investment_decisions>
* <https://www.supplychainbrain.com/blogs/1-think-tank/post/36745-bringing-the-supply-chain-closer-nearshoring-is-here>
* <https://tms-outsource.com/blog/posts/nearshoring/>
* <https://www.forbes.com/sites/forbesbusinesscouncil/2023/09/01/the-global-journey-to-nearshoring-a-new-dawn-in-supply-chains/>
* <https://www.mckinsey.com/capabilities/operations/our-insights/to-regionalize-or-not-optimizing-north-american-supply-chains>
* <https://www2.deloitte.com/uk/en/insights/focus/transportation/future-of-transport-industry.html>
* Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [BARD](https://bard.google.com/)


# n-Tier

n-Tier Tedarik Zinciri

<figure><img src="https://130766147-files.gitbook.io/~/files/v0/b/gitbook-x-prod.appspot.com/o/spaces%2F6RbqHJXMLivEesJCww8W%2Fuploads%2FkM2X3RKgXRJPJAqMVviS%2FN-Tier_-_TR_L.jpeg?alt=media&amp;token=9e240883-c65b-4abc-8a0a-692b6508746f" alt=""><figcaption><p>n-Tier Tedarik Zinciri</p></figcaption></figure>

## n-Tier Tedarik Zinciri Nedir? <a href="#ember62" id="ember62"></a>

n-Tier Tedarik Zinciri, bir ürün veya hizmetin yaratılma sürecindeki tüm katmanları kapsayan kompleks bir yapıdır. Bu yapının her bir katmanı, "Tier" olarak adlandırılır ve ham madde tedarikçilerinden başlayarak son kullanıcıya kadar uzanır.

"n" Rakamı, zincirdeki katman sayısını belirtir ve bu, ürünün karmaşıklığına, üretim sürecinin uzunluğuna ve sektörel farklılıklara göre değişebilir. n-Tier tedarik zinciri kavramı, globalleşen dünyada şirketlerin karşılaştığı zorlukları anlamak ve yönetmek için kritik öneme sahiptir.

Her bir Tier, zincirin sağlığı ve etkinliği açısından önemlidir. Bu katmanlar arası etkileşim, ürün ve hizmet akışının sürekliliğini sağlar. Ancak, bu karmaşık yapı, aynı zamanda, riskleri ve zorlukları da beraberinde getirir. Örneğin, bir Tier‘daki aksama, tüm zinciri olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, şirketler, tedarik zincirlerini sürekli olarak izlemeli ve potansiyel riskleri azaltmak için stratejiler geliştirmelidir.

### Örnek-1: Otomobil Üreticisi ve n-Tier Tedarik Zinciri <a href="#ember67" id="ember67"></a>

**İhtiyaç:** Bir otomobil üreticisi, yeni bir model için özel bir motor parçasına ihtiyaç duyuyor. Bu parça, özel bir alaşımdan yapılmış bir motor pistonudur.

**Tier-1 Tedarikçisi:** Motor pistonunu doğrudan otomobil üreticisine sağlayan şirkettir. Bu şirket, pistonun tasarımı ve montajından sorumludur, ancak gerekli olan özel alaşımı kendisi üretmez.

**Tier-2 Tedarikçi:** Özel alaşımı üreten şirkettir. Bu alaşım, pistonun üretimi için kritik öneme sahiptir. Tier-2 tedarikçisi, alaşımı Tier-1 tedarikçisine sağlar.

**Tier-3 Tedarikçi:** Özel alaşımın üretimi için gerekli olan ham maddeyi (örneğin, nadir metaller) sağlayan şirketlerdir. Bu ham maddeler, dünya çapında çeşitli madenlerden temin edilir.

#### Süreç: <a href="#ember72" id="ember72"></a>

**1.     Tasarım ve Planlama:** Otomobil üreticisi, ihtiyaç duyulan pistonun teknik özelliklerini ve tasarımını belirler. Bu bilgiler Tier-1 tedarikçisiyle paylaşılır.

**2.     Alaşım Üretimi:** Tier-1 tedarikçisi, pistonun üretimi için gerekli olan özel alaşımı sipariş eder. Bu sipariş, alaşımı üreten Tier-2 tedarikçisine iletir. Tier-2, gerekli ham maddeleri Tier-3 tedarikçilerinden temin eder.

**3.     Piston Üretimi:** Özel alaşım Tier-1 tedarikçisine ulaştığında, piston üretim süreci başlar. Üretilen pistonlar, kalite kontrolünden geçtikten sonra otomobil üreticisine teslim edilir.

**4.     Montaj ve Teslimat:** Otomobil üreticisi, pistonları alır ve yeni otomobil modelindeki motorların montajında kullanır.

#### Önemli Noktalar <a href="#ember77" id="ember77"></a>

·         Bu süreç, n-Tier tedarik zincirinin karmaşıklığını gösterir. Her bir Tier, ürünün son kullanıma hazır hale gelmesinde kritik bir role sahiptir.

·         Her bir tedarikçi, zincirdeki diğer katmanlarla etkili bir şekilde iletişim kurmalı ve koordinasyon sağlamalıdır.

·         Aksaklıklar, tüm üretim sürecini geciktirebilir ve maliyetleri artırabilir. Örneğin, Tier-3 tedarikçilerinden birindeki bir aksama, alaşımın üretimini geciktirebilir ve bu da piston üretiminin ve sonunda otomobillerin üretiminin gecikmesine neden olabilir.

Bu senaryo, n-Tier tedarik zincirinin nasıl işlediğini ve her bir katmanın üretim sürecindeki önemini vurgulamaktadır. Bu karmaşık sistemde etkili yönetim ve koordinasyon, ürünün zamanında ve bütçe dahilinde teslim edilmesi için kritik öneme sahiptir.

### Örnek-2: Çelik Konstrüksiyon Tedariği <a href="#ember83" id="ember83"></a>

**İhtiyaç:** Bir inşaat şirketi, yüksek katlı bir ofis binası inşa etmek üzere bir projeyi üstlenir. Bu projenin temel yapı malzemelerinden biri, binanın ana taşıyıcı sistemi olan çelik konstrüksiyondur.

**Tier-1 Tedarikçi:** Çelik konstrüksiyonu tasarlayan ve monte eden ana yüklenicidir. Bu şirket, projenin inşaat mühendisliği ve tasarım standartlarına uygun olarak çelik konstrüksiyonun üretimini ve montajını gerçekleştirir.

**Tier-2 Tedarikçi:** Çelik konstrüksiyonun imalatı için gerekli olan özel çelik profilleri ve plakaları sağlayan çelik üreticisidir. Bu tedarikçi, çelik malzemeleri belirli özelliklerde ve standartlarda üretir.

**Tier-3 Tedarikçi:** Çelik üretimi için gerekli olan ham maddeyi (demir cevheri, kömür vb.) sağlayan madencilik şirketleridir. Bu ham maddeler, çelik üretiminin temelini oluşturur.

#### Süreç: <a href="#ember88" id="ember88"></a>

**1.     Tasarım ve Planlama:** İnşaat şirketi ve Tier-1 tedarikçisi, ofis binasının çelik konstrüksiyonu tasarlamak için bir araya gelir. Bu aşamada, binanın yük taşıma kapasitesi, deprem dayanıklılığı ve diğer yapısal gereklilikler dikkate alınır.

**2.     Malzeme Siparişi ve Üretimi:** Tier-1 tedarikçisi, çelik konstrüksiyonun imalatı için gerekli malzemelerin siparişini Tier-2 tedarikçisine verir. Tier-2, gerekli çelik profilleri ve plakaları üretmek için-Tier-3 tedarikçilerinden ham madde temin eder.

**3.     İmalat ve Montaj:** Çelik malzemeler üretildikten sonra, Tier-1 tedarikçisi, çelik konstrüksiyonun imalatını ve montajını gerçekleştirir. Bu süreç, yüksek derecede hassasiyet ve teknik uzmanlık gerektirir.

**4.     Denetim ve Teslimat:** Çelik konstrüksiyonun montajı tamamlandığında, yapısal mühendisler ve denetçiler tarafından yapısal bütünlük ve güvenlik açısından denetlenir. Başarılı bir denetimin ardından, çelik iskelet projesi, inşaatın diğer aşamaları için hazır hale gelir.

#### Önemli Noktalar <a href="#ember93" id="ember93"></a>

·         Bu süreç, inşaat sektöründe n-Tier tedarik zincirinin nasıl işlediğini göstermektedir. Her bir katman, projenin başarılı bir şekilde tamamlanması için kritik öneme sahiptir.

·         Malzeme kalitesi, teslimat zamanlaması ve maliyet yönetimi gibi faktörler, projenin verimliliği ve kârlılığı üzerinde doğrudan etkiye sahiptir.

·         Ayrıca, bu senaryo, inşaat sektöründeki projelerin başarısının, tedarik zinciri yönetimi ve koordinasyonun etkinliğine ne kadar bağlı olduğunu vurgular.

·         İnşaat sektöründe, her bir tedarikçinin sorunsuz bir şekilde iş birliği yapması ve projenin gerekliliklerine uygun malzeme ve hizmetleri zamanında sağlaması, projenin başarısı için hayati öneme sahiptir. Bu nedenle, n-Tier tedarik zinciri yönetimi, projenin maliyet, zaman ve kalite hedeflerine ulaşmasında kilit bir rol oynar.

## n-Tier ‘ın Tedarik Zinciri Görünürlüğü ’ne etkisi nedir <a href="#ember99" id="ember99"></a>

#### Kompleksite ve Zorlukların Artması <a href="#ember100" id="ember100"></a>

**1.     Katman Sayısının Artışı:** n-Tier tedarik zincirleri, birçok farklı seviyedeki tedarikçiyi içerir. Her bir "tier", zincirin bir sonraki halkasına malzeme veya hizmet sağlar. Bu katmanların sayısının artması, yönetilmesi ve izlenmesi gereken ilişkilerin ve işlem hacminin artması anlamına gelir. Dolayısıyla, görünürlük sağlamak daha karmaşık hale gelir.

**2.     Veri Entegrasyonu ve Paylaşımı:** Farklı tier'lardaki tedarikçiler genellikle kendi iç sistemleri, süreçleri ve veri standartlarına sahiptir. Bu çeşitlilik, zincir boyunca veri entegrasyonu ve paylaşımını zorlaştırabilir, bu da görünürlüğü engeller.

#### Görünürlüğün Sağladığı Avantajlar <a href="#ember104" id="ember104"></a>

**1.     Risk Yönetimi:** n-Tier tedarik zinciri görünürlüğü, potansiyel aksaklıkları, gecikmeleri ve kalite sorunlarını önceden belirleyip proaktif tedbirler almayı sağlar. Özellikle alt tier'lardaki aksaklıklar, tüm zinciri etkileyebileceği için, erken uyarı sistemi işlevi görür.

**2.     Optimizasyon ve Verimlilik:** Görünürlük, operasyonel verimliliği artırmak ve maliyetleri düşürmek için gereklidir. Tedarik zincirindeki her katmanın performansını değerlendirerek, süreçleri ve akışları optimize etme fırsatı sunar.

**3.     Sürdürülebilirlik ve Uyum:** Günümüz tedarik zincirlerinde sürdürülebilirlik ve uyum önemli bir yer tutar. n-Tier görünürlüğü, Çevresel, Sosyal ve Yönetişim (ESG) standartlarına uyumu izlemeyi ve sağlamayı kolaylaştırır.

**4.     Müşteri Memnuniyeti:** Son tüketicinin beklentileri giderek artmaktadır. Görünürlük, tedarik zincirinin her aşamasında bilgi akışını sağlayarak, müşteri taleplerine daha hızlı ve etkili bir şekilde yanıt verilmesine olanak tanır.

## Özetle... <a href="#ember110" id="ember110"></a>

n-Tier Tedarik Zinciri, küresel iş dünyasının vazgeçilmez bir parçasıdır. Her bir Tier, zincirin sağlığı ve etkinliği açısından önemlidir. Bu katmanlar arası etkileşim, ürün ve hizmet akışının sürekliliğini sağlar. Ancak, bu karmaşık yapı, aynı zamanda, riskleri ve zorlukları da beraberinde getirir. Örneğin, bir Tier'daki aksama, tüm zinciri olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, şirketler, tedarik zincirlerini sürekli olarak izlemeli ve potansiyel riskleri azaltmak için stratejiler geliştirmelidir.

n-Tier Tedarik Zinciri, aynı zamanda günümüz global ekonomisinin temel taşlarından biridir. Şirketler, bu yapıyı anlamak ve etkili bir şekilde yönetmek için sürekli çaba sarf etmelidir. Teknolojik ilerlemeler ve yönetim stratejileri, bu karmaşık yapıyı daha şeffaf, esnek ve dirençli hale getirmeye yardımcı olabilir.

***

## İlgili Makaleler <a href="#ember114" id="ember114"></a>

1\. [SCV - Supply Chain Visibility](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-scv-supply-chain-visibility)

2\. [Kraljic Portföy Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/kraljic-portfoy-analizi)

3\. [Pareto Analizi / ABC Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-pareto-analizi-abc-analizi)

4\. [XYZ Analizi / RRS Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-xyz-analizi-rrs-analizi)

5\. [SWOT Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-swot-analizi)

6\. [SDE Analizi](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-sde-analizi)

7\. [SCOR Model - Supply Chain Operation Reference Model](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-scor-supply-chain-operation-reference-model)

8\. [Tedarikçi Performans Değerlendirmeleri](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/tedarikci-performans-degerlendirmeleri)

9\. [Ceteris Paribus / Diğer Tüm Değişkenler Sabit](https://www.tedarikzinciriportali.com/post/terim-ceteris-paribus)

***

## Kaynaklar <a href="#ember124" id="ember124"></a>

1\.     Chat Based AI Tools: [ChatGPT](https://chat.openai.com/) & [Gemini](https://gemini.google.com/)

***

## Fotoğraflar <a href="#ember126" id="ember126"></a>

1\.     Kapak fotoğrafı: [Adobe Express](https://www.adobe.com/express/)

***

## Yazarlar <a href="#ember128" id="ember128"></a>

**1.** [SedatOnat.com](http://sedatonat.com/)




---

[Next Page](/llms-full.txt/1)